Daniel Deronda kitap kapağı

29. bölüm / 70

Yirmi Dokuzuncu Bölüm.

Uygulamada Aç
Bölümü paylaş
Bu sayfayı paylaş
WhatsApp

Kitap sayfası
Bölümler 70Şu an: Yirmi Dokuzuncu Bölüm.
  1. 1 Birinci Kitap—şımartılmış Çocuk. — Birinci Bölüm.2.251 kelime
  2. 2 İkinci Bölüm.1.803 kelime
  3. 3 Üçüncü Bölüm.4.601 kelime
  4. 4 Dördüncü Bölüm.1.186 kelime
  5. 5 Beşinci Bölüm.2.528 kelime
  6. 6 Altıncı Bölüm.3.611 kelime
  7. 7 Yedinci Bölüm.5.025 kelime
  8. 8 Sekizinci Bölüm.1.697 kelime
  9. 9 Dokuzuncu Bölüm.2.436 kelime
  10. 10 Onuncu Bölüm.2.513 kelime
  11. 11 İkinci Kitap—akarsuların Buluşması — On Birinci Bölüm.3.829 kelime
  12. 12 On İkinci Bölüm.1.340 kelime
  13. 13 On Üçüncü Bölüm.4.042 kelime
  14. 14 Ondördüncü Bölüm.2.955 kelime
  15. 15 On Beşinci Bölüm.2.156 kelime
  16. 16 On Altıncı Bölüm.5.940 kelime
  17. 17 On Yedinci Bölüm.3.024 kelime
  18. 18 On Sekizinci Bölüm.1.667 kelime
  19. 19 Üçüncü Kitap—seçim Yapan Genç Kadınlar — On Dokuzuncu Bölüm974 kelime
  20. 20 Yirminci Bölüm5.369 kelime
  21. 21 Yirmi Birinci Bölüm.2.732 kelime
  22. 22 Yirmi İkinci Bölüm.3.566 kelime
  23. 23 Yirmi Üçüncü Bölüm.4.343 kelime
  24. 24 Yirmi Dördüncü Bölüm.3.049 kelime
  25. 25 Yirmi Beşinci Bölüm.2.662 kelime
  26. 26 Yirmi Altıncı Bölüm1.944 kelime
  27. 27 Yirmi Yedinci Bölüm.2.646 kelime
  28. 28 Dördüncü Kitap—gwendolen İstediğini Elde Ediyor. — Yirmi Sekizinci Bölüm.4.464 kelime
  29. 29 Yirmi Dokuzuncu Bölüm.3.354 kelime · Okuduğun bölüm
  30. 30 Otuzuncu Bölüm.4.041 kelime
  31. 31 Otuz Birinci Bölüm.1.988 kelime
  32. 32 Otuz İkinci Bölüm.5.749 kelime
  33. 33 Otuz Üçüncü Bölüm.3.983 kelime
  34. 34 Otuz Dördüncü Bölüm.1.892 kelime
  35. 35 Beşinci Kitap—mordecaı. — Otuz Beşinci Bölüm.8.024 kelime
  36. 36 Otuz Altıncı Bölüm.6.525 kelime
  37. 37 Otuz Yedinci Bölüm.4.269 kelime
  38. 38 Otuz Sekizinci Bölüm.2.750 kelime
  39. 39 Otuz Dokuzuncu Bölüm.2.596 kelime
  40. 40 Kırkıncı Bölüm.4.336 kelime
  41. 41 Altıncı Kitap—açığa Çıkanlar — Kırk Birinci Bölüm.2.045 kelime
  42. 42 Kırk İkinci Bölüm.6.572 kelime
  43. 43 Kırk Üçüncü Bölüm.1.951 kelime
  44. 44 Kırk Dördüncü Bölüm.2.532 kelime
  45. 45 Kırk Beşinci Bölüm.2.706 kelime
  46. 46 Kırk Altıncı Bölüm.3.097 kelime
  47. 47 Kırk Yedinci Bölüm.1.443 kelime
  48. 48 Kırk Sekizinci Bölüm.7.797 kelime
  49. 49 Kırk Dokuzuncu Bölüm.581 kelime
  50. 50 Yedinci Kitap—anne ve Oğul — Ellinci Bölüm.1.870 kelime
  51. 51 Elli Birinci Bölüm.4.775 kelime
  52. 52 Elli İkinci Bölüm.5.321 kelime
  53. 53 Elli Üçüncü Bölüm.2.215 kelime
  54. 54 Elli Dördüncü Bölüm.4.093 kelime
  55. 55 Elli Beşinci Bölüm.1.056 kelime
  56. 56 Elli Altıncı Bölüm.3.045 kelime
  57. 57 Elli Yedinci Bölüm.1.086 kelime
  58. 58 Sekizinci Kitap—meyve ve Tohum. — Elli Sekizinci Bölüm.2.510 kelime
  59. 59 Elli Dokuzuncu Bölüm.1.655 kelime
  60. 60 Altmışıncı Bölüm.1.652 kelime
  61. 61 Altmış Birinci Bölüm.2.894 kelime
  62. 62 Altmış İkinci Bölüm.2.214 kelime
  63. 63 Altmış Üçüncü Bölüm.3.018 kelime
  64. 64 Altmış Dördüncü Bölüm.2.774 kelime
  65. 65 Altmış Beşinci Bölüm.2.081 kelime
  66. 66 Altmış Altıncı Bölüm.1.614 kelime
  67. 67 Altmış Yedinci Bölüm.1.973 kelime
  68. 68 Altmış Sekizinci Bölüm.1.664 kelime
  69. 69 Altmış Dokuzuncu Bölüm.4.029 kelime
  70. 70 Yetminci Bölüm.988 kelime

YİRMİ DOKUZUNCU BÖLÜM.
“Şüphesiz, bana doğru sesle kim seslenirse,

kadın ya da erkek, onun peşinden giderim.

