Bölümler 97Şu an: Onuncu Bölüm
- 1 Birinci Kısım — Birinci Bölüm1.610 kelime
- 2 İkinci Bölüm859 kelime
- 3 Üçüncü Bölüm587 kelime
- 4 Dördüncü Bölüm1.281 kelime
- 5 Beşinci Bölüm1.073 kelime
- 6 Altıncı Bölüm538 kelime
- 7 Yedinci Bölüm493 kelime
- 8 Sekizinci Bölüm1.197 kelime
- 9 Dokuzuncu Bölüm393 kelime
- 10 Onuncu Bölüm1.332 kelime
- 11 İkinci Kısım — Birinci Bölüm2.069 kelime
- 12 İkinci Bölüm1.337 kelime
- 13 Üçüncü Bölüm799 kelime
- 14 Dördüncü Bölüm1.273 kelime
- 15 Beşinci Bölüm1.198 kelime
- 16 Altıncı Bölüm871 kelime
- 17 Yedinci Bölüm1.688 kelime
- 18 Üçüncü Kısım — Birinci Bölüm1.863 kelime
- 19 İkinci Bölüm1.566 kelime
- 20 Üçüncü Bölüm1.153 kelime
- 21 Dördüncü Bölüm892 kelime
- 22 Beşinci Bölüm1.819 kelime
- 23 Altıncı Bölüm1.019 kelime
- 24 Yedinci Bölüm1.183 kelime
- 25 Sekizinci Bölüm1.719 kelime
- 26 Dokuzuncu Bölüm915 kelime
- 27 Onuncu Bölüm635 kelime
- 28 On Birinci Bölüm1.098 kelime
- 29 On İkinci Bölüm627 kelime
- 30 On Üçüncü Bölüm783 kelime
- 31 On Dördüncü Bölüm1.234 kelime
- 32 On Beşinci Bölüm795 kelime
- 33 Dördüncü Kısım — Birinci Bölüm1.403 kelime
- 34 İkinci Bölüm984 kelime
- 35 Üçüncü Bölüm2.766 kelime
- 36 Dördüncü Bölüm760 kelime
- 37 Beşinci Bölüm934 kelime
- 38 Altıncı Bölüm1.964 kelime
- 39 Yedinci Bölüm2.143 kelime
- 40 Sekizinci Bölüm2.030 kelime
- 41 Dokuzuncu Bölüm498 kelime
- 42 Onuncu Bölüm2.798 kelime
- 43 On Birinci Bölüm1.221 kelime
- 44 Beşinci Kısım — Birinci Bölüm1.982 kelime
- 45 İkinci Bölüm1.721 kelime
- 46 Üçüncü Bölüm1.877 kelime
- 47 Dördüncü Bölüm710 kelime
- 48 Beşinci Bölüm1.328 kelime
- 49 Altıncı Bölüm823 kelime
- 50 Yedinci Bölüm864 kelime
- 51 Sekizinci Bölüm1.794 kelime
- 52 Dokuzuncu Bölüm1.365 kelime
- 53 Altıncı Kısım — Birinci Bölüm1.196 kelime
- 54 İkinci Bölüm1.214 kelime
- 55 Üçüncü Bölüm1.755 kelime
- 56 Dördüncü Bölüm2.561 kelime
- 57 Beşinci Bölüm1.856 kelime
- 58 Altıncı Bölüm3.428 kelime
- 59 Yedinci Bölüm1.770 kelime
- 60 Sekizinci Bölüm1.225 kelime
- 61 Dokuzuncu Bölüm1.787 kelime
- 62 Onuncu Bölüm2.699 kelime · Okuduğun bölüm
- 63 On Birinci Bölüm973 kelime
- 64 Yedinci Kısım — Birinci Bölüm1.906 kelime
- 65 İkinci Bölüm904 kelime
- 66 Üçüncü Bölüm1.377 kelime
- 67 Dördüncü Bölüm1.133 kelime
- 68 Beşinci Bölüm1.794 kelime
- 69 Altıncı Bölüm1.245 kelime
- 70 Yedinci Bölüm930 kelime
- 71 Sekizinci Bölüm347 kelime
- 72 Sekizinci Kısım — Birinci Bölüm2.809 kelime
- 73 İkinci Bölüm2.156 kelime
- 74 Üçüncü Bölüm1.311 kelime
- 75 Dördüncü Bölüm2.481 kelime
- 76 Beşinci Bölüm4.230 kelime
- 77 Altıncı Bölüm3.104 kelime
