Bölümler 70Şu an: Dördüncü Kitap—gwendolen İstediğini Elde Ediyor. — Yirmi Sekizinci Bölüm.
- 1 Birinci Kitap—şımartılmış Çocuk. — Birinci Bölüm.2.251 kelime
- 2 İkinci Bölüm.1.803 kelime
- 3 Üçüncü Bölüm.4.601 kelime
- 4 Dördüncü Bölüm.1.186 kelime
- 5 Beşinci Bölüm.2.528 kelime
- 6 Altıncı Bölüm.3.611 kelime
- 7 Yedinci Bölüm.5.025 kelime
- 8 Sekizinci Bölüm.1.697 kelime
- 9 Dokuzuncu Bölüm.2.436 kelime
- 10 Onuncu Bölüm.2.513 kelime
- 11 İkinci Kitap—akarsuların Buluşması — On Birinci Bölüm.3.829 kelime
- 12 On İkinci Bölüm.1.340 kelime
- 13 On Üçüncü Bölüm.4.042 kelime
- 14 Ondördüncü Bölüm.2.955 kelime
- 15 On Beşinci Bölüm.2.156 kelime
- 16 On Altıncı Bölüm.5.940 kelime
- 17 On Yedinci Bölüm.3.024 kelime
- 18 On Sekizinci Bölüm.1.667 kelime
- 19 Üçüncü Kitap—seçim Yapan Genç Kadınlar — On Dokuzuncu Bölüm974 kelime
- 20 Yirminci Bölüm5.369 kelime
- 21 Yirmi Birinci Bölüm.2.732 kelime
- 22 Yirmi İkinci Bölüm.3.566 kelime
- 23 Yirmi Üçüncü Bölüm.4.343 kelime
- 24 Yirmi Dördüncü Bölüm.3.049 kelime
- 25 Yirmi Beşinci Bölüm.2.662 kelime
- 26 Yirmi Altıncı Bölüm1.944 kelime
- 27 Yirmi Yedinci Bölüm.2.646 kelime
- 28 Dördüncü Kitap—gwendolen İstediğini Elde Ediyor. — Yirmi Sekizinci Bölüm.4.464 kelime · Okuduğun bölüm
- 29 Yirmi Dokuzuncu Bölüm.3.354 kelime
- 30 Otuzuncu Bölüm.4.041 kelime
- 31 Otuz Birinci Bölüm.1.988 kelime
- 32 Otuz İkinci Bölüm.5.749 kelime
- 33 Otuz Üçüncü Bölüm.3.983 kelime
- 34 Otuz Dördüncü Bölüm.1.892 kelime
- 35 Beşinci Kitap—mordecaı. — Otuz Beşinci Bölüm.8.024 kelime
- 36 Otuz Altıncı Bölüm.6.525 kelime
- 37 Otuz Yedinci Bölüm.4.269 kelime
- 38 Otuz Sekizinci Bölüm.2.750 kelime
- 39 Otuz Dokuzuncu Bölüm.2.596 kelime
- 40 Kırkıncı Bölüm.4.336 kelime
- 41 Altıncı Kitap—açığa Çıkanlar — Kırk Birinci Bölüm.2.045 kelime
- 42 Kırk İkinci Bölüm.6.572 kelime
- 43 Kırk Üçüncü Bölüm.1.951 kelime
- 44 Kırk Dördüncü Bölüm.2.532 kelime
- 45 Kırk Beşinci Bölüm.2.706 kelime
- 46 Kırk Altıncı Bölüm.3.097 kelime
- 47 Kırk Yedinci Bölüm.1.443 kelime
- 48 Kırk Sekizinci Bölüm.7.797 kelime
- 49 Kırk Dokuzuncu Bölüm.581 kelime
- 50 Yedinci Kitap—anne ve Oğul — Ellinci Bölüm.1.870 kelime
- 51 Elli Birinci Bölüm.4.775 kelime
- 52 Elli İkinci Bölüm.5.321 kelime
- 53 Elli Üçüncü Bölüm.2.215 kelime
- 54 Elli Dördüncü Bölüm.4.093 kelime
- 55 Elli Beşinci Bölüm.1.056 kelime
- 56 Elli Altıncı Bölüm.3.045 kelime
- 57 Elli Yedinci Bölüm.1.086 kelime
- 58 Sekizinci Kitap—meyve ve Tohum. — Elli Sekizinci Bölüm.2.510 kelime
- 59 Elli Dokuzuncu Bölüm.1.655 kelime
- 60 Altmışıncı Bölüm.1.652 kelime
- 61 Altmış Birinci Bölüm.2.894 kelime
- 62 Altmış İkinci Bölüm.2.214 kelime
- 63 Altmış Üçüncü Bölüm.3.018 kelime
- 64 Altmış Dördüncü Bölüm.2.774 kelime
- 65 Altmış Beşinci Bölüm.2.081 kelime
- 66 Altmış Altıncı Bölüm.1.614 kelime
- 67 Altmış Yedinci Bölüm.1.973 kelime
- 68 Altmış Sekizinci Bölüm.1.664 kelime
- 69 Altmış Dokuzuncu Bölüm.4.029 kelime
- 70 Yetminci Bölüm.988 kelime
Bu aramayla eşleşen bölüm bulunamadı.
DÖRDÜNCÜ KİTAP—GWENDOLEN İSTEDİĞİNİ ELDE EDİYOR.
YİRMİ SEKİZİNCİ BÖLÜM.
“İnsanı genel olarak tanımak, belirli bir insanı tanımaktan daha kolaydır.”—LA ROCHEFOUCAULD.
Grandcourt ayrıldıktan bir saat sonra Gwendolen’in nişanlandığı haberi papaz evinde duyulmuştu. Bay ve Bayan Gascoigne, Anna’yla birlikte akşamı Offendene’de geçirdiler.
“Canım, güçlü bir bağlılık uyandırdığınız için sizi kutlamama izin verin,” dedi papaz. “Ciddi görünüyorsunuz; buna şaşmıyorum: ömür boyu sürecek bir birliktelik ağır bir meseledir. Ama Bay Grandcourt’un davranışlarına ve sözlerine bakılırsa, talihsizliğimizden şimdiden bir iyilik doğduğunu görebiliriz. Bu durum, müstakbel eşinizin ince düşünceli cömertliğini gözlemleme fırsatı verdi.”
