Adam Bede kitap kapağı

31. bölüm / 56

XXXI. Bölüm — Hetty’nin Yatak Odasında

Uygulamada Aç
Bölümü paylaş
Bu sayfayı paylaş
WhatsApp

Kitap sayfası
Bölümler 56Şu an: XXXI. Bölüm — Hetty’nin Yatak Odasında
  1. 1 Birinci Kitap — I. Bölüm — Atölye2.204 kelime
  2. 2 İkinci Bölüm — Vaaz5.429 kelime
  3. 3 Üçüncü Bölüm — Vaazdan Sonra1.694 kelime
  4. 4 Dördüncü Bölüm — Ev ve Kederleri4.083 kelime
  5. 5 V. Bölüm — Papaz4.583 kelime
  6. 6 VI. Bölüm — Hall Çiftliği3.375 kelime
  7. 7 VII. Bölüm — Mandıra1.422 kelime
  8. 8 VIII. Bölüm — Bir Çağrı2.239 kelime
  9. 9 IX. Bölüm — Hetty’nin Dünyası1.872 kelime
  10. 10 Bölüm X — Dinah, Lisbeth’i Ziyaret Ediyor3.179 kelime
  11. 11 XI. Bölüm — Kulübede2.183 kelime
  12. 12 XII. Bölüm — Ormanda3.005 kelime
  13. 13 XIII. Bölüm — Ormanda Akşam1.398 kelime
  14. 14 Bölüm XIV — Eve Dönüş2.386 kelime
  15. 15 Bölüm XV — İki Yatak Odası3.644 kelime
  16. 16 Bölüm XVI — Bağlar3.558 kelime
  17. 17 İkinci Kitap — XVII. Bölüm — Hikâyenin Biraz Durakladığı Yer2.577 kelime
  18. 18 On Sekizinci Bölüm — Kilise6.171 kelime
  19. 19 XIX. Bölüm — Adam İş Gününde1.784 kelime
  20. 20 XX. Bölüm — Adam Hall Çiftliği’ni Ziyaret Ediyor4.866 kelime
  21. 21 XXI. Bölüm — Gece Okulu ve Öğretmeni4.209 kelime
  22. 22 Üçüncü Kitap — XXII. Bölüm — Doğum Günü Şenliğine Gidiş2.920 kelime
  23. 23 Bölüm XXIII — Yemek Vakti1.308 kelime
  24. 24 XXIV. Bölüm — Sağlık Şerefine İçki2.110 kelime
  25. 25 XXV. Bölüm — Oyunlar2.180 kelime
  26. 26 XXVI. Bölüm — Dans3.043 kelime
  27. 27 Dördüncü Kitap — XXVII. Bölüm — Bir Kriz3.070 kelime
  28. 28 XXVIII. Bölüm — Bir İkilem2.033 kelime
  29. 29 XXIX. Bölüm — Ertesi Sabah2.116 kelime
  30. 30 XXX. Bölüm — Mektubun Verilişi3.446 kelime
  31. 31 XXXI. Bölüm — Hetty’nin Yatak Odasında2.549 kelime · Okuduğun bölüm
  32. 32 XXXII. Bölüm — Bayan Poyser “İçini Döker”2.514 kelime
  33. 33 XXXIII. Bölüm — Daha Çok Bağ1.846 kelime
  34. 34 XXXIV. Bölüm — Nişan1.274 kelime
  35. 35 XXXV. Bölüm — Gizli Korku1.555 kelime
  36. 36 Beşinci Kitap — XXXVI. Bölüm — Umut Yolculuğu2.387 kelime
  37. 37 XXXVII. Bölüm — Umutsuzluk İçinde Yolculuk3.250 kelime
  38. 38 XXXVIII. Bölüm — Arayış3.739 kelime
  39. 39 XXXIX. Bölüm — Haber1.975 kelime
  40. 40 XL. Bölüm — Acı Sular Yayılıyor2.291 kelime
  41. 41 Xlı. Bölüm — Duruşmadan Önceki Akşam1.329 kelime
  42. 42 XLII. Bölüm — Duruşma Sabahı1.215 kelime
  43. 43 XLIII. Bölüm — Karar1.833 kelime
  44. 44 Bölüm XLIV — Arthur’ın Dönüşü2.030 kelime
  45. 45 XLV. Bölüm — Hapishanede2.739 kelime
  46. 46 XLVI. Bölüm — Bekleyiş Saatleri1.546 kelime
  47. 47 XLVII. Bölüm — Son An231 kelime
  48. 48 XLVIII. Bölüm — Ormanda Bir Buluşma Daha2.464 kelime
  49. 49 Altıncı Kitap — XLIX. Bölüm — Hall Çiftliği’nde2.528 kelime
  50. 50 L. Bölüm — Kulübede3.040 kelime
  51. 51 LI. Bölüm — Pazar Sabahı3.241 kelime
  52. 52 Bölüm LII — Adam ve Dinah2.260 kelime
  53. 53 LIII. Bölüm — Hasat Yemeği3.413 kelime
  54. 54 Bölüm LIV — Tepedeki Buluşma1.488 kelime
  55. 55 Bölüm LV — Evlilik Çanları680 kelime
  56. 56 Son Söz907 kelime

