Adam Bede kitap kapağı

30. bölüm / 56

XXX. Bölüm — Mektubun Verilişi

Uygulamada Aç
Bölümü paylaş
Bu sayfayı paylaş
WhatsApp

Kitap sayfası
Bölümler 56Şu an: XXX. Bölüm — Mektubun Verilişi
  1. 1 Birinci Kitap — I. Bölüm — Atölye2.204 kelime
  2. 2 İkinci Bölüm — Vaaz5.429 kelime
  3. 3 Üçüncü Bölüm — Vaazdan Sonra1.694 kelime
  4. 4 Dördüncü Bölüm — Ev ve Kederleri4.083 kelime
  5. 5 V. Bölüm — Papaz4.583 kelime
  6. 6 VI. Bölüm — Hall Çiftliği3.375 kelime
  7. 7 VII. Bölüm — Mandıra1.422 kelime
  8. 8 VIII. Bölüm — Bir Çağrı2.239 kelime
  9. 9 IX. Bölüm — Hetty’nin Dünyası1.872 kelime
  10. 10 Bölüm X — Dinah, Lisbeth’i Ziyaret Ediyor3.179 kelime
  11. 11 XI. Bölüm — Kulübede2.183 kelime
  12. 12 XII. Bölüm — Ormanda3.005 kelime
  13. 13 XIII. Bölüm — Ormanda Akşam1.398 kelime
  14. 14 Bölüm XIV — Eve Dönüş2.386 kelime
  15. 15 Bölüm XV — İki Yatak Odası3.644 kelime
  16. 16 Bölüm XVI — Bağlar3.558 kelime
  17. 17 İkinci Kitap — XVII. Bölüm — Hikâyenin Biraz Durakladığı Yer2.577 kelime
  18. 18 On Sekizinci Bölüm — Kilise6.171 kelime
  19. 19 XIX. Bölüm — Adam İş Gününde1.784 kelime
  20. 20 XX. Bölüm — Adam Hall Çiftliği’ni Ziyaret Ediyor4.866 kelime
  21. 21 XXI. Bölüm — Gece Okulu ve Öğretmeni4.209 kelime
  22. 22 Üçüncü Kitap — XXII. Bölüm — Doğum Günü Şenliğine Gidiş2.920 kelime
  23. 23 Bölüm XXIII — Yemek Vakti1.308 kelime
  24. 24 XXIV. Bölüm — Sağlık Şerefine İçki2.110 kelime
  25. 25 XXV. Bölüm — Oyunlar2.180 kelime
  26. 26 XXVI. Bölüm — Dans3.043 kelime
  27. 27 Dördüncü Kitap — XXVII. Bölüm — Bir Kriz3.070 kelime
  28. 28 XXVIII. Bölüm — Bir İkilem2.033 kelime
  29. 29 XXIX. Bölüm — Ertesi Sabah2.116 kelime
  30. 30 XXX. Bölüm — Mektubun Verilişi3.446 kelime · Okuduğun bölüm
  31. 31 XXXI. Bölüm — Hetty’nin Yatak Odasında2.549 kelime
  32. 32 XXXII. Bölüm — Bayan Poyser “İçini Döker”2.514 kelime
  33. 33 XXXIII. Bölüm — Daha Çok Bağ1.846 kelime
  34. 34 XXXIV. Bölüm — Nişan1.274 kelime
  35. 35 XXXV. Bölüm — Gizli Korku1.555 kelime
  36. 36 Beşinci Kitap — XXXVI. Bölüm — Umut Yolculuğu2.387 kelime
  37. 37 XXXVII. Bölüm — Umutsuzluk İçinde Yolculuk3.250 kelime
  38. 38 XXXVIII. Bölüm — Arayış3.739 kelime
  39. 39 XXXIX. Bölüm — Haber1.975 kelime
  40. 40 XL. Bölüm — Acı Sular Yayılıyor2.291 kelime
  41. 41 Xlı. Bölüm — Duruşmadan Önceki Akşam1.329 kelime
  42. 42 XLII. Bölüm — Duruşma Sabahı1.215 kelime
  43. 43 XLIII. Bölüm — Karar1.833 kelime
  44. 44 Bölüm XLIV — Arthur’ın Dönüşü2.030 kelime
  45. 45 XLV. Bölüm — Hapishanede2.739 kelime
  46. 46 XLVI. Bölüm — Bekleyiş Saatleri1.546 kelime
  47. 47 XLVII. Bölüm — Son An231 kelime
  48. 48 XLVIII. Bölüm — Ormanda Bir Buluşma Daha2.464 kelime
  49. 49 Altıncı Kitap — XLIX. Bölüm — Hall Çiftliği’nde2.528 kelime
  50. 50 L. Bölüm — Kulübede3.040 kelime
  51. 51 LI. Bölüm — Pazar Sabahı3.241 kelime
  52. 52 Bölüm LII — Adam ve Dinah2.260 kelime
  53. 53 LIII. Bölüm — Hasat Yemeği3.413 kelime
  54. 54 Bölüm LIV — Tepedeki Buluşma1.488 kelime
  55. 55 Bölüm LV — Evlilik Çanları680 kelime
  56. 56 Son Söz907 kelime

