Bölümler 56Şu an: XXXVIII. Bölüm — Arayış
- 1 Birinci Kitap — I. Bölüm — Atölye2.204 kelime
- 2 İkinci Bölüm — Vaaz5.429 kelime
- 3 Üçüncü Bölüm — Vaazdan Sonra1.694 kelime
- 4 Dördüncü Bölüm — Ev ve Kederleri4.083 kelime
- 5 V. Bölüm — Papaz4.583 kelime
- 6 VI. Bölüm — Hall Çiftliği3.375 kelime
- 7 VII. Bölüm — Mandıra1.422 kelime
- 8 VIII. Bölüm — Bir Çağrı2.239 kelime
- 9 IX. Bölüm — Hetty’nin Dünyası1.872 kelime
- 10 Bölüm X — Dinah, Lisbeth’i Ziyaret Ediyor3.179 kelime
- 11 XI. Bölüm — Kulübede2.183 kelime
- 12 XII. Bölüm — Ormanda3.005 kelime
- 13 XIII. Bölüm — Ormanda Akşam1.398 kelime
- 14 Bölüm XIV — Eve Dönüş2.386 kelime
- 15 Bölüm XV — İki Yatak Odası3.644 kelime
- 16 Bölüm XVI — Bağlar3.558 kelime
- 17 İkinci Kitap — XVII. Bölüm — Hikâyenin Biraz Durakladığı Yer2.577 kelime
- 18 On Sekizinci Bölüm — Kilise6.171 kelime
- 19 XIX. Bölüm — Adam İş Gününde1.784 kelime
- 20 XX. Bölüm — Adam Hall Çiftliği’ni Ziyaret Ediyor4.866 kelime
- 21 XXI. Bölüm — Gece Okulu ve Öğretmeni4.209 kelime
- 22 Üçüncü Kitap — XXII. Bölüm — Doğum Günü Şenliğine Gidiş2.920 kelime
- 23 Bölüm XXIII — Yemek Vakti1.308 kelime
- 24 XXIV. Bölüm — Sağlık Şerefine İçki2.110 kelime
- 25 XXV. Bölüm — Oyunlar2.180 kelime
- 26 XXVI. Bölüm — Dans3.043 kelime
- 27 Dördüncü Kitap — XXVII. Bölüm — Bir Kriz3.070 kelime
- 28 XXVIII. Bölüm — Bir İkilem2.033 kelime
- 29 XXIX. Bölüm — Ertesi Sabah2.116 kelime
- 30 XXX. Bölüm — Mektubun Verilişi3.446 kelime
- 31 XXXI. Bölüm — Hetty’nin Yatak Odasında2.549 kelime
- 32 XXXII. Bölüm — Bayan Poyser “İçini Döker”2.514 kelime
- 33 XXXIII. Bölüm — Daha Çok Bağ1.846 kelime
- 34 XXXIV. Bölüm — Nişan1.274 kelime
- 35 XXXV. Bölüm — Gizli Korku1.555 kelime
- 36 Beşinci Kitap — XXXVI. Bölüm — Umut Yolculuğu2.387 kelime
- 37 XXXVII. Bölüm — Umutsuzluk İçinde Yolculuk3.250 kelime
- 38 XXXVIII. Bölüm — Arayış3.739 kelime · Okuduğun bölüm
- 39 XXXIX. Bölüm — Haber1.975 kelime
- 40 XL. Bölüm — Acı Sular Yayılıyor2.291 kelime
- 41 Xlı. Bölüm — Duruşmadan Önceki Akşam1.329 kelime
- 42 XLII. Bölüm — Duruşma Sabahı1.215 kelime
- 43 XLIII. Bölüm — Karar1.833 kelime
- 44 Bölüm XLIV — Arthur’ın Dönüşü2.030 kelime
- 45 XLV. Bölüm — Hapishanede2.739 kelime
- 46 XLVI. Bölüm — Bekleyiş Saatleri1.546 kelime
- 47 XLVII. Bölüm — Son An231 kelime
- 48 XLVIII. Bölüm — Ormanda Bir Buluşma Daha2.464 kelime
- 49 Altıncı Kitap — XLIX. Bölüm — Hall Çiftliği’nde2.528 kelime
- 50 L. Bölüm — Kulübede3.040 kelime
- 51 LI. Bölüm — Pazar Sabahı3.241 kelime
- 52 Bölüm LII — Adam ve Dinah2.260 kelime
- 53 LIII. Bölüm — Hasat Yemeği3.413 kelime
- 54 Bölüm LIV — Tepedeki Buluşma1.488 kelime
- 55 Bölüm LV — Evlilik Çanları680 kelime
- 56 Son Söz907 kelime
Bu aramayla eşleşen bölüm bulunamadı.