XXXI. Bölüm

Hetty’nin Yatak Odasında
Bayan Poyser’ın erkenden yatan ev halkında bile artık mum yakmadan yatağa gidilecek kadar aydınlık değildi. Adam gittikten kısa süre sonra, nihayet yatak odasına çıkarken Hetty de yanında bir mum götürdü ve arkasından kapıyı sürgüledi.

Artık mektubunu okuyacaktı. İçinde mutlaka, mutlaka teselli edici bir şey olmalıydı. Adam gerçeği nereden bilecekti? Söylediği şeyi söylemesi her zaman mümkündü.

Mumu bıraktı ve mektubu çıkardı. Hafif bir gül kokusu vardı; bu, Arthur yanındaymış gibi hissetmesine yol açtı. Mektubu dudaklarına götürdü; anıların canlandırdığı duygular bir iki anlığına bütün korkusunu silip süpürdü. Ama yüreği tuhaf biçimde çarpmaya, elleri mührü açarken titremeye başladı. Yavaşça okudu; Arthur açık yazmaya özen göstermiş olsa da bir beyefendinin el yazısını okumak kolay değildi.

“SEVGİLİ HETTY’M—Seni sevdiğimi söylerken doğruyu söyledim; aşkımızı asla unutmayacağım. Yaşadığım sürece gerçek dostun olacağım ve bunu sana pek çok yoldan kanıtlamayı umuyorum. Bu mektupta seni incitecek bir şey söylersem, bunun sana duyduğum sevgiden ve şefkatten yoksun olduğum için olduğunu sanma; senin mutluluğun için gerçekten iyi olacağını bilsem, senin uğruna yapmayacağım hiçbir şey yok. Yanında olup gözyaşlarını öpemediğim zamanlarda benim küçük Hetty’min ağladığını düşünmeye dayanamıyorum. Yalnızca kendi isteğime uysaydım, şu an yazı yazmak yerine onun yanında olurdum. Ondan ayrılmak benim için çok zor; gerçek bir iyilikten doğduğu hâlde kaba görünebilecek sözleri yazmak daha da zor.”