XXX. Bölüm

Mektubun Verilişi
Ertesi pazar Adam, kendisini eve davet etmelerini umarak kiliseden çıkan Poyser’lara katıldı. Mektup cebindeydi; Hetty’yle baş başa konuşma fırsatı bulmayı istiyordu. Hetty yerini değiştirmiş olduğundan kilisede yüzünü görememişti; elini sıkmak için yanına gittiğindeyse Hetty’nin tavrı kararsız ve gergindi. Bunun böyle olacağını bekliyordu, çünkü Hetty’nin onu Arthur’la Koruluk’ta gördüğünü öğrendiğinden beri ilk kez karşılaşıyorlardı.

Yol ayrımına vardıklarında Bay Poyser, “Haydi Adam, bizimle gel,” dedi. Tarlalara girer girmez Adam, Hetty’ye kolunu uzatmaya cesaret etti. Çocuklar kısa süre sonra onların biraz geride kalmasına fırsat verdi; Adam da o zaman şöyle dedi:

“Bu akşam hava açık kalırsa bahçede biraz yürümek için benimle gelmenin yolunu bulur musun, Hetty? Seninle özellikle konuşmam gereken bir şey var.”

Hetty, “Olur,” dedi. Aslında Adam’la baş başa konuşmayı en az onun kadar istiyordu. Adam’ın kendisiyle Arthur hakkında ne düşündüğünü merak ediyordu. Onları öpüşürken görmüş olmalıydı, bunu biliyordu; ama Arthur’la Adam arasında geçen sahneden hiç haberi yoktu. İlk aklına gelen, Adam’ın ona çok kızacağı, belki de teyzesine ve eniştesine her şeyi anlatacağı olmuştu. Ama onun Kaptan Donnithorne’a bir şey söylemeye cesaret edebileceği aklına hiç gelmemişti. Bugün Adam’ın ona böylesine nazik davranması ve onunla yalnız konuşmak istemesi Hetty’yi rahatlatmıştı; Adam’ın onlarla eve geleceğini öğrenince, “anlatmaya” niyetli olmasından korkup titremişti. Şimdi baş başa konuşmak istediğine göre, ne düşündüğünü ve ne yapmaya niyetlendiğini öğrenecekti. Adam’ı, istemediği hiçbir şeyi yapmaması için ikna edebileceğinden emindi; belki Arthur’u umursamadığına bile inandırabilirdi. Adam, onunla evlenme umudu olduğunu düşündüğü sürece, Hetty’nin istediği gibi davranırdı, bunu biliyordu. Ayrıca eniştesiyle teyzesi öfkelenip gizli bir sevgilisi olduğundan kuşkulanmasın diye Adam’ı hâlâ umutlandırıyor görünmeliydi.

Hetty, Adam’ın koluna tutunmuş, alıç yemişlerinin gelecek kış kuşlara bol bol yiyecek olacağına ve alçaktan sarkan bulutların sabaha kadar duramayacağına ilişkin küçük gözlemlerine “evet” ya da “hayır” derken, ufak kafası bu planları kurcalıyordu. Teyzesiyle eniştesinin yanına döndüklerinde, düşüncelerini kesintiye uğramadan sürdürebildi. Bay Poyser, genç bir adam koluna kur yaptığı kadını almayı sevse de, o sırada biraz makul iş konuşmasından da hoşlanacağını düşünüyordu; kendisi de Chase Çiftliği’nden gelen en yeni haberleri merak ediyordu. Bu yüzden yürüyüşün geri kalanında Adam’ın sohbetini kendine ayırdı. Hetty ise dürüst Adam’ın kolunda, çitlerin yanından yürürken küçük entrikalarını kuruyor, ince ince hesaplanmış cilve sahneleri düşlüyordu; sanki şık giyimli bir kadın olarak kendi özel odasında olsaydı da aynı şeyleri yapacaktı. Çünkü kaba saba ayakkabılar giyen taşralı bir güzel yeterince sığ yürekli olursa, düşünce biçiminin, incelikli zekâsını kendini ele vermeden çapkınlık etmenin yollarını bulmaya harcayan sosyete ve krinolin hanımefendisininkine ne kadar benzeyebildiği şaşırtıcıdır. Hetty bütün bu süre boyunca çok mutsuz olduğundan, benzerlik belki de daha az değildi. Arthur’dan ayrılmak ona iki kat acı veriyordu: tutku ve gurur karmaşasına, geleceğin düşlediğinden bambaşka bir biçim alabileceğine dair belirsiz, bulanık bir korku da karışıyordu. Son buluşmalarında Arthur’un söylediği avutucu, umut dolu sözlere tutunuyordu: “Noel’de yine geleceğim; o zaman ne yapabileceğimize bakarız.” Arthur’un onu öylesine sevdiğine, onsuz asla mutlu olamayacağına inanıyordu; büyük bir beyefendinin onu sevdiği sırrına da, tanıdığı bütün kızlardan üstün olduğu duygusuyla gururla sarılıyordu. Ama geleceğin belirsizliği, biçim veremediği olasılıklar, havanın görünmez ağırlığı gibi üzerine çökmeye başladı. Küçük düşler adasında yapayalnızdı; çevresindeyse Arthur’un çekip gittiği karanlık, bilinmez sular uzanıyordu. Artık ileriye bakarak içi sevinçle dolmuyor, yalnız geçmişte söylenen sözleri ve okşayışları hatırlayıp onlardan güven devşirebiliyordu. Yine de perşembe akşamından bu yana, belli belirsiz kaygıları, Adam’ın bildiklerini eniştesiyle teyzesine anlatabileceğine ilişkin daha somut korkunun ardında zaman zaman neredeyse kaybolmuştu. Adam’ın birdenbire onunla baş başa konuşmayı önermesi, düşüncelerini yeni bir yola sokmuştu. O akşamki fırsatı kaçırmak istemiyordu. Çaydan sonra oğlanlar bahçeye çıkarken Totty de onlarla gitmek için yalvarınca, Bayan Poyser’ı şaşırtan bir hevesle, “Onunla ben de geleyim, teyze,” dedi.