Su ayın ardından nasıl sessizce,

dünyanın çevresinde akışkan adımlarla ilerlerse.”

—WALT WHITMAN.

“Kuzenlerim şimdi Diplow’da,” dedi Grandcourt. “Oraya gider misin? Yarın? Araba Bayan Davilow’u almaya gelsin. Odalarda ne yapılmasını istediğini bana söyleyebilirsin. Ryelands’ta yokken eşyalar düzgünce yerleştirilmeli. Bir de yarından başka gün yok.”

Offendene’deki salonun kanepesinde yan oturmuştu; bir eliyle dirseği kanepenin arkalığına dayanıyor, öteki eli de dizlerini çaprazlamış bacaklarının arasına girmişti. Yanındaki kişiyi büyük bir ilgiyle izleyen bir adamın duruşuydu bu. Dikiş dikmekten hep hoşlanmamış olan Gwendolen, nişanlandığından beri görünürde büyük bir hevesle bu işe sarılmıştı; şimdi elinde, incelense pek çok yanlış ilmek taşıdığı anlaşılacak beyaz bir nakış vardı. Son sekiz dokuz gündür saatlerini çoğunlukla at üstünde geçirmişlerdi; yine de Gwendolen’in hoşnutsuz bulmadığı, bu daha güç türden beraberliğe her zaman biraz vakit ayırmışlardı. Grandcourt’tan epey memnundu. Hayatında görüp yaptıklarına dair canlı sorularına verdiği yanıtlar, uzatmalı ve ağır konuşmasına rağmen pekâlâ iş görüyordu. Daha başından beri ne söyleyeceğini bildiğini fark etmişti; Grandcourt’un yaradılışında aptallıktan eser olmadığını hissetmekle kalmıyor, ince bir yolla, bütün budalalığın onun önemsemediği şeyleri yapan başkalarında olduğu izlenimini de ediniyordu. En iyisine hükmedebilmiş görünen bir adamın, başkalarını küçümseme gücü tartışılmazdır. Üstelik Grandcourt’un âşık tavrı, neredeyse hiç, uçuşan gül kokusu kadar belli belirsiz bir aşkane saygının sınırını aşmamış; bütün etkisini de Gwendolen’in gururunu okşamakta tüketmişti. Gerçi bir gün yanağından değil, kulağının biraz altından boynunu öpmüştü; Gwendolen şaşırıp belirgin bir telaşla ayağa fırlayınca o da kalkmış ve, “Özür dilerim, sizi rahatsız mı ettim?” demişti. “Aa, bir şey yok,” diye yanıtlamıştı Gwendolen, kendisinden biraz korkarak, “yalnız kulağımın altından öpülmeye dayanamıyorum.” Küçük, şakacı bir gülüşle yeniden oturmuştu; ama o sırada belirsiz bir korkuyla kalbinin çarptığını hissediyordu: artık zavallı Rex’e yaptığı gibi Grandcourt’u küçümseyip alaya alamazdı. Telaşı iltifat sayılır gibiydi; Grandcourt da bir daha sınırı aşmamaya razı olmuştu.

Bugün hafif bir yağmur ata binmelerine engel olmuştu; ama bunu telafi etmek istercesine Londra’dan bir paket gelmişti. Bayan Davilow, Grandcourt’un sipariş ettiği ve masaların üzerine dağılmış duran güzel eşyaları hayranlıkla incelesinler diye az önce odaya getirdikten sonra çıkmıştı. Gwendolen o sırada kendi hayatının manzarasının tadını çıkarıyordu. Ellerini kucağına bırakıp tatlı bir inatçılık havasıyla şöyle dedi:

“Yarın neden tek gün?”

“Ertesi gün tazılarla ava çıkılacak ilk gün olduğu için,” dedi Grandcourt.

“Peki ya sonra?”

“Sonra birkaç günlüğüne gitmem gerekiyor—can sıkıcı—ama bir gün gidip ertesi gün döneceğim.” Grandcourt, Gwendolen’in yüzündeki değişikliği fark etti; dizlerinin altındaki elini çıkarıp onun elinin üzerine koydu ve, “Gitmemi istemiyor musun?” dedi.

“İstememenin faydası yok,” dedi Gwendolen soğukça. Ona kimin yanına gideceğinden kuşkulandığını söyleme, içini döküp hiçbir şeyi saklamadan konuşma isteğine olanca gücüyle direniyordu.