“Sevgili, sevgili Hetty, aşkımız bana ne kadar tatlı geldiyse, beni hep sevmen de bana o kadar tatlı gelirdi. Yine de bu mutluluğu hiç yaşamamış olsaydık ikimiz için de daha iyi olacağını ve senden beni olabildiğince az sevmeni, olabildiğince az önemsemeni istememin görevim olduğunu hissediyorum. Suç bütünüyle benim; sana yakın olma özlemime karşı koyamadım ama bana duyduğun sevginin sana acı verebileceğini hep hissettim. Duygularıma karşı koymalıydım. Benden daha iyi biri olsaydım bunu yapardım; ama artık geçmiş değiştirilemeyeceğine göre, önleyebileceğim her türlü kötülükten seni korumak zorundayım. Bana öyle bağlı kalmanın senin için büyük bir kötülük olacağını hissediyorum: öyle ki sevgisiyle seni benim asla mutlu edemeyeceğimden daha mutlu edebilecek başka bir erkeği düşünemez, asla gerçekleşmesi mümkün olmayan bir geleceği beklemeyi sürdürürsün. Çünkü sevgili Hetty, bir gün sözünü ettiğin şeyi yapıp seni karım alsaydım, senin de sonunda iyiliğin değil mutsuzluğun için olduğunu anlayacağın bir şey yapmış olurdum. Senin ancak kendi sınıfından bir erkekle evlenerek mutlu olabileceğini biliyorum. Şimdi seninle evlensem, sana ettiğim kötülüğe bir yenisini eklemekle kalmaz, hayatın başka ilişkilerindeki görevlerime de aykırı davranmış olurdum. Sevgili Hetty, benim daima yaşayacağım dünyayı tanımıyorsun; çok geçmeden, birbirimize benzediğimiz pek az şey olduğu için benden hoşlanmamaya başlayacaksın.”

“Seninle evlenemeyeceğime göre ayrılmalıyız—artık birbirimizi sevgili gibi görmemeye çalışmalıyız. Bunu söylerken perişan oluyorum ama başka yolu yok. Bana kız, tatlım, bunu hak ediyorum; ama seni her zaman önemseyeceğime, sana hep minnettar kalacağıma, benim Hetty’mi daima hatırlayacağıma inan. Şimdi öngöremediğimiz bir sıkıntı başına gelirse, gücüm yeten her şeyi yapacağıma güven.”

“Yazmak istersen mektubunu nereye göndereceğini söylemiştim; unuttuysan diye aşağıya yeniden yazıyorum. Gerçekten senin için yapabileceğim bir şey yoksa yazma; çünkü sevgili Hetty, birbirimizi olabildiğince az düşünmeye çalışmalıyız. Beni bağışla ve yaşadığım sürece şefkatli dostun olacağım dışında hakkımdaki her şeyi unutmaya çalış,”

“ARTHUR DONNITHORNE.”

Hetty mektubu yavaşça okumuştu. Başını kaldırınca eski, loş aynada rengi uçmuş yüzünün yansımasını gördü: yuvarlak, çocuksu hatlarıyla beyaz mermerden bir yüz; ama üzerinde çocuk acısından daha kederli bir ifade vardı. Hetty yüzü görmedi—hiçbir şey görmüyordu; yalnızca üşüdüğünü, midesinin bulandığını ve titrediğini hissediyordu. Mektup elinde sarsılıp hışırdadı. Onu bıraktı. Bu soğukluk ve titreme korkunç bir histi. Ona yol açan düşünceleri bile silip süpürdü. Hetty kalktı, giysi dolabından sıcak bir pelerin aldı, üstüne sardı ve yalnızca ısınmayı düşünüyormuş gibi oturdu. Bir süre sonra mektubu daha sağlam bir elle yeniden aldı ve baştan okumaya koyuldu. Bu kez gözyaşları geldi; iri iri, sel gibi akan yaşlar gözlerini kör ediyor, kâğıda lekeler bırakıyordu. Aklında yalnızca Arthur’un zalim olduğu vardı—böyle yazdığı için zalim, onunla evlenmediği için zalim. Onunla neden evlenemeyeceğine dair gerekçeler zihninde yer etmiyordu; bütün özlemlerinin ve hayallerinin gerçekleşmesinden doğabilecek bir mutsuzluğa nasıl inanabilirdi? Böyle bir mutsuzluk fikrini kurmasını sağlayacak düşüncelerden yoksundu.