Bay Gascoigne, Grandcourt’un Bayan Davilow’un geçimini sağlayacağını ima edişinden söz ediyordu; Gwendolen, annesine anlatırken bu kur yapma jestini tümüyle doğru hatırlamıştı.
“Ama Almanya’ya gitmemiş ve bir aydan uzun süre önce, kuşkusuz nişanlanabileceğiniz Bay Grandcourt’la nişanlanmış olsaydınız da onun en az bu kadar eli açık davranacağından hiç kuşkum yok, Gwendolen,” dedi Bayan Gascoigne; bu vesileyle bir görevini yerine getirmesi gerektiğini düşünüyordu. “Artık kaprislere yer yok; doğrusu, umarım böyle bir eğiliminiz de kalmamıştır. Bir kadının, kendisine böyle bir teklifte bulunmakta ısrar eden erkeğe büyük bir minnet borcu vardır. Ama elbette siz de gerekeni hissediyorsunuzdur.”
“Öyle hissettiğimden hiç emin değilim, teyzeciğim,” dedi Gwendolen, şakacı bir ciddiyetle. “Nişanlanınca neler hissetmem gerektiğini bilmiyorum.”
Papaz, masum bir yaramazlık karşısında gülümser gibi gülümseyip omzunu sıvazladı; karısı da onun bu davranışını, kızmaması gerektiğinin işareti saydı. Anna ise Gwendolen’i öpüp “Umarım mutlu olursun,” dedi; sonra geri planda kaldı ve gözyaşlarını tutmaya çalıştı. Son günlerde Rex hakkında küçük bir aşk hikâyesi kurup duruyordu: Rex hâlâ Gwendolen’i özlüyorsa, belki sıkıntılar onun yüreğini yumuşatıp sevgiye dönüştürür, zamanla evlenebilirlerdi. Sonra bu hikâye, Rex zengin olmadığı sürece, iyi bir kız kardeş gibi sevinmeyi ve Gwendolen’e yararlı olmak için çalışmayı düşünebilmesi yönünde bir duaya dönüşmüştü. Ama şimdi başka bir şeye sevinmek için lütuf diliyordu. Bayan Merry ve dört kız da oradaydı: omuzları yüksek Alice, fısıldaşan Bertha ile Fanny ve dinleyen Isabel. Bu aile buluşmasında her şey Gwendolen’in şanına ve şerefine uygun biçimde dönüyor, gerçek hayat “Sir Charles Grandison” kadar ilgi çekici görünüyordu. Akşam çoğunlukla, iki yaşlı hanımın tahminlerine papazın kesin yanıtlar vermesiyle geçti. Ona göre bu, mal varlığına ilişkin anlaşmaları gündeme getirmeyi görev sayacağı bir durum değildi; her şey Bay Grandcourt’a bırakılmalıydı ve kuşkusuz güvenle ona bırakılabilirdi.
“Ryelands ile Gadsmere’in nasıl yerler olduğunu tam olarak bilmek isterim,” dedi Bayan Davilow.
“Bildiğim kadarıyla Gadsmere ikincil bir mülk,” dedi Bay Gascoigne. “Ama Ryelands’ın en iyi malikânelerimizden biri olduğunu biliyorum. Parkı geniş, ormanları da çok kıymetli. Evi Inigo Jones yapmış; tavanları İtalyan üslubunda boyanmış. Mülkün yılda on iki bin sterlin getirdiği söyleniyor; Grandcourt ailesinin bağış yetkisinde iki papazlık makamı var, bunlardan biri papaz evi. Arazinin üzerinde bazı yükümlülükler olabilir. Yine de Bay Grandcourt tek çocuktu.”
“Her şeye ek olarak Lord Stannery de olursa gerçekten şaşırtıcı olur,” dedi Bayan Gascoigne. “Bir düşünün: Grandcourt mülkü, Mallinger mülkü, baronetlik ve soyluluk unvanı”—parmaklarıyla maddeleri sayıyordu; dördüncü parmakta durup ekledi: “Ama soyluluk unvanıyla birlikte arazi gelmeyecekmiş.” Beşinci parmak için de bir şey çıkmaması yazık görünüyordu.
“Soyluluk unvanı,” dedi papaz temkinle, “uzak bir olasılık sayılmalı. Şimdiki soylu ile Bay Grandcourt arasında iki kuzen var. Ölüm ve başka nedenlerin mirasları bazen tek bir kişinin üzerinde toplamasının ne kadar ciddi bir mesele olduğunu düşünmek gerek. Ama böyle bir aşırılığı teşvik etmemeli. Sir Mallinger Grandcourt Mallinger olmak—sanırım kullanacağı unvan bu olacak—ve ona karşılık gelen mülklerle donatılmak, herhangi bir erkeğe emanet edilebilecek kadar değerli bir imkândır. Umarım bunu iyi kullanır.”
“Gwendolen, karısı için ne büyük bir mevki!” dedi Bayan Gascoigne. “Gerçekten büyük bir sorumluluk. Ama Henry, Bayan Mompert’e yazmakta gecikme. Evlilik nişanını mazeret gösterebilmen iyi olmuş; yoksa gücenebilirdi. Kendisi oldukça yüksekten bakan bir kadın.”