- 78 Yedinci Bölüm3.692 kelime
- 79 Sekizinci Bölüm5.823 kelime
- 80 Dokuzuncu Bölüm1.187 kelime
- 81 Dokuzuncu Kısım — Birinci Bölüm3.110 kelime
- 82 İkinci Bölüm3.949 kelime
- 83 Üçüncü Bölüm1.284 kelime
- 84 Dördüncü Bölüm3.835 kelime
- 85 Onuncu Kısım — Birinci Bölüm1.989 kelime
- 86 İkinci Bölüm2.392 kelime
- 87 Üçüncü Bölüm2.587 kelime
- 88 Dördüncü Bölüm588 kelime
- 89 Beşinci Bölüm4.646 kelime
- 90 Altıncı Bölüm2.343 kelime
- 91 Yedinci Bölüm1.803 kelime
- 92 Sekizinci Bölüm1.866 kelime
- 93 Dokuzuncu Bölüm1.100 kelime
- 94 On Birinci Kısım — Birinci Bölüm1.517 kelime
- 95 İkinci Bölüm11.644 kelime
- 96 Üçüncü Bölüm785 kelime
- 97 Dördüncü Bölüm1.113 kelime
Bu aramayla eşleşen bölüm bulunamadı.
Onuncu Bölüm
Tony yemekten hemen sonra yatak odasına çekilmişti; çünkü yemek sırasında Konsolos hanım, Thomas’ın gelişinden haberdar olduğu yolundaki tahminini doğrulamıştı… Tony de onunla karşılaşmaya pek hevesli görünmüyordu.
Öğleden sonra saat altıda Konsolos yukarı çıktı. Manzara Odası’na geçti; orada annesiyle uzun uzun konuştu.
»Peki, nasıl?« diye sordu. »Nasıl davranıyor?«
»Ah Tom, korkarım onu barıştırmak mümkün olmayacak… Tanrım, öyle öfkeli ki… Bir de şu söz… Keşke ne dediğini bilseydim…«
»Yanına gidiyorum.«
»Git Tom. Ama ürkmesin diye usulca kapıyı çal ve sakin ol, duydun mu? Sinirleri bozuk… Neredeyse hiçbir şey yemedi… Midesindendir, biliyorsun… Onunla sakince konuş.«
Hızla, her zamanki telaşıyla merdivenleri ikişer basamak çıkarak ikinci kata çıktı; düşünceli düşünceli bıyığını buruyordu. Ama kapıyı çalar çalmaz yüzü aydınlandı; meseleyi olabildiğince uzun süre mizahla karşılamaya kararlıydı.
İçeriden hastalıklı bir sesle »Girin« denince kapıyı açtı. Bayan Permaneder, perdeleri açılmış yatağın üzerinde, tamamen giyinik hâlde yatıyordu; yorganı arkasına dayamış, komodinin üzerinde de yanında mide damlası şişesi duruyordu. Biraz döndü, başını eline dayadı ve ona somurtkan bir gülümsemeyle baktı. Thomas ellerini iki yana açarak ağırbaşlı bir selam verdi ve törensel bir hareketle derin derin eğildi.
»Muhterem hanımefendi…! Başkent ve hükümet merkezi olan şehirden gelen bu hanımı buraya getiren nedir…«
»Öp beni Tom,« dedi Tony; yanağını uzatmak için doğruldu, sonra yeniden yastıklara yaslandı. »İyi günler, sevgili kardeşim! Görüyorum ki Münih günlerinizden beri hiç değişmemişsin!«
»Eh, kepenkler kapalıyken burada bunu anlayamazsın sevgilim. Hem her hâlükârda iltifatı benim ağzımdan almamalıydın; elbette asıl sana yakışıyor…«
Elini tutarken bir sandalye çekip yanına oturmuştu.