Mektubu yeniden fırlatırken aynada yüzünü gördü; yüzü kızarmış, gözyaşlarıyla ıslanmıştı. Neredeyse dert yanabileceği, kendisine acıyacak bir yoldaş gibiydi. Dirseklerini dayayıp öne eğildi, taşan koyu gözlerine ve titreyen ağzına baktı; gözyaşlarının nasıl gittikçe çoğaldığını, ağlamaktan ağzının nasıl kasıldığını gördü.

Küçük hayal dünyasının paramparça olması, yeni filizlenen aşkına inen ezici darbe, haz düşkünü yaradılışına karşı koyma isteğini yok eden ve öfkesini dindiren dayanılmaz bir acı verdi. Mum sönene kadar hıçkıra hıçkıra ağladı; sonra yorgun, sızılar içinde ve ağlamaktan sersemlemiş hâlde soyunmadan kendini yatağa attı ve uykuya daldı.

Saat dördü biraz geçe uyandığında odada belli belirsiz bir şafak aydınlığı vardı. İçinde künt bir mutsuzluk duyuyordu; loş ışıkta çevresindeki eşyaları seçmeye başlayınca bunun nedeni yavaş yavaş aklına geldi. Ardından, yaklaşan kasvetli gün ışığında acısını çekmenin yanı sıra gizlemesi de gerektiği düşüncesiyle dehşete kapıldı. Artık yatamazdı. Kalkıp masaya yöneldi; mektup oradaydı. Hazine çekmecesini açtı; küpelerle madalyon oradaydı—kısa süren mutluluğunun işaretleri, ardından ömür boyu sürecek kasvetin işaretleri. Bir zamanlar süslü püslü bir gelecek cennetinin müjdecileri diye sevgiyle bakıp okşadığı küçük takılara bakarken, o anlara geri döndü: böylesine şefkatli okşamalarla, tuhaf biçimde hoş sözlerle, içini şaşkın ve tatlı bir hayranlıkla dolduran ışıl ışıl bakışlarla kendisine verildikleri anlara. Duydukları, hayal edebileceği her şeyden çok daha tatlıydı. Ona böyle konuşup bakan, şimdi de yanında duran Arthur’un—kolunu çevresinde, yanağını yanağına dayamış, soluğunu yüzünde hissettiği Arthur’un—o mektubu yazan zalim, zalim Arthur olduğunu düşündü. Mektubu kapıp buruşturdu, sonra bir kez daha okuyabilmek için yeniden açtı. Önceki gece kendini şiddetle ağlamaktan yarı sersemlemiş olduğu için, zavallı düşüncelerinin gerçekten doğru olup olmadığını, mektubun hakikaten bu kadar zalimce yazılıp yazılmadığını yeniden görmesi gerekiyordu. Soluk ışıkta okuyabilmek için mektubu pencereye yaklaştırdı. Evet! Daha da kötüydü—daha da zalimdi. Öfkeyle yeniden buruşturdu. Mektubu yazandan nefret ediyordu; bütün sevgisiyle ona bağlandığı, sevgisini oluşturan kızcağız tutkusu ve gururu yüzünden ondan nefret ediyordu.

O sabah gözyaşı kalmamıştı. Hepsini önceki gece dökmüştü; şimdi, ilk sarsıntıdan daha kötü olan o kuru gözlü sabah mutsuzluğunu hissediyordu, çünkü hem bugünü hem geleceği içeriyordu. Hayal gücünün uzanabildiği bütün gelecek sabahlarda kalkacak ve o günün kendisine hiçbir sevinç getirmeyeceğini düşünecekti. Çünkü ilk büyük kederimizin ilk anlarında gelen umutsuzluk kadar kesin bir umutsuzluk yoktur; daha önce acı çekip iyileşmenin, umutsuzluğa kapılıp yeniden umut bulmanın ne olduğunu bilmeyiz. Hetty, gece boyunca giydiği giysileri ağır ağır çıkarmaya, yıkanıp saçını taramaya koyulunca hayatının hep böyle süreceğine dair içini bulandıran bir hisse kapıldı. Hep zevk almadığı şeyleri yapacak, eski işlerine kalkacak, önemsemediği insanları görecek, kiliseye, Treddleston’a ve Bayan Best’le çaya gidecek; yanında mutlu bir düşünce taşımayacaktı. Kısa süren zehirli hazları, hayatına bir zamanlar tat katmış bütün küçük sevinçleri sonsuza dek bozmuştu: Treddleston Panayırı için hazır duran yeni elbise, Broxton şenliği sırasında Bay Britton’ın evindeki eğlence, uzun süre “Hayır” diyeceği delikanlılar ve sonunda ipek elbise ile bir sürü giysiye kavuşacağı düğün umudu. Artık bütün bunlar tatsız ve kasvetliydi; her şey ona eziyet verecek, umutsuz bir susuzluk ve özlem ömrü boyunca peşini bırakmayacaktı.