“Şu korkudan kurtuldum,” diye düşündü Gwendolen; Mompert adı onun için bir tür anlaşılmaz büyü sözüne dönüşmüştü. Akşam boyunca pek konuşmadı; o gece de küçük beyaz yatağında neredeyse hiç uyuyamadı. Güçlü gençliğinde uykusuzluk enderdi; annesinin huzursuzluğunu fark etmemesini gözetmesi ise belki daha da ender. Ama zihninin hâli baştan başa yeniydi: kendinden emin olmaya ve başkalarını yönetmeye alışmışken, önceden atmayacağını, hatta belki atmaması gerektiğini düşündüğü kesin bir adımı şimdi atmıştı. Artık geri dönemezdi; önündeki şeylerin çoğundan hoşlanıyordu ve geri dönerse hoşlanacağı hiçbir şey yoktu. Ne var ki kararlılığının ardında, daha önce bütün benliğinin kuşku duymadan yöneldiği o eski kararın gölgesi vardı. Yastığında gözlerini kocaman açmış, “körlerin gördüğü karanlığa bakarken,” bir zamanlar tiksinerek uzaklaştığı şeyi yapacak olduğu düşüncesi karşısında dehşete kapılmıştı. Davranışlarında doğru ya da yanlış meselesinin kendisini korkuya düşürmesi yeniydi; kefaret niyetine gösterilen okşamaların ve sunulan hediyelerin yatıştıramayacağı bir vicdan azabı tanımamıştı. Ama şimdi yeni bir bilinç uyanmış gibiydi. Keşfinin onu Leubronn’a kaçırdığı zaman, öfkeyle düşüncesizce söylediği sözü—ne yaptığı önemli değildi, yalnızca elinden geldiğince eğlenmeliydi—hayatının geri kalanı için bilerek benimsemek üzereymiş gibi geliyordu. Bu kuralsızlık, kendini haklı çıkarma kaygısını bütünüyle bir yana atışı, birdenbire onu korkuttu: ardında olası felaketlerin silik bir dizisi beliriyordu; artık onun için yalnızca bir sözcük olmaktan çıkmış felaketler. Umursamadığı din eğitiminden içlerine işlemiş etkiler de, kendisini çevreleyen korkunç ve amansız bir şeye dair daha derin izlenimler de öç alan bir güç hakkındaki belirsiz düşüncede toplanmış gibiydi. Uzun zamandır özlemini çektiği parlak mevki, evlilikte kendine sağlayacağını hayal ettiği özgürlük, gençliğinin sıkıcı önemsizliğinden kurtuluş—hepsi hemen önündeydi; ama açlığına sunulan yiyecekler, üstüne kutsala saygısızlığın lekesi bulaşmış gibi görünüyordu ve onları dehşet içinde kapması gerekecekti. Küçük yatağının karanlığında ve yalnızlığında, daha dirençli yanı, geri dönülmez kararının ardından gelen ilk korku saldırısına karşı koyamıyordu. O mutsuz yüzlü kadın ve çocukları—Grandcourt ve onunla ilişkisi—bir utancın yapışkan anısı gibi zihninde dönüp duruyor, sonunda başka bütün düşünceleri silerek yalnızca o sahneleri kendi hayatına kattığının bilincini bırakıyordu. Uzun uyanıklığı bir sayıklama gibiydi; pencere perdesinin yanından belli belirsiz bir ışık sızdı, soğuk daha da arttı. Artık dayanamadı, “Anne!” diye seslendi.
“Evet canım,” diye hemen karşılık verdi Bayan Davilow, uyanık bir sesle.
“Yanına geleyim.”
Annesinin omzunda kısa sürede uykuya daldı ve geç vakte kadar uyudu. Işıl ışıl bir balo salonu gördüğü bir düşten uyanınca annesini yatağının yanında, elinde küçük bir paketle dururken gördü.
“Seni uyandırdığım için üzgünüm canım, ama bunu hemen vermem daha iyi olur diye düşündüm. Seyis Criterion’ı getirdi; başka bir ata binerek geldi ve burada kalması gerektiğini söylüyor.”
Gwendolen yatakta doğrulup paketi açtı. İçinden zarif, mine işlemeli bir kutu çıktı; kutuda görkemli bir pırlanta yüzük ve katlanmış renkli bir kâğıt parçası bulunan bir mektup vardı. Mektupta şöyle yazıyordu:
Saat on ikide geldiğimde nişanımızın simgesi olarak lütfen bu yüzüğü takın. Bay Gascoigne adına düzenlenmiş, hemen kullanılmak üzere beş yüz sterlinlik bir çek ekliyorum. Elbette Bayan Davilow, en azından bir süre Offendene’de kalacak. Geldiğimde, bana daha kısa bir mesafeden emir vermeye başlayabileceğiniz yakın bir tarih belirlemeyi kabul etmiş olmanızı umuyorum.—Size bağlılıkla,
H. M. GRANDCOURT.
Çek beş yüz sterlinlikti ve Gwendolen çeki de mektupla birlikte annesine doğru çevirdi.
“Ne kadar nazik ve ince düşünceli!” dedi Bayan Davilow, duygulanarak. “Ama gerçekten bir damada bağımlı olmamayı tercih ederim. Kızlarla ben kendi başımıza gayet iyi geçiniriz.”
“Anne, bunu bir daha söylersen onunla evlenmem,” dedi Gwendolen öfkeyle.
“Canım yavrum, umarım yalnızca benim hatırım için evlenmiyorsundur,” dedi Bayan Davilow, kaygıyla.
Gwendolen başını yastıkta annesinden uzağa çevirdi ve yüzüğü öylece bıraktı. Bir nedeni elinden almaya çalışan bu girişime içerlemişti. Belki de öfkesinin asıl nedeni, yalnızca annesinin hatırı için evlenmeyeceğinin bilincinde olmasıydı; annesinin fedakârlığından daha güçlü gerekçelerin bile önüne geçemediği biçimlerde bu evliliğe çekiliyordu. Geri dönülmez biçimde nişanlandığını anlamıştı; gecenin bütün çirkin hayalleri, korkuları ve düşünceleri, muhtemelen gün ışığında zayıf görünecekleri hâliyle karşısına çıkmalıydı. “Benim tek istediğim senin mutluluğun canım,” diye yalvardı Bayan Davilow. “Seni üzecek hiçbir şey söylemeyeceğim. Yüzüğü takmaz mısın?”
Gwendolen birkaç an yanıt vermedi ama zihni işliyordu. Sonunda doğruldu; ata binmeye başlamış olsaydı nasıl davranacaksa öyle davranmaya, aklından ne geçerse geçsin yüreklilikle yoluna devam etmeye kararlıydı.
“Nişan yüzüğünü her zaman âşık takar sanıyordum,” dedi gülerek; yüzüğü parmağına geçirip başını hoş bir hareketle eğerek ona baktı. “Neden gönderdiğini biliyorum,” diye ekledi annesine başını sallayarak.
“Neden?”
“Benden yüzüğü takmamı istemeyi, kendisinin takmasına izin vermemi istemeye tercih ediyor. Aha! Çok gururlu. Ben de öyleyim. Birbirimize denk düşeceğiz. Diz çöküp önüme gelen bir erkekten nefret ederdim. Gerçekten iğrenç değil.”
“Bu pek ölçülü bir övgü, Gwen.”
“Bir erkek için değil,” dedi Gwendolen neşeyle. “Ama şimdi kalkıp giyinmeliyim. Anneciğim, gelip saçımı yapar mısın?” diye sürdürdü; annesinin yüzünü kendine doğru çekip yanaklarını onun yanaklarına sürterek, “Bir daha yoksulluk içinde yaşamaktan söz edecek kadar yaramazlık etmez misin? Rahat ettirilmeye katlanmalısın, hoşuna gitmese bile. Bay Grandcourt şimdi kusursuz davranıyor, değil mi?”