»Daha önce de sık sık söylediğim gibi: sen ve Klothilde…«
»Ayıp Tom!… Thilda nasıl?«
»İyi, elbette! Madame Krauseminz ona göz kulak oluyor, aç kalmasına izin vermiyor. Ama bu, Thilda’nın burada perşembe günleri olağanüstü bir iştahla silip süpürmesine engel olmuyor; sanki gelecek haftanın yemeğini şimdiden yiyormuş gibi…«
Uzun zamandır ilk kez bu kadar içten güldü; sonra bir iç çekişle sustu ve sordu: »İşler nasıl gidiyor?«
»Eh… idare ediyoruz. Hâlimize şükretmeliyiz…«
»Ah, Tanrı’ya şükür, en azından burada her şey yerli yerinde! Ah, neşeyle sohbet edecek hâlim yok…«
»Yazık. Her şeye rağmen insan mizah duygusunu korumalı.«
»Hayır, o iş bitti Tom. Her şeyi biliyor musun?«
»Her şeyi biliyor musun…!« diye tekrarladı, onun elini bıraktı ve sandalyeyi bir hamlede biraz geriye çekti. »Ulu Tanrım, kulağa nasıl da geliyor! ›Her şeyi!‹ Bu ›her şey‹in içine neler neler gömülmüş! ›Ben de aşkımı, acımı onun içine gömdüm‹, öyle mi? Hayır, bir dinle…«
Tony sustu. Ona hem şaşkın hem de derinden incinmiş bir bakış attı.
»Evet, bu yüzü bekliyordum,« dedi Thomas. »Bu yüz olmasa burada olmazdın zaten. Ama izin ver sevgili Tony, ben meseleyi senin büyüttüğün kadar küçümseyeyim; göreceksin, böylece birbirimizi iyi tamamlarız…«
»Büyütüyor muyum Thomas, fazla mı büyütüyorum…?«
»Evet; Tanrı aşkına, trajedi oynamayalım! Biraz ölçülü konuşalım; ›Her şey bitti‹, ›Zavallı Antonie’niz‹ demeyelim! Beni iyi anla Tony; gelişine en çok sevinenin ben olduğumu biliyorsun. Kocan olmadan bir gün ziyarete gelmeni, yine ailecek oturup vakit geçirmemizi uzun zamandır istiyordum. Ama şimdi böyle gelmen, kusura bakma yavrum, aptallık!… Evet… bırak da sözümü bitireyim! Permaneder’in davranışı epeyce kusurluydu, bu doğru; bunu ona ben de anlatacağım, emin ol…«
»Nasıl davrandığını Thomas,« diye sözünü kesti; doğrulup elini göğsüne koydu. »Bunu ona zaten anlattım, hem de yalnızca ›anlatmakla‹ kalmadım, söyleyeyim sana. Kendi incelik anlayışıma göre, o adamla daha fazla tartışmayı kesinlikle yersiz buluyorum!« Sonra yeniden yastıklara yaslandı ve tavana sert, kıpırtısız gözlerle baktı.
Sanki sözlerinin ağırlığı altında kalmış gibi öne eğildi, gülümseyerek dizlerine baktı.
