Mississippi'de Hayat kitap kapağı

29. bölüm / 63

Bölüm 27 — Dışarıdan Gelen Bazı Şeyler

Uygulamada Aç
Bölümü paylaş
Bu sayfayı paylaş
WhatsApp

Kitap sayfası
Bölümler 63Şu an: Bölüm 27 — Dışarıdan Gelen Bazı Şeyler
  1. 1 Ulusun Gövdesi208 kelime
  2. 2 Bölüm 1 — Nehir ve Tarihi1.521 kelime
  3. 3 Bölüm 2 — Nehir ve Kaşifleri1.327 kelime
  4. 4 Bölüm 3 — Geçmişten Freskler3.882 kelime
  5. 5 4. Bölüm — Çocukların Hırsı1.189 kelime
  6. 6 Bölüm 5 — Çırak Kılavuz Olmak İstiyorum1.061 kelime
  7. 7 Bölüm 6 — Bir Çırak Kılavuzun Deneyimi1.877 kelime
  8. 8 7. Bölüm — Gözü Pek Bir Eylem1.605 kelime
  9. 9 8. Bölüm — İçinden Çıkılmaz Dersler1.586 kelime
  10. 10 9. Bölüm — Bitmeyen Şaşkınlıklar1.662 kelime
  11. 11 10. Bölüm — Eğitimimi Tamamlarken1.440 kelime
  12. 12 11. Bölüm — Irmak Kabarmaya Başlıyor1.722 kelime
  13. 13 12. Bölüm — İskandil1.575 kelime
  14. 14 13. Bölüm — Bir Kılavuzun Gereksinimleri2.067 kelime
  15. 15 14. Bölüm — Kılavuzluğun Rütbesi ve İtibarı1.576 kelime
  16. 16 15. Bölüm — Kılavuzların Tekeli2.799 kelime
  17. 17 16. Bölüm — Yarış Günleri1.344 kelime
  18. 18 17. Bölüm — Kestirme Kanallar ve Stephen1.958 kelime
  19. 19 Bölüm 18 — Birkaç Ek Ders Alıyorum1.309 kelime
  20. 20 19. Bölüm — Brown'la Karşılıklı İltifatlarımız929 kelime
  21. 21 20. Bölüm — Bir Felaket1.431 kelime
  22. 22 21. Bölüm — Biyografimden Bir Kesit141 kelime
  23. 23 22. Bölüm — Asıl Konuma Geri Dönüyorum1.943 kelime
  24. 24 23. Bölüm — Kimliğimi Gizleyerek Yolculuk733 kelime
  25. 25 24. Bölüm — Kimliğim Ortaya Çıkıyor1.366 kelime
  26. 26 Bölüm 25 — Cairo’dan Hickman’a1.476 kelime
  27. 27 Bölüm 26 — Ateş Altında123 kelime
  28. 28 Kılavuzun İlk Savaşı1.533 kelime
  29. 29 Bölüm 27 — Dışarıdan Gelen Bazı Şeyler1.194 kelime · Okuduğun bölüm
  30. 30 28. Bölüm — Mumford Amca Yük Boşaltıyor2.073 kelime
  31. 31 29. Bölüm — Birkaç Örnek Tuğla2.189 kelime
  32. 32 30. Bölüm — Yol Üstünden İzlenimler1.982 kelime
  33. 33 Bölüm 31 — Bir Başparmak İzi ve Sonrasında Olanlar3.486 kelime
  34. 34 Bölüm 32 — Bir Servetin Elden Çıkarılması960 kelime
  35. 35 33. Bölüm — İkramlar ve Ahlak1.144 kelime
  36. 36 34. Bölüm — Uçuk Hikâyeler428 kelime
  37. 37 35. Bölüm — Karışıklık Sırasında Vicksburg1.992 kelime
  38. 38 36. Bölüm — Profesörün Hikâyesi1.449 kelime
  39. 39 37. Bölüm200 kelime
  40. 40 38. Bölüm — Güzel Ev1.443 kelime
  41. 41 39. Bölüm — İmalathaneler ve Alçaklar1.335 kelime
  42. 42 40. Bölüm — Şatolar ve Kültür1.412 kelime
  43. 43 41. Bölüm — Güney'in Metropolü898 kelime
  44. 44 42. Bölüm — Sağlık ve Duygusallık904 kelime
  45. 45 43. Bölüm — Gömme Sanatı879 kelime
  46. 46 44. Bölüm — Şehir Manzaraları1.578 kelime
  47. 47 45. Bölüm — Güney'de Spor1.951 kelime
  48. 48 46. Bölüm — Büyüler ve Büyücüler970 kelime
  49. 49 47. Bölüm — Uncle Remus ve Bay Cable543 kelime
  50. 50 48. Bölüm — Şeker ve Posta Ücreti1.506 kelime
  51. 51 Bölüm 49 — Kılavuzluk Yaşamından Kesitler1.290 kelime
  52. 52 50. Bölüm1.198 kelime
  53. 53 51. Bölüm — Anılar1.612 kelime
  54. 54 52. Bölüm — Yakan Bir Damga2.898 kelime
  55. 55 53. Bölüm — Çocukluk Yuvam1.244 kelime
  56. 56 54. Bölüm — Geçmiş ve Bugün1.861 kelime
  57. 57 55. Bölüm — Bir Kan Davası ve Başka Şeyler1.364 kelime
  58. 58 56. Bölüm — Bir Hukuk Meselesi1.193 kelime
  59. 59 57. Bölüm — Bir Başmelek1.419 kelime
  60. 60 58. Bölüm — Yukarı Irmak’ta1.514 kelime
  61. 61 59. Bölüm — Efsaneler ve Manzaralar1.667 kelime
  62. 62 60. Bölüm — Düşünceler ve Sonuçlar1.839 kelime
  63. 63 Ek8.314 kelime

