Jane Eyre kitap kapağı

18. bölüm / 39

Bölüm XVII

Uygulamada Aç
Bölümü paylaş
Bu sayfayı paylaş
WhatsApp

Kitap sayfası
Bölümler 39Şu an: Bölüm XVII

BÖLÜM XVII
Bir hafta geçti, Bay Rochester’dan haber gelmedi; on gün oldu, hâlâ dönmemişti. Bayan Fairfax, Leas’ten doğrudan Londra’ya, oradan da kıtaya geçip bir yıl boyunca Thornfield’da yüzünü göstermemesine şaşırmayacağını söyledi; daha önce de evi sık sık aynı ölçüde ansızın ve beklenmedik biçimde terk etmişti. Bunu duyunca içimde tuhaf bir soğukluk ve yüreğimde bir zayıflık hissetmeye başladım. Gerçekten de içimi kemiren bir hayal kırıklığına kapılmama izin veriyordum. Ama kendimi toparlayıp ilkelerimi hatırladım ve duygularıma hemen çeki düzen verdim. Bay Rochester’ın gidiş gelişlerini hayati önem taşıyan bir mesele saymam için bir nedenim olduğunu sanma yanılgısını nasıl giderdiğime, geçici şaşkınlığı nasıl atlattığıma şaştım kaldım. Bunu kendimi aşağılayıp kölece bir aşağılık duygusuna kapılarak yapmadım; tam tersine, yalnızca şunu söyledim:

“Thornfield’ın efendisiyle, sana onun himayesindeki kız çocuğa öğretmenlik etmen karşılığında verdiği maaşı almak ve görevini yaparsan ondan beklemeye hakkın olan saygılı, nazik muamele için minnettar olmak dışında hiçbir ilişkin yok. Seninle onun arasında kabul ettiği tek ciddi bağın bu olduğundan emin ol. Öyleyse onu yüce duygularına, sevinçlerine, acılarına ve benzeri şeylere konu etme. O senin sınıfından değil; kendi sınıfının sınırlarında kal ve yüreğinin, ruhunun, gücünün tüm sevgisini, böyle bir armağanı istemeyen ve onu hor görecek birine sunmayacak kadar kendine saygı duy.”

Günlük işlerimi huzur içinde sürdürdüm; ama ara sıra Thornfield’dan ayrılmam için belirsiz nedenler zihnimde dolaşıyordu. İstemeden iş ilanları tasarlıyor, yeni iş olanakları üzerine tahminler yürütüyordum. Bu düşünceleri bastırmayı aklıma getirmedim; içlerinde tohumlanıp meyve verecek bir şey varsa versinlerdi.

Bay Rochester’ın yokluğu iki haftayı biraz aşmıştı ki postayla Bayan Fairfax’e bir mektup geldi.

Adresine bakarken, “Efendiden,” dedi. “Sanırım şimdi dönmesini bekleyip beklemeyeceğimizi öğreniriz.”

Mektubun mührünü açıp okurken ben kahvemi içmeye devam ettim; kahvaltı ediyorduk. Kahve sıcaktı; birden yüzüme vuran ateş gibi kızarıklığı buna yordum. Elimin neden titrediğini, fincanımdakilerin yarısını istemeden tabağıma neden döktüğümü düşünmeyi seçmedim.

Notu hâlâ gözlüğünün önünde tutan Bayan Fairfax, “Bazen fazla sakin olduğumuzu düşünüyorum; ama şimdi yeterince işimiz olacak gibi,” dedi. “En azından bir süreliğine.”

Açıklama istemeye kendime izin vermeden önce, gevşemiş olan Adèle’in önlüğünün bağını düzelttim. Bir çörek daha vermiş, kupasını da sütle doldurmuştum. Sonra kayıtsız görünmeye çalışarak sordum:

“Sanırım Bay Rochester yakında dönmeyecek?”

“Tam tersine, üç gün sonra dönecekmiş; perşembe günü yani. Hem yalnız da gelmiyor. Leas’teki seçkinlerden kaçının onunla geleceğini bilmiyorum. En iyi yatak odalarının hazırlanmasını, kütüphane ile oturma odalarının baştan aşağı temizlenmesini buyurmuş. Millcote’taki George Hanı’ndan ve bulabildiğim başka yerlerden mutfak için fazladan hizmetçi bulmam gerekiyor. Hanımlar hizmetçilerini, beyler de uşaklarını getirecekmiş; ev tıka basa dolacak.” Bayan Fairfax kahvaltısını bitirip hazırlıklara başlamak için aceleyle çıktı.

Üç gün, Bayan Fairfax’in önceden söylediği gibi, epey yoğun geçti. Thornfield’daki bütün odaların tertemiz ve düzenli olduğunu sanıyordum ama yanılmışım. Yardıma üç kadın çağrılmıştı; öyle bir ovma, fırçalama, boyalı yüzeyleri yıkama, halıları dövme, tabloları indirip yeniden asma, aynaları ve avizeleri parlatma, yatak odalarında ateş yakma, çarşaflarla kuştüyü yatakları ocakların önünde havalandırma işi vardı ki ne öncesinde ne sonrasında böylesini gördüm. Adèle bu hengâmenin ortasında kendini iyice kaybetmişti; konuk hazırlıkları ve gelişlerini beklemek onu adeta kendinden geçiriyordu. Sophie’ye, elbise dediği bütün “tuvaletlerini” gözden geçirtmek, “modası geçmiş” olanları elden geçirip yenilerini havalandırarak düzenletmek istiyordu. Kendisi ise ön odalarda hoplayıp zıplıyor, yataklara çıkıp iniyor, bacalarda kükreyen kocaman ateşlerin önünde şiltelerin, üst üste yığılmış yastıkların üzerine uzanıyordu. Derslerinden muaf tutulmuştu; Bayan Fairfax beni yardımına çağırmıştı. Bütün gün erzak odasında onunla ve aşçıyla çalışıyor—ya da işlerini aksatıyor—muhallebi, peynirli kek ve Fransız hamur işleri yapmayı, av hayvanlarını pişmeye hazırlamayı ve tatlı tabaklarını süslemeyi öğreniyordum.