»Pekâlâ, ona kaba bir mektup yazmayacağım öyleyse; sen nasıl buyurursan. Sonuçta bu senin meselen; ona haddini bildirmen yeter, karısı olarak bu senin görevin. İşin aslına bakarsan, hafifletici sebepler de yok değil. Bir dostu isim günü kutlamış; o da kutlama havasında, biraz fazla keyifli biçimde eve dönmüş ve küçük bir taşkınlığa, ufak bir uygunsuz kaçamağa kalkışmış…«
»Thomas,« dedi Tony, »seni anlamıyorum. Konuşma tarzını anlamıyorum! Sen… Senin ilkelerine sahip bir adam… Ama onu görmedin! Sarhoşken ona nasıl dokunduğunu, ne hâlde olduğunu…«
»Tahmin edebiliyorum, epey gülünç olmuştur. Ama mesele de bu Tony: olanları yeterince komik bulmuyorsun; bunun sorumlusu da elbette miden. Kocanı bir zayıflık anında yakaladın, onu biraz gülünç gördün… ama bu seni korkunç biçimde öfkelendirmemeli; tersine, biraz eğlendirmeli ve onu sana insan olarak daha da yakınlaştırmalı… Sana bir şey söyleyeyim: elbette davranışını gülümseyerek ve susarak öylece onaylayamazdın, sakın ha. Evden ayrıldın; bu bir tepkiydi, belki biraz sert, belki biraz ağır bir ceza… çünkü şu anda ne kadar üzgün oturduğunu görmek istemezdim… ama yine de haklı bir tepki. Senden tek isteğim, meselelere biraz daha az öfkeyle ve biraz daha siyasal açıdan bakman… kendi aramızda konuşuyoruz. Evlilikte ahlaki üstünlüğün hangi tarafta olduğunun hiç de önemsiz olmadığını belirtmem gerek… anla beni Tony! Kocan açık verdi, buna şüphe yok. Kendini zor duruma düşürdü, biraz gülünç oldu… gülünç olmasının nedeni de suçunun öyle zararsız, öyle ciddiye alınmayacak bir şey olması… Kısacası, artık saygınlığı dokunulmaz değil; belli bir üstünlük kesinlikle senin tarafında. Bunu ustaca kullanmayı bilirsen mutluluğun garanti. Şimdi… diyelim ki on dört gün sonra — evet, lütfen, bizimle kalman için en azından o kadar zamana ihtiyacım var! — on dört gün sonra Münih’e dönersen göreceksin…«
»Münih’e dönmeyeceğim Thomas.«
»Ne dedin?« diye sordu; yüzünü buruşturup elini kulağına götürdü ve öne eğildi…
Tony sırtüstü yatıyordu; başının arkası yastıklara iyice gömülmüş, çenesi de sertçe öne çıkmıştı. »Asla,« dedi. Ardından uzun ve gürültülü bir nefes verdi, boğazını yavaşça ve belirgin biçimde temizledi. Kuru bir öksürüktü; sinirsel bir alışkanlığa dönüşmeye başlamıştı ve muhtemelen mide rahatsızlığıyla ilgiliydi. Bir sessizlik oldu.
»Tony,« dedi birden; ayağa kalktı ve elini Empire tarzı sandalyenin arkalığına sertçe bıraktı. »Bana rezalet çıkarmayacaksın!…«
Tony yan gözle bakınca Thomas’ın solgun olduğunu, şakaklarındaki kasların seğirdiğini gördü. Böyle durmayı sürdüremezdi. O da kıpırdandı; ondan duyduğu korkuyu gizlemek için sesini yükseltip öfkelendi. Yataktan fırladı, ayaklarını aşağı sarkıttı; yanakları kızarmış, kaşları çatılmış, başı ve elleri hızla hareket ederken konuşmaya başladı: »Rezalet mi Thomas…?! Beni utanca boğup yüzüme düpedüz tükürürlerse rezalet çıkarmamamı mı buyuracaksın?! Bir kardeşe yakışıyor mu bu?