“Elbette,” dedi Bayan Davilow, cesaretlenerek; sonunda Gwendolen’in nişanlısını sevdiğine ikna olmuştu. Kendisi, gösterdiği ilginin bir genç kızın duygularını etkilemesi muhtemel bir adam olduğunu düşünüyordu. Talipler çoğu zaman sözler gibi, kibar toplumdaki konumlarına ve yarattıkları izlenime göre değerlendirilmeliydi; haklarında başka pek az şey bilmek mümkündü. Annenin bütün kaygısı Grandcourt’un karakterine değil, Gwendolen’in onu kabul ederkenki ruh hâline yönelikti.
O sabah bu ruh hâli ister istemez yeni bir evreden geçiyordu. Giyinirken bile evliliğini haklı çıkaracak bütün gerekçeleri aklından geçirmişti. En çok üzerinde durduğu şey, Grandcourt’un karısı olduğunda onu Bayan Glasher’ın çocuklarına karşı olabildiğince cömert davranmaya yöneltecek olmasıydı.
“Onunla evlenmemem Bayan Glasher’a ne kazandırırdı? İsteseydi onunla evlenebilirdi ama istememiş. Belki bunda onun da suçu vardır. Hakkında benim bilmediğim pek çok şey olmalı. Yoksa onunla evlenmek istemezdi; demek ki Grandcourt ona birçok yönden iyi davranmış olmalı.”
Ama bu son gerekçe hemen kuşkulu görünmeye başladı. Bayan Glasher, Grandcourt’la kendi çocuklarının arasına girecek başka çocukları doğal olarak istemiyordu; Gwendolen’in bu duyguyu kavraması, talepleri uzlaştırmanın başka bir yolunu düşünmesine yol açtı.
“Belki hiç çocuğumuz olmaz. Umarım olmaz. Mülkü o güzel küçük çocuğa bırakabilir. Amcam, Bay Grandcourt’un mülkleri üzerinde dilediğini yapabileceğini söylemişti. Sir Hugo Mallinger öldüğünde ise iki kişiye yetecek kadar para kalacak.”
Bu düşünce, Bayan Glasher’ı oğlunun tek mirasçı olmasını istemekte epey haksız gösteriyordu. İki ayrı mülk de, karısı Gwendolen Harleth ve haksız yere suçlanmama konusundaki bütün gururlu kararlılığı olduğu sürece, Grandcourt’un evliliğinin ona zarar vermeyeceğinin güvencesiydi. Bu genç kız kendini kusursuz sanmaya alışmıştı; kusurlu olanlar hep başkalarıydı.
Bayan Glasher’a haksızlık etmeyeceği düşüncesinin zihninde böylesine yer etmesi dikkat çekiciydi: Grandcourt’un geçmişine duyduğu tiksinti ikincil bir duyguya dönüşmüştü. Gece uyanık yatarken, başta yanlış bulduğu şeyi yaparak kötülüğün sınırını aşma korkusu, onun davranışlarına dair bütün duygularını köreltmişti. Grandcourt nasıl bir adam olursa olsun, üzerinde sınırsız bir güce sahip olacağı biri olarak düşünüyordu onu; onu sevip sevmediği hiçbir zaman söz konusu olmadığından, hoşuna giden her yanı kazançtı. Zavallı Gwendolen evlilikte baş edilemeyecek güçlerden korkmuyor, her şeyi yönetme meselesi sayıyor ve nasıl davranacağını bileceğini düşünüyordu. Grandcourt’un geçmişi hakkında, onun da başka erkeklerden pek farklı olmayabileceğine dair yeni kuşkuları besliyor, erkeklerden genel olarak ne beklendiğini öğrenmek için küçük planlar kuruyordu.
Bunun dışında dünyada ne doğru olursa olsun, saçları ata binmeye uygun biçimde yapılmıştı; binmeden önce oyalanmamak için binici kıyafetiyle aşağı indi. Gençliğin sarhoş edici heyecanıyla kanının yeniden coşmasını, hayatının gidişatına dair eskiden taşıdığı cüretkâr güveni geri kazanmayı istiyordu. Üzerinden bir yük kalkmıştı: gün ışığında ve hareket hâlindeyken, seçimi hakkında kuşku duymak; önemsizliğe ve kulluğa katlanmaktan başka seçeneği olmadığını hissetmekten daha az bunaltıcıydı.
“Geri dön de kendini bir düşes gibi göster, anneciğim,” dedi merdivenlerden inerken aniden dönüp. “Başına dantel örtünü al. Düşes gibi görünmeni istiyorum. Her şeyi alçakgönüllülükle karşılamamalısın.”
Grandcourt sol elini usulca kaldırıp yüzüğe baktığında, Gwendolen ciddiyetle, “Her şeyi düşünüp o paketi göndermeniz çok nazikçe,” dedi.
“Unuttuğum bir şey olursa bana söylersiniz, değil mi?” dedi; elini kendi ellerinin arasında nazikçe tutarak. “Ne isterseniz yaparım.”
“Ama isteklerim çok mantıksızdır,” dedi Gwendolen gülümseyerek.
“Evet, öyle olmasını bekliyorum. Kadınlar her zaman öyledir.”
“Öyleyse mantıksız olmayacağım,” dedi Gwendolen, elini çekip şakacı bir tavırla başını kaldırarak. “Kadınların her zaman öyle olduğunu söylemenize izin vermeyeceğim.”
“Öyle demedim,” dedi Grandcourt, her zamanki ağırbaşlılığıyla ona bakarak. “Siz başka hiçbir kadına benzemezsiniz.”
“Peki neymişim?” dedi Gwendolen, hafif tehditkâr bir tavırla uzaklaşarak.
Grandcourt yanıt vermeden önce durakladı. “Sevdiğim kadınsınız.”
“Ah, ne hoş sözler!” dedi Gwendolen gülerek. Onun bir zamanlar başka bir kadına, tuhaf koşullar altında duyduğu aşk artık tanıdık gelmeye başlamıştı.
“Siz de karşılık olarak hoş bir söz söyleyin. Ne zaman evleneceğimizi söyleyin.”
“Henüz değil. Kırlarda şöyle bir dörtnala koşturmadan olmaz. Öyle susadım ki başka hiçbir şey düşünemiyorum. Keşke av mevsimi başlasaydı. Pazar ayın yirmisi, yirmi yedisi, pazartesi, salı...” Gwendolen, Grandcourt’a bakarken en sevimli baş hareketiyle parmaklarından saydı; sonunda zafer kazanmış gibi bir avucunu ötekinin üzerinden geçirerek, “On gün sonra başlayacak!” dedi.