Konukların perşembe öğleden sonra, saat altıdaki akşam yemeğine yetişecek şekilde gelmeleri bekleniyordu. Aradaki günlerde kuruntulara kapılacak vaktim olmadı; sanırım Adèle dışında herkes kadar hareketli ve neşeliydim. Yine de zaman zaman neşem kursağımda kalıyor; elimde olmadan kuşkuların, uğursuz işaretlerin ve karanlık tahminlerin dünyasına dönüyordum. Bu, üçüncü kattaki merdiven kapısının —son zamanlarda hep kilitli tutuluyordu— ağır ağır açıldığını ve Grace Poole’un düzgün başlığı, beyaz önlüğü ve mendiliyle dışarı çıktığını tesadüfen gördüğümde oluyordu. Koridorda süzülüşünü, sessiz adımlarının keçe terliklerinde boğuluşunu izliyor; telaş içinde altüst olmuş yatak odalarına göz attığını görüyordum. Belki hizmetçi kadına bir ocağın nasıl parlatılacağını, mermer şömine rafının nasıl temizleneceğini ya da duvar kâğıdındaki lekelerin nasıl çıkarılacağını söylüyor, sonra yoluna devam ediyordu. Günde bir kez böylece mutfağa iner, yemeğini yer, ocağın başında ölçülü bir pipo içer ve kişisel tesellisi olan porter birasını da yanına alarak üst kattaki kasvetli sığınağına geri dönerdi. Yirmi dört saatin yalnızca birini aşağıda, öteki hizmetçilerle geçirirdi; kalan bütün zamanını ikinci kattaki alçak tavanlı, meşe kaplı odalardan birinde geçirirdi. Orada oturup dikiş diker —muhtemelen kendi kendine kederli kederli güler— zindanındaki bir mahkûm kadar yalnız yaşardı.

En tuhafı, evde benden başka hiç kimsenin onun alışkanlıklarını fark etmemesi, bunlara şaşırıyor görünmemesiydi. Kimse onun konumunu ya da işini konuşmuyor, yalnızlığına acımıyordu. Bir keresinde Leah ile temizlikçi kadınlardan biri arasında, Grace’in konu edildiği bir konuşmanın bir bölümünü duydum. Leah benim işitemediğim bir şey söylemişti; temizlikçi kadın da şöyle karşılık verdi—

“İyi para alıyordur, sanırım?”

“Evet,” dedi Leah. “Ben de onun kadar alsam keşke. Benimkinden yakınacak değilim; Thornfield’da kimse cimrilik etmez. Ama benim aldığım, Bayan Poole’un aldığı paranın beşte biri bile değil. Bir de birikim yapıyor; her üç ayda bir Millcote’taki bankaya gidiyor. Ayrılmak istese kendi başına geçinmesine yetecek kadar para biriktirmiş olmasına şaşırmam. Ama sanırım buraya alıştı; hem henüz kırkında bile değil, güçlü kuvvetli, her işi yapabilir. İşini bırakmak için daha çok erken.”

“İşini iyi biliyordur herhalde,” dedi temizlikçi kadın.

“Ah, yapması gerekeni çok iyi bilir; ondan iyisi yoktur,” diye anlamlı bir tavırla karşılık verdi Leah. “Üstelik aldığı paranın kaç katını verseler de onun yerini herkes dolduramaz.”

“Orası öyle!” diye karşılık verdi kadın. “Acaba efendi—”

Temizlikçi kadın devam edecekti; ama Leah dönüp beni görünce arkadaşını hemen dürttü.

“Bilmiyor mu?” diye fısıldadığını duydum kadının.

Leah başını salladı ve konuşma elbette kesildi. Anladığım tek şey şuydu: Thornfield’da bir sır vardı ve bu sırda benim payım olması özellikle engelleniyordu.

Perşembe geldi. Bütün işler önceki akşam bitirilmişti; halılar serilmiş, yatak perdeleri toplanıp süslenmiş, ışıl ışıl beyaz yatak örtüleri yayılmış, tuvalet masaları düzenlenmiş, mobilyalar silinmiş, vazolar çiçeklerle doldurulmuştu. Odalarla salonlar, ellerden geldiğince taze ve aydınlık görünüyordu. Giriş holü de ovulup temizlenmiş; büyük oymalı saat, merdiven basamakları ve trabzanlar cam gibi parlatılmıştı. Yemek odasında büfe gümüş takımlarla ışıl ışıl parlıyordu; oturma odasıyla boudoir’in her yanındaki vazolarda egzotik çiçekler açmıştı.

Öğleden sonra geldi; Bayan Fairfax en güzel siyah saten elbisesini giydi, eldivenlerini taktı, altın saatini aldı. Konukları karşılamak, hanımları odalarına götürmek ve benzeri işler ona düşüyordu. Adèle de giyinecekti; gerçi o gün konuklarla tanıştırılma ihtimalinin pek az olduğunu düşünüyordum. Yine de onu sevindirmek için Sophie’nin kısa, kabarık müslin elbiselerinden birini giydirmesine izin verdim. Benimse üstümü değiştirmem gerekmiyordu; okul odam olan sığınağımdan çıkmam beklenmeyecekti. Artık benim için gerçekten bir sığınaktı: “dert zamanında çok hoş bir sığınak.”

Mart sonlarına ya da nisan başlarına doğru yazın habercisi gibi yeryüzünü ışığa boğan o günlerden biri, ılık ve durgun bir bahar günüydü. Gün sona eriyordu; ama akşam da hayli ılıktı ve ben okul odasında, pencere açıkken çalışıyordum.

“Saat ilerliyor,” dedi Bayan Fairfax, hışırdayan giysileriyle içeri girerken. “Yemeği Bay Rochester’ın söylediği saatten bir saat sonraya aldırdığıma sevindim; çünkü saat altıyı geçti. Yolda bir şey var mı diye bakması için John’u kapıya gönderdim; oradan Millcote yönünde epey uzağı görmek mümkün.” Pencereye gitti. “İşte geldi!” dedi. “Ne haber John?” diye seslendi dışarı eğilerek.

“Geliyorlar hanımefendi,” diye karşılık geldi. “On dakikaya burada olurlar.”

Adèle pencereye koştu. Ben de ardından gittim; perdenin arkasından, görünmeden görebilmek için bir kenarda durmaya dikkat ettim.

John’un söylediği on dakika çok uzun geldi; ama sonunda tekerlek sesleri duyuldu. Dört binici araba yolunda dörtnala ilerledi; arkalarından iki açık araba geldi. Araçları uçuşan tüller ve sallanan sorguçlar dolduruyordu. Atlılardan ikisi genç, gösterişli beyefendilerdi; üçüncüsü siyah atı Mesrour’un üzerindeki Bay Rochester’dı, Pilot da önünde sıçrayarak koşuyordu. Yanında bir hanım at sürüyordu; o ve Bay Rochester konvoyun en önündeydi. Mor binicilik giysisi neredeyse yere değiyor, peçesi rüzgârda uzun uzun dalgalanıyordu. Peçenin saydam kıvrımları arasından zengin, simsiyah bukleleri parlayıp görünüyordu.

“Bayan Ingram!” diye haykırdı Bayan Fairfax ve aşağıdaki görev yerine doğru aceleyle gitti.

Atlılar, araba yolunun kıvrımını izleyip evin köşesini hızla dönünce gözden kayboldular. Adèle aşağı inmek için yalvardı; ama onu dizime oturtup hiçbir koşulda, ne şimdi ne de başka bir zaman, hanımların görebileceği yere gitmeyi aklından geçirmemesi gerektiğini anlattım; ancak özellikle çağrılırsa gidebilirdi. Yoksa Bay Rochester çok kızardı ve benzeri şeyler söyledim. Bunu duyunca “birkaç doğal gözyaşı döktü”; ama yüzümün ciddileştiğini görünce sonunda gözyaşlarını silmeye razı oldu.