“Var,” dedi Grandcourt elini avuçlarının arasına alarak. “Gitmemi ertelerim. Gece yolculuk eder, yalnızca bir gün yok kalırım.” İçinden öfke nöbeti diye adlandırdığı bu tavrın nedenini bildiğini sanıyordu; Gwendolen o anda özellikle çekici geliyordu ona.

“Öyleyse gitmeni erteleme, gece yolculuk et,” dedi Gwendolen. Ona hükmedebildiğini hissediyor, buyurganlığıyla öfkesine küçük bir çıkış yolu buluyordu.

“Öyleyse yarın Diplow’a gideceksin?”

“Aa, istersen giderim,” dedi Gwendolen, umursamazca ve yüksek sesle onaylayarak. Başka duygulara öylesine dalmıştı ki elinin tutulduğunu gerçekten fark etmemişti.

“Zavallı biz erkeklere nasıl davranıyorsunuz!” dedi Grandcourt sesini alçaltarak. “Hep kaybeden taraf biz oluyoruz.”

“Öyle mi?” dedi Gwendolen, her zamankinden daha safça bir merakla ona bakarak. Bu sıradan şakalaşmanın, sevgilisi hakkındaki ciddi gerçek olduğuna inanmayı istiyordu; öyleyse kendisi de haklı sayılırdı. Her şeyi bilseydi Bayan Glasher, Grandcourt’tan daha suçlu görünürdü. “Hep kaybeden taraf siz misiniz?”

“Evet. Ben sana davrandığım kadar iyi davranıyor musun bana?” dedi Grandcourt, kısık gözlerle onunkilere bakarak.

Gwendolen kendini darbe yemiş gibi hissetti. Öylesine çok şey almış olduğunun farkındaydı; bu, hükmedebildiği duygusunu bastırıyor, etrafına ne kadar bakınırsa bakınsın geri dönemeyeceğini anlamasıyla elinden kayıp gidiyordu. Başka birinin dizginleri tuttuğu bir savaş arabasına binmeye razı olmuş gibiydi; dünyanın gözü önünde arabadan atlamak yaradılışına aykırıydı. Bilmeden razı olmamıştı; şimdi söyleyebileceği her şey, bilmediğini değil, bildiğini itiraf etmek olacaktı. Açıklama isteme hakkı kalmamıştı. Artık tek yapması gereken, vicdanının dayattığı bu isteksiz kefaretin dikenleri canını yakmasın diye kendini duruma uydurmaktı. Zihninden bir ürperti geçerken düşünce biçimini kararlılıkla değiştirdi. Kısa bir sessizlik olmuş, gözlerini ondan ayırmamıştı; sonra birden gülümseyerek söze girdi:

“Sana senin bana davrandığın kadar iyi davransaydım cömertliğini bozardım; artık olabileceği kadar büyük olmazdı—oysa şimdi öyle.”

“Öyleyse bir öpücük bile isteyemem,” dedi Grandcourt. Evliliği en çarpıcı karşıtlıkla başlatan bu yeni tür kur yapmanın bedelini ağır ödemeye razıydı.

“Bir tane bile mi?” dedi Gwendolen, yaramazca davranıp meydan okurcasına başını sallayarak.

Sol elini dudaklarına götürdü, sonra saygıyla bıraktı. Ondan iğrenç olmadığını söylemek bile yetersiz bir övgüydü: neredeyse büyüleyiciydi. Gwendolen o an, başka hiçbir erkeği bundan daha çok sevmesinin olası olmadığını hissetti. Grandcourt’un ketumluğu onda açıklayamadığı, hoş bir farkındalık uyandırıyordu.

“Söz açılmışken,” dedi işine yeniden koyularak, “Diplow’da Yüzbaşı ve Bayan Torrington’dan başka biri var mı? Yoksa onları baş başa mı bırakıyorsunuz? Sanırım o puroyla konuşuyor, o da topuzuyla yanıt veriyordur.”

“Yanında bir kız kardeşi var,” dedi Grandcourt belli belirsiz gülümseyerek, “bir de iki erkek var; sanırım birini tanıyorsun.”

“Ah, öyleyse onun hakkında iyi düşünmüyorum,” dedi Gwendolen başını sallayarak.

“Leubronn’da gördüğün genç Deronda; Mallinger’larla birlikte olan delikanlı.”

Gwendolen’in kalbi ansızın bir takla atmış gibi oldu; işine sıkıca tutunmaya çalışan parmakları soğudu.

“Onunla hiç konuşmadım,” dedi, kendisinde fark edilebilir bir değişiklik olmasından korkarak. “İtici biri değil mi?”

“Hayır, pek sayılmaz,” dedi Grandcourt en ağırdan alan tavrıyla. “Kendini biraz fazla önemser. Seni onunla tanıştırdıklarını sanmıştım.”

“Hayır. Ayrılmadan önceki akşam biri bana adını söyledi. Hepsi bu. Neyin nesi?”

“Bir tür Sir Hugo Mallinger vesayeti altındaki kişi. Önemli biri değil.”

“Ah, zavallıcık! Onun için ne tatsız bir durum!” dedi Gwendolen, dudaklarının ucuyla konuşarak; alay etmiyordu. “Acaba yağmur dindi mi?” diye ekledi; ayağa kalkıp pencereden dışarı bakmaya gitti.