… Evet, bu soruyu sormama izin vermelisin! İtidal ve incelik elbette güzel şeyler! Ama hayatta bir sınır vardır Tom — ben de en az senin kadar hayatı tanıyorum — rezalet korkusunun korkaklığa dönüştüğü bir sınır! Evet! Bunu sana benim söylemek zorunda kalmama şaşıyorum; oysa ben yalnızca bir kaz, aptalın tekiyim… Evet, öyleyim; Permaneder beni hiç sevmediyse bunu anlarım, çünkü yaşlandım ve çirkin bir kadınım, öyle olsun; Babett kesinlikle daha güzel. Ama bu, ona benim kökenime, terbiyeme ve duygularıma borçlu olduğu saygıyı göstermeme hakkı vermiyordu! Onu, Tom, bu saygıyı nasıl unuttuğunu görmedin; görmeyen hiçbir şey bilmiyor, çünkü o hâlde ne kadar iğrenç olduğunu anlatmak mümkün değil… Ve ben eşyalarımı alıp oturma odasında kanepede yatmak üzere odadan çıkarken arkamdan söylediği sözü de duymadın; bana, bana, kız kardeşine söylediği sözü… Evet! Ardımda onun ağzından bir söz işitmek zorunda kaldım… bir söz… bir söz…!… Kısacası Thomas, bil ki beni bütün gece boyunca eşyalarımı toplamaya, sabah erkenden Erika’yı uyandırıp oradan gitmeye zorlayan asıl şey bu sözdü. Böyle sözler işitmek zorunda kalacağım bir adamın yanında kalamazdım; dediğim gibi, böyle bir adama asla dönmeyeceğim… Yoksa mahvolur, kendime saygımı yitirir ve hayatta tutunacak hiçbir şey bulamazdım!«
»Şu lanet olası sözü bana söyleme lütfunda bulunacak mısın, bulunmayacak mısın?«
»Asla Thomas! Dudaklarımdan bir daha asla çıkmayacak! Bu odalarda hem kendime hem sana karşı neyi borç bildiğimi biliyorum…«
»Öyleyse seninle konuşulmaz!«
»Öyle olabilir; keşke artık bu konuyu hiç konuşmasak…«
»Ne yapacaksın? Boşanmak mı istiyorsun?«
»İstiyorum Tom. Kararım kesin. Kendime, çocuğuma ve hepinize karşı borçlu olduğum şey bu.«
»Eh, bu saçmalık işte,« dedi sakince, topuğunun üzerinde dönüp ondan uzaklaşırken; sanki konu böylece kapanmıştı. »Boşanmak için iki kişi gerekir yavrum; Permaneder’in buna hemen seve seve razı olacağını düşünmek olsa olsa insanı güldürür…«
»O benim sorunum olsun,« dedi yılmadan. »Karşı çıkacağını, hem de 17.000 kurant talerim yüzünden karşı çıkacağını düşünüyorsun; ama Grünlich de istememişti, yine de onu zorladılar. Bunun yolları var; Doktor Gieseke’ye gideceğim. Christian’ın dostu, bana yardım eder… Elbette o zamanki durum başkaydı, ne diyeceğini biliyorum. O zaman ›adamın ailesini geçindiremeyecek durumda olması‹ söz konusuydu, evet! Görüyorsun ya, bu işlerden gayet iyi anlıyorum; sen ise sanki hayatımda ilk kez boşanıyormuşum gibi davranıyorsun!… Ama neyse Tom. Belki olmaz, belki imkânsızdır; öyle olsun, belki sen haklısındır. Bu hiçbir şeyi değiştirmez. Kararlarımı değiştirmez. O zaman kuruşları onda kalsın; hayatta daha yüce şeyler var! Ama beni bir daha asla göremeyecek.«
Sonra boğazını temizledi. Yataktan kalkıp koltuğa oturmuş, dirseğini kolçağa dayamış, çenesini eline öyle sıkı gömmüştü ki kıvrık dört parmağı alt dudağını kavrıyordu. Gövdesi yana dönük, heyecan ve öfkeden kızarmış gözlerle pencereden dışarı bakıyordu.
Konsolos odada bir aşağı bir yukarı yürüdü; iç çekti, başını salladı, omuz silkti. Sonunda ellerini kenetleyip Tony’nin karşısında durdu.
»Çocuksun Tony!« dedi umutsuz ve yalvaran bir sesle. »Söylediğin her şey çocukça! Rica etsem, olaylara bir anlığına olsun yetişkin biri gibi bakamaz mısın?! Ciddi ve ağır bir şey yaşamışsın gibi, kocan seni acımasızca aldatıp herkesin önünde utanca boğmuş gibi davranmıyor musun? Oysa düşün, hiçbir şey olmadı! Kaufinger Caddesi’ndeki Himmelsleiter’de yaşanan bu saçma olayı kimsenin ruhu bile duymadı! Permaneder’e sakince, olsa olsa biraz alaycı bir ifadeyle dönmen, senin de bizim de saygınlığımızdan hiçbir şey eksiltmez… Tam tersine! Bunu yapmayarak saygınlığımıza zarar veriyorsun; çünkü ancak böyle davranmazsan bu önemsiz olaydan bir mesele çıkar, ancak böyle rezalet kopar…«
Tony çenesini elinden hızla çekip onun yüzüne baktı.