“Öyleyse on gün sonra evlenelim,” dedi Grandcourt, “ahır işleriyle canımız sıkılmaz.”
“Kadınlar buna karşılık hep ne der?” diye sordu Gwendolen muzipçe.
“Kabul ederler,” dedi âşık, biraz ağzından kaçırmışçasına.
“Öyleyse ben etmeyeceğim!” dedi Gwendolen, eldivenlerini alıp giyerken gözlerini giderek artan bir eğlenceyle ondan ayırmadı.
Sahne ikisi için de hoştu. Daha kaba saba bir âşık, onun sevimli tavırlarını ve duruşlarını seyretmeyi bırakır, budalaca okşama girişimleriyle her şeyi mahveder, bütün dramatik etkiyi yerle bir ederdi. Grandcourt dramı tercih ediyordu; Gwendolen ise rahat bırakılınca, hüküm sürme oyunu oynarken keyfi giderek yerine geliyordu. Klesmer onu teatral olmaya çalışırken değil de bu türden kendiliğinden bir oyunculuk içindeyken daha çok görseydi, belki şansını daha yüksek değerlendirirdi.
Ne var ki görkemli bir dörtnala koşturduktan sonra Gwendolen öyle coşmuştu ki, hayatını bu türden görkemli bir hazla baştan sona dolduracak evliliği erkene almayı iyi bir fikir saymaya yatkındı. Kendini bağladığı bir kararı artık tartışmak istemiyordu; çeyiz hazırlığına ilişkin geleneksel kuralları yerine getirmek zor olsa da düğünü üç hafta sonrasına koymayı kabul etti.
Lush, nişanı elbette resmen haber verilmeden, sayısız işaretten anlamıştı. Yine de bunun ardından kendisine bir açıklama yapılmasını bekliyordu; birkaç gün sonra Grandcourt’un sessizliğine sabrı tükenmeye başladı. Bu değişikliğin kendi geleceğini etkileyeceğinden emindi ve nasıl etkileyeceğini tam olarak öğrenmek istiyordu. Artık taktikleri arasında karşı çıkmak yoktu; zaten sırf karşı çıkmış olmak için karşı çıkmayı sevmezdi. Grandcourt’u pekâlâ çok rahatsız edebilirdi, ama bu kendisine zarar verirdi; onu rahatsız etmek de onun için başlı başına bir amaç değildi. Bayan Gwendolen’in planını biraz olsun bozmuş olmaktan elbette üzüntü duymazdı, ama sonuçta ne olacağı belli olmazdı. Grandcourt’un aksi bir inatçılık sergilemesi yeni bir şey değildi; yine de bu genç kadına kapılması, Lush’a tuhaf biçimde uğursuz bir yazgının peşine taktığı bir adama benzer görünmüştü. Böyle bir servete doğmuş birinin hayatını gerekenden daha kötü yönetmesi gerçekten acınasıydı. Evliliğe karşı çıkmış olan Lush, onun kötü sonuçlarını önceden görür gibiydi. Grandcourt, Lush’ı kullanmak yerine mektupları kendisi yazıp emirleri kendisi vermeye başlamış, onun işe yararlığını görmezden gelir gibi olmuştu; yıllardır süren alışkanlığının tersine, kahvaltısını soyunma odasında yalnız başına etmeyi bile seçmişti. Ama konukların olmadığı bir evde baş başa kalmaktan kaçınmak mümkün değildi; Lush da bu fırsatı değerlendirmeye koyuldu. Bir gün yemekten sonra, Grandcourt’un Offendene’de yemek yemesinin güçlükleri yüzünden, şöyle dedi:
“Peki evlilik ne zaman olacak?”
Az şarap içen Grandcourt sofradan kalkmış, ocağın yakınındaki rahat bir koltukta sigarasını tüttürerek yayılmıştı. Meşe dallarının ateşi, kor gibi derinliklerine kadar ağzını açmış; seyretmesi hoş, ince bir kül rengiyle çevresini sarmıştı. Kızıl kahverengi kadife brokar koltuk, solgun tenli, düzgün hatlı yüzüne ve zarif, uzun ellerine yakışan bir fon oluşturuyordu. Purosunu saymazsanız onu, nüfuz edilemez bakışını ve seçkin havasını harikulade yansıtacak Moroni’nin bir portresi sanabilirdiniz; o büyük ustanın portresi de Grandcourt kadar sessiz bir eşlikçi olurdu. Yine de olağan dışı bir gecikme olmadan cevap verdi.
“Onunda.”
“Sanırım burada kalacaksınız.”
“Bir süre Ryelands’a gideceğiz; ama av için buraya döneceğiz.”
Bu sözün ardından Grandcourt’un konuşmaya devam edeceği zamanlarda çıkardığı o gevşek, anlaşılmaz ses duyuldu; Lush da devamını bekledi. Bir şey gelmedi. Lush başka bir soru sormak üzereyken aynı ses yeniden çıktı ve yumuşakça söylenen şu öneriye yol açtı:
“Kendin için yeni bir düzen kurman iyi olur.”
“Ne yani! Topuklayıp gitmem mi gerekiyor?” dedi Lush, bu kez iyi huylu davranmaya hazır olarak.
“Aşağı yukarı öyle.”
“Gelin benden hoşlanmıyor. Umarım hizmetlerimin yokluğunu senin için telafi eder.”
“Kadınlara böylesine lanet olası derecede sevimsiz davranmana engel olamıyorum,” dedi Grandcourt yatıştırıcı bir özür tonuyla.
“İsterseniz, tek bir kadına diyelim.”
“Söz konusu kişi o olduğuna göre fark etmez.”
“Sanırım on beş yılın ardından hiçbir güvence olmadan kapı dışarı edilemem.”
“Benden epeyce bir şey biriktirmiş olmalısın.”
“Pek az. Ben de çoğu kez senin için bir şeyler biriktirdim.”
“Yılda üç yüz sterlin alabilirsin. Ama şehirde yaşamalı, istediğimde işleri yoluna koymaya hazır olmalısın. Param biraz sıkışık olacak.”
“Bu kış Ryelands’ta olmayacaksan, oraya gidip Swinton’ın nasıl gittiğini sana haber verebilirim.”