Adam’ın da onlarla geleceğini söylemesi hiç şaşırtıcı değildi. Çok geçmeden fındık ağaçlarının yanındaki patikada Hetty’yle baş başa kaldılar. Oğlanlar başka yerde, “kob-nut” oynamak için iri, ham fındıkları toplarken Totty de onları bir köpek yavrusu gibi dalgın dalgın izliyordu. Adam’ın zihninin bu bahçede, Hetty’nin yanı başında dururken tatlı umutlarla dolmasının üzerinden henüz iki ay bile geçmemişti. O sahne perşembe akşamından beri sık sık aklına geliyordu: elma ağacının dallarından süzülen gün ışığı, kırmızı salkımlar, Hetty’nin tatlı kızarmış yüzü. Bu kederli akşam, alçaktan sarkan bulutlarla birlikte, o anı yine davetsizce karşısına çıkardı; ama Hetty’nin iyiliği için gerekenden fazlasını söylemesine yol açacak bir duyguya kapılmamak için anıyı bastırmaya çalıştı.

“Perşembe gecesi gördüklerimden sonra, Hetty,” diye söze başladı, “sana söyleyeceklerimde haddimi aştığımı düşünmezsin. Seni karısı yapacak bir adam sana kur yapıyor olsaydı, senin onu sevdiğini ve onunla evlenmeye niyetli olduğunu bilseydim, bu konuda sana tek söz söylemeye hakkım olmazdı. Ama seni asla karısı yapamayacak, evlenmeyi de aklından geçirmeyen bir beyefendi sana gönül veriyor; senin için araya girmem gerektiğini hissediyorum. Bunu, anne babanın yerinde olanlara anlatamam; yoksa gerekenden daha büyük bir belaya yol açabilir.”

Adam’ın sözleri Hetty’nin korkularından birini dindirdi; ama aynı zamanda içinde büyüyen uğursuz önseziyi güçlendiren bir anlam taşıyordu. Solgun ve titriyordu; yine de duygularını ele vermekten çekinmese, Adam’ın sözlerine öfkeyle karşı çıkardı. Ama sustu.

“Daha çok gençsin, biliyorsun Hetty,” diye sürdürdü Adam, neredeyse şefkatle. “Dünyada olup bitenleri pek görmedin. Nereye sürüklendiğini bilmediğin için başını belaya sokmaktan seni kurtarmak üzere elimden geleni yapmam doğru. Benden başka biri, bir beyefendiyle buluştuğunu ve ondan değerli hediyeler aldığını bilse, hakkında kötü konuşurlar; itibarını kaybedersin. Üstelik sevgini, seni asla karısı yapamayacak ve ömrün boyunca sana bakamayacak bir adama verince duygusal olarak da acı çekeceksin.”

Adam durup Hetty’ye baktı. Hetty fındık ağaçlarından yaprak koparıp elinde parçalıyor, ufak planlarıyla önceden hazırladığı konuşmalar, iyi öğrenilmemiş bir ders gibi onu terk ediyordu; Adam’ın sözleri onu korkunç bir çalkantıya sürüklemişti. Bu sözlerin sakin kesinliğinde, dayanıksız umutlarıyla hayallerini kıskıvrak yakalayıp ezecek zalimce bir güç vardı. Direnmek, öfkeli bir inkârla onları üzerinden atmak istiyordu; ama hissettiklerini gizleme kararlılığı hâlâ ona hükmediyordu. Şimdi bu, yalnızca kör bir dürtüydü; çünkü söyleyeceklerinin ne sonuç vereceğini hesaplayamıyordu.