Holde neşeli bir hareketlilik duyuluyordu: beylerin kalın sesleriyle hanımların gümüş gibi tınılı sesleri ahenkle birbirine karışıyordu. Hepsinin arasından, yüksek sesle olmasa da, Thornfield Hall’un efendisinin berrak ve güçlü sesi ayırt ediliyordu; güzel ve soylu konuklarını evinde karşılıyordu. Ardından hafif adımlar merdivenlerden çıktı; koridorda hızlı, küçük adımlar, yumuşak neşeli gülüşler, açılıp kapanan kapılar duyuldu; sonra bir süre sessizlik oldu.

“Tuvaletlerini değiştiriyorlar,” dedi Adèle; dikkatle dinleyerek her hareketi izlemişti. İçini çekti.

“Annemin evinde,” dedi, “konuk geldiğinde onu her yerde izlerdim; salona, odalarına kadar peşinden giderdim. Kadın hizmetçilerin hanımları tarayıp giydirmelerini sık sık seyrederdim; çok eğlenceliydi. Böylece insan bir şeyler öğreniyor.”

“Acıktın mı Adèle?”

“Evet, mademoiselle; beş altı saattir bir şey yemedik.”

“Peki, hanımlar odalarındayken aşağı inip sana yiyecek bir şeyler getireyim.”

Sığınağımdan dikkatle çıkıp doğrudan mutfağa inen arka merdiveni aradım. O taraf ateş ve telaş içindeydi; çorbayla balık son hazırlık aşamasındaydı, aşçı da kendiliğinden tutuşacakmış gibi görünen bir ruh ve beden hâliyle tencerelerinin üzerine eğilmişti. Hizmetlilerin salonunda iki arabacıyla üç bey uşağı ateşin çevresinde oturmuş ya da ayakta duruyordu; herhalde kadın hizmetçiler hanımlarının yanındaydı; Millcote’tan tutulan yeni hizmetçiler de orada burada koşuşturuyordu. Bu kargaşanın arasından geçip sonunda erzak odasına vardım. Soğuk bir tavuğu, bir somun ekmeği, birkaç tartı, bir iki tabağı, bir bıçakla çatalı alıp ganimetimle aceleyle geri çekildim. Koridora dönmüş, arka kapıyı arkamdan kapatıyordum ki hızlanan uğultu, hanımların odalarından çıkmak üzere olduklarını haber verdi. Ellerimdeki yiyeceklerle yakalanma tehlikesini göze almadan bazı kapıların önünden geçip okul odasına varamazdım. Bu yüzden koridorun pencere olmayan ucunda, karanlıkta durdum; güneş batmış, alacakaranlık çökmüş olduğundan artık her yer zifiri karanlıktı.

Biraz sonra hanımlar birer birer odalarından çıktı; her biri neşeli ve hafif adımlarla ilerliyor, giysileri alacakaranlıkta ışıldıyordu. Koridorun öteki ucunda bir an grup hâlinde durup tatlı, ölçülü bir canlılıkla sohbet ettiler; sonra parlak bir sisin tepeden aşağı süzülmesi kadar sessizce merdivenlerden indiler. Hep birlikte görünümleri, daha önce hiç rastlamadığım soylu bir zarafet izlenimi bıraktı bende.

Adèle’i okul odasının aralık tuttuğu kapısından bakarken buldum. “Ne güzel hanımlar!” diye İngilizce haykırdı. “Ah, keşke yanlarına gidebilsem! Sizce Bay Rochester akşam yemeğinden sonra bizi çağırır mı?”

“Hayır, sanmıyorum. Bay Rochester’ın düşünecek başka şeyleri var. Bu akşam hanımları boş ver; belki yarın görürsün. İşte yemeğin.”

Gerçekten acıkmıştı; tavukla tartlar bir süre dikkatini dağıtmaya yetti. Bu yiyecekleri almayı akıl ettiğim iyi olmuştu; yoksa hem o hem ben hem de yemeğimizden pay götürdüğüm Sophie akşam yemeği yiyemeyebilirdik. Aşağıdaki herkes öylesine meşguldü ki bizi düşünecek hâli yoktu. Tatlı saat dokuzu geçmeden salona taşınmadı; saat onda bile uşaklar tepsilerle fincanları bir o yana bir bu yana taşıyordu. Adèle’in her zamankinden çok daha geç yatmasına izin verdim; aşağıda kapılar açılıp kapanırken ve insanlar koşturup dururken uyuyamayacağını söylüyordu. Üstelik soyunduktan sonra Bay Rochester’dan bir haber gelebilirmiş; “öyle olursa ne yazık!” diye ekledi.

Dinlediği sürece ona hikâyeler anlattım; sonra biraz değişiklik olsun diye onu koridora çıkardım. Holün lambası yakılmıştı; korkuluğa yaslanıp hizmetlilerin gidip gelişini seyretmek onu eğlendiriyordu. Gece ilerleyince piyanonun taşındığı oturma odasından müzik sesleri yükseldi. Adèle’le merdivenin en üst basamağına oturup dinlemeye başladık. Çok geçmeden çalgının zengin tınılarına bir ses karıştı; bir hanım şarkı söylüyordu, sesi çok tatlıydı. Solo bitince bir düet, ardından bir neşeli toplu şarkı geldi; aralarda neşeli sohbet uğultusu duyuluyordu. Uzun süre dinledim. Birden kulağımın sesleri birbirinden ayırmaya, bu ses karmaşası içinde Bay Rochester’ın sesini seçmeye bütünüyle odaklandığını fark ettim. Çok geçmeden sesini tanıdım; uzaklık yüzünden anlaşılmazlaşan tonları kelimelere dönüştürmek için bu kez başka bir çabaya giriştim.

Saat on biri vurdu. Başını omzuma dayamış Adèle’e baktım; gözleri kapanıyordu. Onu kucağıma alıp yatağına götürdüm. Beylerle hanımların odalarına çekilmesi saat biri buldu.

Ertesi gün de önceki gün kadar güzeldi. Konuklar, günü civardaki bir yeri gezmeye ayırdılar. Sabah geç olmadan yola çıktılar; kimisi at sırtında, kimisi arabayla gitti. Gidişlerini de dönüşlerini de gördüm. Yine yalnızca Bayan Ingram ata binmişti; Bay Rochester yine onun yanında dörtnala gidiyordu. İkisi ötekilerden biraz ayrı sürdüler. Pencerenin yanında benimle duran Bayan Fairfax’e bunu gösterdim—

“Evlenmeyi düşüneceklerini sanmadığınızı söylemiştiniz,” dedim. “Ama görüyorsunuz, Bay Rochester onu öteki hanımların hepsinden belli ki daha çok beğeniyor.”

“Evet, sanırım öyle; ondan hoşlandığına şüphe yok.”

“O da ondan,” diye ekledim. “Bakın, gizlice konuşuyorlarmış gibi başını ona doğru eğiyor. Keşke yüzünü görebilsem; henüz bir kez bile görmedim.”