Ağır ağır soyunurken durakladı, koyu renkli eski giysi dolabına yaslandı. Boynu ve kolları açıktaydı; saçları ince bukleler hâlinde aşağı sarkıyordu. İki ay önce, kibir ve umutla ışıldayarak bu yatak odasında bir aşağı bir yukarı yürüdüğü geceki kadar güzeldi. Ama şimdi boynunu ve kollarını düşünmüyordu; kendi güzelliği bile umurunda değildi. Gözleri kederle odanın eski, kasvetli köşelerinde gezindi, sonra boş boş ağaran şafağa çevrildi. Dinah aklına geldi mi? Onu öfkelendiren, geleceğe dair uyarıcı sözleri? Dertli bir dost olarak kendisini düşünmesi için Dinah’nın şefkatle yalvarışı? Hayır; bıraktığı iz, yeniden akla gelecek kadar derin değildi. Dinah’nın verebileceği sevgi ya da teselli, o sabah Hetty için, incinmiş aşkı dışında her şey kadar önemsizdi. Tek düşündüğü, burada kalıp eski hayatını sürdüremeyeceğiydi; eski gündelik düzene geri dönmektense bambaşka bir şeye katlanabilirdi. O sabah kaçıp gitmek ve tanıdığı yüzleri bir daha hiç görmemek isterdi. Ama Hetty, güçlüklerle yüzleşecek yaradılışta değildi; tanıdık şeylere tutunmayı bırakıp bilinmeyene körlemesine atılmaya cesaret edemezdi. Onunki lükse düşkün, kibirli bir yaradılıştı; tutkulu değil. Şiddetli bir adım atacaksa, onu buna ancak korku içindeki çaresizliği sürükleyebilirdi. Hayal gücünün dar çemberinde düşüncelerinin dolaşacağı fazla yer yoktu; eski hayatından kurtulmak için yapacağı tek şeye çabucak karar verdi: eniştesinden bir hanımın kişisel hizmetçisi olarak işe gidebilmek için izin isteyecekti. Bayan Lydia’nın hizmetçisi, eniştesinin izni olduğunu bilirse ona bir iş bulmasına yardım ederdi.

Bunu düşününce saçlarını topladı ve yıkanmaya başladı; aşağı inip her zamanki gibi davranmayı denemek ona daha mümkün görünüyordu. Eniştesinden o gün izin isteyecekti. Hetty’nin sağlığı yerindeydi; onunki gibi ruhsal acıların derin iz bırakması için çok daha fazlası gerekirdi. Her zamanki gibi temiz iş elbisesini giyip saçlarını küçük takkesi altına topladığında, kayıtsız bir gözlemci yüzündeki keder belirtilerinden çok yanağının ve boynunun genç dolgunluğuna, gözlerinin ve kirpiklerinin koyuluğuna dikkat ederdi. Ama buruşturulmuş mektubu kaldırıp çekmecesine koyarken, göz önünden kaldırıp kilitlemek için, dün gece akan iri damlaların aksine ferahlık vermeyen yakıcı gözyaşları gözlerine doldu. Hemen silip attı; gündüz ağlamamalıydı. Kimse ne kadar mutsuz olduğunu anlamamalı, bir şeyden hayal kırıklığına uğradığını bilmemeliydi. Teyzesiyle eniştesinin gözlerinin üzerinde olacağını düşünmek, büyük bir korkuya çoğu zaman eşlik eden özdenetimi ona verdi. Çünkü Hetty gizli acısının içinden, bir gün olup biteni öğrenmeleri ihtimaline, hasta ve bitkin bir mahkûmun teşhir direğine bağlanma ihtimalini düşünmesi gibi bakıyordu. Davranışını utanç verici bulacaklardı; utanç ise işkenceydi. Zavallı küçük Hetty’nin vicdanı işte buydu.