“Onu sevdiğimi söylemeye hakkın yok,” dedi, sesi kısık ama aceleciydi; bir kaba yaprağı daha koparıp parçaladı. Solgunluğu ve telaşı içinde çok güzeldi; çocukça kara gözleri büyümüş, nefesi her zamankinden daha sıklaşmıştı. Adam ona bakarken yüreği ona karşı şefkatle doldu. Ah, onu avutabilse, yatıştırabilse, bu acıdan kurtarabilseydi! Bütün tehlikelerin karşısında bedenini kurtarabileceği gibi, zavallı, sıkıntılı zihnini de kurtarmasına yetecek bir gücü olsaydı!

“Böyle olması gerektiğini sanıyorum Hetty,” dedi Adam şefkatle. “Sevmeseydin, bir erkekle baş başayken seni öpmesine izin vermez, saçından bir tutam koyduğu altın bir kutuyu kabul etmez, onunla buluşmak için Koruluk’ta gezintiye çıkmazdın. Seni suçlamıyorum; bunun azar azar başladığını, sonunda da kendini bundan kurtaramadığını biliyorum. Suçladığım, seni sevdiğini bu şekilde çalan o; sana hiçbir zaman hakkını veremeyeceğini bildiği hâlde. Seninle oynadı, seni oyuncağı yaptı; bir erkeğin seni sevmesi gerektiği gibi seni hiç umursamadı.”

“Hayır, beni seviyor; bunu senden iyi bilirim!” diye patladı Hetty. Adam’ın sözlerinin verdiği acıyla öfke dışında her şeyi unutmuştu.

“Hayır Hetty,” dedi Adam. “Seni gereğince sevseydi böyle davranmazdı. Öpüşmesinin ve hediyelerinin bir anlam taşımadığını bana kendisi söyledi; senin de bunları önemsiz gördüğüne inandırmaya çalıştı. Ama öyle olmadığını biliyorum. Beyefendi olmasına rağmen seni sevip seninle evleneceğine bel bağladığını düşünmeden edemiyorum. Kendini kandırıyor olmandan korktuğum için sana bundan söz etmeliyim Hetty. Seninle evlenmek aklının ucundan bile geçmedi.”

Hetty yürüyüşünü kesip titreyerek, “Nereden biliyorsun? Bunu söylemeye nasıl cüret edersin?” dedi. Adam’ın sesindeki korkunç kararlılık onu dehşete düşürmüştü. Arthur’un Adam’a doğruyu söylememek için nedenleri olabileceğini düşünecek aklı kalmamıştı. Söyledikleri ve bakışı Adam’a kararını vermesi için yetmişti: mektubu ona vermeliydi.

“Belki bana inanamazsın Hetty; çünkü onun hakkında fazla iyi düşünüyorsun, seni gerçekten sevdiğinden daha çok sevdiğini sanıyorsun. Ama cebimde bana senin için yazdığı bir mektup var. Okumadım; ama sana gerçeği yazdığını söylüyor. Yine de mektubu vermeden önce düşün Hetty; mektubun seni çok etkilemesine izin verme. Seninle evlenmek gibi çılgınca bir şeyi istemesi senin için iyi olmazdı; sonunda hiçbir mutluluk getirmezdi.”

Hetty bir şey söylemedi; Adam’ın okumadığı bir mektuptan söz etmesiyle umudu yeniden canlandı. Mektupta onun düşündüğünden bambaşka şeyler yazıyor olacaktı.

Adam mektubu çıkardı; ama elinde tutmayı sürdürürken şefkatli, yalvarır gibi bir sesle, “Sana bu acıyı getirmeme kızma Hetty. Tanrı bilir, seni bundan korumak için çok daha büyük acılara katlanırdım. Bir de şunu düşün: Bunu bilen benden başka kimse yok; sana kardeşinmişim gibi göz kulak olacağım. Benim için hâlâ eskisi gibisin; bilerek yanlış bir şey yaptığına inanmıyorum,” dedi.

Hetty elini mektubun üzerine koymuştu; Adam sözünü bitirene kadar bırakmadı. Hetty onun söylediklerine aldırmadı, dinlememişti; Adam mektubu bırakınca da açmadan cebine koydu ve içeri gitmek istermiş gibi daha hızlı yürümeye başladı.

“Onu hemen okumamakla doğru yapıyorsun,” dedi Adam. “Yalnızken oku. Ama biraz daha dışarıda kalalım da çocukları çağıralım; çok solgun ve hasta görünüyorsun, teyzen fark edebilir.”

Hetty bu uyarıyı duydu. Adam’ın sözlerinin şokuyla yarı yarıya yitirdiği, doğuştan gelen gizlenme becerisini yeniden toparlaması gerektiğini hatırlattı bu ona. Mektup cebindeydi; Adam’a rağmen, içinde teselli bulacağından emindi. Totty’yi bulmaya koştu; az sonra rengi yerine gelmiş olarak, küçük dişlerini geçirdiği ham elmayı atmak zorunda kaldığı için somurtan Totty’nin elinden tutup yeniden göründü.

“Eh, Totty,” dedi Adam, “gel omzuma bin, hem de ne kadar yükseğe! Ağaçların tepelerine dokunacaksın.”

