Mississippi'de Hayat kitap kapağı

5. bölüm / 63

4. Bölüm — Çocukların Hırsı

Uygulamada Aç
Bölümü paylaş
Bu sayfayı paylaş
WhatsApp

Kitap sayfası
Bölümler 63Şu an: 4. Bölüm — Çocukların Hırsı
  1. 1 Ulusun Gövdesi208 kelime
  2. 2 Bölüm 1 — Nehir ve Tarihi1.521 kelime
  3. 3 Bölüm 2 — Nehir ve Kaşifleri1.327 kelime
  4. 4 Bölüm 3 — Geçmişten Freskler3.882 kelime
  5. 5 4. Bölüm — Çocukların Hırsı1.189 kelime · Okuduğun bölüm
  6. 6 Bölüm 5 — Çırak Kılavuz Olmak İstiyorum1.061 kelime
  7. 7 Bölüm 6 — Bir Çırak Kılavuzun Deneyimi1.877 kelime
  8. 8 7. Bölüm — Gözü Pek Bir Eylem1.605 kelime
  9. 9 8. Bölüm — İçinden Çıkılmaz Dersler1.586 kelime
  10. 10 9. Bölüm — Bitmeyen Şaşkınlıklar1.662 kelime
  11. 11 10. Bölüm — Eğitimimi Tamamlarken1.440 kelime
  12. 12 11. Bölüm — Irmak Kabarmaya Başlıyor1.722 kelime
  13. 13 12. Bölüm — İskandil1.575 kelime
  14. 14 13. Bölüm — Bir Kılavuzun Gereksinimleri2.067 kelime
  15. 15 14. Bölüm — Kılavuzluğun Rütbesi ve İtibarı1.576 kelime
  16. 16 15. Bölüm — Kılavuzların Tekeli2.799 kelime
  17. 17 16. Bölüm — Yarış Günleri1.344 kelime
  18. 18 17. Bölüm — Kestirme Kanallar ve Stephen1.958 kelime
  19. 19 Bölüm 18 — Birkaç Ek Ders Alıyorum1.309 kelime
  20. 20 19. Bölüm — Brown'la Karşılıklı İltifatlarımız929 kelime
  21. 21 20. Bölüm — Bir Felaket1.431 kelime
  22. 22 21. Bölüm — Biyografimden Bir Kesit141 kelime
  23. 23 22. Bölüm — Asıl Konuma Geri Dönüyorum1.943 kelime
  24. 24 23. Bölüm — Kimliğimi Gizleyerek Yolculuk733 kelime
  25. 25 24. Bölüm — Kimliğim Ortaya Çıkıyor1.366 kelime
  26. 26 Bölüm 25 — Cairo’dan Hickman’a1.476 kelime
  27. 27 Bölüm 26 — Ateş Altında123 kelime
  28. 28 Kılavuzun İlk Savaşı1.533 kelime
  29. 29 Bölüm 27 — Dışarıdan Gelen Bazı Şeyler1.194 kelime
  30. 30 28. Bölüm — Mumford Amca Yük Boşaltıyor2.073 kelime
  31. 31 29. Bölüm — Birkaç Örnek Tuğla2.189 kelime
  32. 32 30. Bölüm — Yol Üstünden İzlenimler1.982 kelime
  33. 33 Bölüm 31 — Bir Başparmak İzi ve Sonrasında Olanlar3.486 kelime
  34. 34 Bölüm 32 — Bir Servetin Elden Çıkarılması960 kelime
  35. 35 33. Bölüm — İkramlar ve Ahlak1.144 kelime
  36. 36 34. Bölüm — Uçuk Hikâyeler428 kelime
  37. 37 35. Bölüm — Karışıklık Sırasında Vicksburg1.992 kelime
  38. 38 36. Bölüm — Profesörün Hikâyesi1.449 kelime
  39. 39 37. Bölüm200 kelime
  40. 40 38. Bölüm — Güzel Ev1.443 kelime
  41. 41 39. Bölüm — İmalathaneler ve Alçaklar1.335 kelime
  42. 42 40. Bölüm — Şatolar ve Kültür1.412 kelime
  43. 43 41. Bölüm — Güney'in Metropolü898 kelime
  44. 44 42. Bölüm — Sağlık ve Duygusallık904 kelime
  45. 45 43. Bölüm — Gömme Sanatı879 kelime
  46. 46 44. Bölüm — Şehir Manzaraları1.578 kelime
  47. 47 45. Bölüm — Güney'de Spor1.951 kelime
  48. 48 46. Bölüm — Büyüler ve Büyücüler970 kelime
  49. 49 47. Bölüm — Uncle Remus ve Bay Cable543 kelime
  50. 50 48. Bölüm — Şeker ve Posta Ücreti1.506 kelime
  51. 51 Bölüm 49 — Kılavuzluk Yaşamından Kesitler1.290 kelime
  52. 52 50. Bölüm1.198 kelime
  53. 53 51. Bölüm — Anılar1.612 kelime
  54. 54 52. Bölüm — Yakan Bir Damga2.898 kelime
  55. 55 53. Bölüm — Çocukluk Yuvam1.244 kelime
  56. 56 54. Bölüm — Geçmiş ve Bugün1.861 kelime
  57. 57 55. Bölüm — Bir Kan Davası ve Başka Şeyler1.364 kelime
  58. 58 56. Bölüm — Bir Hukuk Meselesi1.193 kelime
  59. 59 57. Bölüm — Bir Başmelek1.419 kelime
  60. 60 58. Bölüm — Yukarı Irmak’ta1.514 kelime
  61. 61 59. Bölüm — Efsaneler ve Manzaralar1.667 kelime
  62. 62 60. Bölüm — Düşünceler ve Sonuçlar1.839 kelime
  63. 63 Ek8.314 kelime

