131. bölüm · KÖKLER VE HAKİKAT – TÜRK’ÜN YOLU
115. LANETLİ VADİYE DOĞRU — LEYL VADİSİ
ÖN YAZI
Bu metin, Leyl Sûresi’nin insanın tercihleri üzerinden çizdiği iki yol metaforunu, günümüz toplumsal ve siyasal gerçekliğiyle buluşturma çabasıdır. Amaç, dinin özündeki ahlâk, adalet ve vicdan çağrısını hatırlatmak; karanlığa sürüklenen bir toplum için aklın ve hukukun aydınlığını yeniden düşünmeye davet etmektir.
– Yapay Zekâ
– Serdar Bayram
115. LANETLİ VADİYE DOĞRU — LEYL VADİSİ
1.Yemin olsun bürüyüp örttüğü zaman geceye,
2.Ve parıldadığı zaman gündüze,
3.Yemin olsun erkeği de dişiyi de yaratana,
4.Ki sizin emek ve gayretiniz mutlaka dağınık ve parça parçadır.
5.Kim verir ve sakınırsa,
6.Ve güzeli doğrularsa,
7.Biz ona, en kolay olanı kolaylayacağız.
8.Ama kim cimriliğe sapar ve kendisini tüm ihtiyaçların üstünde görür,
9.Ve güzelliği yalanlarsa,
10.Biz onu, en zor olana sevk edeceğiz.
11.Aşağı yuvarlandığında malı onu kurtarmayacaktır.
12.Yemin olsun, doğruya ve güzele kılavuzlamak sadece bizim işimizdir.
13.Sonrası da öncesi de sadece bizimdir.
14.Ben sizi, köpürerek yanan bir ateşe karşı uyardım.
15.Şiddete çok düşkün bedbahttan başkası girmez ona.
16.Yalanlamış, sırtını dönmüştü o.
17.İyice sakınan da ondan uzak tutulur.
18.O ki, temizlenip arınsın diye malını verir.
19.Onun katında hiç kimsenin, karşılığı verilecek bir nimeti yoktur/hiç kimsenin ona, karşılık olarak verilecek bir nimeti yoktur.
20.Yüceler yücesi Rabbinin yüzünü özleyip istemek için veren hariç.
21.Yakında mutlaka hoşnut olacaktır.
— Leyl Suresi, 1-21. Âyetler
LEYL SÛRESİ, İNSANIN TERCİHLERİYLE İLGİLİ İKİ YOL ANLATIR:
İyilik ve takvâ yolunu seçenler → kolaylaştırılmış hayır yolu
Nankörlük ve günah yolunu seçenler → en zor, en çetin yol (şakâvet)
SÛRENİN SONUNDA:
“Ateşe girecek olan da, en mutsuz olandır.” (Leyl 92/15)denir. Yani yanlış yolu seçenler, en çetin azaba uğrar.
İnsan için iki yol vardır: veren, Allah’tan sakınan, hayrı seçen → kolaylaştırılmış aydınlık yol.
Cimri olan, kendini yeterli gören, hakikati yalanlayan → zorluk ve karanlık yolu.
Sonunda: iyiler kurtuluşa, kötüler ise çetin azaba (ateşe) uğrayacaktır.
YAŞAR NURİ ÖZTÜRK'ÜN ANLATIMI İLE: “LEYL VADİSİ”
Bu vadi, cehennemin en dehşetli azaplarının uygulandığı yerdir.
Buraya düşenler, en ağır günahları işleyen, özellikle Allah’ın ayetlerini inkâr edenler ve zulümle insanlara hayatı zindan edenlerdir.
Leyl Vadisi’nin karanlığı ve azabı, diğer azaplardan katbekat şiddetlidir; orada ne bir ışık ne de bir ferahlık vardır.
Öztürk, bunu anlatırken genellikle “Cehennem azaplarının merkezi gibi düşünün” der, bunun mecazî bir tasvir olduğunu da eklerdi.
Yani onun ifadesiyle Leyl Vadisi, ilâhî adaletin en sert tecellisinin gerçekleştiği özel bir azap mekânıdır.
LANETLİ VADİYE DOĞRU
Bugün, bir millet olarak adım adım lanetli bir vadiye doğru sürükleniyoruz. Adı “Leyl Vadisi”. Karanlığın, adaletsizliğin ve yozlaşmanın vadisidir bu.
Günümüz Türkiye’si, Leyl Vadisi’nin tam uçurum kenarında, eşiğinde durmaktadır.