Güçlü kollarınca kavranıp havaya kaldırılmanın o muhteşem duygusuyla teselli edilmeyi hangi küçük çocuk reddetmiştir? Kartal onu alıp götürürken, sonunda belki de Jove’un omzuna bırakırken Ganymedes’in ağladığına inanmıyorum. Totty güvenli yüksekliğinden hoşnut bir gülümsemeyle aşağı baktı; kapının önünde durup Adam’ın küçük yüküyle gelişini seyreden annenin gözlerine ne hoş görünüyordu bu manzara.

Totty öne eğilip kollarını uzatınca, annenin güçlü sevgisi keskin bakışlarını yumuşattı. “Canım benim, yüzün hep gülsün,” dedi. O sırada Hetty’yi görmüyordu bile; ona bakmadan yalnızca, “Git de biraz bira çek, Hetty; kızlar ikisi de peynirin başında,” dedi.

Bira çekilip eniştesinin piposu yakıldıktan sonra Totty’yi yatırma işi çıktı; uyumak yerine ağlayınca da geceliğiyle aşağı indirmek gerekti. Sonra akşam yemeği hazırlanacaktı ve Hetty yardım etmek için durmadan ortalıkta bulunmalıydı. Bayan Poyser’ın artık gitmesini beklediğini anlayana dek Adam kaldı; Hetty’yi biraz rahat bırakabilmek için onu ve kocasını olabildiğince sürekli sohbete tuttu. Hetty’nin o akşamı sağ salim atlatmasını görmek istediğinden oyalanmıştı; onun kendine ne kadar hâkim olduğunu görünce de sevindi. Mektubu okuyacak vakti olmadığını biliyordu ama Hetty’nin, mektubun söylediklerinin hepsini yalanlayacağına dair gizli bir umutla ayakta durduğunu bilmiyordu. Ondan ayrılmak zordu; sıkıntısına nasıl dayandığını günlerce öğrenemeyecek olmak da zordu. Ama sonunda gitmesi gerekiyordu. Elinden gelen tek şey, “Hoşça kal,” derken elini usulca sıkmak ve sevgisi bir gün ona sığınak olabilirse, bu sığınağın her zamanki gibi orada olduğunu bu hareketiyle anlatabileceğini ummaktı. Eve yürürken düşünceleri ne kadar yoğundu: onun budalalığına acıyan bahaneler buluyor, bütün zayıflığını yumuşak, sevgi dolu yaradılışına bağlıyor, Arthur’u suçluyordu; Arthur’un davranışını mazur gösterebilecek şeyleri kabul etmeye ise giderek daha az yanaşıyordu. Hetty’nin çektiği acıya duyduğu öfke, bir de onun belki sonsuza dek kendi erişiminin dışına itilmiş olduğu duygusu, bu sefalete yol açan ve yanlışlıkla dost diye anılan adam lehine söylenecek her şeye kulağını tıkamıştı. Adam açık görüşlü, adil bir adamdı; ahlaken de bedenen de gerçekten seçkin biriydi. Ama Âdil Aristides bir kez âşık olup kıskandıysa, o anda pek de yüce gönüllü değildi. Adam’ın bu acılı günlerde yalnızca haklı bir öfke ve sevgi dolu bir acıma duyduğunu ileri süremem. İçini kıskançlık kemiriyordu; Hetty’ye duyduğu aşk yargısını ne kadar yumuşatıyorsa, bu acı da Arthur’a karşı hislerinde o kadar açığa çıkıyordu.

“Bir beyefendi, ince tavırlarıyla, güzel giysileriyle, beyaz elleriyle, o nazik insanların konuşma biçimiyle çevresinde dolanıp da ona açıktan açığa kur yapınca başı dönecekti elbet,” diye düşündü. “Onun dengi olan sıradan bir adam bunu yapamazdı; şimdi artık sıradan bir erkeği beğenmesi mucize olur.” Ellerini cebinden çıkarıp nasırlı avuçlarına, kırık tırnaklarına bakmaktan kendini alamadı. “Ben baştan aşağı kaba saba bir adamım; şimdi düşününce bir kadının bende beğenecek ne bulacağını da bilmiyorum. Yüreğimi ona kaptırmasaydım başka bir kadın bulmam kolay olurdu. Ama başka kadınların benim hakkımda ne düşündüğü ne fark eder, o beni sevemiyorsa? Belki o da beni, herhangi bir adam kadar sevebilirdi; aramıza girmeseydi buralarda çekineceğim kimse yok. Ama şimdi ona o kadar benzemediğim için benden nefret edecek. Yine de belli olmaz; bütün bu zaman boyunca onu hafife aldığını anlayınca fikrini değiştirebilir. Ömrü boyunca ona bağlanmaya minnet duyacak bir adamın değerini anlayabilir. Ama ne olursa olsun katlanmalıyım; daha kötüsü yaşanmadı diye şükretmem yeter. Bu hayatta pek mutluluk bulamayan tek erkek ben değilim. Nice iyi iş, yüreği buruk halde yapılır. Tanrı’nın isteği bu; bize yeter. Ömrümüzü düşünüp durarak geçirsek bile işlerin nasıl olması gerektiğini O’ndan iyi bilemezdik herhalde. Ama onu üzüntüye ve utanca düşmüş görseydim, hem de hep gururla andığım adam yüzünden, bu neredeyse işimi mahvederdi. Bundan esirgendiğime göre yakınmaya hakkım yok. Bir insanın uzuvları sağlamsa birkaç kesik acısına dayanabilir.”