Bölüm 27
Dışarıdan Gelen Bazı Şeyler
New Madrid’de iki vapurla karşılaştık. Aynı anda göz önünde iki vapur! Artık ıssız Mississippi’de pek sık rastlanan bir manzara değil. Bu görkemli, devasa taşkının yalnızlığı insanı etkiliyor—ve içini karartıyor. Ligler boyunca, sonra yine ligler boyunca, çikolata rengi sularını sık orman duvarlarının arasından, neredeyse ıssız kıyıları boyunca akıtıp duruyor; yüzeyi bozup bu boş, sulu yalnızlığın tekdüzeliğini kıracak yelkenliye ya da hareket eden herhangi bir şeye nadiren rastlanıyor. Gün geçiyor, gece geliyor, sonra yine gün—ve geceler, günler boyunca aynı manzara sürüyor: dingin, dinlendirici, sakin, uyuşuk, boş bir yücelik ve değişmezlik; sonsuzluğun simgesi, rahiplerle peygamberlerin tasvir ettiği ve iyi yürekli düşüncesizlerin özlemini çektiği cennetin ta kendisi!

1812 Savaşı’nın hemen ardından İngiltere’den Amerika’ya turistler gelmeye başladı. Önce tek tük, sonra bir tür kafile hâlinde; bu kafile uzun yıllar boyunca ülkeyi ağır ağır, sabırla arşınladı. Her turist notlar alıp evine döner, bir kitap yayımlardı. Bu kitaplar genellikle sakin, doğru, akla uygun ve nazikti; ama alıngan atalarımıza sanki tam tersiymiş gibi görünürdü. Bu seyahat kitaplarına şöyle bir göz atınca, Mississippi’nin bazı yönleriyle o yabancılar ziyaret ettiğinden beri hiç değişmediğini, bugün de aşağı yukarı o zamanki gibi kaldığını görüyoruz. Bu manzaraların yabancıların içinde uyandırdığı duyguların elbette hepsi aynı kalıptan çıkmamıştı; başlangıçta çeşitlilik göstermeleri gerekiyordu, çünkü ilk turistler duygularını kendileri bulup çıkarmak zorundaydı. Oysa eski ülkelerde insan duyguları kendinden öncekilerden ödünç alabilir. Şunu da unutmayın: Duygular, dünyada yoktan var edilmesi en zor şeyler arasındadır; yedi olgu uydurmak, tek bir duygu uydurmaktan kolaydır. Deniz Kuvvetleri’nden Kaptan Basil Hall, elli beş yıl önce şöyle yazıyor—

“Burada, uzun zamandır görmeyi dilediğim şeyin ilk kez ucunu gördüm. Bunca yolu gelirken çektiğim zahmetin karşılığını o anda fazlasıyla aldığımı hissettim; karanlık çöküp hiçbir şey seçilemez olana kadar akıp giden nehri seyrettim. Ama manzaranın ihtişamını tam olarak kavramam, aynı yeri bir düzine kez ziyaret ettikten sonra oldu.”