“Bu akşam göreceksin,” diye karşılık verdi Bayan Fairfax. “Adèle’in hanımlarla tanıştırılmayı ne kadar istediğini Bay Rochester’a söyleyiverdim. O da, ‘Öyleyse akşam yemeğinden sonra oturma odasına gelsin; Bayan Eyre’den de ona eşlik etmesini rica edin,’ dedi.”

“Evet, bunu sırf nezaketen söyledi; gitmem gerekmiyor, eminim,” diye karşılık verdim.

“Ona, konuk ağırlamaya alışık olmadığınız için böylesine neşeli bir topluluğun, hele hepsi yabancıyken, karşısına çıkmaktan hoşlanmayacağınızı düşündüğümü söyledim. O da kendine özgü aceleci tavrıyla, ‘Saçmalık! İstemiyorsa özellikle benim istediğimi söyleyin; yine de direnirse itaatsizlik ederse gidip onu getireceğimi söyleyin,’ diye karşılık verdi.”

“Onu bu zahmete sokmam,” dedim. “Başka çare yoksa giderim; ama hiç hoşuma gitmiyor. Siz de orada olacak mısınız Bayan Fairfax?”

“Hayır, gitmemek için mazeret sundum, o da kabul etti. Resmî bir giriş yapma mahcubiyetinden, bu işin en tatsız yanından nasıl kaçınacağını anlatayım. Hanımlar yemek masasından kalkmadan, oturma odası boşken içeri gir. Sessiz bir köşede istediğin yere otur; hoşuna gitmezse beyler geldikten sonra fazla kalmak zorunda değilsin. Bay Rochester seni orada görsün, sonra da sessizce çık; kimse farkına varmaz.”

“Sizce bu konuklar uzun süre kalır mı?”

“Belki iki üç hafta; daha fazla kalmazlar. Paskalya tatilinden sonra, kısa süre önce Millcote milletvekili seçilen Sir George Lynn şehre gidip Meclis’teki yerini alacak. Sanırım Bay Rochester da ona eşlik eder. Thornfield’da şimdiden bu kadar uzun kalmasına şaşıyorum.”

Sorumluluğumdaki Adèle’le birlikte oturma odasına gitme saati yaklaşırken biraz tedirgin oldum. Adèle, akşam hanımlarla tanıştırılacağını duyduğundan beri bütün gün coşku içindeydi; ancak Sophie onu giydirmeye başlayınca sakinleşti. Giyinme işi ciddiyetini kısa sürede toparladı. Bukleleri iyice taranıp aşağı doğru düzgün kümeler hâlinde düzenlenince, pembe saten elbisesi giydirilip uzun kuşağı bağlanınca, dantel eldivenleri takılınca, bir yargıç kadar ciddi görünüyordu. Giysilerini dağıtmaması için onu uyarmaya gerek yoktu. Giyinince küçük sandalyesine usulca oturdu; önce kırışmasın diye saten eteğini kaldırmaya özen gösterdi ve ben hazır olana kadar yerinden kıpırdamayacağına söz verdi. Ben de çabucak hazırlandım: Bayan Temple’ın düğünü için aldığım, o günden beri hiç giymediğim en iyi elbisemi, gümüş grisi olanı giydim; saçımı düzelttim ve tek süsüm olan inci broşu taktım. Aşağı indik.

Neyse ki oturma odasına, konukların yemek yediği salonun içinden geçmeden girmek için başka bir kapı vardı. Odaya girdiğimizde boştu. Mermer ocakta büyük bir ateş sessizce yanıyor, zarif çiçeklerle süslenmiş masaların arasında balmumu mumlar ışıl ışıl parlıyordu. Kemeri kızıl bir perde örtüyordu. Bu perde, bizi bitişik salondaki konuklardan pek az ayırıyordu; yine de öyle alçak sesle konuşuyorlardı ki sohbetlerinden seçilebilen tek şey huzur veren bir uğultuydu.

Adèle, belli ki hâlâ son derece ağırbaşlı bir havanın etkisindeydi; gösterdiğim pufa tek kelime etmeden oturdu. Ben pencere önündeki sedire çekildim ve yakındaki masadan aldığım kitabı okumaya çalıştım. Adèle taburesini ayaklarımın dibine çekti; az sonra dizime dokundu.

“Ne oldu Adèle?”

“Mademoiselle, şu muhteşem çiçeklerden birini alabilir miyim? Yalnızca tuvaletimi tamamlamak için.”

“Tuvaletini fazla düşünüyorsun Adèle; ama bir çiçek alabilirsin.” Bir vazodan gül alıp kuşağına iliştirdim. Mutluluğu doruğa çıkmış gibi, tarifsiz bir memnuniyetle içini çekti. Bastıramadığım gülümsemeyi gizlemek için yüzümü çevirdim. Küçük Parislinin giyime duyduğu ciddi ve içten bağlılıkta hem acıklı hem de gülünç bir yan vardı.

Ayağa kalkışların hafif sesi duyuldu; kemerin önündeki perde yana çekildi. Açılan yerden, uzun bir masayı kaplayan görkemli tatlı takımının gümüş ve camlarını aydınlatan avize ışıklarıyla yemek odası göründü. Açıklıkta bir grup hanım belirdi; içeri girdiler ve perde arkalarından kapandı.

Yalnızca sekiz kişiydiler; ama odaya doluşunca nedense çok daha kalabalık göründüler. Bazıları çok uzundu, birçoğu beyazlar içindeydi. Hepsinin geniş ve dökümlü giysileri, ayı nasıl sis büyütürse onları da öyle iri gösteriyordu. Ayağa kalkıp reverans yaptım; bir iki kişi başını eğerek karşılık verdi, ötekiler yalnızca bana baktı.

Odanın dört bir yanına dağıldılar; hareketlerinin hafifliği ve canlılığıyla bana beyaz tüylü kuş sürüsünü hatırlattılar. Bazıları kanepe ve puflara yarı uzanır biçimde yerleşti; bazıları masaların üzerine eğilip çiçeklerle kitapları inceledi; geri kalanlar ateşin çevresinde toplandı. Hepsi alçak ama berrak bir sesle, sanki alışkanlıkları buymuş gibi konuşuyordu. Adlarını sonradan öğrendim; şimdi söyleyebilirim.

Önce Bayan Eshton ve iki kızından söz edeyim. Bayan Eshton belli ki gençliğinde güzel bir kadınmış; yaşını da hâlâ iyi saklıyordu. Kızların büyüğü Amy hayli ufak tefekti; yüzüyle tavırlarında saf ve çocuksu bir hava, biçimindeyse çekicilik vardı. Beyaz müslin elbisesiyle mavi kuşağı ona çok yakışmıştı. Küçüğü Louisa daha uzun boylu, daha zarifti; Fransızların minois chiffonné dediği türden pek hoş bir yüzü vardı. İki kız kardeş de zambaklar kadar beyaz tenliydi.