4. Bölüm
Çocukların Hırsı
Çocukken, Mississippi Nehri’nin batı kıyısındaki köyümüzdeki arkadaşlarımın tek kalıcı tutkusu vardı {dipnot [1. Hannibal, Missouri]}: buharlı gemici olmak. Başka türden gelip geçici heveslerimiz de olurdu. Bir sirk gelip geçince hepimiz palyaço olmaya özenirdik; bölgemize gelen ilk siyah yüz makyajlı müzikli güldürü gösterisinden sonra bu hayatı denemek için yanıp tutuşurduk; arada bir, yaşayıp uslu durursak Tanrı’nın korsan olmamıza izin vereceğini umardık. Bu heveslerin her biri sırası gelince sönerdi; ama buharlı gemici olma tutkusu hep kalırdı.

Günde bir kez, gösterişli ama ucuz bir posta gemisi St. Louis’den yukarı doğru gelir, bir başkası Keokuk’tan aşağı inerdi. Bu seferler öncesinde gün, bekleyişin heyecanıyla ışıldardı; gemiler geçtikten sonra ise gün cansız ve bomboş kalırdı. Bunu yalnız çocuklar değil, bütün köy hissederdi. Yıllar sonra bile o eski zamanları şimdi, o günkü halleriyle gözümde canlandırabiliyorum: yaz sabahı güneşinde kestiren beyaz köy; sokaklar boş ya da neredeyse boş; Water Street’teki dükkânların önünde, hasır oturaklı sandalyelerini duvara dayayıp geriye yatırmış, çeneleri göğüslerinde, şapkaları yüzlerine düşmüş iki üç tezgahtar uyukluyor—etraftaki tahta yongaları onları neyin devirdiğini anlatıyor; kaldırımda bir dişi domuzla yavruları ağır ağır dolanıp karpuz kabuğu ve çekirdeğiyle karınlarını doyuruyor; rıhtımda dağınık duran iki üç küçük yük yığını; taş döşeli iskele rampasında bir yığın kızak tahtası, gölgesinde de mis kokulu kasaba ayyağı uyuyor; iskelenin başında iki üç odun mavnası var ama dalgaların onlara huzurla vuruşunu dinleyen kimse yok; genişliği bir mil olan görkemli, heybetli Mississippi güneşte parlayarak akıp gidiyor; karşı kıyıda sık orman; köyün yukarısında bir burun, aşağısında bir başkası; nehir manzarasını çerçeveleyip bir çeşit denize dönüştürüyorlar, üstelik ne deniz: durgun, ışıl ışıl, ıssız. Derken uzak burunlardan birinin üzerinde ince bir kara duman beliriyor. Keskin gözü ve gür sesiyle ün salmış siyah bir arabacı hemen, ‘B-u-h-a-r-l-ı g-e-m-i g-e-l-i-y-o-r!’ diye haykırıyor ve manzara bir anda değişiyor! Kasaba ayyağı kıpırdanıyor, tezgahtarlar uyanıyor, arabalar müthiş bir gürültüyle tıkırdıyor; her evden, her dükkândan insanlar fışkırıyor ve bir göz açıp kapayıncaya kadar ölü kasaba canlanıp harekete geçiyor.