XXXVIII. Bölüm
Arayış
Hetty’nin gidişinden sonraki ilk on gün, Hall Çiftliği’ndeki aile için de günlük işinin başındaki Adam için de öteki günlerden farksız, sessizce geçip gitti. Hetty’nin en az bir hafta, belki on gün; Dinah onunla dönerse Snowfield’da onları alıkoyacak bir şey çıkabileceğinden, biraz daha uzun süre gelmeyeceğini düşünmüşlerdi. Ama iki hafta geçince Hetty’nin hâlâ dönmemesine şaşırmaya başladılar; herhalde Dinah’nın yanında olmak, herkesin tahmin ettiğinden daha hoşuna gitmişti. Adam ise onu göreceği anı sabırsızlıkla bekliyordu. Ertesi gün, yani cumartesi günü gelmezse pazar sabahı yola çıkıp onu almaya karar verdi. Pazar günü posta arabası yoktu; ama ortalık aydınlanmadan yola çıkıp belki yolda bir arabaya binebilirse Snowfield’a erkenden varır, ertesi gün Hetty’yi, gelecekse Dinah’yı da alıp dönerdi. Hetty’nin eve dönmesinin vakti çoktan gelmişti; onu getirmek için pazartesisini feda edebilirdi.
Cumartesi akşamı Çiftlik’e gittiğinde, planını herkes uygun buldu. Bayan Poyser, Hetty olmadan dönmemesini kesin bir dille istedi; mart ortasına kadar hazırlaması gereken onca şey varken zaten fazlasıyla uzun süredir uzaktaydı. Sağlığı için dışarı çıkan birine bir hafta yeter de artardı. Dinah’yı getirme konusunda Bayan Poyser’in umudu azdı; Snowfield’dakilerin iki katı perişan olduklarına Dinah’yı inandıramazlarsa onu getirmeleri mümkün değildi. Sonunda şöyle dedi: “Yine de, ona artık bir tek teyzesi kaldığını, teyzesinin de gölgeye dönene dek eridiğini söyleyebilirsin; gelecek Mihail yortusunda belki ondan yirmi mil daha uzağa taşınmış oluruz, yabancıların arasında kırık bir kalple ölür, çocukları da analı babalı yetim bırakırız.”
“Yok, yok,” dedi, kesinlikle gönlü kırık bir adam havasında olmayan Bay Poyser. “O kadar kötü değil. Şimdi pek iyi görünüyorsun, her gün de kilo alıyorsun. Ama Dinah gelse sevinirim; ufaklıklara yardım eder sana. Ona bayılıyorlar.”
Böylece pazar günü şafak sökmeden Adam yola çıktı. Seth ilk bir iki mil boyunca ona eşlik etti; Snowfield düşüncesi ve Dinah’nın yeniden gelebileceği ihtimali içini kıpır kıpır ediyordu. Adam’la soğuk sabah havasında, ikisi de en iyi giysilerini giymiş halde yürümek, ona pazar gününe özgü bir sükûnet veriyordu. Şubatın son sabahıydı; alçak, gri gökyüzünün altında yolun yeşil kenarlarında ve kara çitlerin üzerinde hafif kırağı vardı. Yokuştan aşağı aceleyle akan dolgun derenin şırıltısını, erkenci kuşların hafif cıvıltılarını duydular. İkisinin de içi hoş bir yoldaşlık duygusuyla dolu olsa da sessizce yürüdüler.
Ayrılacakları sırada Adam, Seth’in omzuna elini koyup şefkatle ona bakarak, “Hoşça kal delikanlı,” dedi. “Keşke benimle yolun sonuna kadar gelseydin; benim kadar mutlu olsaydın.”
“Ben iyiyim, Addy, iyiyim,” dedi Seth neşeyle. “Galiba yaşlı bir bekâr olacağım, senin çocuklarınla da bol bol ilgileneceğim.”
Birbirlerinden uzaklaştılar; Seth ağır ağır eve doğru yürürken sevdiği ilahilerden birini içinden tekrarlıyordu—ilahileri çok severdi:
“Sensiz karanlık ve kasvetli
Sabah,
Merhametinin ışınlarını
Görmeden gün de neşesiz:
İçime ışık salana dek,
Gözlerim sevinip kalbim ısınana dek.
Öyleyse, gel, ruhumu ziyaret et,
Günahın, kederin karanlığını del—
Ey İlahi Işıltı, içimi doldur,
Bütün kuşkum dağılsın.
Kendini gitgide daha çok göster,
Kusursuz güne dek parılda.”
Adam çok daha hızlı yürüyordu. O sabah gün doğarken Oakbourne yolundan geçen biri, geniş göğüslü, uzun boylu bu adamın bir asker gibi dimdik ve sağlam duruşla adımlayışını, yol boyunca belirmeye başlayan koyu mavi tepelere sevinçle, dikkatle bakışını görse hoş bir manzaraya tanık olurdu. Adam’ın yüzü hayatında endişe bulutlarından bu sabahki kadar nadiren arınmıştı. Onun gibi yapıcı, pratik zihinlerde kaygısızlık, çevredeki şeylere daha dikkatle bakmayı ve bunlardan kendi sevdiği tasarımlarına, yaratıcı çözümlerine yönelik esinler toplamayı sağlar. Mutlu aşkı—adımlarının onu, yakında kendisinin olacak Hetty’ye gittikçe yaklaştırdığını bilmesi—düşüncelerine, tatlı sabah havasının duyularına verdiği şey gibi geliyordu: ona iyi olma duygusu veriyor, çalışmayı keyfe dönüştürüyordu. Arada sırada Hetty’ye yönelik daha yoğun bir duygu dalgası yükseliyor, zihnindeki başka görüntüleri dağıtıyordu; ardından bütün bu mutluluğun kendisine bağışlanmış olmasına, hayatımızın bu kadar tatlı olabilmesine duyduğu şaşkın bir minnettarlık geliyordu. Adam dindar bir zihne sahipti; belki dindarlık sözlerine karşı biraz sabırsızdı ama şefkati hürmetine öylesine yakındı ki biri uyanmadan ötekinin uyanması neredeyse mümkün değildi. Duyguları kabarıp böylece boşaldıktan sonra, hareketli düşünceleri daha da güçlenerek geri dönüyordu. O sabah, ülkenin dört bir yanında bozuk olan yolların nasıl iyileştirilebileceğine dair tasarılarla ve bir taşra beyefendisinin kendi bölgesindeki yolları düzeltmeye girişmesiyle sağlayabileceği bütün yararları gözünde canlandırmakla meşguldü.