Lady Lynn, kırk yaşlarında, iri yarı bir kadındı; dimdik duruyor, son derece mağrur görünüyordu. Rengi ışığa göre değişen saten bir elbise giymişti. Koyu saçları, mücevherlerle bezeli bir çemberin içindeki masmavi tüyün gölgesinde parlak parlak ışıldıyordu.

Albay Dent’in karısı daha gösterişsizdi; ama bana daha hanımefendi gibi geldi. İnce yapılı, solgun ve yumuşak yüzlü, sarı saçlıydı. Siyah saten elbisesi, gösterişli yabancı dantelden şalı ve inci takıları, unvanlı hanımın gökkuşağı gibi parıltısından daha çok hoşuma gitti.

Ama topluluğun en seçkin görünen üç kişisi—belki de kısmen en uzun boylular oldukları için—Dowager Lady Ingram ile kızları Blanche ve Mary’ydi. Üçü de kadınların en uzun boylularındandı. Dowager kırk ile elli yaşları arasında olmalıydı; vücudu hâlâ biçimli, saçları (en azından mum ışığında) hâlâ siyahtı; dişleri de görünüşe göre hâlâ kusursuzdu. Çoğu kişi onun yaşına göre görkemli bir kadın olduğunu söylerdi; kuşkusuz, bedensel açıdan öyleydi de. Ne var ki duruşunda ve yüzünde neredeyse katlanılmaz bir kibir ifadesi vardı. Roma yüz hatları ve sütun gibi boynuna karışıp kaybolan gıdıları vardı. Bu yüz hatları bana yalnızca şişkin ve kararmış değil, gururla oluk oluk olmuş gibi de göründü; çenesi de doğaüstü denecek kadar dik bir duruşla aynı ilkeye göre taşınıyordu. Gözleri de sert ve acımasızdı; bana Reed Hanım’ın gözlerini hatırlattı. Konuşurken sözcükleri ağzında evirip çeviriyordu; sesi kalındı, vurguları son derece gösterişli, dogmacı—kısacası, dayanılmazdı. Kızıl kadife bir elbise ve altın işlemeli Hint kumaşından bir şal türban, ona (sanırım kendisinin de öyle düşündüğü gibi) gerçekten imparatorlara yaraşır bir vakar kazandırıyordu.

Blanche ile Mary aynı boydaydı; kavaklar gibi dimdik ve uzundular. Mary boyuna göre fazla inceydi, ama Blanche bir Diana gibi biçimlenmişti. Elbette ona özel bir ilgiyle baktım. Önce görünüşünün Bayan Fairfax’ın betimlemesine uyup uymadığını; sonra çizdiğim hayalî portreye benzer bir yanı olup olmadığını; üçüncü olarak da—itiraf edeyim!—Bay Rochester’ın zevkine uygun bulacağım türden biri olup olmadığını görmek istiyordum.

Fiziksel özellikleri bakımından hem çizdiğim portreye hem de Bayan Fairfax’ın betimlemesine bütünüyle uyuyordu. Görkemli göğsü, eğimli omuzları, zarif boynu, koyu gözleri ve siyah bukleleri—hepsi yerli yerindeydi. Peki ya yüzü? Yüzü annesininkine benziyordu; genç ve kırışıksız bir kopyasıydı: aynı alçak alın, aynı çıkık yüz hatları, aynı gurur. Ama bu gurur o kadar kasvetli değildi! Sürekli gülüyordu; gülüşü alaycıydı, kavisli ve mağrur dudağının alışılmış ifadesi de öyle.

Dehanın kendinin bilincinde olduğu söylenir. Bayan Ingram bir dahi miydi, bilemem; ama kendinin fazlasıyla bilincindeydi. Uysal Bayan Dent’le botanik üzerine sohbete girişti. Bayan Dent bu bilimi incelememişe benziyordu; çiçekleri sevdiğini, “özellikle kır çiçeklerini” söyledi. Bayan Ingram ise botanik biliyordu ve terimlerini gösterişli bir havayla sıralıyordu. Çok geçmeden, gündelik dille söylersek, Bayan Dent’i mat ettiğini anladım; yani onun bilgisizliğinden yararlanıyordu. Bu taktiği zekice olabilirdi, ama kesinlikle iyi niyetli değildi. Piyano çaldı; icrası parlaktı. Şarkı söyledi; sesi güzeldi. Annesiyle baş başa Fransızca konuştu; akıcı ve iyi bir aksanla konuşuyordu.

Mary’nin yüzü Blanche’ınkinden daha yumuşak, daha açıktı; yüz hatları da daha nazikti, teni birkaç ton daha açıktı (Bayan Ingram bir İspanyol kadar esmerdi). Ama Mary’de canlılık eksikti: yüzünde ifade, gözlerinde ışıltı yoktu; söyleyecek sözü de yoktu. Bir kez oturunca nişindeki bir heykel gibi kımıldamadan kaldı. İki kız kardeş de lekesiz beyazlar içindeydi.

Acaba şimdi Bayan Ingram’ı Bay Rochester’ın seçebileceği türden biri olarak görüyor muydum? Bunu bilemezdim; kadın güzelliğindeki zevkini bilmiyordum. Görkemli kadınlardan hoşlanıyorsa, o tam bir görkem timsaliydi; ayrıca kültürlü ve canlıydı. Çoğu beyefendinin ona hayran kalacağını düşündüm; Bay Rochester’ın da hayran kaldığına dair kanıtı şimdiden edinmiş gibiydim. Son kuşku gölgesini silmek için onları birlikte görmem yeterliydi.

Okur, Adèle’in bütün bu süre boyunca ayaklarımın dibindeki taburede kımıldamadan oturduğunu sanmasın; hayır, hanımlar içeri girince ayağa kalktı, onları karşılamaya ilerledi, ağırbaşlı bir reverans yaptı ve ciddi bir tavırla şöyle dedi:

“İyi günler, hanımlar.”

Bayan Ingram ona alaycı bir tavırla baktı ve haykırdı: “Aman, ne küçük bir kukla!”

Lady Lynn, “Sanırım Bay Rochester’ın himayesindeki kız; sözünü ettiği küçük Fransız kız,” dedi.

Bayan Dent şefkatle elini tuttu ve onu öptü. Amy ile Louisa Eshton aynı anda haykırdı:

“Ne şirin çocuk!”

Sonra onu bir kanepeye çağırdılar; Adèle şimdi ikisinin arasında kurulmuş, bir Fransızca bir kırık dökük İngilizce konuşuyordu. Yalnızca genç hanımların değil, Bayan Eshton ile Lady Lynn’in de ilgisini çekmiş; gönlünce şımartılmaya başlamıştı.