Bayan Trollope’un duyguları şöyle. Aynı yıl, 1827’de, birkaç ay sonra yazıyor ve Mississippi’nin ağzından içeri giriyor—

“Karaya yaklaştığımızın ilk işareti, çamurlu sularının dev kütlesini döküp Meksika Körfezi’nin koyu mavisine karıştıran bu kudretli nehrin görünmesiydi. Mississippi’nin ağzı kadar ıssız bir manzara hiç görmedim. Dante bunu görseydi, dehşetinden başka bir Borgia’nın imgelerini çıkarabilirdi. Girdaplı suların üzerinde yalnızca tek bir şey yükseliyor: sığlığı aşmaya çalışırken çok önce parçalanmış bir geminin direği. Geçmişteki yıkımın kasvetli tanığı, gelecektekilerin uğursuz habercisi olarak hâlâ orada duruyor.”

Yedi yıl sonra, Sayın Charles Augustus Murray’nin (St. Louis yakınlarındaki) duyguları—

“Kudretli akıntıda elli ya da yüz mil yukarı çıktığınız, hem hayal gücünüzün hem de gözünüzün gücünden yararlandığınız zaman, onun gücünü ve heybetini anlamaya başlarsınız. Sınırsız bir vadiyi bereketlendirirken, parçalanmış orman üzerinde kazandığı binlerce zaferin ganimetlerini taşırken görürsünüz onu: bir yerde toprak yığınlarını bütün ağaçlarıyla birlikte alıp götürür, başka bir yerde gelecekte insanların yerleşeceği adalar oluşturur. Bu manzaraya dalmışken düşünmek gerekir ki önünüzde akan akıntı iki ya da üç bin mil yol katetmiş, okyanustaki varış yerine ulaşmadan önce daha bin üç yüz mil gitmelidir.”

Şimdi, deniz öykülerinin yazarı Kaptan Marryat’ın duygularına kulak verin. Deniz Kuvvetleri’nden Marryat, Bay Murray’den üç yıl sonra, 1837’de yazıyor—

“Ulusların tarihinde, belki de çalkantılı ve kanlı Mississippi’nin geçmişinden derlenebilecek türden, bir yüzyıl boyunca böylesine kesintisiz ve dizginsiz suç işlendiği görülmemiştir. Irmak, işlenmiş bu suçlara uygunmuş gibi görünür. Görünüşüyle güzel, geçtiği yerlere bereket getiren çoğu ırmağa benzemez; akıp giderken gözün seyre dalmayı sevdiği bir ırmak değildir. Kıyılarında dolaşamaz, sularına tehlikesizce kendinizi bırakamazsınız. Öfkeli, hızlı, yıkıcı bir sel gibi akar; alüvyonlu toprak taşır. Sularına kapılanların pek azı bir daha su yüzüne çıkar {dipnot: O dönemde, Mississippi’nin yüzücüyü su üstünde tutmadığına ve boğulan kişinin cesedinin yüzeye çıkmasına izin vermediğine dair, az da olsa yaygın, akılsızca bir batıl inanç vardı.} ya da dost canlısı bir kütüğün yardımı olmadan uzun süre su üstünde kalabilir. İçinde yayın balığı gibi en kaba ve yenmeyecek denli tatsız balıklar, o türden yaratıklar yaşar. Aşağı doğru indikçe kıyılarını pis kokulu timsahlar kaplar; insanın neredeyse geçemeyeceği sazlıklarda panterler kıyı boyunca güneşlenir. Değersiz, ancak yakacak olabilecek ağaçlarla kaplı ıssız bölgelerden azgın sularını akıtırken, yoluna çıkan koca ormanları da sürükler. Ağaçlar, köklerini besleyen toprak yığınlarını da taşıyan akıntının içinde kargaşa içinde kaybolur; ırmağın yatağını sık sık tıkar ve bir süreliğine değiştirir. Irmak, sanki önüne çıkılmasına öfkelenmiş gibi, çevredeki bütün ülkeyi basar, harap eder. Eski yatağını yeniden yarıp geçer geçmez de sökülmüş orman devlerini dört bir yana diker; kuş bir daha dallarına konamaz, rakun, opossum ya da sincap onlara tırmanamaz. Böylece bunlar, sularında buharlı gemilerle cesurca yol alanlara tuzak olur. Gemiler, döşemelerini delen bu gizli tehlikelere çarpıp sürüklenirken çoğu kez karaya yönelip kıyıya ulaşmaya fırsat bulamadan dibe batar. Batı Amerika’nın Meksika Körfezi’ne çamur boşaltıp ağzının ötesindeki berrak mavi denizi kilometrelerce kirleten bu büyük kanalizasyonuyla ilgili hoş hiçbir çağrışım yoktur. Bu, yıkım ırmağıdır. Öteki güzel ırmaklar gibi insana yarar sağlamak için inmiş bir meleği hatırlatmak yerine, gücünü ancak buharın olağanüstü kuvvetinin yenebildiği bir şeytanı gözünüzde canlandırırsınız.”