Oakbourne’a kadar olan on millik yol, mavi tepelerin göründüğü o güzel kasabaya varmak için pek kısa gelmişti; Adam kahvaltısını orada etti. Sonra kırlar giderek çıplaklaştı: artık inişli çıkışlı ormanlar, sık sık rastlanan çiftlik evlerinin yakınında geniş dallı ağaçlar, gür çitler yoktu; cılız otlakları kesen gri taş duvarlar, bir zamanlar madenlerin bulunduğu, artık maden kalmamış parçalanmış topraklara birbirinden uzak düşmüş kasvetli gri taş evler vardı. “Aç bir toprak,” dedi Adam kendi kendine. “Güneyde, dümdüz olduğu söylenen yerlere gitmeyi, burada yaşamaya tercih ederim; ama Dinah insanlara en çok yararı dokunabileceği bir yerde yaşamak istiyorsa, bu taraflarda olması doğru; çünkü yiyecek hiçbir şeyi olmayanları güçlendirmek için çöle inen melekler gibi, sanki doğruca cennetten gelmiş görünüyordur.” Sonunda Snowfield göründüğünde, büyük değirmenin bulunduğu vadiden akan derenin aşağıdaki tarlalara hoş bir yeşillik katmasına rağmen, kasaba ona “kırın bir benzeri” gibi göründü. Kasaba, dik bir yamacın üzerine kurulmuş, sert, taşlık ve korunaksız bir yerdi. Adam şimdilik oraya gitmedi; Seth, Dinah’yı nerede bulacağını söylemişti. Dinah kasabanın dışında, değirmenin biraz ötesinde, saz çatılı bir kulübede kalıyordu. Yolun önüne yanlamasına kurulmuş eski kulübenin önünde küçücük bir patates tarlası vardı. Dinah yaşlı bir çiftin yanında kalıyordu; o ve Hetty dışarı çıkmış olsalar bile Adam nereye gittiklerini ya da ne zaman döneceklerini öğrenebilirdi. Dinah vaaz vermek için bir yerlere gitmiş olabilirdi; belki Hetty’yi evde bırakmıştı. Adam buna umut bağlamadan edemedi. Yol kenarındaki kulübeyi tanıyınca yüzünde, yakın bir sevincin beklentisine özgü istemsiz bir gülümseme belirdi.
Dar yolda adımlarını hızlandırıp kapıyı çaldı. Kapıyı, başını yavaşça ve titreyerek sallayan, son derece temiz görünümlü yaşlı bir kadın açtı.
“Dinah Morris evde mi?” diye sordu Adam.
“Ha?... Hayır,” dedi yaşlı kadın. Uzun boylu yabancıya öyle şaşkınlıkla bakıyordu ki normalden de yavaş konuşuyordu. Kendini toparlamış gibi kapıdan çekilirken, “Buyurmaz mısınız?” diye ekledi. “Siz, daha önce gelen genç adamın kardeşisiniz, değil mi?”
“Evet,” dedi Adam içeri girerek. “O, Seth Bede’ydi. Ben kardeşi Adam’ım. Size ve iyi kocanıza selamlarını iletmemi söyledi.”
“Evet, ona da selam söyleyin. Çok iyi bir gençti. Yüzünüz ona benziyor, yalnız siz daha esmersiniz. Şu koltuğa oturun. Kocam toplantıdan daha dönmedi.”
Adam sabırla oturdu; titreyen yaşlı kadını sorularla sıkıştırmak istemiyordu. Ama bir köşedeki dar, kıvrımlı merdivene hevesle bakıyordu; Hetty sesini duymuş da aşağı inecek olabilirdi.
“Demek Dinah Morris’i görmeye geldiniz?” dedi yaşlı kadın karşısında durarak. “Evde olmadığını bilmiyordunuz, öyle mi?”
“Hayır,” dedi Adam, “ama pazar günü olduğundan dışarıda olabileceğini düşündüm. Peki öteki genç kadın evde mi, yoksa Dinah’yla birlikte mi gitti?”
Yaşlı kadın şaşkın bir ifadeyle Adam’a baktı.
“Onunla mı gitti?” dedi. “Dinah Leeds’e gitti; adını duymuş olabileceğiniz büyük bir kasabadır, Tanrı’nın kullarından pek çoğu orada yaşar. İki hafta önce cumadan beri orada; yol parası göndermişlerdi. Odasını görebilirsiniz,” diye devam etti. Bir kapıyı açarken sözlerinin Adam üzerindeki etkisini fark etmedi. Adam kalkıp onu izledi; dar yatağı, duvardaki Wesley portresini ve büyük İncil’in üstünde duran birkaç kitabı olan küçük odaya hevesle göz attı. Hetty’nin orada olabileceğine dair akıl dışı bir umudu vardı. Odanın boş olduğunu görünce ilk anda konuşamadı; içine belirsiz bir korku çökmüştü: yolculuk sırasında Hetty’ye bir şey olmuştu. Yine de yaşlı kadın öyle yavaş konuşup öyle geç kavrıyordu ki, Hetty belki de hâlâ Snowfield’daydı.