Sonunda kahve getirildi ve beyler çağrıldı. Parlak ışıklarla aydınlanmış bu odada gölge varsa, ben o gölgede oturuyordum; pencere perdesi beni yarı yarıya gizliyordu. Kemerli geçit yine açıldı; beyler içeri girdi. Beylerin toplu görünüşü de hanımlarınki gibi pek heybetliydi: hepsi siyahlar içindeydi; çoğu uzun boylu, birkaçı gençti. Henry ile Frederick Lynn gerçekten çok gösterişli delikanlılardı; Albay Dent ise yakışıklı, asker tavırlı bir adamdı. Bölgenin yargıcı Bay Eshton tam bir beyefendiydi. Saçları bembeyaz, kaşlarıyla favorileri hâlâ koyuydu; bu ona tiyatrodaki bir “soylu baba” görünümü veriyordu. Lord Ingram da kız kardeşleri gibi çok uzundu; onlar gibi yakışıklıydı, ama Mary’ninki gibi kayıtsız ve bezgin bir görünüşü vardı. Sanki uzuvları, kanının canlılığından ve zihninin gücünden daha uzundu.

Peki Bay Rochester nerede?

En son o içeri giriyor. Kemerli geçide bakmıyorum, ama onun girişini görüyorum. Dikkatimi örgü şişlerine, örmekte olduğum kesenin ilmeklerine vermeye çalışıyorum; elimdeki işe odaklanmak, kucağımdaki gümüş boncukları ve ipek iplikleri görmek istiyorum. Oysa onun siluetini apaçık görüyorum ve onu son gördüğüm anı ister istemez hatırlıyorum: ona, kendisinin hayati saydığı bir hizmeti yeni sunmuştum; o da elimi tutup yüzüme bakarken, içinde taşmaya hazır, dolup coşmuş bir yüreği açığa vuran gözlerle beni süzmüştü; o duygularda benim de payım vardı. O anda ona ne kadar yaklaşmıştım! O zamandan beri, onunla benim aramızdaki konumu değiştirecek ne olmuştu? Ama şimdi ne kadar uzaktık, birbirimize ne kadar yabancılaşmıştık! Öyle yabancılaşmıştık ki gelip benimle konuşmasını beklemiyordum. Bana bakmadan odanın öbür ucunda bir yere oturup hanımlardan bazılarıyla konuşmaya başladığında şaşırmadım.

Dikkatinin onlara yöneldiğini ve fark edilmeden ona bakabileceğimi görür görmez gözlerim istemsizce yüzüne kaydı; göz kapaklarımı denetleyemiyordum, durmadan kalkıyor ve gözbebeklerim ona çevriliyordu. Baktım; bakmaktan keskin bir haz duydum—değerli ama acı veren bir haz; çelikten bir acı ucuyla karışık saf altın gibi. Susuzluktan ölmek üzere olan bir insanın, sürünerek ulaştığı kuyunun zehirli olduğunu bildiği hâlde eğilip yine de o ilahi sudan içmesinin vereceği haz gibi.

“Güzellik, bakanın gözündedir” sözü ne kadar da doğru. Efendimin renksiz, zeytin tonlu yüzü, köşeli ve heybetli alnı, geniş kapkara kaşları, derin gözleri, güçlü yüz hatları ve kararlı, sert ağzı—bütün o enerji, kararlılık ve irade—güzellik ölçülerine göre güzel değildi. Ama benim için güzellikten de öteydi; beni bütünüyle hâkimiyeti altına alan, duygularımı kendi denetimimden çıkarıp ona bağlayan bir çekiciliği ve etkisi vardı. Ona âşık olmayı tasarlamamıştım; okur, ruhumda yeşermeye başladığını fark ettiğim aşk tohumlarını söküp atmak için ne kadar uğraştığımı biliyor. Şimdiyse onu yeniden ilk görüşümde, kendi kendilerine filizlenip yeşermiş, güçlenmişlerdi! Bana bakmadan beni kendisine âşık etti.

Onu konuklarıyla karşılaştırdım. Lynn’lerin nazik zarafeti, Lord Ingram’ın uyuşuk şıklığı, hatta Albay Dent’in askerî seçkinliği; onun doğal sağlamlığı ve gerçek gücünün yanında ne ifade edebilirdi? Onların görünüşüne, yüz ifadelerine yakınlık duymuyordum. Yine de çoğu kişinin onları çekici, yakışıklı, heybetli bulacağını; Bay Rochester’ıysa kaba yüzlü ve melankolik görünümlü diye niteleyeceğini tahmin edebiliyordum. Gülümsediklerini, güldüklerini gördüm; hiçbir anlamı yoktu. Mum ışığında onların gülüşündeki kadar ruh, çan tınısında kahkahalarındaki kadar anlam vardı. Bay Rochester’ın gülümsediğini gördüm: sert yüz hatları yumuşadı; gözleri hem ışıldadı hem de yumuşadı, bakışları hem araştırıcı hem tatlı oldu. O sırada Louisa ve Amy Eshton’la konuşuyordu. Onların, bana böylesine delici görünen bakışları sakince karşılamalarına şaştım. Gözlerini yere indirmelerini, bakışları altında yanaklarının kızarmasını beklemiştim; ama bundan hiç etkilenmediklerini görünce sevindim. “Onlar için o, benim için olduğu kişi değil,” diye düşündüm. “Benim türümden biri olduğuna inanıyorum—bundan eminim—ona kendimi yakın hissediyorum; yüzünün ve hareketlerinin dilini anlıyorum. Mevki ve servet bizi birbirimizden çok ayırsa da zihnimde, yüreğimde, kanımda ve sinirlerimde beni zihnen ona benzeten bir şey var. Birkaç gün önce, onunla tek ilişkim maaşımı elinden almak demiş değil miydim? Onu bir işveren olarak görmekten başka türlü düşünmeyi kendime yasaklamamış mıydım? Doğaya karşı küfür! İçimdeki her iyi, gerçek ve güçlü duygu kendiliğinden onun çevresinde toplanıyor. Duygularımı gizlemeliyim; umudumu bastırmalıyım; beni pek önemseyemeyeceğini aklımda tutmalıyım. Onun türünden olduğumu söylerken, insanları etkileme gücüne ya da çekiciliğine sahip olduğumu kastetmiyorum; yalnızca bazı zevk ve duyguları paylaştığımızı söylüyorum. Öyleyse birbirimizden sonsuza dek ayrı olduğumuzu durmadan yinelemeliyim; ama nefes alıp düşündüğüm sürece onu sevmeliyim.”

Kahve ikram edildi. Beyler içeri girdiğinden beri hanımlar tarlakuşları gibi canlanmıştı; sohbet koyulaşıp neşelendi. Albay Dent ile Bay Eshton siyaset tartışıyor, karıları onları dinliyordu. İki mağrur dul hanım, Lady Lynn ile Lady Ingram, baş başa konuşuyordu. Bu arada betimlemeyi unuttuğum Sir George—iri yarı, sağlıklı görünen bir taşra beyefendisi—ellerinde kahve fincanı, kanepenin önünde duruyor ve arada söze karışıyordu. Frederick Lynn, Mary Ingram’ın yanına oturmuş, ona görkemli bir kitaptaki gravürleri gösteriyordu; Mary ara sıra bakıp gülümsüyor ama görünüşe göre pek az konuşuyordu. Uzun boylu ve ağırkanlı Lord Ingram, kollarını kavuşturmuş, küçük ve canlı Amy Eshton’ın oturduğu sandalyenin arkalığına yaslanmıştı. Amy ona göz ucuyla bakıp bir çalıkuşu gibi şakıyordu; onu Bay Rochester’dan daha çok beğeniyordu. Henry Lynn, Louisa’nın ayaklarının dibindeki pufu sahiplenmişti; Adèle de onunla birlikte oturuyordu. Henry onunla Fransızca konuşmaya çalışıyor, Louisa da hatalarına gülüyordu. Blanche Ingram kiminle eşleşecekti? Masanın yanında tek başına duruyor, bir albümün üzerine zarifçe eğiliyordu. Kendisine yaklaşılmasını bekliyor gibiydi; ama fazla beklemeyecekti: eşini kendisi seçti.