Adam düşünceleri arasında bu noktaya geldiğinde bir çitten aşıyordu; önündeki tarlada yürüyen bir adam gördü. Akşam vaazından dönen Seth olduğunu anlayınca adımlarını hızlandırıp ona yetişti.

Seth dönüp onu bekleyince, “Bu gece her zamankinden geç kaldım; senden önce eve varırsın sanmıştım,” dedi.

“Ben de geç kaldım. Toplantıdan sonra John Barnes’la sohbete daldım. Kendini kısa süre önce kemale ermiş ilan etti; deneyimi hakkında ona bir şey sormak istedim. İnsan beklediğinden çok daha ötelere götüren konulardan biri bu; dümdüz yol boyunca gitmiyorlar.”

İki üç dakika sessizce yan yana yürüdüler. Adam dinî deneyimin inceliklerine girmek istemiyordu; ama Seth’le kardeşçe bir sevgi ve güven sözü paylaşmaya hevesliydi. Kardeşler birbirlerini ne kadar sevseler de Adam’da bu pek ender görülen bir istekti. Kişisel meselelerden neredeyse hiç konuşmaz, aile dertlerine de ancak üstü kapalı değinirlerdi. Adam yaradılışı gereği duygular söz konusu olduğunda ketumdu; Seth ise daha pratik olan ağabeyine karşı belli bir çekingenlik hissederdi.

“Seth, delikanlı,” dedi Adam, kolunu kardeşinin omzuna atarak, “Dinah Morris gittiğinden beri ondan haber aldın mı?”

“Aldım,” dedi Seth. “Bir süre sonra, nasıl olduğumuzu ve annemin derdine nasıl dayandığını yazabileceğimi söylemişti. İki hafta önce ona yazdım; senin yeni bir işe başladığını, annemin daha huzurlu olduğunu anlattım. Geçen çarşamba Treddles’on’da postaneye uğrayınca ondan bir mektup buldum. Belki okumak istersin diye düşündüm ama başka şeylerle öyle meşgul görünüyordun ki sözünü etmedim. Okuması çok kolay; bir kadın için şaşılacak kadar güzel yazıyor.”

Seth mektubu cebinden çıkarıp Adam’a uzattı. Adam mektubu alırken, “Evet delikanlı, şu sıralar taşımam gereken ağır bir yük var. Her zamankinden biraz daha sessiz ve huysuz olursam alınma. Dertlerim sana olan sevgimi azaltmaz. Sonuna kadar birbirimize bağlı kalacağımızı biliyorum,” dedi.

“Sana hiçbir şey için alınmam, Adam. Arada bana biraz ters davrandığında bunun ne anlama geldiğini gayet iyi bilirim.”

“Bak, annem bizi görmek için kapıyı açıp dışarı bakıyor,” dedi Adam, yokuşu çıkarlarken. “Her zamanki gibi karanlıkta oturmuş. E, Gyp, e, beni gördüğüne sevindin mi?”

Gyp’in sevinç dolu havlamasından önce çimenlerin üzerindeki ayak seslerinin hoş hışırtısını duyan Lisbeth hızla içeri girip bir mum yaktı.

“Ah oğullarım! Şu mübarek pazar gecesi kadar uzun geçen saatler, doğduğumdan beri hiç olmamıştı. Bu saate kadar ikiniz ne yapıyordunuz?”

“Karanlıkta oturmamalısın anne,” dedi Adam. “Zaman öyle daha uzun gelir.”

“Ah, bir ben varken pazar günü mumu yakıp da ne yapayım? Biraz örgü örmek günah; okuyamadığım kitaba bakmaya da gün ışığı yetiyor. İyi mumu yakıp ziyan etmek, zamanı kısaltmanın şahane yolu olurdu doğrusu. Peki, hanginiz akşam yemeği yiyecek? Gecenin bu saatinde ya açlıktan ölüyorsunuzdur ya da tıka basa doymuşsunuzdur herhalde.”

“Açım anne,” dedi Seth; gün ağardığından beri serili duran küçük masaya oturdu.

“Ben yemeğimi yedim,” dedi Adam. Sonra masadan biraz soğuk patates alıp kendisine bakan kaba tüylü gri başı okşayarak, “Al, Gyp,” diye ekledi.

“Köpeğe vermene gerek yok,” dedi Lisbeth. “Ona zaten iyice yedirdim. Senden görebildiğim tek şey o, herhalde.”

“Haydi Gyp, yatağa gidelim,” dedi Adam. “İyi geceler anne; çok yorgunum.”