Neyse ki ertesi gün yağmur yağmadı; Gwendolen, annesiyle arabada dönmüş olduğu o eski günkü gibi, Criterion’a binip Diplow’a gitti. Binici kıyafetini giyince kendini her zaman daha cesur hissediyordu; üstüne, bu kıyafetle olabilecek en iyi hâlinde göründüğüne dair hoş inancı da ekleniyordu—göz korkutucu görünen her karşılaşmada insanı ayakta tutan bir duygu. Deronda’ya duyduğu öfke, batıl bir korkuya dönüşmüştü; belki de düşünceleri üzerinde kurduğu baskı yüzündendi bu. Onun hayatına ilk müdahalesinin, gelecekteki bir etkinin habercisi olmasından korkuyordu. Batıl inançlar çoğunlukla böyle şeylerden doğar: akşam yıldızını bize tehditkâr gösteren, bir dilencinin hayır duasını yüreklendiren yoğun bir kendimizle meşgul olma hâlinden. Batıl inançlar, çoğu zaman umutlarını ya da kötüye ilişkin sezgilerini doğrulayan sonuçlar doğurur.

Öğle yemeğinden önceki vakit, Gwendolen için Bayan Torrington ve Bayan Davilow’la odaları dolaşarak geçti; Deronda’yı görse bile aralarında bir selamdan fazlasına gerek olmayacağını düşündü. Onu olabildiğince az fark etmeye kararlıydı.

Ama sonunda, gururuna ağır basan içsel bir zorlamaya kapıldığını fark etti. Aynı odada bulundukları ilk andan başlayarak, sanki yaptığı tek şey onu fark etmekmiş gibi geliyordu; geri kalan her şey, alışılmış rolünün otomatik bir icrasıydı.

Öğle yemeğinde yerine otururken Grandcourt, “Deronda, Miss Harleth bana Leubronn’da kendisiyle tanıştırılmadığınızı söyledi,” dedi.

“Sanırım Miss Harleth beni pek hatırlamıyordur,” dedi Deronda, selamlaşırken ona gayet doğal bir tavırla bakarak. “Onu gördüğümde dikkati başka yerdeydi.”

Yoksa kolyesini geri alan kişinin kendisi olduğundan kuşkulanmadığını mı sanıyordu?

“Tam tersine. Sizi gayet iyi hatırlıyorum,” dedi Gwendolen, biraz gergin hissetse de kendini toparlayıp ona yeni bir dikkatle karşılık vererek. “Rulet oynamamı doğru bulmamıştınız.”

“Bu sonuca nasıl vardınız?” diye sordu Deronda ciddiyetle.

“Ah, oyunuma nazar değdirdiniz,” dedi Gwendolen başını çevirip gülümseyerek. “Bakmaya gelir gelmez kaybetmeye başladım. O zamana kadar hep kazanıyordum.”

“Leubronn gibi bir köpek kulübesinde rulet oynamak berbat bir can sıkıntısı,” dedi Grandcourt.

“Kaybetmeye başlayınca canım sıkıldı,” dedi Gwendolen. Gülümseyip konuşurken yüzünü Grandcourt’a dönmüştü; ama göz ucuyla Deronda’ya baktı ve onun gözlerini, kayıplarına verdiği ironik gülümsemeden, hatta Klesmer’in yargısından bile daha keskin, ciddi ve derinlere işleyen bir bakışla kendi üzerine diktiğini gördü. Başını, sanki başkalarının konuşmasını dinlemek istermiş gibi çevirdi; oysa yalnızca Deronda’yı düşünüyordu. Yüzünün biçiminde ve ifadesinde, insanın yargısını etkileme tehdidi taşıyan, huzursuz edici bir yan vardı; sanki kişinin ölçütü bir şekilde yanlıştı. (Bu düzeltici gücü taşıyan yüzleri olan erkekler görmemiş miyizdir? Ta ki sözleriyle ya da davranışlarıyla o gücü boşa çıkarana kadar.) Şimdi ilk kez duyduğu Deronda’nın sesi, her gün kulağında olan Grandcourt’un duygusuz, ağır konuşmasına ne kadar zıtsa, viyolonselin derin notaları da öğleden sonra güneşinde avare avare dolanan kümes hayvanlarının ve diğer tembel yaratıkların kopuk seslerine o kadar zıttı. Gwendolen içinden, Deronda’nın kendini fazla önemsediğini söylemekle Grandcourt belki haklıdır, diye geçirdi: Küçük düşüren bir üstünlüğü açıklamanın sevilen bir yoluydu bu. Sohbet sığır vebasına ve Jamaika’ya döndü; rulet hakkında başka bir şey söylenmedi. Grandcourt, Jamaikalı siyahların hayvanca bir Baptist Kaliban türü olduğunu savundu. Deronda, kendini her zaman biraz Kaliban’a yakın hissettiğini, çünkü onun da doğal olarak kendine özgü bir bakış açısı olduğunu ve güzel bir şarkı söyleyebildiğini söyledi. Bayan Davilow, babasının Barbados’ta bir mülkü olduğunu ama kendisinin Batı Hint Adaları’nda hiç bulunmadığını belirtti. Bayan Torrington, siyahların arasında yaşasa yatağında asla uyuyamayacağına emindi. Kocası, melezler olmasa siyahların pekâlâ idare edilebileceğini söyleyerek onu düzeltti; Deronda ise melezlerin ortaya çıkışından beyazların kendilerinin sorumlu olduğunu belirtti.