»Şimdi sus Thomas! Şimdi sıra bende! Dinle! Hayatta yalnızca açığa çıkıp herkesin diline düşen şey mi utanç ve rezalettir? Ah, hayır! İnsanı içten içe yiyip bitiren, özsaygısını kemiren gizli rezalet çok daha kötüdür! Buddenbrooklar, dışarıya karşı hep ›kusursuz‹ görünmeye çalışan, ama kendi dört duvarımız arasında aşağılanmalara katlanan insanlar mıyız; sizin burada hep dediğiniz gibi? Tom, sana şaşıyorum! Babamın bugün nasıl davranacağını düşün, sonra da onun anlayışına göre hüküm ver! Hayır, temizliğe ve açıklığa önem vermeliyiz… Her gün bütün dünyaya defterlerini gösterip ›İşte…‹ diyebilirsin. Hiçbirimiz için bundan başkası olmaz. Tanrı’nın beni nasıl yarattığını biliyorum. Hiç korkmuyorum! Julchen Möllendorpf karşıma çıkıp selam vermesin, umurumda değil! Pfiffi Buddenbrook her perşembe burada oturup hasetle kıvranarak, ›Ne yazık ki bu ikinci kez oluyor ama elbette her iki seferinde de suç erkeklerdeydi!‹ desin. Ben bundan öylesine üstünüm ki Thomas! Doğru bildiğimi yaptığımı biliyorum. Ama Julchen Möllendorpf’la Pfiffi Buddenbrook’tan korkup hakaretleri yutmak, eğitimsiz bir bira ağzıyla aşağılanmaya katlanmak… Onlardan korktuğum için, böyle sözlere, Himmelsleiter’deki gibi sahnelere alışmak zorunda kalacağım bir adamın yanında, bir şehirde yaşamayı sürdürmek; mutlu ve memnun görünmek uğruna kendimi, kökenimi, terbiyemi, içimdeki her şeyi bütünüyle inkâr etmeyi öğrenmek… İşte buna onursuzluk, buna rezalet derim, söyleyeyim sana…!«
Sözünü kesti, çenesini yeniden eline gömüp heyecanla pencere camlarına baktı. Thomas önünde, ağırlığını bir bacağına vermiş, elleri pantolon ceplerinde duruyordu; düşüncelere dalmış hâlde gözlerini ona dikmiş ama onu görmüyor, başını yavaşça iki yana sallıyordu.
»Tony,« dedi, »beni kandıramazsın. Bunu zaten önceden anlamıştım; ama son sözlerinde kendini ele verdin. Mesele adam değil. Mesele şehir. Himmelsleiter’deki saçmalık da değil. Mesele her şeyin bütünü. Buraya alışamadın. Dürüst ol.«
»Haklısın Thomas!« diye haykırdı. Bunu söylerken ayağa fırladı ve uzattığı eliyle tam yüzünü işaret etti. Yüzü kıpkırmızıydı. Bir eliyle sandalyeyi kavrayıp ötekiyle hareketler yaparak savaşır gibi bir duruş aldı ve tutkulu, coşkulu bir konuşmaya başladı; sözleri durdurulamaz biçimde dökülüyordu. Konsolos ona büyük bir şaşkınlıkla baktı. Nefes almak için kendine ancak bir an tanıyordu; yeni sözler çoktan yeniden coşup kaynamaya başlamıştı. Evet, kelimeleri buluyordu; yıllardır içinde biriken tiksintiyi dile getiriyordu: biraz dağınık ve karmakarışık, ama dile getiriyordu. Bu, umutsuz bir dürüstlükle patlayan bir öfke seliydi… Burada, karşı çıkılamayacak, tartışmaya yer bırakmayan ilksel bir şey boşalıyordu…