Böylece çekmecesini kilitleyip sabah erkenden yapacağı işe gitti.

Akşam, Bay Poyser piposunu içerken, dolayısıyla iyi huyluluğunun doruğundayken, Hetty teyzesinin evde olmayışından yararlanıp şöyle dedi: “Enişte, bir hanımın hizmetçisi olarak çalışmama izin vermeni istiyorum.”

Bay Poyser piposunu ağzından çekip Hetty’ye birkaç an yumuşak bir şaşkınlıkla baktı. Hetty dikiş dikiyordu; işini özenle sürdürdü.

“Yahu, bu fikir nereden girdi aklına, kızım?” diye sordu sonunda, ağırbaşlı bir nefes çektikten sonra.

“İstiyorum—çiftlik işinden daha çok istiyorum.”

“Yok, yok; bilmediğin için öyle sanıyorsun kızım. Sağlığın için de hayattaki bahtın için de yarısı kadar iyi olmaz. İyi bir koca bulana kadar bizimle kalmanı isterim; öz yeğenimsin, sana bakacak bir yuvam olduğu sürece, ister bir beyefendinin evi olsun, hizmetçiliğe gitmeni istemem.”

Bay Poyser sustu ve piposunu tüttürmeye devam etti.

“Dikiş dikmeyi seviyorum,” dedi Hetty, “üstelik iyi ücret alırım.”

“Teyzen sana biraz sert mi davrandı?” dedi Bay Poyser, Hetty’nin bir sonraki gerekçesini duymamış gibi. “Aldırma kızım—senin iyiliğin için yapıyor. Sana iyilik diliyor; öz akraban olmadığı hâlde senin için onun yaptığı gibi davranacak pek çok teyze çıkmaz.”

“Hayır, mesele teyzem değil,” dedi Hetty, “ama o işi daha çok istiyorum.”

“Biraz dikiş öğrenmen iyiydi—Bayan Pomfret öğretmeye razı olunca ben de hemen izin verdim. İnsan bir şey olursa farklı işlere el atmayı bilmeli. Ama hizmetçiliğe gitmeni hiç istemedim kızım; bizim aile, kimsenin hatırlayabildiği zamandan beri kendi ekmeğini ve peynirini kazanmıştır, öyle değil mi baba? Torununun ücretli çalışmasını ister miydin?”

“Hayııır,” dedi yaşlı Martin; kelimeyi hem acı hem olumsuz duyulsun diye uzattı ve öne eğilip yere baktı. “Ama kız anasına çekmiş. Onu dizginlemekte çok zorlanırdım; bana rağmen evlendi—çiftliğinde on baş hayvan olması gerekirken yalnız iki başı olan biriyle—otuzuna varmadan iltihaplı bir hastalıktan ölmesi işten bile değildi.”

Yaşlı adamın bu kadar uzun konuşması enderdi; ama oğlunun sorusu, uzun zamandır sönmemiş bir hıncın közlerine kuru bir çıra parçası gibi düşmüştü. Bu hınç, dedeyi Hetty’ye oğlunun çocuklarından daha kayıtsız kılmıştı. Annesinin mirasını o işe yaramaz Sorrel harcamıştı; Hetty’nin damarlarında da Sorrel’in kanı vardı.