“Bilseydiniz keşke,” dedi kadın. “Onu görmek için kendi memleketinizden mi geldiniz?”
“Peki Hetty… Hetty Sorrel,” dedi Adam ansızın. “Nerede?”
“Bu adla kimseyi tanımıyorum,” dedi yaşlı kadın şaşkınlıkla. “Snowfield’da adını duymuş olabileceğiniz biri mi?”
“İki hafta önce cuma günü buraya Dinah Morris’i görmeye gelen, çok genç ve güzel bir kadın olmadı mı?”
“Yok; genç bir kadın görmedim.”
“Bir düşünün; kesinlikle emin misiniz? On sekiz yaşında, koyu gözlü, koyu renk kıvırcık saçlı, kırmızı pelerinli, kolunda sepeti olan bir kız? Gördüyseniz onu unutamazdınız.”
“Yok; iki hafta önce cuma günü, Dinah’nın gittiği gündü; kimse gelmedi. Geldiğiniz güne kadar onu soran da olmadı, çünkü buralardakiler gittiğini biliyor. Ah canım, ah canım, bir şey mi oldu?”
Yaşlı kadın Adam’ın yüzündeki korkunç dehşeti görmüştü. Ama Adam donup kalmadı, şaşkınlığa kapılmadı; Hetty’yi nerede arayabileceğini telaşla düşünüyordu.
“Evet, bizim oralardan genç bir kadın iki hafta önce cuma günü Dinah’yı görmeye yola çıktı. Onu almaya geldim. Başına bir şey gelmiş olmasından korkuyorum. Kalmam mümkün değil. Hoşça kalın.”
Kulübeden aceleyle çıktı. Yaşlı kadın da kapıya kadar arkasından geldi; Adam neredeyse koşarak kasabaya doğru ilerlerken başı titreyerek onu kederle izledi. Adam, Oakbourne arabasının durduğu yerde soru soracaktı.
Hayır! Hetty gibi bir genç kadın orada görülmemişti. İki hafta önce arabaya bir şey olmuş muydu? Hayır. O gün onu Oakbourne’a götürecek araba da yoktu. Öyleyse yürürdü; buradaki sefil atıl durumda kalamazdı. Adam’ın çok kaygılı olduğunu gören hancı, elleri cebinde, inatla tekdüze bir sokağa bakarak çok vakit geçiren birinin merakıyla bu yeni olaya kulak kesildi ve o akşam kendi “atlı arabasıyla” onu Oakbourne’a götürmeyi önerdi. Saat henüz beş bile olmamıştı; Adam yemek yiyip yine de saat ona kadar Oakbourne’a varabilirdi. Hancı, zaten Oakbourne’a gitmek istediğini, bu gece gitmesinin de uygun olacağını söyledi; böylece pazartesi günü önünde olurdu. Adam yemek yemeyi denediyse de başaramadı; yiyeceği cebine koydu, bir yudum bira içip yola çıkmaya hazır olduğunu söyledi. Kulübeye yaklaştıklarında, Dinah’yı Leeds’de nerede bulabileceğini yaşlı kadından öğrenmesinin iyi olacağı aklına geldi: Hall Çiftliği’nde bir sorun varsa—bunun olacağına dair önseziyi ancak yarım ağızla kabul ediyordu—Poyserlar Dinah’yı çağırmak isteyebilirdi. Ama Dinah bir adres bırakmamıştı; isimleri hatırlamakta güçlük çeken yaşlı kadın da Leeds’deki cemaatte Dinah’nın en yakın arkadaşı olan “mübarek kadının” adını çıkaramadı.
Atlı arabayla yapılan o uzun, upuzun yolculuk boyunca, insanın yakasını bırakmayan korkunun ve direnen umudun türlü türlü tahminlere vakti vardı. Hetty’nin Snowfield’a hiç gitmediğini öğrendiği ilk sarsıntı anında Arthur düşüncesi Adam’ın içine keskin bir acı gibi saplanmıştı; ama bir süre, bu dayanılmaz düşünceden uzak durmak için kendini korkunç gerçeği açıklayabilecek başka ihtimalleri düşünmeye verdi. Bir kaza olmuş olabilirdi. Hetty, tuhaf bir rastlantıyla Oakbourne’dan yanlış arabaya binmiş olabilirdi; hastalanmış ve onları korkutmamak için haber vermek istememiş olabilirdi. Ama belirsiz olasılıklardan ördüğü bu zayıf set, açık seçik, dayanılmaz korkuların hücumuyla kısa sürede yıkıldı. Hetty, onu sevip onunla evlenebileceğini sanarak kendini kandırmıştı; oysa bütün bu zaman boyunca Arthur’ı sevmişti. Evlilikleri yaklaşınca çaresizlik içinde kaçmıştı. Arthur’ın yanına gitmişti. Eski öfkesi ve kıskançlığı yeniden kabardı; Arthur’ın dürüst davranmadığından, Hetty’ye mektup yazdığından, başka bir erkeğe ait olmasını istemediği için onu yanına gelmeye kandırdığından şüphelenmesine yol açtı. Belki de bütün bunları Arthur düzenlemiş, Hetty’ye İrlanda’ya nasıl geleceğini anlatmıştı; Adam, Arthur’ın üç hafta önce oraya gittiğini biliyordu, çünkü bunu kısa süre önce Chase’de öğrenmişti. Hetty’nin Adam’la nişanlandıktan sonra yüzündeki her kederli ifade, acı dolu geçmişe bakışın büyütmesiyle şimdi yeniden aklına geliyordu. Adam aptalca bir umut ve güven içindeydi. Zavallı kız belki de uzun zamandır ne istediğini bilmiyordu; Arthur’ı unutabileceğini sanmış, koruyucu ve sadık bir sevgi sunan erkeğe bir anlığına yakınlık duymuştu. Onu suçlamaya dayanamıyordu: Hetty ona bu korkunç acıyı yaşatmayı hiç istememişti. Suç, onun kalbiyle bencilce oynayan, belki de onu kasten baştan çıkarıp kaçıran o adamdaydı.