Arabalar, yük arabaları, erkekler, oğlanlar; hepsi dört bir yandan ortak bir merkeze, iskeleye doğru koşuşuyor. Orada toplanınca, gelen gemiye ilk kez gördükleri bir harikaymış gibi gözlerini dikiyorlar. Gemi de doğrusu epey güzel bir manzara. Uzun, ince, derli toplu ve zarif; üstleri süslü iki uzun bacası var, aralarında bir çeşit yaldızlı amblem asılı. Arkalarındaki texas güvertesinin üstünde camlı, dantel gibi süslemeli, süslü püslü bir kılavuz köşkü yükseliyor. Çark kutuları, geminin adının üstünde bir resim ya da yaldızlı ışınlarla göz alıyor. Kazan güvertesi, fırtına güvertesi ve texas güvertesinin çevresi temiz beyaz korkuluklarla çevrilmiş, süslenmiş. Baş bayrağında bayrak gururla dalgalanıyor; ocak kapakları açık, ateşler göz alıcı biçimde yanıyor. Üst güverteler yolcularla kararmış. Kaptan iri çanın yanında dimdik, sakin ve heybetli duruyor; herkes ona imreniyor. Bacalardan kapkara duman kütleleri yuvarlanıp taşıyor—kasabaya varmadan hemen önce yakılan bir parça katranlı çam odunun yarattığı, idareli kullanılmış bir ihtişam. Mürettebat baş güvertede kümelenmiş. Geniş geçit geminin baş omuzluğunun iskele yanından dışarı uzatılmış; imrenilen bir güverte tayfası, elinde halat sargısıyla ucunda resim gibi duruyor. Biriken buhar manometre musluklarından çığlık çığlığa boşalıyor; kaptan elini kaldırıyor, bir çan çalıyor, çarklar duruyor; sonra geri dönüp suyu köpüğe çeviriyor ve vapur duruyor. Ardından gemiye binmek, karaya çıkmak, yük yüklemek ve boşaltmak için öyle bir telaş kopuyor ki hepsi aynı anda oluyor; ikinci kaptanlar işleri yürütürken öyle bağırıp çağırıyor, küfrediyorlar ki! On dakika sonra vapur yeniden yola koyulmuş; baş bayrağında bayrak yok, bacalarından kara duman çıkmıyor. On dakika daha geçince kasaba yine ölüyor; kasaba ayyağı da kızak tahtalarının yanında yeniden uyuyakalmış oluyor.