Adam yukarı çıktıktan sonra Lisbeth Seth’e, “Ona ne oldu, biliyor musun? Son birkaç gündür ölümcül bir darbe yemiş gibi; öyle çökmüş ki. Sen gittikten sonra bugün öğleden önce onu dükkânda buldum; oturmuş hiçbir şey yapmıyordu, önünde kitabı bile yoktu,” dedi.

“Şu sıralar çok işi var anne,” dedi Seth. “Aklı da biraz karışık sanırım. Dikkatini çekme; bunu yaptığında canı sıkılıyor. Ona elinden geldiğince iyi davran, anne, canını sıkacak bir şey söyleme.”

“Ah, ne diye onu üzeceğimi söylüyorsun? Ben ona iyilikten başka nasıl davranayım ki? Yarın sabah ona kahvaltı için tavada çörek yapacağım.”

Bu sırada Adam, Dinah’nın mektubunu mum ışığında okuyordu.

SEVGİLİ KARDEŞİM SETH,
Mektubun postanede, benim haberim olmadan üç gün bekledi; çünkü yanımda posta ücretini ödeyecek kadar param yoktu. Yağmurlar sanki gök pencereleri yeniden açılmış gibi yağdı; burası büyük bir ihtiyaç ve hastalık içindeydi. Böyle bir zamanda, her gün, her şeye hemen ihtiyaç duyan bu kadar insan varken parayı biriktirip saklamak, mannayı biriktirip saklamaya benzer bir güvensizlik olurdu. Bunu, cevabımı geciktirdiğimi ya da kardeşin Adam’ın başına gelen dünyevi iyiliğe sevinmene pek sevinmediğimi düşünmeni istemediğim için söylüyorum. Ona duyduğun saygı ve sevgi çok yerinde; Tanrı ona büyük yetenekler verdi ve o bunları, iktidar ve güven gerektiren bir makama yükselince bile ebeveynine ve küçük kardeşine şefkatle özlem duyan ata Yusuf gibi kullanıyor.

“Dert gününde yanında olmam bana nasip olduğundan beri yaşlı annene gönülden bağlandım. Ona benden söz et; akşam vakti, onunla birlikte loş ışıkta oturup el ele tuttuğumuz ve bana verilmiş teselli sözlerini söylediğim zamanlarda sık sık aklıma geldiğini anlat. Ah Seth, dışarıdaki ışığın solduğu, bedenin çalışıp çabalamaktan biraz yorulduğu o vakit ne mübarektir, değil mi? O zaman içimizdeki ışık daha parlak yanar ve ilahî kudrete yaslanmanın derinliğini daha iyi hissederiz. Karanlık odada sandalyeme oturup gözlerimi kapatıyorum; sanki bedenimden ayrılmışım da artık hiçbir eksiğim olmayacakmış gibi geliyor. Çünkü gördüğüm, ağlamaya hazır olduğum yoksulluğa, kedere, körlüğe ve günaha—evet, bazen ansızın çöken karanlık gibi çevremi saran insanlığın bütün ıstırabına—gönüllü bir acıyla dayanabiliyorum; sanki Kurtarıcı’nın çarmıhını paylaşıyormuşum gibi. Bunu hissediyorum, gerçekten hissediyorum: sonsuz sevgi de acı çekiyor; evet, bilgiye eriştikçe acı çekiyor, özlem duyuyor, yas tutuyor. Bütün yaratılışın inleyip doğum sancısı çektiği bu kederden kurtulmak isteyen, kör bir bencilliktir. Dünyada keder ve günah varken kederden uzak olmak elbette gerçek mutluluk değildir; o zaman keder sevginin bir parçasıdır ve sevgi ondan kurtulmaya çalışmaz. Bunu bana söyleyen yalnızca ruhum değil; İncil’in bütün sözlerinde ve işlerinde görüyorum. Gökte yalvarış yok mu? Acılar Adamı, göğe çıktığı çarmıha gerilmiş bedeniyle orada değil mi? Sonsuz Sevgi’nin kendisiyle bir değil mi—tıpkı sevgimizin kederimizle bir olması gibi?

“Son zamanlarda bu düşünceler zihnime sık sık geldi ve ‘Biri beni severse çarmıhımı yüklensin’ sözlerinin anlamını yeni bir açıklıkla gördüm. Bu sözü, İsa’ya bağlılığımızı açıklarken kendi başımıza açtığımız dertler ve uğradığımız zulümler anlamına geliyormuş gibi yorumlayanları dinledim. Ama bu dar bir yorum değil mi? Kurtarıcı’nın gerçek çarmıhı bu dünyanın günahı ve kederiydi; yüreğine ağırlık yapan buydu. Onunla paylaşacağımız çarmıh da budur; Tanrısal Sevgi’nin bir parçası olmak istiyorsak onunla içeceğimiz kâse de budur, çünkü o Sevgi onun kederiyle birdir.