Kalem kullanmaya alışkın biri için hayli kaba saba bir edebiyat; yine de bu ünlü ziyaretçinin, “büyük kanalizasyon”un manzarası ve geçmişi karşısında içine dolup taşan duyguların panoraması olarak değer taşıyor. İstatistiklerdeki yanlışlıklar bu değeri gölgelese de yayın balığı herkes için yeterince iyi bir balıktır ve insandan etkilenmeyen panter diye bir şey yoktur.

Daha sonra, Middle Temple’dan hukukçu Alexander Mackay gelir; midesi daha sağlamdır, gemide yayın balığı yemeği de yememiştir. Duygularını şöyle anlatır—

“Mississippi! Sularında ilk kez yol alırken tarif edilemez duygulara kapıldım. Okul çocuğuyken kurduğum düşlerde, sonra da uyanık hayallerimde, hayal gücüm bu görkemli ırmağı nasıl da canlandırmıştı: adını verdiği uçsuz bucaksız bölgeden coşkun akıntısıyla geçiyor, okyanusa doğru yol alırken ılıman kuşağın neredeyse her enleminden gelen kollarını kendine katıyordu! İşte şimdi karşımdaydı; sonunda, akıntıya karşı ilerliyordum. Dış dünyanın büyük bir harikasına herkesin beslemesi gereken saygıyla baktım ona.”

Duygular böyle. Turistlerin hepsi, uçsuz bucaksız ırmağın insanın içine çöken derin yalnızlığından ve ıssızlığından söz ediyor. Taşkın zamanında onu gören Kaptan Basil Hall şöyle diyor—

“Bazen, tek bir yerleşim yeri bile görmeden yirmi ya da otuz mil boyunca ilerliyorduk. Tufanı resmetmek için ipuçları arayan bir ressam, burada bunlardan bol bol bulabilirdi.”

“Birinciler sonuncu olacak” ve benzeri sözler... Tam iki yüz yıl önce, yabancı turistlerin ilk ve en yiğit öncüsü; alayın başındaki kişi, büyük ırmağın kasvetli uzantıları boyunca yaptığı yorucu, bıktırıcı keşif yolculuğunu tamamladı: Adı ırmak yaşadıkça yaşayacak olan La Salle. Parkman’dan aktarıyoruz—

“Ve artık yolculuklarının sonuna yaklaşıyorlardı. 6 Nisan’da ırmak üç geniş kola ayrıldı. La Salle batı kolunu, D’Autray doğu kolunu izledi; Tonty ise ortadaki geçide yöneldi. Alçak ve bataklık kıyılar arasında bulanık akıntıyla sürüklenirken acı su tuzlandı, denizin tuzlu soluğunu taşıyan esinti güçlendi. Derken büyük Körfez’in geniş suları gözlerinin önünde açıldı; dalgaları durmadan kabarıyor, sonsuz, sessiz ve ıssız görünüyordu; tıpkı kaostan doğduğu zamanki gibi, yelken yok, yaşam belirtisi yok.”

Sonra La Salle, sağlam bir zeminde “Fransa armasını taşıyan bir sütun dikti; Fransızlar silah kuşanıp toplandılar. New England yerlileri ve kadınları şaşkınlıkla sessizce izlerken Te Deum’u, Exaudiat’ı ve Domine Salvum Fac Regem’i söylediler.”

Ardından tüfekler peş peşe ateşlenirken ve sevinç çığlıkları yükselirken, zafer kazanmış kâşif sütunu dikti; yüksek sesle ilan vererek ırmağın ve sularının beslediği uçsuz bucaksız ülkelerin kral adına resmen sahibi olduğunu duyurdu. Sütunun üzerinde şu yazı vardı—

BÜYÜK LOUIS, FRANSA VE NAVARRE KRALI, HÜKÜM SÜRER. 9 NİSAN 1682.

New Orleans bu yıl, bu görkemli olayın iki yüzüncü yıl dönümünü gerektiği gibi kutlamayı tasarlamıştı; ancak vakit geldiğinde bütün gücünü ve artan parasını başka işlere ayırması gerekti, çünkü taşkın toprakları basmış, her yeri yerle bir ediyordu.

Bölüm etkileşimi

Okurlar bu bölümle etkileşime geçti

0okunma 0beğeni 0yorum
Bu iki tercih yalnızca bu tarayıcıda saklanır; yukarıdaki Vaveyla sayaçları gerçek uygulama verisidir.

Kategoriler ve Temalar

Kategoriler ve temalar yükleniyor…