“İstersen. Nerede olduğun umurumda değil; yeter ki gözüme görünme.”
“Çok teşekkür ederim,” dedi Lush; meseleyi beklediğinden daha kolay karşılayabiliyordu. Bir süre sonra kendisine eskisi kadar ihtiyaç duyulacağına dair gizli inancı ona destek oluyordu.
“Belki de mümkün olan en kısa zamanda eşyalarını toplamana itiraz etmezsin,” dedi Grandcourt. “Torringtonlar geliyor; Miss Harleth de buraya atla gelecek.”
“Seve seve. Gadsmere’ye gidip işe yarayamaz mıyım?”
“Hayır. Kendim gidiyorum.”
“Paranın biraz sıkışık olacağı meselesine gelince. Şu planı düşündün mü—”
“Beni rahat bırakır mısın?” dedi Grandcourt, duyulabilecek en alçak sesle. Purosunu ateşe fırlattı ve kalkıp uzaklaştı.
Akşamı küçük salonda, yalnız başına geçirdi. Masada bir beyefendinin elinin altında bulunmasını sevip de elini sürmeyebileceği türden birkaç yeni yayın vardı; Grandcourt, bir filozof gibi, kanepede düşünüyor görünerek oturup siyaset, mizah, alay ya da aşk edebiyatı okumaktan kaçındı. Bu şekilde saatler, felsefenin çetin ve görünmez arayışına girişmeden şaşırtıcı bir hızla geçebilir; düşünce sevgisinden değil, çabadan kaçınmaktan kaynaklanır bu. İç dünyanın, vaktinden önce yaşlanmaya benzeyen bir hâlidir: eylem ihtiyacı, olmuş, olan ve olabilecek şeylerin bir görüntüsüne dönüşür; dürtü hayaletimsi bir dünyada doğup ölür, gölgemsi bir gerçekleşmeyi bile reddederek duraksar. Bu hâl çoğu kez saçlar ağardığında ortaya çıkar; bazen de gençlik yıllarının türlü duyarlılıkları silindikçe daha belirginleşen, ölçüsüz bencilliğin ana gövdesi gibi, kural koymaya yönelik yoğun bir inat ve katılık eşlik eder ona.
Grandcourt’un saçı pek gür değildi ama güneş gibi parlayan, güzel bir sarıydı; ruh hâllerini de yalnızca azalan enerjiyle açıklamak mümkün değildi. Biz ölümlülerin içinde tuhaf bir ruhsal kimya işler; tembel bir durgunluk, hatta pamuksu bir bulanıklık, kimbilir nasıl yakıcı ya da patlayıcı bir madde hazırlıyor olabilir. Uykudan uyanıp kötü niyet taşımadan, hâlâ uyuyan yoldaşının canını almak için bir taşı kaldıran amele, davranışlarını az çok kestirilebilir kılan eğitimli güdüden yoksun sayılır. Ama dolambaçlı bir yoldan, bir beyefendi bile kendini ne yapacağı kestirilemeyen birine dönüştürebilir; bu belirsizlik de arkadaşlığın tadını fena hâlde kaçırır.
Grandcourt’un o akşamki düşünceleri, karanlık bir gölette görülen küçük halkalar gibiydi: durmadan sönüyor, yüzeyin altından gelen bir dürtüyle yeniden beliriyorlardı. En derindeki dürtünün kaynağı Gwendolen’in hayaliydi; ama onun harekete geçirdiği düşünceler, çağların aşk şairlerine başvurarak yeterince anlatılamazdı. Gwendolen’in ona âşık olduğuna ve aşkının, onu Grandcourt’tan kaçıran kıskançlık öfkesini yendiğine inanmasından hiçbir tatmin duymaması, karakterinin tipik bir özelliğiydi. Tam tersine, bu genç kadının, onun ısrarlı ilgisine rağmen kendisine âşık olmaması bakımından epey sıra dışı olduğuna inanıyordu; ailesinin başına ansızın yoksulluk çökmeseydi Gwendolen’in onu kabul etmeyeceği de ona çok olası görünüyordu. Daha ilk andan beri, Gwendolen’in ilerlemelerini karşılamayışında değil de onlardan kıvrakça uzaklaşışındaki oyunbazlık, onda sinir bozucu bir hayranlık uyandırmıştı. Her şeye rağmen onu kabul etmeye razı olmuştu; bütün bunlara itirazı olsa da arenaya hazırlanmış bir at gibi diz çökmeye razı edilmişti. Grandcourt bu düşünceden, kendisine karşı güçlü bir eğilim duyduğundan emin olduğu bir genç kadını kazanmaktan alacağı hazdan daha çok zevk alıyordu. Yine de isteksizliği alt etmenin verdiği bu haz, değer verdiği hiçbir kadının kendi etkisine bütünüyle kayıtsız kalamayacağına dair alışılmış inancıyla birlikte varlığını sürdürüyordu; zamanla Gwendolen’in kendisine, kendisinin ona olduğundan daha çok vurulması ona pekâlâ mümkün görünüyordu. Her durumda boyun eğmesi gerekecekti; gururu ve ruhu, kendisi dışındaki herkese hükmetmeye uygun olan bu genç kadını gelecekteki karısı olarak düşünmekten hoşlanıyordu. Kendisine karşı bütünüyle şefkatli, yalvarırcasına ilgili ve itaat etmeye hazır bir kadına düşkün değildi. Kendisine hükmetmek isteyecek, belki başka bir erkeğe hükmedebilecek bir kadına hükmetmek niyetindeydi.