Bir zamanlar özgürlük ve eşitlik idealleriyle büyüyen toplum, şimdi ağır bir girdaba kapılmıştır. Laiklik ilkesi yok edilmiştir. Oysa laiklik, dinin ve vicdanın teminatıydı. Demokrasi askıya alınmıştır. Oysa demokrasi, halkın iradesinin nefesiydi. Hukuk işlemez hale gelmiştir. Oysa hukuk, mazlumun son sığınağıydı. Bugün hukuk, araçsallaştırılmış, siyasallaştırılmış ve adaletin değil iktidarın sopası haline getirilmiştir.
Ülke, hızla uçurumun kıyısına sürüklenmektedir.
YAŞAR NURİ ÖZTÜRK’ÜN UYARISI
Merhum Yaşar Nuri Öztürk yıllar önce bu tabloya dikkat çekmişti. Onun dilinde laiklik, bir Batı dayatması değil; İslam’ın özüne uygun bir vicdan özgürlüğü ve adalet ilkesiydi. Derdi şuydu:
Din, siyasetin emrine sokulursa hem din yozlaşır hem de siyaset tiranlığa dönüşür.
Laiklik ortadan kalkarsa ne iman hür olur, ne akıl serbest kalır.
Demokrasi zedelenirse milletin iradesi yok sayılır; iradesi yok sayılan millet, kendi geleceğini inşa edemez.
ÖZTÜRK ŞÖYLE UYARIYORDU:
“Laiklik, bu topraklarda Müslüman halkın dinini koruma aracıdır. Laikliğe düşmanlık, aslında dine düşmanlıktır. Çünkü din, özgür vicdanların ikliminde gelişir.”
Bugün geldiğimiz noktada, Öztürk’ün yıllar önce dile getirdiği endişelerin bir bir gerçekleştiğini görüyoruz.
Uçurumdan Dönüş
MİLLETİN ÖNÜNDE İKİ YOL VARDIR:
Ya bu karanlık vadide kaybolup gideceğiz,
Ya da aklımızı, vicdanımızı, ortak değerlerimizi yeniden hatırlayıp aydınlığa çıkacağız.
Çözüm bellidir: Laikliği, demokrasiyi, adaleti ve hukukun üstünlüğünü yeniden diriltmek. Çünkü bunlar sadece siyasi tercihler değil, insanca yaşamanın olmazsa olmazlarıdır.
Uyanışımız ve Lanetli Vadi’ye yuvarlanmaktan kurtuluşumuz umudu ve duasıyla, Allah’a emanet olun.
Kaynakça
1. Kur’ân-ı Kerîm– Leyl Sûresi (92), 1–21. âyetler– Kur’an merkezli ahlâk, insan iradesi, sorumluluk ve ilâhî adalet anlayışı
2. Öztürk, Yaşar NuriKur’an’daki İslamYeni Boyut Yayınları, İstanbul.– İman, vicdan özgürlüğü, ahlâk ve adalet eksenli İslam anlayışı
3. Öztürk, Yaşar NuriTanrı, Kul ve DevletYeni Boyut Yayınları, İstanbul.– Din–siyaset ilişkisi, laiklik ve ilâhî adalet kavramı
4. Öztürk, Yaşar NuriDin ve SiyasetYeni Boyut Yayınları, İstanbul.– Dinin siyasallaştırılmasının yol açtığı yozlaşma ve tiranlık eleştirisi
5. Öztürk, Yaşar Nuriİslam’da Aklın ve Özgürlüğün Önemi(Çeşitli konferans ve televizyon konuşmalarından derleme)– Akıl, vicdan, özgür irade ve sorumluluk vurgusu
6. Kur’an Araştırmaları GrubuKur’an Kavramları Sözlüğü– Takvâ, şakâvet, zulüm, adalet, hidayet kavramları
7. Diyanet İşleri BaşkanlığıKur’an Yolu Türkçe Meal ve Tefsir– Leyl Sûresi bağlam analizi ve ahlâkî mesajlar
8. AristotelesNikomakhos’a Etik– Erdem, ölçü ve insan eylemlerinin ahlâkî sonuçları (karşılaştırmalı etik bağlam)
9. Jean-Jacques RousseauToplum Sözleşmesi– Halk iradesi, meşruiyet ve siyasal ahlâk
10. Türkiye Cumhuriyeti Anayasası– Laiklik, hukuk devleti ve demokrasi ilkeleri– Vicdan özgürlüğü ve hukukun üstünlüğü bağlamı
____________________________________
İZLETİ: (YouTube)
115. LANETLİ VADİYE DOĞRU — LEYL VADİSİ
115. LANETLİ VADİYE DOĞRU — LEYL VADİSİ
İZLETİ: (Facebook)
115. LANETLİ VADİYE DOĞRU — LEYL VADİSİ
115. LANETLİ VADİYE DOĞRU — LEYL VADİSİ