“Zavallıcık, zavallıcık!” dedi, bu geriye dönük sertliği kışkırttığına üzülen genç Martin. “Bahtı pek yaver gitmedi. Ama Hetty’nin bu ülkedeki herhangi bir kız kadar güvenilir, ağırbaşlı bir koca bulma şansı var.”

Bay Poyser bu imalı sözü ettikten sonra yeniden piposuna ve sessizliğine döndü; Hetty’nin akılsızca isteğinden vazgeçtiğini belli edip etmeyeceğini görmek için ona baktı. Ama Hetty, kendine engel olamadan ağlamaya başladı; biraz reddedilmenin verdiği huysuzluktan, biraz da gün boyu bastırdığı kederden.

“Hey, hey!” dedi Bay Poyser, onu şakacı bir tavırla susturmak isteyerek. “Ağlamayalım. Ağlamak evi olmayanlara göre; evinden kurtulmak isteyenlere değil. Ne dersin?” diye devam etti. Tam o sırada eşi, evin ana yaşam alanına geri dönmüştü; yengeç antenlerinin titreşmesi kadar zorunlu bir hareketle, öfkeyle ve hızla örgü örüyordu.

“Ne mi düşünüyorum? Bu kız geceleri kümesleri kilitlemeyi unutursa, daha fazla zaman geçmeden kümes hayvanlarını çaldıracağız, onu düşünüyorum. Şimdi ne oldu Hetty? Neye ağlıyorsun?”

“Hanım hizmetçisi olarak işe gitmek istiyormuş,” dedi Bay Poyser. “Ona bundan daha iyisini yapabileceğimizi söylüyorum.”

“Bütün gün ağzını bıçak açmayınca kafasına bir şey takıldı sanmıştım. Chase’teki hizmetçilerle bu kadar içli dışlı olmasının sonu bu işte; onu salıvermekle aptallık ettik. Akrabalarının, Marty’den bile küçükken yanlarına alıp büyütenlerin yanında yaşamaktansa daha güzel bir hayat olacağını sanıyor. Hanım hizmetçiliğinin, doğduğundan daha güzel giysiler giymekten ibaret olduğunu düşünüyor olmalı. Sabah akşam aklına takılan tek şey, üstüne geçirecek hangi paçavrayı bulacağı. Ona sık sık, tarlada korkuluk olmayı isteyip istemediğini sorarım; öyle olsa içi dışı paçavradan olurdu. Evlenene kadar ona bakacak iyi dostları varken, ne sıradan bir erkek ne de beyefendi olan, toprağın kaymağını yiyerek yaşamak zorunda kalan ve karısının çalışmasını bekleyip ellerini ceketinin eteklerinin altına sokmaya pekâlâ alışabilecek o uşaklardan biriyle evlenmesine razı olmadan hanım hizmetçiliğine gitmesine asla izin vermem.”

“Evet, evet,” dedi Bay Poyser, “ona bundan daha iyi bir koca bulmalıyız; hem daha iyisi elimizin altında. Hadi kızım, ağlamayı bırak da yatağına git. Hanım hizmetçiliğine gitmene izin vermekten daha iyisini yapacağım senin için. Bir daha bu konuyu açmayalım.”

Hetty yukarı çıkınca, “Neden gitmek istediğini anlayamıyorum,” dedi. “Adam Bede’ye gönlü var sanıyordum. Son zamanlarda öyle görünüyordu.”

“Ah, gönlünü neye kaptırdığını kim bilebilir? Bir şey ona, kuru bir bezelyeye tutunur gibi bile tutunmuyor. O kızın, Molly’nin —gerçi bu kadarı da insanı çileden çıkarır— ama sanırım o, bizden ve çocuklardan ayrılmaya, burada bir yılını bile doldurmamış olmasına rağmen, Hetty’den daha çok üzülürdü. Gelgelelim hizmetçilerle düşüp kalkınca hanım hizmetçisi olma fikrine kapıldı. İnce iş öğrenmeye gitmesine izin verdiğimizde bunun nereye varacağını anlamalıydık. Ama ben bu işi tez elden bitiririm.”