Oakbourne’da Royal Oak’ın seyisi, Adam’ın tarif ettiği genç kadının iki haftadan biraz daha önce Treddleston arabasından indiğini hatırladı; böyle güzel bir kızı kolay kolay unutmazdı. Snowfield’dan geçen Buxton arabasına binip yoluna devam etmediğinden emindi; ama atları götürmek için uzaklaştığında onu gözden kaçırmış, bir daha da görmemişti. Adam ardından doğruca Stoniton arabasının kalktığı eve gitti. Hetty nereye gidecek olursa olsun önce Stoniton’a gitmesi en akla yatkın seçenekti; ana araba yolları dışındaki yollara pek cesaret edemezdi. Orada da onu görmüşlerdi; arabacının yanındaki ön sırada oturduğu hatırlanıyordu. Ama arabacıya ulaşamadı, çünkü son üç dört gündür o yolda onun yerine başka biri çalışıyordu. Arabacıyı, arabanın konakladığı handa soru sorarak Stoniton’da bulabilirdi. Böylece kaygıdan yüreği paramparça olmuş Adam, sabaha kadar, hatta araba kalkana dek saat on bire kadar bekleyip dinlenmek zorunda kaldı.
Stoniton’da bir gecikme daha yaşandı; Hetty’yi götüren yaşlı arabacı kasabaya ancak akşam dönecekti. Geldiğinde Hetty’yi iyi hatırladı; ona söylediği şakayı da hatırlayıp Adam’a defalarca tekrarladı. Aynı sıklıkla, şakasına gülememiş olmasından yola çıkarak Hetty’de sıradan olmayan bir şeyler bulunduğunu düşündüğünü söyledi. Ama handakiler gibi o da Hetty’nin arabadan iner inmez gözden kaybolduğunu belirtti. Ertesi sabahın bir kısmı, kasabada araba kalkan her eve soru sorarak geçti—bütün çabalar boşunaydı, çünkü Hetty’nin Stoniton’dan arabayla değil, gri sabahın alacakaranlığında yürüyerek yola çıktığını biliyorsunuz. Ardından farklı yollardaki ilk gişelere kadar yürüyüp belki onu hatırlayan birine rastlama umuduyla soruşturdu. Hayır, izi daha ileriye sürülemiyordu. Adam’ın önündeki bir sonraki zor iş, eve dönüp bu korkunç haberi Hall Çiftliği’ne götürmekti. Bundan sonra ne yapacağı konusunda, içinde düşünce ve duygular birbirine karışmışken gidip gelirken iki kesin karara varmıştı. Arthur Donnithorne’un Hetty’ye yaptıklarını, açıkça gerekli olmadıkça kimseye söylemeyecekti: Hetty’nin dönmesi hâlâ mümkündü; gerçeği açıklamak ona zarar verebilir ya da onu incitebilirdi. Evine varıp daha fazla uzak kalabilmesi için gerekenleri halleder halletmez İrlanda’ya gidecekti. Yolda Hetty’den hiçbir iz bulamazsa doğrudan Arthur Donnithorne’un yanına gidip onun Hetty’nin nereye gittiğini ne kadar bildiğinden emin olacaktı. Birkaç kez Bay Irwine’a danışmak aklına geldi; ama Arthur’la ilgili sırrı ele vermeden ona her şeyi anlatması mümkün değildi, bu yüzden danışmanın yararı olmazdı. Adam’ın zihni durmadan Hetty’yle meşgulken onun Windsor’a gitmiş olabileceğini hiç düşünmemiş olması tuhaf görünüyor; üstelik Arthur’ın artık orada olmadığını da bilmiyordu. Belki nedeni, Hetty’nin çağrılmadan Arthur’a kendini sunabileceğini aklına getirememesiydi. Ağustosta yazılmış o mektuptan sonra onu böyle bir adım atmaya itecek hiçbir neden düşünemiyordu. Aklında yalnız iki olasılık vardı: ya Arthur ona yeniden yazıp kandırarak yanına çağırmıştı ya da Hetty, onu yeterince sevemediğini anlayıp yaklaşan evliliklerinden kaçmıştı; ama kararından dönerse yakınlarının öfkesinden korkuyordu.