Grandcourt’a hatırlatma girişimi sonuçsuz kalınca Lush, Sir Hugo’yla yazışmanın yerinde olacağını düşündü. Belki nüfuzu, hafif, beyefendiye yakışır ve fena ödenmeyen bir işin kendisine verilmesini sağlayabilirdi; gelecekte böyle bir işe ihtiyaç duyma ihtimalinden hiç emin olmadığından, Sir Hugo’ya karşı bir dostluk borcu duygusu uyandırmaya çalışıyordu. Aşağıdaki mektubu yazıp ailenin Leubronn’dan döndüğünü bildiği Park Lane’e gönderdi:
SEVGİLİ SIR HUGO—Eve döndüğümüzden beri evlilik kesinleşti; üç haftadan kısa bir süre içinde gerçekleşecek. Annesinin kısa süre önce bütün servetini kaybetmiş olması, Grandcourt için işleri daha da kötüleştiriyor; artık masrafları karşılaması gerekecek. Grandcourt’un nakit sıkıntısı çektiğini biliyorum; başka bir yola başvurulmazsa düşüncesizce borçlanacak. Hemen Diplow’dan ayrılıyorum ve bu konuyu açma fırsatım olmayacak. Benim önerim şu: Güvendiğinizi bildiğim Bay Deronda, davet üzerine buraya kısa süreliğine gelmeyi teklif etsin (evde başka konuklar da olacak); siz de dileklerinizi ve teklifinizin olası kapsamını ona iyice anlatın. Sonra konuyu Grandcourt’a, onun herhangi bir para sıkıntısı çektiğinden şüphelendiğinizi düşündürmeden, yalnızca sizin çok istediğinizi belirtecek biçimde açsın. Daha önce ona söylediklerim, Diplow’daki hakkından vazgeçmesi karşılığında iyi bir meblağ vermeye razı olabileceğinize dair bir tahminden ibaretti. Ama Bay Deronda kesin bir teklifle gelirse bu, konuyu bambaşka biçimde etkiler. Büyük olasılıkla bir süre daha anlaşmayı kabul etmeyecektir; ama öneri zihnine daha sağlam yerleşmiş olur. Şu anda buradaki av tutkusuna kapılmış olsa da koşullar yüzünden mahalleden soğuması, paranın da ısrar edilmeden aklının bir köşesinde kalması pekâlâ mümkün. Sonunda başarılı olacağınıza bahse girerim. Sibirya’ya sürgün edilmeyecek, çağrıldığımda ulaşılabilecek bir yerde olacağım; belki ileride size daha çok yararım dokunur. Şimdilik Bay Deronda’dan daha iyi bir aracı düşünemiyorum. Avukatların kâğıtlarını davetsizce burnunun dibine dayaması Grandcourt’u hiçbir şeyden daha fazla öfkelendirmez.
Leubronn ziyaretinizin sizi kışa çok iyi hazırlamış olduğunu umarak, sevgili Sir Hugo, saygı ve bağlılıkla,
THOMAS CRANMER LUSH.
Sir Hugo kahvaltıda bu mektubu alınca Deronda’ya uzattı. Deronda’nın şehirde odaları vardı, ama Sir Hugo onsuz rahat edemediğinden neredeyse hiç orada bulunmazdı. Sohbeti seven baronet, aralarında özel bir yakınlık nedeni olmasa bile, genç bir yol arkadaşından hoşlanırdı: hayal kırıklıkları ne olursa olsun, gelecek kuşaklara ve mirasa dair iyimser bir bakışı canlı tutacak, güzel, uyumlu ve taze bir yüze sahip birinden. Sir Hugo’nun Deronda’ya sevgisi, düşünce ve zevklerindeki derin ama gösterişsiz farklılıktan azalmıyordu. Belki de bu sevgi daha da güçlüydü; çünkü erkekle kadın arasındaki benzer bir farklılık, aralarındaki bağlılığa hoş bir kıvılcım katar. Sir Hugo kendisi hakkında olumsuz düşünmezdi; ama insanlara ve topluma, özgür ruhlu bir hayvanat bahçesini seyreder gibi bakardı. Deronda’nın kendisinden farklı oluşuyla da belli belirsiz övünürdü; bunu dile getirse şöyle diyebilirdi: “Şu yakışıklı delikanlıyı görüyor musunuz? Her gün rastlayacağınız türden değil, öyle değil mi? Bir bakıma bana ait. Çocukluğundan beri onu ben yetiştirdim; ama onu kolay kolay sınıflandıramazsınız. Kendi düşünceleri var; benim onun yaşındayken olduğum kişiden kutuplar kadar uzak.” Bu duygu, Deronda’nın zihinsel dengesiyle besleniyordu. Kadınsı demeye yatkın olduğumuz bir şefkatle hareket eder, sıradan ayrıntılarda geri adım atmaya hazır olurdu; ama aynı zamanda, haklı olarak erkeksi sayılan bir yargı katılığına ve düşünce bağımsızlığına sahipti.
Mektubu okuyunca Deronda tek kelime etmeden geri verdi; Lush’ın aile meselelerinde kendisine tarafsız bir yarar sağlama biçimi içine dokunmuştu.
“Ne dersin Dan? Senin için de hoş olurdu. Yeri epeydir görmedin; gelecek hafta gidersen tazılarla şahane bir av yapabilirsin,” dedi Sir Hugo.
“Bunun için gitmezdim,” dedi Deronda, ekmeğine dikkatle tereyağı sürerken. Zeki hayvanların umursamazlıkla karşıladığı bu apaçık ikna etme çabasına itirazı vardı. Diplow’a giderse Sir Hugo’ya iyilik olsun diye hoşlanmadığı bir şeyi yapmış olacaktı.
“Lush’ın fikrini iyi buluyorum. Bu fırsatı kaçırmak da yazık olur.”
“Benim gitmemin amacınız açısından önemli olduğunu düşünüyorsanız, o başka,” dedi Deronda, bir şeyleri bastırdığını belli eden mesafeli tavrını sürdürerek. Baronet’in bu işi çok istediğini biliyordu.
“Neden olmasın, Leubronnlu Diana, o güzel kumarbazı göreceksin belki,” dedi Sir Hugo neşeyle. “Evlenince onları Manastır’a davet etmemiz gerekecek,” diye ekledi; mektubu Lady Mallinger da okumuş gibi ona döndü.
“Kimi kastettiğinizi anlayamıyorum,” dedi Lady Mallinger. Aslında onu dinlememişti; aklı ilk yudum kahvesinde, sevimsiz bulduğu kol ağzında ve Theresa’yı dişçiye götürme gereğinde takılı kalmıştı. Bunlar, nazik hanımefendinin genellikle olduğu gibi, zararsız ve kısmen övgüye değer meşguliyetlerdi. Görünüşü sorulacak olursa, kızılımsı sarı saçlı (dönemin modasına uygun saçlar), küçük bir Roma burnu, biraz çıkık mavi gözleri ve zarif göz kapakları olduğu; zayıf arkadaşlarının şişman dediği bir vücudu, ellerinde ise büyütülmüş bir bebeğinkini andıran kıvrımlar ve gamzeler bulunduğu söylensin.
“Grandcourt’un, Leubronn’da gördüğün genç kadınla evleneceğini söylüyorum. Hani rulet oynayan Miss Harleth; hatırlamadın mı?”
“Aman Tanrım! Bu onun için iyi bir eşleşme mi?”