Eshton’ların yanından ayrılan Bay Rochester, şöminenin önünde, onun masanın yanında durduğu kadar yalnız duruyordu. Blanche karşısına geçti ve şöminenin öteki yanındaki yerini aldı.

“Bay Rochester, çocuklardan hoşlanmadığınızı sanıyordum.”

“Hoşlanmam.”

“Öyleyse bunun gibi küçücük bir bebeğin sorumluluğunu üstlenmenize ne sebep oldu?” (Adèle’i işaret etti.) “Onu nereden buldunuz?”

“Onu bulmadım; başıma kaldı.”

“Onu okula göndermeliydiniz.”

“Gücüm yetmedi; okullar çok pahalı.”

“Ama sanırım ona bir mürebbiye tutmuşsunuz. Az önce yanında birini gördüm; gitti mi? Hayır, işte hâlâ orada, pencere perdesinin arkasında. Elbette ona para ödüyorsunuzdur; eminim bu en az okul kadar pahalıdır, hatta daha pahalı; üstelik ikisine birden bakmanız gerekiyor.”

Bana yaptığı göndermenin Bay Rochester’ı gözlerini bana çevirmeye sevk edeceğinden korktum—yoksa umdum mu demeliyim?—ve istemsizce gölgenin daha derinine çekildim; ama o gözlerini hiç çevirmedi.

“Bu konuyu düşünmedim,” dedi kayıtsızca, gözlerini karşıya dikerek.

“Hayır, siz erkekler tutumluluğu ve sağduyuyu hiç düşünmezsiniz. Mürebbiyeler konusunda annemi bir dinlemelisiniz. Mary’yle benim, bugüne dek en az bir düzine mürebbiyemiz olmuştur; yarısı iğrenç, geri kalanı gülünçtü ve hepsi başımıza belaydı—değil mi anne?”

“Bir şey mi söyledin, canım?”

Dul hanımın özel mülkü olduğunu böylece ilan ettiği genç hanım, kendi sorusunu açıklayarak yineledi.

“Canım, mürebbiyelerden söz etme; bu sözcük beni sinirlendiriyor. Beceriksizliklerinden ve kaprislerinden şehit oldum. Şükürler olsun, artık onlarla işim kalmadı!”

Bunun üzerine Bayan Dent, dindar hanıma doğru eğilip kulağına bir şey fısıldadı. Aldığı yanıttan, lanetli sınıftan birinin orada bulunduğunu hatırlattığını çıkardım.

“Ne olmuş yani!” dedi Lady’likleri. “Umarım ona iyi gelir!” Sonra sesini alçalttı, ama beni duyacak kadar yüksek konuşarak ekledi: “Ona dikkat ettim; fizyonomiden anlarım ve yüzünde sınıfının bütün kusurlarını görüyorum.”

“Nedir bu kusurlar, hanımefendi?” diye yüksek sesle sordu Bay Rochester.

“Size kulağınıza fısıldayarak söylerim,” diye yanıtladı; türbanını tehditkâr bir anlamla üç kez salladı.

“Ama merakımın iştahı geçip gidecek; şu anda yiyecek istiyor.”

“Blanche’a sorun; size benden daha yakın.”

“Aman anne, onu bana yönlendirmeyin! Bütün o güruh hakkında söyleyeceğim tek şey var: baş belasılar. Gerçi onlardan pek zarar görmedim; üstünlüğü ele geçirmeye dikkat ettim. Theodore’la Miss Wilson’larımıza, Mrs. Grey’lerimize, Madame Joubert’lerimize ne oyunlar oynardık! Mary bir kumpasa hevesle katılmak için hep fazla uykulu olurdu. En eğlencelisi Madame Joubert’leydi. Miss Wilson zavallı, hastalıklı bir şeydi; ağlamaklı ve keyifsizdi, yenmeye uğraşmaya değmezdi. Mrs. Grey ise kaba ve duygusuzdu; hiçbir şey ona işlemezdi. Ama zavallı Madame Joubert! Onu çaresiz bırakınca öfkesinden nasıl deliye döndüğünü hâlâ görüyorum: çayımızı döker, ekmeğimizle tereyağımızı ufalar, kitaplarımızı tavana fırlatır; cetvel, sıra, şömine siperi ve maşa takımıyla gürültülü bir kakofoni çıkarırdık. Theodore, o neşeli günleri hatırlıyor musun?”

“Evet, elbette hatırlıyorum,” diye uzatarak yanıtladı Lord Ingram. “Zavallı yaşlı kütük, ‘Ah, sizi haylaz çocuklar!’ diye bağırırdı; sonra da bizim gibi zeki delikanlıları eğitmeye kalkışmanın küstahlığı üzerine ona vaaz verirdik, kendisi bunca cahilken.”

“Öyle yaptık. Tedo, biliyorsun, yüzü sapsarı Bay Vining adlı öğretmenine eziyet ederken (ya da zulmederken) sana yardım ettim; ona ‘kavalın içindeki papaz’ derdik. O ve Miss Wilson birbirlerine âşık olma cüretini göstermişlerdi—en azından Tedo’yla ben öyle sanıyorduk. Birkaç sevecen bakışla iç çekiş yakalamış, bunları ‘büyük aşk’ın işaretleri diye yorumlamıştık. Keşfimizi çok geçmeden herkes duydu; bu bilgiyi, evden atılmasına çalıştığımız yüklerimizi kaldırmak için bir tür kaldıraç gibi kullandık. Sevgili annem, işin kokusunu alır almaz bunun ahlaksızca olduğunu anladı. Öyle değil mi, anneciğim?”

“Elbette, canım. Kesinlikle haklıydım. Düzgün yönetilen hiçbir evde mürebbiyelerle öğretmenler arasındaki yakınlaşmalara bir an bile göz yumulmaması için binlerce neden vardır; birincisi—”

“Aman Tanrım, anne! Sayıp dökmeyi bırakın! Gerisini hepimiz biliyoruz zaten: çocukların masumiyetine kötü örnek olma tehlikesi; âşıkların dikkatinin dağılması ve bunun sonucunda görevlerini ihmal etmeleri—karşılıklı ittifak ve dayanışma; ardından güven, beraberinde küstahlık, isyan ve ortalığın karışması. Haklı mıyım, Ingram Park’ın Baronesi?”