Babam sulh hâkimiydi; onun bütün insanların yaşamı ve ölümü üzerinde yetkisi olduğunu, kendisini kızdıran herkesi astırabileceğini sanırdım. Genel olarak bu, benim için yeterince büyük bir ayrıcalıktı; yine de vapurcu olma arzusu aklımdan çıkmıyordu. Önce kamarot olmak istedim; böylece beyaz önlüğümü giyip masa örtüsünü geminin yanından aşağı silkeler, eski arkadaşlarımın hepsi de beni görürdü. Sonra, halat sargısını elinde tutarak geçit iskelesinin ucunda duran güverte tayfası olmanın daha iyi olacağını düşündüm; çünkü herkesin gözüne özellikle o çarpıyordu. Ama bunlar yalnızca gündüz düşleriydi—gerçekleşmesi mümkün şeyler olarak düşünmek için fazla göksel düşler. Derken bizim oğlanlardan biri çekip gitti. Uzun süre ondan haber alınmadı. Sonunda bir vapurda mühendis çırağı, yani “ateşçi yardımcısı” olarak ortaya çıktı. Bu olay pazar okulu öğretilerimin temelini sarstı. O çocuk herkesçe dünyevi zevklerine düşkün biri olarak bilinirdi; ben ise tam tersiydim. Yine de o bu yüksek mevkiye erişmiş, ben karanlıkta ve sefalette kalmıştım. Bu büyük adamın en ufak bir cömertliği yoktu. Vapur kasabamızda beklediği sırada, ovması için paslı bir cıvata bulmayı becerir; hepimizin onu görüp kıskanacağı ve ondan nefret edeceği bir yerde, iç korkuluğun üzerine oturup cıvatayı parlata parlata ovalardı. Vapurunu bakıma aldıklarında eve gelir, kasabanın içinde en kara, en yağlı giysileriyle kasıla kasıla dolaşırdı; böylece kimsenin onun vapurcu olduğunu unutmasına imkân kalmazdı. Konuşurken de her türden vapur terimini kullanır, sanki bunlara öyle alışmıştı ki sıradan insanların anlayamayacağını unutmuş gibi davranırdı. Bir atın “iskele” yanından söz ederken öyle rahat, doğal bir tavır takınırdı ki insan onu öldüresiye isterdi. Bir de eski bir kasabalıymış gibi durmadan “Sent Luy”dan söz ederdi; “Dördüncü Cadde’den aşağı iniyordum” ya da “Planter’s House’un önünden geçiyordum” dediği anları, yahut bir yangın çıktığında “koca eski Missouri”nin frenlerini tutmaya yardım edişini gelişigüzel anlatırdı. Sonra da o gün orada bizim kasaba büyüklüğünde kaç kasabanın yandığı konusunda yalan söylemeye koyulurdu. Bizim oğlanlardan ikisi ya da üçü, bir kez St. Louis’e gitmiş ve oranın harikaları hakkında şöyle böyle bir bilgi edinmiş oldukları için uzun zamandır aramızda hatırı sayılır kişilerdi; ama artık şanlı günleri bitmişti. Alçakgönüllü bir sessizliğe gömüldüler ve acımasız “çırak” mühendis yaklaşınca ortadan kaybolmayı öğrendiler. Bu herifin parası da vardı, saç yağı da. Üstelik bir de cahil işi gümüş saati ve gösterişli pirinç saat zinciri. Deri kemer takar, askı kullanmazdı. Arkadaşlarının gönülden hem hayran olduğu hem de nefret ettiği bir delikanlı varsa, işte buydu. Hiçbir kız onun cazibesine karşı koyamazdı. Köydeki bütün oğlanların önüne geçip kızları kapardı. Sonunda vapuru havaya uçtuğunda, aylardır bilmediğimiz huzurlu bir memnuniyet içimize yayıldı. Ama ertesi hafta eve sağ salim, ünlenmiş hâlde dönüp kilisede her yanı yara bere ve sargılar içinde, ışıl ışıl bir kahraman gibi göründüğünde; herkes ona bakıp hayretle seyrederken, hak etmeyen bir sürüngene Tanrı’nın gösterdiği kayırmanın eleştiriyi hak edecek noktaya vardığını düşündük.

Bu yaratığın serüveni ancak tek bir sonuç doğurabilirdi; o da çok geçmeden geldi. Oğlanlar birer birer ne yapıp edip nehre kapak attılar. Papazın oğlu mühendis oldu. Doktorun ve postane müdürünün oğulları “çamur kâtipleri” oldu; toptan içki tüccarının oğlu bir vapurda barmenliğe başladı; baş tüccarın dört oğlu ile ilçe yargıcının iki oğlu da kılavuz oldu. Hepsinin en görkemli mevkii kılavuzluktu. O yıllarda ücretler önemsiz sayılacak kadar düşük olsa bile kılavuzun maaşı prenslerinkine layıktı: ayda yüz elli ila iki yüz elli dolar, üstelik yatak ve yemek masrafı yok. İki aylık maaşı bir vaizin bir yıllık ücretini karşılardı. Bizden bazılarıysa keder içinde dışarıda kaldı. Nehre giremiyorduk—en azından anne babalarımız izin vermiyordu.

Sonunda ben de kaçtım. Kılavuz olup şan şeref içinde dönene kadar bir daha eve gelmeyeceğimi söyledim. Ama bir türlü beceremedim. St. Louis iskelesinde sardalya gibi yan yana dizilmiş birkaç vapura usulca bindim, kılavuzları pek alçakgönüllü bir tavırla sordum; karşılığında ikinci kaptanlardan ve kâtiplerden soğuk bir omuz ve kısa cevaplar aldım. Şimdilik bu muameleye katlanıp elimden geleni yapmak zorundaydım; ama gelecekte çok para kazanan, büyük ve saygın bir kılavuz olacağım, bu ikinci kaptanlarla kâtiplerden bazılarını öldürüp parasını ödeyebileceğim diye kendimi avutuyordum.

Bölüm etkileşimi

Okurlar bu bölümle etkileşime geçti

0okunma 0beğeni 0yorum
Bu iki tercih yalnızca bu tarayıcıda saklanır; yukarıdaki Vaveyla sayaçları gerçek uygulama verisidir.

Kategoriler ve Temalar

Kategoriler ve temalar yükleniyor…