“Bu, istediği iyiliğin ne olduğuna bağlı,” dedi Sir Hugo gülümseyerek. “Her hâlükârda, onun da arkadaşlarının da hiçbir şeyi yok; masrafları artıracak. Benim açımdan iyi bir eşleşme, çünkü ben para vermeye razı olursam, o da Diplow’daki hakkından vazgeçmeye razı olabilir. Böylece mülk bütünüyle bizim olur; ben ölünce sen de gitmek istediğin yere gidersin—ben nereye gidersem gideyim.”
“Canım, ölümden öyle hafifçe söz etmesen keşke.”
“Lou, benim için bu mesele epey ağır; en azından kırk bin ödemem gerekecek.”
“Ama onları Manastır’a neden davet ediyoruz?” dedi Lady Mallinger. “Lady Cragstone gibi kumar oynayan kadınlardan hoşlanmam.”
“Bir hafta dayanırsın. Hem biraz kumar oynadı diye o Lady Cragstone’a benzemez; ben de Whig’im diye borsacıya benzemiyorum. Grandcourt’un keyfini yerinde tutmak, burayı bol bol görmesini sağlayıp Diplow’u daha az düşünmesini istiyorum. Bu işte benimle anlaşır mı, henüz bilmiyorum. Dan oraya konukluğa giderse ona bu yemi uzatabilir. Bana çok büyük bir iyilik etmiş olur.” Bu sözleri Deronda’ya söylemişti.
“Daniel, sanırım Bay Grandcourt’tan pek hoşlanmıyor, değil mi?” dedi Lady Mallinger, Deronda’ya sorgularcasına bakarak.
“Hoşlanmadığınız herkesten kaçınmak mümkün değil,” dedi Deronda. “Diplow’a gideceğim; Sir Hugo istiyor madem, yapacak daha iyi bir işim olduğundan emin değilim.”
“İşte bu!” dedi Sir Hugo memnuniyetle. “Hoşuna gitmezse bile deneyim kazanırsın. Gençken hiçbir şey bana ters gelmezdi. İnsanları ve âdetleri tanımalısın.”
“Evet; ama o adamı ve tavırlarının bir kısmını zaten gördüm,” dedi Deronda.
“Pek hoş tavırları yok bence,” dedi Lady Mallinger.
“Eh, görüyorsun ya, sizin cinsinizde işe yarıyor,” dedi Sir Hugo, kışkırtıcı bir tavırla. “Hem yirmi iki, yirmi üç yaşlarındayken, babası gibi olağanüstü yakışıklı bir delikanlıydı. Ama varlıklı mirasçıyla evlenme konusunda babasına çekmemiş. Miss Arrowpoint’i de benim toprakları da alsaydı, Allah kahretsin, şahane bir prensliğin sahibi olurdu.”
Deronda, tasarlanan ziyareti düşününce, kabul ettiği zamankinden daha az isteksizlik duyuyordu. O kızın evlilik hikâyesi ilgisini çekmişti: Lush’tan, şimdi kocası olarak seçeceği adamın evlenme teklifinden kaçıp gittiğini duyması, kumarına yeni bir ışık tutmuştu; muhtemelen o ateşli dünyevî hayattan yoksulluğa geçiş, onu bir bakıma tiksinti duymuş olması gereken bu evliliği kabul etmeye itmişti. Bütün bunlar, güçlük ve mücadeleye açık bir mizaca işaret ediyordu; belki de kendi varoluşuna ilişkin tahminî hikâyeyi düşünürken çektiği erken dönem acısı yüzünden, hayatın bu unsurları onun şefkatini özellikle çekiyordu. Hans Meyrick’te olduğu gibi, koruyabileceği, kurtarabileceği, hayatlarına bir tür iyileştirici etkiyle dokunabileceği kişilere yakınlık duyuyordu; talihlilerden soğukça uzaklaşma eğilimine karşı koyması gerekiyordu. Kolyesini Gwendolen için geri almasına yol açan ve hâlâ içinde işleyen dürtüdeyse, alışıldık şefkatli coşkusunun ötesinde bir şey vardı: kadınlığının büyüsünden kaynaklanan bir şey. Bu tür bir çekime fazlasıyla açıktı ve onu kendi geleceğine ilişkin, bilerek ütopyacı tasarılarına katıyordu; yine de karakterinin kıvrımlarını okuyabilen biri, onun birçok daha az tutkulu erkekten daha kolay, bir kadını sevip bunu ona söylemeden yaşayabileceğini düşünebilirdi. Hassas kulaklı bir kuşun önüne yiyecek serin: En çok isteyeceği şey oradadır, ama ürkekliği yüzünden, sizin fark etmediğiniz engellere karşı duyarlılığı onu uzakta tutar. Hepimiz Bosjesman’dan nasıl farklıysak, bir insan da ötekinden, ihtiyaçların çeşitliliğinden—ruhsal ya da başka türden—doğan engellere duyarlılığı bakımından öyle ayrılır. Deronda’nın hayal gücü, ikisine de asla kur yapmasının mümkün olduğunu düşünmeyeceği iki kadınla fazlasıyla meşguldü; bu, onun suskun kalabilme yeteneğinin habercisi gibiydi. Hans Meyrick, yaradılışında bir parça şövalye gezginlik bulunduğu için onunla alay etmişti; Mirah ve Gwendolen hakkında o sırada Deronda’nın zihninden geçenleri bilseydi, buna kanıt bulurdu.
Deronda, Diplow’a yapacağı ziyareti haber vermek için vakit kaybetmeden mektup yazdı; karşılığında, gelişinin büyük memnuniyet yaratacağına dair nazik bir güvence aldı. Bu tümüyle doğru sayılmazdı. Grandcourt, ziyaretin Sir Hugo’nun kendisini bir amaç uğruna kendi tarafına çekme arzusundan kaynaklandığını düşünüyordu; bu amaca karşı koymaya karar vermemişti. Gizliden gizliye kuzeni olduğuna inandığı bu yakışıklı delikanlının, belki biraz kıskançlıkla, Henleigh Mallinger Grandcourt’un daha önce hayranlıkla baktığı görkemli bir genç kadının nişanlısı olarak buyurgan bir rol üstlenişine tanık olması da ona tatsız bir fikir gibi gelmiyordu.
Grandcourt, egemenliğini tehdit etmediği sürece hiçbir şeyi kıskanmazdı; egemenliğini yitireceğini de pek olası görmüyordu.
Bölüm etkileşimi