Bu nazikçe yürütülen laf atışması sürerken Gwendolen jölesiyle oyalanıyor, Deronda’ya bakarken rahat hissedebilmek için sırayla her konuşmacıya göz gezdiriyordu.

“Acaba benim hakkımda gerçekten ne düşünüyor? Bana kolyemi gönderdiyse, demek ki benimle ilgilenmiş. Evliliğim hakkında ne düşünüyor acaba? Onu böyle ciddi yapan düşünceleri neler? Diplow’a neden geldi?”

Bu sorular, Deronda tarafından katıksız bir hayranlıkla yargılanma arzusunun huzursuz sesi gibi zihninde dönüp duruyordu. Bu arzu, onun eleştirel bakışına duyduğu ilk öfkede tohumlanmıştı. “Önemli biri değil” denen bu adamın düşüncesini neden bu kadar önemsiyordu? Sebebini bulmaya vakti yoktu; önemsemekle fazlasıyla meşguldü. Grandcourt’un bir şey yüzünden odadan çıktığı sırada, salonda, ayrı bir masanın yanında durup birkaç baskıyı karıştıran Deronda’nın yanına hiç tasarlamadan gitti ve ona şöyle dedi:

“Yarın ava çıkacak mısınız, Bay Deronda?”

“Evet, sanırım.”

“Öyleyse avlanmaya karşı değilsiniz?”

“Kendime bahaneler buluyorum. Kayığa binemediğim ya da kriket oynayamadığım zaman, işlediğim bir günah sayılır.”

“Benim ava çıkmama karşı mısınız?” dedi Gwendolen, çenesini şakacı bir edayla kaldırarak.

“Yapmayı seçtiğiniz hiçbir şeye karşı çıkmaya hakkım yok.”

“Kumar oynamama karşı çıkmaya hakkınız olduğunu sanmıştınız,” diye üsteledi Gwendolen.

“Üzülmüştüm. Karşı çıktığımı size söylediğimin farkında değilim,” dedi Deronda, her zamanki doğrudan bakışıyla; büyük gözlerinde herhangi bir niyet taşımayan ciddi bir ifade vardı. Gözleri, birçok erkeği belaya sürükleyen bir özelliğe sahipti: Koyu ama yumuşak bir yoğunlukla bakıyor, gözlerini diktiği her kişiye özel bir ilgi duyduğunu ifade ediyor gibiydi. Yardıma ihtiyacı olanların zihninde, ateşli şefkat duyan insanların sık sık doğurduğu beklentileri de kolayca körükleyebilirdi. Dilenciler gibi, başkalarının iyiliğini onlardan ölçüsüz şeyler istemeye gerekçe yaparız. Bu tür bir etki Gwendolen’in içine işliyordu.

“Yeniden kumar oynamama engel oldunuz,” diye karşılık verdi. Ama sözü ağzından çıkar çıkmaz yüzüyle boynu kızardı; Deronda da kızardı, çünkü kolye meselesinde tartışmalı bir serbestlik kullandığının farkındaydı.

Daha fazla konuşmak imkânsızdı; Gwendolen, söylemek istemediği şeyi aptalca söylemiş olduğunu hissederek pencereye döndü, ama bu karşılıklı anlayışa dalmış olmaktan da bir bakıma mutluydu. Deronda da bundan hoşnutsuz değildi. Gwendolen ona eskisinden daha çekici görünüyordu; üstelik Leubronn’daki o zamandan beri içinde değişimler yaşandığı kesindi: Bilinçli bir yanlışa eşlik eden zihinsel mücadele, eski, ham özgüven dengesine göre daha iyi ama aynı zamanda daha kötü olasılıklar taşıyan yeni bir ruha benzer bir şeyi uyandırmıştı. Korkmaya başladığı güçler arasında, huzurlu hoşnutluğunu bozan bir şey de vardı.

O akşam Bayan Davilow, “Bay Deronda’nın oyununu bozduğu gerçekten doğru muydu, yoksa şakan mıydı, Gwen?” dedi.

Merakı uyanmıştı; Bay Grandcourt’la ilgisi olmayan bir soru sormaya cesaret edebilirdi.

“Ah, ben kaybetmeye başladığımda onun orada bulunması yalnızca bir rastlantıydı,” dedi Gwendolen kayıtsızca. “Onu fark ettim.”

“Buna şaşmamalı; dikkat çekici bir genç adam. Bana İtalyan tablolarını hatırlatıyor. Söylemeseler bile damarlarında yabancı kan olduğunu tahmin ederdim.”

“Öyle mi?” dedi Gwendolen.

“Bayan Torrington öyle söylüyor. Özellikle kim olduğunu sordum; annesinin yüksek rütbeli yabancı bir kadın olduğunu anlattı.”

“Annesi mi?” dedi Gwendolen, biraz sertçe. “Peki babası kimmiş?”