“İyiliği için olmasa onunla ayrılmaya üzülürdün,” dedi Bay Poyser. “İşlerde sana çok yararı var.”

“Üzülmek mi? Evet, hak ettiğinden fazla düşkünüm ona; bizi böyle bırakıp gitmek isteyen, biraz da taş yürekli bir kız! Yedi yıldır yanımda olduğunu, onun için her şeyi yaptığımı, her şeyi öğrettiğimi sanırım; bunları ona aldırmadan yapmış olamam. İşte şimdi keten eğittiriyorum, evlenince çarşafı, masa örtüleri olsun diye düşünüyorum; bizimle aynı bucakta yaşayacak, gözümüzün önünden hiç ayrılmayacak sanıyorum. Ah, onun hakkında bir şeyler düşünen ben de ne aptalım; içi sert çekirdekli bir kirazdan farksız.”

“Hayır, hayır, küçük bir şeyi büyütme,” dedi Bay Poyser yatıştırarak. “Bize düşkündür, eminim; ama genç işte, aklına öyle şeyler geliyor ki kendisi bile nedenini açıklayamıyor. Genç kısraklar da nedenini bilmeden sık sık başını alıp gider.”

Ama eniştesinin cevapları Hetty’yi yalnızca hayal kırıklığına uğratıp ağlatmakla kalmamıştı. Evlilik ve ağırbaşlı, güvenilir bir kocaya ilişkin imalarında kimin aklında olduğunu gayet iyi biliyordu; yeniden yatak odasına girdiğinde Adam’la evlenme ihtimali karşısına bambaşka bir biçimde çıktı. Güçlü duygudaşlıkların işlemediği, çalkantılı yaradılışın tutunup kendini sabırlı bir dinginliğe kavuşturabileceği üstün bir doğru duygusunun bulunmadığı bir zihinde, kederin ilk sonuçlarından biri, o anki durumu değiştirecek herhangi bir eyleme umutsuzca ve belirsizce sarılmaktır. Zavallı Hetty’nin sonuçlara ilişkin görüşü, zaten hiçbir zaman kendi muhtemel hazlarıyla acılarının dar ve hayalci hesabından öteye geçmemişti; şimdi yaşadığı sıkıntı karşısında pervasız bir hırçınlığa kapılınca bu görüş tümüyle silinip gitti. İnsanların geçici bir kederden ömür boyu sürecek bir sefalete sıçramasına yol açan o sarsak, nedensiz eylemlerden birine kalkışmaya hazırdı.

Neden Adam’la evlenmesindi? Hayatında bir şeyler değişsin de ne yaparsa yapsın, umurunda değildi. Adam’ın hâlâ onunla evlenmek isteyeceğinden emindi; Adam’ın mutluluğunu da düşünmek bugüne dek aklına hiç gelmemişti.

“Tuhaf!” diyeceksiniz belki, “şu anki ruh hâline en itici gelecek seçeneğe doğru böyle bir dürtüyle atılması; hem de kederinin daha ikinci gecesinde!”

Evet, Hetty’ninki gibi küçük, önemsiz bir ruhun, bir insanın ciddi ve kederli yazgıları arasında çırpınırken yaptıkları tuhaftır. Fırtınalı denizde oradan oraya savrulan, balastı olmayan küçük bir teknenin hareketleri de öyle. Güneş ışığında alacalı yelkeniyle sessiz koyda bağlı dururken ne kadar güzel görünüyordu!

“Onu bağından çözen zarara katlansın.”

Ama bu, tekneyi kurtarmayacak; o kalıcı bir sevinç olabilecek güzel şeyi.

Bölüm etkileşimi

Okurlar bu bölümle etkileşime geçti

0okunma 0beğeni 0yorum
Bu iki tercih yalnızca bu tarayıcıda saklanır; yukarıdaki Vaveyla sayaçları gerçek uygulama verisidir.

Kategoriler ve Temalar

Kategoriler ve temalar yükleniyor…