Doğrudan Arthur’a gitme kararını vermişken, neredeyse hiçbir işe yaramadığı anlaşılan soruşturmalarla iki gününü geçirmiş olduğu düşüncesi Adam’a eziyet ediyordu. Yine de Hetty’nin nereye gittiği konusundaki kanaatini Poyserlara söylemeyecek, onu bulmak için peşinden gitme niyetini de açıklamayacaktı; bu yüzden onlara, izini olabildiğince sürdüğünü söyleyebilmeliydi.
Salı gecesi saat on ikiyi geçtikten sonra Adam Treddleston’a vardı. Annesiyle Seth’i rahatsız etmek ve o saatte sorularıyla karşılaşmak istemediğinden, “Devrilmiş Araba” hanında üstünü bile çıkarmadan yatağa uzandı ve sırf bitkinlikten derin bir uykuya daldı. Ancak dört saatten fazla uyumadı; beş olmadan, sabahın solgun alacakaranlığında eve doğru yola çıktı. Atölyenin kapısının anahtarını hep cebinde taşırdı, böylece kendi kendine içeri girebilirdi. Annesini uyandırmadan girmek istiyordu; yeni sıkıntıyı ona kendisi anlatmaktan kaçınıp önce Seth’i görmek ve gerektiğinde annesine onun söylemesini rica edecekti. Avludan usulca geçip anahtarı kapıda sessizce çevirdi; ama beklediği gibi atölyede yatan Gyp keskin bir havlama kopardı. Adam’ı görünce sustu; Adam da parmağını kaldırıp sessiz olmasını işaret etmişti. Dilsiz, kuyruksuz sevincini ise efendisinin bacaklarına sürtünerek göstermekle yetinmek zorunda kaldı.
Adam’ın yüreği öylesine kırılmıştı ki Gyp’in sevgi gösterilerine aldırmadı. Sıranın üstüne oturup çevresindeki tahtalara ve iş izlerine boş gözlerle baktı; acaba bunlardan yeniden zevk alabilecek miydi? Efendisinde bir terslik olduğunu belli belirsiz sezen Gyp, kırçıl başını Adam’ın dizine koydu ve ona bakmak için kaşlarını buruşturdu. Pazar öğleden beri Adam sürekli yabancı insanların ve yerlerin arasında olmuş, günlük hayatının ayrıntılarıyla hiçbir bağ kuramamıştı. Şimdi yeni sabahın ışığında evine dönmüş, tanıdık nesnelerle çevrelenmişti; ama bu nesneler sanki çekiciliklerini sonsuza dek yitirmişti. Dertlerinin gerçeği, katı ve kaçınılmaz gerçekliği, bütün ağırlığıyla üzerine çöktü. Tam karşısında, boş zamanlarında Hetty için yaptığı, evi artık onun evi olduğunda kullanacağı yarım kalmış bir şifonyer duruyordu.
Seth, Adam’ın geldiğini duymamıştı; ama Gyp’in havlamasıyla uyanmış ve Adam üst kattaki odada giyinirken onun hareketlerini işitmişti. Seth’in aklı önce kardeşine gitti: İşler yarına kadar onu çok arayacağı için Adam bugün mutlaka eve dönerdi; ama beklediğinden uzun bir tatil geçirmiş olması da güzeldi. Acaba Dinah da onunla gelir miydi? Seth, evlenmek için kendisini yeterince sevmesini artık ummasa da, Dinah’nın dönüşünü kendisi için bekleyebileceği en büyük mutluluk sayıyordu. Sık sık kendi kendine, Dinah’nın dostu ve kardeşi olmanın başka herhangi bir kadının kocası olmaktan daha iyi olduğunu söylerdi. Keşke bu kadar uzakta yaşamak yerine hep onun yanında olabilseydi!
Aşağı inip mutfaktan atölyeye açılan iç kapıyı, Gyp’i dışarı çıkarmak üzere açtı; ama kapıda donup kaldı. Sıranın üzerinde bitkin oturan Adam’ı görünce birden sarsılmıştı: solgun, yıkanmamış, gözleri çökmüş ve donuk; sabah vakti bir sarhoşa benziyordu. Ama Seth, bu belirtilerin ne anlama geldiğini hemen kavradı: sarhoşluk değil, büyük bir felaketti. Adam konuşmadan başını kaldırıp ona baktı. Seth sıraya doğru ilerledi; öyle titriyordu ki konuşması kolayca gelmiyordu.
“Tanrı yardımcımız olsun, Addy,” dedi, Adam’ın yanındaki sıraya oturup alçak sesle. “Ne oldu?”
Adam konuşamıyordu. Kederini belli etmemeye alışkın güçlü adamın yüreği, bu ilk şefkat gösterisi karşısında bir çocuğunki gibi kabarmıştı. Seth’in boynuna sarılıp hıçkıra hıçkıra ağladı.
Seth artık en kötüsüne hazırlanmıştı; çünkü çocukluklarını hatırladığı kadarıyla Adam daha önce hiç hıçkırarak ağlamamıştı.
Adam başını kaldırıp kendini toparlamaya çalışırken, “Ölüm mü, Adam? O öldü mü?” diye alçak sesle sordu.
“Hayır delikanlı; ama gitti, bizi bırakıp gitti. Snowfield’a hiç gitmemiş. Dinah iki hafta önce geçen cuma, Hetty’nin yola çıktığı günden beri Leeds’de. Stoniton’dan sonra nereye gittiğini öğrenemedim.”