»Haklısın Thomas! Hadi, bunu bir daha söyle bakalım! Ha, artık aptal bir şey olmadığımı ve hayattan ne beklemem gerektiğini bildiğimi özellikle belirteyim. Hayatta işlerin her zaman tertemiz yürümediğini öğrendiğimde artık donup kalmıyorum. Gözyaşı Trieschke gibilerini tanıdım, Grünlich’le evlendim ve şehrimizdeki suitier’leri bilirim. Sana söyleyeyim, köyden gelmiş saf bir kız değilim; Babett meselesi, kendi başına ve bağlamından ayrı düşünüldüğünde, beni çekip gitmeye zorlamazdı, inan bana! Mesele şu Thomas: bu, bardağı taşıran son damla oldu… Gerçi bardağın dolması için pek bir şey gerekmiyordu; aslında zaten doluydu… çoktan dolmuştu… çok uzun zamandır doluydu! Ufacık bir şey taşırabilirdi; bir de bu olanlara bak! Üstelik Permaneder’e bu konuda bile güvenemeyeceğimi anlamama ne demeli! Bu, her şeyin üstüne tuz biber ekti! Bardağı taşıran son damla oldu! Münih’ten çekip gitme kararımı bir anda olgunlaştırdı; oysa bu karar uzun zamandır içimde gelişiyordu Tom. Çünkü aşağıda yaşayamam; Tanrı ve kutsal melekleri şahidim olsun, yaşayamam! Ne kadar mutsuz olduğumu bilmiyorsun Thomas; sen ziyarete geldiğinde bile belli etmedim. Hayır, çünkü ben incelik sahibi bir kadınım; başkalarını yakınmalarımla rahatsız etmem, yüreğimi de haftanın her günü dilime dolamam. Zaten içime kapanmaya hep yatkın olmuşumdur. Ama acı çektim Tom, içimdeki her şeyle, deyim yerindeyse bütün kişiliğimle acı çektim. Şu benzetmeyi kullanmama izin ver: Yabancı bir toprağa dikilmiş bir bitki, bir çiçek gibiydim… Gerçi bu benzetmeyi yerinde bulmayacağını düşünüyorsundur; çünkü çirkin bir kadınım… Ama daha da yabancı bir toprağa düşemezdim; Türkiye’ye gitmeyi yeğlerdim! Ah, biz yukarıdakiler asla buradan ayrılmamalıyız! Deniz kıyısındaki koyumuzda kalmalı, namusumuzla geçinmeliyiz… Soylulara düşkünlüğümle zaman zaman alay ettiniz… Evet, bu yıllar boyunca bir zamanlar birinin, aklı başında bir adamın bana söylediği birkaç sözü sık sık düşündüm. ‘Soylulara yakınlık duyuyorsunuz…’ demişti, ‘Nedenini söylememi ister misiniz? Çünkü siz de bir soylusunuz! Babanız büyük bir bey, siz de bir prensessiniz. Egemen ailelerin çevresine ait olmayan bizlerle aranızda uçurum var…’ Evet Tom, kendimizi soylu sayıyor, aramızda bir mesafe olduğunu hissediyoruz. Bizi tanımayan, değerimizi bilmeyen hiçbir yerde yaşamaya çalışmamalıyız; yoksa aşağılanmaktan başka bir şey görmez, gülünç derecede kibirli bulunuruz. Evet, herkes beni gülünç derecede kibirli buldu. Kimse yüzüme söylemedi ama bunu her saat hissettim; bu da içimi yaktı. Ha! Pastanın bıçakla yendiği, prenslerin bozuk Almanca konuştuğu ve bir beyefendinin bir hanımefendinin yere düşen yelpazesini kaldırmasının âşıkça bir davranış sayıldığı bir ülkede, kibirli görünmek kolaydır Tom! Buraya alışmak mı? Hayır! Onuru, ahlakı, hırsı, inceliği ve disiplini olmayan; bakımsız, kaba ve özensiz; aynı zamanda hem tembel hem düşüncesiz, hem ağırkanlı hem yüzeysel insanlara alışamam; senin kız kardeşin olduğum kadar kesinlikle, asla alışamam! Eva Ewers alışabilmiş… peki! Ama bir Ewers, Buddenbrook değildir; üstelik onun hayatta bir işe yarayan kocası var. Bense neler yaşadım? Düşün Thomas, en başından başla ve hatırla! Buradan, söz sahibi olduğumuz, hareket edip hedefler belirlediğimiz bu evden, çeyizimle