“Şey, onu büyüten Sir Hugo Mallinger’ın oğlu olduğunu herkes söylüyor; oysa Sir Hugo’nun vesayeti altında sayılıyor. Bayan Torrington, Sir Hugo Mallinger mülkleri üzerinde dilediği gibi tasarruf edebilseydi, meşru bir oğlu olmadığı için onları bu Bay Deronda’ya bırakacağını söylüyor.”

Gwendolen sustu; ama annesi yüzünde öyle belirgin bir etki gördü ki Bayan Torrington’ın dedikodusunu tekrarladığına pişman oldu. Düşününce bunun kızının kulağına uygun olmadığını anladı; Bayan Davilow, kızının “dünya bilgisi” denilen şeye sahip olmasını istemezdi. Aslında kendisi de bu bilgilerin üzerine boca edilmemiş olmasını dilerdi.

Gwendolen’in zihninde hemen beliren görüntü, bilinmeyen anneye aitti: kuşkusuz koyu gözlü, muhtemelen kederli bir kadın. Diplow’da bir pastel portrede Sir Hugo olarak resmedilen yüz, Deronda’nın yüzüne bundan daha az benzeyemezdi. Artık genç olmayan koyu gözlü bir kadın, Gwendolen’in vicdanının bir parçası olmuştu.

O gece küçük yatağına girmiş, yalnızca loş bir ışık yanarken şöyle dedi:

“Anneciğim, erkeklerin çoğu evlenmeden önce çocuk sahibi olur mu?”

“Hayır, canım, hayır,” dedi Bayan Davilow. “Neden böyle bir şey soruyorsun?” (Ama nedenini sezmeye başlamıştı.)

“Öyle olabiliyorsa bunu bilmem gerekir,” dedi Gwendolen, biraz öfkeyle.

“Bay Deronda ve Sir Hugo Mallinger hakkında söylediklerimi düşünüyorsun. Bu çok sıra dışı bir durum, canım.”

“Lady Mallinger biliyor mu?”

“İçini rahat ettirecek kadarını biliyor. Bu açık, çünkü Bay Deronda onlarla birlikte yaşadı.”

“İnsanlar ona daha kötü gözle bakmıyor mu?”

“Elbette, bir bakıma dezavantajlı durumda: Sanki Lady Mallinger’ın oğluymuş gibi değil. Miras ona kalmayacak ve dünyada önemli biri değil. Ama insanların onun doğumuna ilişkin bir şey bilmesi gerekmiyor; görüyorsun, onu çok iyi karşılıyorlar.”

“Acaba bunu biliyor mu; babasına kızgın mı?”

“Canım benim, neden böyle düşünüyorsun?”

“Neden mi?” dedi Gwendolen, atılganlıkla yatağında doğrulup oturarak. “Çocukların anne babalarına kızmaya hakları yok mu? Anne babalarının evlenip evlenmemesine nasıl engel olabilirler?”

Ama birden içine bir farkındalık çöktü ve yeniden yastığına yaslandı. Aylar önce de hissedebileceği gibi, annesini ikinci evliliği yüzünden suçluyor gibi görünmekten ibaret değildi bu; şimdi asıl hissettiği, kendi evliliğini yasak bir şey gibi gösteren bir mahkûmiyete sürüklenmiş olduğuydu.

Artık konuşmadılar. Uyku bastırana kadar Gwendolen yatakta, bu evliliğe karşı öne sürülebilecek nedenlerle boğuştu. Bir adamın öyküsünde beklenmedik biçimde karşısına çıkan bu nedenler, onunla arasındaki zayıf bağların gizli bir yakınlıkla duygularının en kalıcı katmanlarına işlediği şimdi, üzerine daha da ağır basıyordu. Gwendolen’in bunca tartışmasının içinde, evliliğinin savunulamazlığının, Grandcourt’u yalnızca evlenmesi kendisi için uygun bir adam olduğu için kabul etmiş olmasını da kapsayıp kapsamadığı hiç aklına gelmedi; ona bir görev bağıyla bağlanacağı için kabul etmemişti. Gwendolen’in düşünceleri acınacak ölçüde hamdı; ama hayatın büyük güçlükleri çoğu zaman tam da bu hamlığımız içinde gelip bizi bulur. Bilgece yargıya varabilmek için, sanırım, bilge olmayanlara şeylerin nasıl göründüğünü bilmeliyiz; çünkü dünya tarihinin büyük kısmını bu tür görünüşler oluşturur.

Sabah onun için iki ayrı heyecanla başladı. Terbiye konusundaki kuşkular, Bayan Torrington’ın ona eşlik edebilecek kadar iyi bir binici olduğu anlaşılana dek ava çıkmasına engel olacak gibiydi; şimdi Rex’le yaşadığı kaçamaktan beri ilk kez ava gidecekti. Bir de Deronda’yı yeniden görecekti. Önceki geceden beri ona duyduğu ilgi öylesine artmıştı ki, adı duyulmuş kişilerle ilgili beklentilerimiz gibi, görünüşünde daha önce gözünden kaçan bir şey bulacağını umuyordu.