Seth şaşkınlıktan konuşamıyordu; Hetty’nin neden gittiğini düşündürecek hiçbir şey bilmiyordu.
“Neden gittiğine dair bir fikrin var mı?” diye sordu sonunda.
“Beni sevmiş olamaz. Evliliğimiz yaklaşınca hoşuna gitmedi; nedeni bu olmalı,” dedi Adam. Başka bir neden söylememeye karar vermişti.
“Annemin ayak seslerini duyuyorum,” dedi Seth. “Ona söylememiz gerekiyor mu?”
“Hayır, henüz değil,” dedi Adam; sıradan kalkıp kendine gelmeye çalışır gibi saçlarını yüzünden geriye itti. “Ona henüz haber veremem; köye ve Hall Çiftliği’ne uğradıktan hemen sonra yeniden yola çıkmam gerek. Nereye gittiğimi sana söyleyemem. Ona da kimsenin hakkında bir şey bilmemesi gereken bir iş için gittiğimi söylemelisin. Şimdi gidip yıkanacağım.” Adam atölyenin kapısına yöneldi, ama birkaç adım attıktan sonra dönüp Seth’in gözleriyle karşılaştı. Sakin, kederli bir bakışla, “Teneke kutudaki bütün parayı almam gerek delikanlı; ama başıma bir şey gelirse gerisi anneme bakman için senin olacak,” dedi.
Seth’in yüzü solmuş, bedeni titriyordu; bütün bunların altında korkunç bir sır yattığını hissediyordu. “Kardeşim,” dedi güçlükle; Adam’a yalnızca ciddi anlarda “Kardeşim” derdi. “Tanrı’nın kutsamasını dileyemeyeceğin hiçbir şey yapacağına inanmıyorum.”
“Yok delikanlı,” dedi Adam, “korkma. Bir erkeğin görevi neyse yalnızca onu yapacağım.”
Adam sıkıntısını annesine açarsa, onun yarısı beceriksiz bir şefkatten, yarısı da Hetty’nin karısı olmaya uygun olmadığının hep öngördüğü gibi kanıtlanmasından duyacağı bastırılamaz zaferden kaynaklanan sözlerle onu daha da üzeceğini düşündü. Bu düşünce, alışılmış metanetini ve kendine hâkimiyetini bir ölçüde geri getirdi. Eve dönerken kendini iyi hissetmediğini, aşağı indiğinde annesine söyledi; bu yüzden Tredddleston’da bütün gece kalmıştı. O sabah da hâlâ süren şiddetli baş ağrısı, yüzünün solgunluğunu ve gözlerinin ağırlığını açıklıyordu.
Önce köye gidip bir saat işlerini görecek, sonra da bir yolculuğa çıkmak zorunda olduğunu Burge’ye haber verecek ve bunu kimseye söylememesini rica edecekti. Kahvaltı saatine yakın Hall Çiftliği’ne gitmek istemiyordu; o sırada çocuklarla hizmetçiler evin ana yaşam alanında olur, Hetty olmadan döndüğüne dair sözler de onların önünde söylenirdi. Avludaki saat dokuzu vurana kadar bekledi, ardından tarlalardan geçerek Çiftliğe doğru yola çıktı. Home Close’a yaklaşırken Bay Poyser’in kendisine doğru geldiğini görünce büyük bir rahatlama duydu; böylece eve gitmenin vereceği sıkıntıdan kurtulacaktı. Bay Poyser o mart sabahı, aklında bahar işleriyle hızlı adımlarla yürüyordu: yeni bir araba atının nallanmasını efendi gözüyle denetlemeye gidiyor, yolda işine yarasın diye yanına küçük bel küreğini alıyordu. Adam’ı görünce çok şaşırdı ama o, kötü bir şey olacağını sezen biri değildi.
“Vay, Adam delikanlı, sen misin? Bunca zamandır uzaktaydın da kızları yine de geri getirmedin mi? Neredeler?”
“Hayır, getirmedim,” dedi Adam; Bay Poyser’le birlikte geri yürümek istediğini belirtmek için dönerek.
“Neden, Adam,” dedi Martin, ona daha dikkatle bakarak, “kötü görünüyorsun. Bir şey mi oldu?”
“Evet,” dedi Adam, ağır bir sesle. “Kötü bir şey oldu. Hetty’yi Snowfield’da bulamadım.”
Bay Poyser’in iyi huylu yüzünde kaygılı bir şaşkınlık belirdi. “Bulamadın mı? Ona ne oldu?” diye sordu; aklı hemen başına bedensel bir kaza geldiğine gitmişti.
“Ona bir şey olup olmadığını söyleyemem. Snowfield’a hiç gitmemiş; Stoniton’a giden arabaya binmiş ama Stoniton arabasından indikten sonra ona ne olduğunu öğrenemedim.”
“Yoksa kaçtığını mı söylüyorsun?” dedi Martin; durup kaldı. Öyle şaşkın ve afallamıştı ki bu gerçeğin sıkıntısı henüz içine işlememişti.
“Öyle yapmış olmalı,” dedi Adam. “Evliliğimiz yaklaşınca hoşuna gitmedi; nedeni bu olmalı. Duygularını yanlış anlamış.”