“Dışarıdaki yaşamımın nasıl olduğunu soruyorsun; her şeyim var, bolluk içindeyim. Değirmende sürekli iş buldum; öteki işçilerden bazıları bir süreliğine işten çıkarıldı ama benim bedenim çok güçlendi; uzun süre yürüyüp konuştuktan sonra bile pek yorulmuyorum. Annen ve kardeşinle kendi memleketinde kalman gerektiğine dair söylediklerin, doğru bir yönlendirme aldığını gösteriyor. Oradaki hayatın sana apaçık biçimde biçilmiş; başka yerde daha büyük bir nimet aramak, sunağa sahte bir adak koyup gökten inecek ateşin onu tutuşturmasını beklemek gibi olur. Benim işim ve sevincim burada, tepelerin arasında. Buradaki hayatıma fazla bağlandığımı ve çağrılıp buradan uzaklaştırılırsam isyan edebileceğimi bazen düşünüyorum.

“Hall Çiftliği’ndeki sevgili dostlardan haber verdiğin için minnettarım. Onlara, yanlarında bir süre kaldıktan sonra teyzemin isteğiyle mektup yazmıştım ama onlardan hiç haber almadım. Teyzem mektup yazmaya pek yatkın değildir; bedeni zayıf olduğundan ev işleri de gününü dolduruyor. Kan bağı bakımından bana en yakın olan teyzeme ve çocuklarına—evet, o evdeki herkese—yüreğim bağlı. Uykumda durmadan onların yanına gidiyorum; işimin, hatta konuşmamın ortasında bile, sanki ihtiyaç ve sıkıntı içindelermiş gibi düşünceleri içime doğuyor; bunun ne olduğunu ise bilmiyorum. Belki burada bir işaret vardır; ama öğretilmeyi bekliyorum. Hepsinin iyi olduğunu söylüyorsun.

“Yeniden, bedenlerimizle görüşeceğimizi umuyorum; gerçi bu uzun zaman alabilir. Snowfield’dan ayrılmam için yeniden bir fırsat doğduğunda, Leeds’teki kardeşler ve kız kardeşler kısa bir süre yanlarında kalmamı istiyorlar.

“Elveda sevgili kardeşim—ama aslında elveda değil. Tanrı’nın yüz yüze görüşmeyi, birlikte manevi paylaşımda bulunmayı ve aynı ruhun ikimizde de işlediğini hissetmeyi nasip ettiği Tanrı çocukları, aralarına tepeler girse bile bir daha asla ayrılmazlar. Çünkü o birlik ruhlarını sonsuza dek genişletir; birbirlerini durmadan düşüncelerinde taşırlar, sanki yeni bir güç gibi.
Sadık kardeşin ve Mesih’in emektaşı,

“DİNAH MORRIS.”

“Senin yazdığın kadar küçük yazmayı beceremiyorum, kalemim de yavaş ilerliyor. Bu yüzden kısıtlı kalıyor, aklımdakilerin pek azını söyleyebiliyorum. Annene benim için bir öpücük ver. Ayrılırken benden onu iki kez öpmemi istemişti.”

Adam mektubu yeniden katlamış, yatağın başında koluna yaslanmış, düşüncelere dalmıştı. Seth yukarı çıktığında hâlâ öyle oturuyordu.

“Mektubu okudun mu?” dedi Seth.

“Okudum,” dedi Adam. “Onu hiç görmemiş olsaydım, kendisi ve mektubu hakkında ne düşünürdüm bilmem; vaaz veren bir kadını itici bulurdum herhalde. Ama söylediği ve yaptığı her şeyi doğru gösteren biri o; mektubu okurken sanki onu görüp konuşmasını duydum. Yüzünü ve sesini hatırlamam şaşılacak şey. Seni pek mutlu ederdi Seth; tam sana göre kadın.”

“Bunu düşünmenin yararı yok,” dedi Seth umutsuzca. “O kadar kesin konuştu ki; bir şeyi söyleyip başka bir şey kastedecek kadın değil.”

“Olur mu, duyguları zamanla değişebilir. Bir kadın azar azar sevebilir; en iyi ateş en çabuk parlayanı değildir. Bir ara gidip onu görmeni isterim. Üç dört günlüğüne gitmeni ayarlarım; yol da uzun sayılmaz, yirmiyle otuz mil arası.”

“Bana gitmemden dolayı kızmayacaksa, ne olursa olsun onu yeniden görmek isterim,” dedi Seth.

“Kızmaz,” dedi Adam kararlılıkla; ayağa kalkıp ceketini çıkardı. “Seni kabul etse hepimiz çok mutlu olabiliriz. Annem onu öyle çok sevmiş, yanında olmaktan da öyle hoşnut görünmüştü.”

“Evet,” dedi Seth biraz çekinerek, “Dinah, Hetty’ye de düşkün; onu çok önemsiyor.”

Adam buna karşılık vermedi; aralarında “iyi geceler”den başka tek kelime konuşulmadı.

Bölüm etkileşimi

Okurlar bu bölümle etkileşime geçti

0okunma 0beğeni 0yorum
Bu iki tercih yalnızca bu tarayıcıda saklanır; yukarıdaki Vaveyla sayaçları gerçek uygulama verisidir.

Kategoriler ve Temalar

Kategoriler ve temalar yükleniyor…