Ne olacaktı bu adam? Önünde nasıl bir hayat vardı —önemli biri değildi ki. Olaylar biraz farklı gelişseydi Grandcourt kadar önemli biri olabilirdi; hatta hayal gücü ister istemez bu yöne kayıyordu —Grandcourt’un sahip olacağı mülklerin sahibi bile olabilirdi. Oysa şimdi Deronda, bir gün onu Topping’deki Abbey’nin hanımı olarak, kendi karısının taşıyacağı unvanı taşırken görecekti. Olabilecekler üzerine kurduğu bu apaçık, boş düşünceler Gwendolen için yeni bir dönüm noktası oldu. Önüne gelen en iyi şeyleri, hakkı olduğundan daha azıyla yetinerek kabul etmek gibi tartışılmaz bir alışkanlığı olan Gwendolen, şimdi gözünü diktiği konumu yeni bir ışık altında görmek zorundaydı: Başkalarının acımasızca ve haksız yere dışlanması olarak. Deronda hakkında duydukları, hayalinde onu Bayan Glasher ve çocuklarıyla aynı gruba sokuyordu; Gwendolen şimdi onlardan özür dilemesi gerekiyormuş gibi hissediyordu. Oysa şimdiye dek, kendi gözünde ondan özür dilemesi gereken bir grubun çevrelediği kişi kendisiydi. Belki Deronda da bunları düşünüyordu. Bayan Glasher’ı biliyor olabilir miydi? Gwendolen’in bildiğini bilse ondan tiksinirdi; ama bunu bilemezdi. Peki, bilmeden de Grandcourt’la evlendiği için ondan tiksinir miydi? Deronda’nın Gwendolen’in davranışları hakkındaki olası yargısı, Klesmer’in yetenekleri hakkındaki yargısı kadar ısrarla aklını kurcalıyordu; ama evliliğinin kınanmasına karşı koyacak daha geniş bir alan buluyordu, çünkü davranışlarımızı kendimize haklı göstermek, yeteneğimizi başkalarının gözünde etkileyici kılmaktan daha kolaydır. “Elimden ne gelir?” beceriksizliğimiz için en sevdiğimiz mazeret değildir. Ama Gwendolen şunu söylerken kendinde biraz güç buldu:

“Başkalarının yaptıklarını nasıl engelleyebilirim? Şimdi dönüp Bay Grandcourt’la evlenmeyeceğimi ilan etsem hiçbir şey yoluna girmezdi.” Üstelik geri dönmesi söz konusu bile değildi. Arabasına koşulmuş atlar dörtnala gidiyordu.

Bu gençliğe özgü, coşkun bir umutsuzluk hali dalgalar gibi yeniden geliyordu. Önünde ne varsa göze alabilirdi; aşağılanarak geri dönmeyi seçmeye dayanamazdı. Üstelik artık iki yoldan birini seçmenin de aynı ölçüde kötülük barındıracağını düşünmek onu yatıştırıyordu. Ama o anın en büyük sevinci, Deronda’yı göreceği ve onun da kendisini göreceği avdı. Deronda’yla ilgili başka düşüncelerin önüne çıkmaya hep hazır bekleyen izlenim, onun Gwendolen’e büyük ilgi duyduğuydu. Ama bugün, dün yaptığı budalalığı tekrarlamamaya, onunla konuşmak için can atıyormuş gibi görünmemeye kararlıydı. Zaten av fazlasıyla dikkatini alacaktı.

Uzun süre gerçekten de öyle oldu. Deronda oradaydı ve sık sık görüş alanına giriyordu; ama bu, Gwendolen’in daha önce yalnızca bir kez tattığı ve ata binme fırsatını ortadan kaldıran engeller dışında her şeyden bağımsız bir zevk verecek gibi görünen hazza yalnızca heyecan katıyordu. Onları yan yana getirecek bir rastlantı yaşanmadı. Avın rotası onları eve yakın bir yere götürmüştü. Kasım ayının gri öğleden sonrasının, batıda uzanan sarı ışık şeridiyle daha da hoşlaşan kasvetinde Gwendolen, kendisine Offendene’e kadar eşlik eden Diplow’daki grupla birlikte dönüyordu. Görkemli heyecan duygusu geçip gidince, Deronda’yla konuşma fırsatı bulamamış olmasına sinirlenerek üzülmeye başladı; birkaç gün sonra gideceğinden onu bir daha göremeyecekti. Ne diyecekti? Bu pek belli değildi. Onunla konuşmak istiyordu. Grandcourt yanındaydı; Bayan Torrington, kocası ve bir başka beyefendi öndeydi. Deronda’nın atını ise arkasından duyabiliyordu. Onunla konuşma ve ondan kendisine bir şeyler söylemesini duyma arzusu buyurganlaşmıştı; kendi isteğini açıkça dayatıp her şeye meydan okumadıkça buna fırsat yoktu. Düzen, Bayan Gwendolen’e yol vermiyorsa, bunu yapmaya zorlanmalıydı. Kısa süre önce çam ve kayın ağaçlarından oluşan bir korudan çıkmışlardı; alacakaranlığın sessizliği, sabırsızlığını artıran baskılayıcı bir etki yaratıyordu. Arkadan biraz uzakta yeniden duyulan at nallarının sesi gitgide daha çok sinirini bozdu. Atını dizginleyip arkasına baktı; birkaç adım sonra Grandcourt da durakladı. Gwendolen ise kırbacını sallayıp şakacı bir buyurganlıkla yana doğru başını eğerek, “Devam edin! Bay Deronda’yla konuşmak istiyorum,” dedi.