Martin bir iki dakika sustu, yere bakıp farkında olmadan beliyle otları eşeledi. Acı verici bir konu açıldığında zaten yavaş olan dili her zamankinden üç kat ağırlaşırdı. Sonunda başını kaldırıp Adam’ın gözlerinin içine baktı. “Öyleyse seni hak etmiyormuş delikanlı. Ben de kendimi suçlu hissediyorum; yeğenimdi ve seninle evlenmesini hep çok istedim. Sana bunu telafi etmek için yapabileceğim hiçbir şey yok—keşke olsaydı. Bu senin için korkunç bir darbe, sanırım.”
Adam hiçbir şey söyleyemedi. Bay Poyser biraz daha yürüdükten sonra devam etti: “Bir hanım hizmetçiliği işi bulmaya çalışıp ardından gitmiştir, diye yemin edebilirim; yarım yıl önce bunu kafasına koymuş, benden de izin istemişti. Ama ondan daha iyisini beklerdim,” diye ekledi, başını ağır ağır ve kederle sallayarak. “Sana söz verdikten ve her şey hazırlandıktan sonra böyle bir şey yapacağını beklemezdim.”
Adam’ın, Bay Poyser’i bu varsayıma inandırmak için güçlü nedenleri vardı; hatta bunun doğru olabileceğine kendisi de inanmaya çalıştı. Hetty’nin Arthur’a gittiğinden emin olmak için elinde hiçbir dayanak yoktu.
“Böyle olmuş olması daha iyi,” dedi olabildiğince sakin bir sesle. “Beni koca olarak sevemeyeceğini hissettiyse, gitmesi doğru. Sonradan pişman olacağına önceden kaçsın. Eve dönünce ona sert davranmayacağınızı umarım; evden uzakta geçinmekte zorlanırsa geri dönebilir.”
“Ona eskisi gibi bakamam,” dedi Martin kararlı bir sesle. “Sana da hepimize de kötü davrandı. Ama ona sırtımı dönmem; daha toy bir kız ve ondan böyle bir kötülük ilk kez gördüm. Bunu teyzesine söylemek bana zor gelecek. Dinah neden seninle dönmedi? Teyzesini biraz olsun yatıştırmaya yardım ederdi.”
“Dinah Snowfield’da değildi. On beş gündür Leeds’de; yaşlı kadından Leeds’de nerede olduğuna dair bir adres öğrenemedim, yoksa size getirirdim.”
“Tanımadığı insanların arasında vaaz vermeye gitmek yerine kendi akrabalarının yanında kalması çok daha iyi olurdu,” dedi Bay Poyser öfkeyle.
“Artık sizi bırakmam gerek, Bay Poyser,” dedi Adam, “yapmam gereken çok şey var.”
“Evet, en iyisi işinin başına dön; ben de eve gidince karıma söylemeliyim. Zor iş.”
“Ama,” dedi Adam, “özellikle rica ediyorum, olanları bir iki hafta sessiz tutun. Anneme henüz söylemedim; işlerin nasıl sonuçlanacağını kimse bilemez.”
“Peki, peki; az konuşursak işler daha çabuk düzelir. Nişanın neden bozulduğunu söylememize gerek yok, belki biraz zaman geçince ondan haber alırız. Elimi sık delikanlı; keşke bunu telafi edebilsem.”
O sırada Martin Poyser’in boğazında bir şey düğümlenmişti; bu birkaç sözü kırık dökük söylemesine yol açtı. Adam yine de ne demek istediğini daha iyi anladı. İki dürüst adam, karşılıklı anlayışla nasırlı ellerini sıktılar.
Artık Adam’ın yola çıkmasını engelleyen bir şey yoktu. Seth’e Chase’e gidip toprak sahibine, Adam Bede’nin ansızın bir yolculuğa çıkmak zorunda kaldığını bildiren bir mesaj bırakmasını söylemişti; Adam hakkında soru soran başka herkese de bundan fazlasını söylememesini tembihlemişti. Poyser’ler onun yeniden gittiğini öğrenirse Hetty’yi aramaya çıktığını düşüneceklerdi.
Hall Çiftliği’nden doğruca yoluna devam etmeyi düşünmüştü; ama daha önce de sık sık içine doğan, Bay Irwine’e gidip içini dökme isteği, son bir fırsatın getirdiği güçle yeniden belirdi. Uzun, zor ve deniz yoluyla yapılacak bir yolculuğa çıkmak üzereydi; nereye gittiğini hiçbir can bilmeyecekti. Ya başına bir şey gelirse? Ya Hetty’yle ilgili bir konuda mutlaka yardıma ihtiyaç duyarsa? Bay Irwine’e güvenebilirdi. Hetty’nin sırrını açıklamaktan Adam’ı alıkoyan duygu, onun en kötü durumda savunulabilmesi için kendisinden başka birinin daha hazırlıklı olması gerektiği düşüncesi karşısında geri çekilmeliydi. Arthur’a gelince, yeni bir suç işlemiş olmasa bile, Hetty’nin çıkarı konuşmasını gerektiriyorsa Adam susmak zorunda olmadığını hissediyordu.
“Bunu yapmalıyım,” dedi Adam. Kederli yolculuğu boyunca saatlerdir zihninde yayılan bu düşünceler şimdi, yavaş yavaş kabaran bir dalga gibi bir anda üzerine çökmüştü. “Doğru olan bu. Bu şekilde daha fazla tek başıma dayanamayacağım.”
Bölüm etkileşimi