köşesine çekilmiş Permaneder’in yanına gittim… Ha, yaptığı gerçekten karakterini gösteriyordu, ama bunun sevindirici tek yanı da buydu. Sonra ne oldu? Bir çocuk bekliyorduk! Nasıl da sevinmiştim! Her şeyin karşılığını almış olacaktım! Peki ne oldu? Öldü. Artık yaşamıyordu. Bu Permaneder’in suçu değildi, sakın yanlış anlama, hayır. Elinden geleni yapmıştı; hatta iki üç gün meyhaneye bile gitmemişti, aman aman! Ama bütün bunlar da yaşandı Thomas. Beni mutlu etmediğini tahmin edersin. Dayandım, söylenmedim. Yalnız, anlaşılmadan ve kibirli diye anılarak dolaştım; kendime şöyle dedim: Ömrün boyunca onunla yaşamaya söz verdin. Biraz kaba ve tembel, umutlarını boşa çıkardı; ama iyi niyetli, yüreği temiz. Sonra bütün bunları yaşamak ve onu o iğrenç anda görmek zorunda kaldım. Şunu öğrendim: Beni o kadar iyi anlıyor, bana başkalarından o kadar fazla saygı duyuyor ki, bana senin ambar işçilerinden hiçbirinin bir köpeğe bile savurmayacağı bir sözü haykırıyor! İşte o zaman beni burada tutan hiçbir şey kalmadığını ve kalmanın utanç verici olacağını anladım. Burada, istasyondan Holstenstraße’ye doğru arabayla gelirken hamal Nielsen yanımdan geçti ve silindir şapkasını derin bir saygıyla çıkardı. Ben de ona yeniden selam verdim; hiç de kibirli değil, babam insanların selamını nasıl alırsa öyle… işte böyle, elimle. Ve şimdi buradayım. Tom, iki düzine yük beygirini koşabilirsin; beni Münih’e bir daha döndüremezsin. Yarın Gieseke’ye gideceğim! –«
Tony’nin konuşması böyle sona erdi. Ardından, iyice bitkin hâlde yeniden sandalyeye çöktü, çenesini eline gömdü ve pencere camlarına baktı.
Konsolos, dehşete düşmüş, sersemlemiş, neredeyse sarsılmış hâlde önünde durup sustu. Sonra derin bir soluk aldı, kollarını omuz hizasına kadar kaldırıp uyluklarının üzerine bıraktı.
»Evet, yapacak bir şey yok!« dedi alçak sesle, sessizce olduğu yerde döndü ve kapıya yöneldi.
Tony, onu karşılarkenki aynı ifadeyle arkasından baktı: kederli ve somurtkan.
»Tom?« diye sordu. »Bana kızdın mı?«
Bir eliyle oval kapı kolunu tutarken öteki eliyle yorgun bir savuşturma hareketi yaptı. »Ah, hayır. Hiç de değil.«
Elini ona doğru uzatıp başını omzuna dayadı.
»Gel buraya Tom… Kız kardeşinin hayatı pek yolunda gitmiyor. Her şey onun başına geliyor… Şu anda da arkasında duracak kimsesi yok galiba…«
Geri döndü ve onun elini tuttu; yandan, pek aldırış etmeden ve yorgun bir tavırla, yüzüne bakmadan.
Birden üst dudağı titremeye başladı…
»Artık tek başına çalışman gerekecek,« dedi. »Christian’la bu iş pek yürümez; ben de artık bittim… işimi tamamladım… artık hiçbir şeyi yoluna koyamam… Evet, bundan böyle bana, işe yaramaz bir kadına, ömrümün sonuna kadar bakmanız gerekecek. Sana biraz olsun destek olmayı bu kadar fena beceremeyeceğimi sanmıştım Tom! Artık Buddenbrookların yerini korumak için tek başına çabalamalısın… Tanrı seninle olsun.«
Büyük, parlak, çocuk gözyaşları yanaklarından aşağı süzüldü; derileri küçük pürüzler göstermeye başlamıştı.
Bölüm etkileşimi