Grandcourt tereddüt etti; ama her teklifte tereddüt ederdi zaten. Onun için tuhaf bir durumdu. Hiçbir beyefendi, evlilikten önce, böyle şakacı bir tavırla verilen emri reddederken bunu vurgulayamazdı. Yavaşça ilerledi; Gwendolen de Deronda yanına gelene kadar bekledi. Deronda sessizce soru sorar gibi ona baktı. Gwendolen hemen konuştu ve atını onunkinin yanına sürdü:

“Bay Deronda, bilmediğim bir şeyi açıklamalısınız. Kumar oynamamın neden yanlış olduğunu düşündüğünüzü bilmek istiyorum. Bir kadın olduğum için mi?”

“Bütünüyle değil; ama kadın olduğunuz için bundan daha çok üzüldüm,” dedi Deronda, kendini tutamayıp gülümseyerek. Anlaşılan artık aralarında kolyeyi gönderenin kendisi olduğu kabul edilecekti. “Bence erkeklerin de kumar oynamaması daha iyi. İnsanı uyuşturan, hastalığa dönüşmesi muhtemel bir alışkanlık bu. Üstelik başkaları kaybettiklerine üzülürken bir yığın parayı kendine çekip içinden kıs kıs gülmek bana iğrenç geliyor. İstisnai bir sürçmeden öteye geçseydi buna alçaklık bile derdim. Talihin kaçınılmaz cilveleri zaten bize kazancımızın başkasının kaybı olduğunu gösterip duruyor —hayatın çirkin yanlarından biri bu. İnsan bunun olabildiğince azalmasını ister; abartısından eğlence çıkarmayı değil.” Deronda konuştukça sesi öfkeyle dolmuştu.

“Ama olayları engelleyemeyeceğimizi kabul ediyorsunuz,” dedi Gwendolen, sesini alçaltarak. Aldığı yanıt beklediğine hiç benzemiyordu. “Yani olaylar bizim irademize rağmen böyle gelişiyor; kazancımızın başkasının kaybına dönüşmesini her zaman engelleyemeyiz.”

“Elbette. Bu yüzden, elimizden geldiği yerde bunu engellemeliyiz.”

Gwendolen dudağını içten içe ısırıp bir an duraksadı; sonra yeniden şakacı bir tavır takınmaya çalışarak şöyle dedi:

“Peki kadın olduğum için neden daha çok üzüldünüz?”

“Belki de bizden daha iyi olmanıza ihtiyacımız olduğu içindir.”

“Ama ya erkeklerin bizden daha iyi olmasına ihtiyacımız varsa?” dedi Gwendolen, küçük bir zafer kazanmışçasına.

“Bu biraz zor,” dedi Deronda gülümseyerek. “Sanırım şunu söylemeliydim: Her birimiz ötekinin iyi olmasının daha doğru olduğunu düşünüyoruz.”

“Görüyorsunuz, sizin benden daha iyi olmanıza ihtiyacım vardı —siz de öyle düşünüyordunuz,” dedi Gwendolen başını sallayıp gülerek. Atını ileri sürüp hiçbir şey söylemeyen Grandcourt’un yanına katıldı.

“Bay Deronda’ya ne söylemem gerektiğini merak etmiyor musunuz?” dedi Gwendolen; gururu, davranışını açıklamasını gerektiriyordu.

“Şey, hayır,” dedi Grandcourt soğukça.

“Bakın, bu söylediğiniz ilk kabalık —ona ne söylemem gerektiğini duymak istemediğinizi söylemeniz,” dedi Gwendolen, dudaklarını büzerek.

“Bana söylediklerinizi duymak isterim, başka erkeklere söylediklerinizi değil,” dedi Grandcourt.

“Öyleyse bunu duymak istersiniz. Kumar oynamama neden karşı çıktığını anlatmasını istedim; o da bana küçük bir vaaz verdi.”

“Evet —ama vaazını bağışlayın.” Gwendolen, Grandcourt’un Deronda’yla konuşmasına önem verdiğini sanmışsa, Grandcourt onun yanıldığını anlamasını istiyordu. Yine de kendisine ilerlemesinin söylenmesinden hoşlanmamıştı. Gwendolen onun alındığını gördü ama aldırmadı. Deronda şapkasını kaldırıp diğerleriyle birlikte Diplow’a doğru dönmeden önce, Gwendolen onunla yeniden konuşma amacına ulaşmıştı. Sevgilisi Grandcourt, belirsiz yolculuğunda tam bir gün yokluğundan önce veda etmek üzere Gwendolen’e Offendene’e kadar eşlik ediyordu. Grandcourt yolculuğa sıkıcı demekte haklıydı: Gadsmere’e trenle gidiyordu.

Bölüm etkileşimi

Okurlar bu bölümle etkileşime geçti

0okunma 0beğeni 0yorum
Bu iki tercih yalnızca bu tarayıcıda saklanır; yukarıdaki Vaveyla sayaçları gerçek uygulama verisidir.

Kategoriler ve Temalar

Kategoriler ve temalar yükleniyor…