“Zambak çiçeğim, şimdi de her zamanki gibi haklısın.”

“Öyleyse daha fazla söze gerek yok; konuyu değiştirelim.”

Amy Eshton bu sözü ya duymadı ya da önemsemedi; yumuşak, çocuksu sesiyle sohbete katıldı: “Louisa’yla biz de mürebbiyemizle alay ederdik; ama o öyle iyi biriydi ki her şeye katlanırdı. Hiçbir şey onu kızdırmazdı. Bize hiç çıkışmazdı, değil mi Louisa?”

“Hayır, hiç. İstediğimizi yapabilirdik; masasını ve dikiş kutusunu karıştırır, çekmecelerini ters yüz ederdik. O kadar iyi huyluydu ki istediğimiz her şeyi verirdi.”

Bayan Ingram alaycı bir ifadeyle dudağını bükerek, “Sanırım şimdi hayattaki bütün mürebbiyelerin anılarının bir özetini dinleyeceğiz,” dedi. “Böyle bir belayı önlemek için yeni bir konuya geçilmesini yeniden öneriyorum. Bay Rochester, önerimi destekliyor musunuz?”

“Hanımefendi, bu konuda da her konuda olduğu gibi sizi destekliyorum.”

“Öyleyse konuyu ortaya atma yükü bana düşüyor. Signor Eduardo, bu gece sesiniz yerinde mi?”

“Donna Bianca, emrederseniz yerinde olur.”

“Öyleyse signor, kraliyet emrimle ciğerlerinizi ve öteki ses organlarınızı çalıştırmanızı buyuruyorum; kraliyet hizmetimde size ihtiyaç duyulacak.”

“Böylesine ilahi bir Mary’nin Rizzio’su olmak istemeyecek kim var?”

“Rizzio’yu da alın başınıza!” diye haykırdı; buklelerini savuran başını kaldırıp piyanoya yöneldi. “Bence kemancı David sönük bir adammış. Kara Bothwell’i daha çok beğeniyorum. Bana kalırsa içinde biraz şeytan olmayan adam adam değildir. Tarih James Hepburn hakkında ne derse desin, elimi vermeyi kabul edebileceğim türden vahşi, sert, haydut bir kahraman olduğunu düşünüyorum.”

“Beyler, duydunuz! Şimdi hanginiz Bothwell’e daha çok benziyor?” diye seslendi Bay Rochester.

“Sanırım tercih size düşüyor,” diye karşılık verdi Albay Dent.

“Şerefim üzerine, çok teşekkür ederim,” diye yanıt verdi.

Bayan Ingram, şimdi piyanonun başına mağrur bir zarafetle oturmuş, kar gibi beyaz giysilerini bir kraliçeye yaraşır genişlikle yaymıştı; konuşmayı sürdürürken parlak bir başlangıç ezgisi çalmaya koyuldu. Bu gece kendini pek beğenmiş görünüyordu; hem sözleri hem tavırları dinleyenlerde yalnızca hayranlık değil, şaşkınlık da uyandırmayı amaçlıyordu sanki. Belli ki hepsine son derece gösterişli ve cüretkâr biri olduğu izlenimini vermeye kararlıydı.

“Ah, günümüzün genç erkeklerinden öyle bıktım ki!” diye haykırdı, parmaklarını tuşlarda gezdirerek. “Zavallı, cılız yaratıklar; babalarının park kapılarının ötesinde bir adım atmaya bile güçleri yetmez; annelerinin izni ve gözetimi olmadan o kadar ileri bile gidemezler! Güzel yüzleri, beyaz elleri, küçük ayakları için kaygılanıp duran yaratıklar; sanki bir erkeğin güzellikle ne işi olabilir! Güzelliğin kadına özgü bir ayrıcalık, onun meşru hakkı ve mirası olduğu besbelli değil mi! Çirkin bir kadının yaratılışın güzel yüzünde bir leke olduğunu kabul ederim; ama beyler yalnızca güçlü ve yiğit olmaya özen göstersinler: Sloganları şu olsun: ‘Avlan, ateş et, savaş; gerisi bir fiske bile etmez.’ Erkek olsaydım parolam bu olurdu.”

Kimsenin araya girmediği kısa bir aradan sonra sözlerini sürdürdü: “Ne zaman evlenirsem, kocamın rakibim değil, beni daha da öne çıkaran biri olmasına karar verdim. Tahtımın çevresinde hiçbir rakibe yer vermeyeceğim; bağlılığının bölünmesine izin vermeyeceğim. Bana duyduğu hayranlığı, aynada gördüğü suretle paylaşmayacak. Bay Rochester, şimdi şarkı söyleyin; ben de size eşlik edeyim.”

“Emrinize amadeyim,” diye karşılık verdi.

“Öyleyse bir Korsan şarkısı. Korsanlara bayıldığımı bilin; o yüzden şarkıyı coşkuyla söyleyin.”

“Bayan Ingram’ın dudaklarından çıkan emirler, bir kupa sütlü suya bile can verir.”

“Öyleyse dikkat edin: Beni memnun etmezseniz, böyle şeylerin nasıl yapılacağını göstererek sizi utandırırım.”

“Bu, beceriksizliğe ödül vaat etmek demek. Öyleyse şimdi başarısız olmaya çalışacağım.”

“Sakın ha! Kasten hata ederseniz, ona denk bir ceza bulurum.”

“Bayan Ingram merhametli olmalı; çünkü ölümlülerin dayanamayacağı bir cezayı verme gücü elinde.”

“Ha! Açıklayın!” diye buyurdu hanım.

“Bağışlayın hanımefendi, açıklamaya gerek yok; ince sezginiz, kaşlarınızı çatmanızın ölüm cezasının yerini tutmaya yeteceğini size söylemiştir.”

“Söyleyin!” dedi; piyanoya yeniden dokunup canlı bir tarzda eşlik etmeye başladı.

‘Sıvışmanın tam zamanı,’ diye düşündüm; ama o sırada havayı yaran ezgiler beni olduğum yere çiviledi. Bayan Fairfax, Bay Rochester’ın güzel bir sesi olduğunu söylemişti; gerçekten de öyleydi: Sıcak, güçlü bir bas sesi vardı; kendi duygusunu, kendi gücünü sesine katıyor, kulaktan kalbe uzanıp orada tuhaf duyguları uyandırıyordu. Son derin ve dolgun titreşim sönene, bir anlığına kesilen sohbet yeniden akmaya başlayana dek bekledim; sonra kuytu köşemden çıkıp neyse ki yakındaki yan kapıdan çıktım. Oradan dar bir geçit hole açılıyordu; içinden geçerken sandalımın gevşediğini fark ettim. Bağlamak için merdivenin dibindeki paspasa diz çökerek durdum. Yemek odasının kapısının açıldığını duydum; bir beyefendi dışarı çıktı. Aceleyle ayağa kalkınca yüz yüze geldik: Bay Rochester’dı.

“Nasılsınız?” diye sordu.

“Çok iyiyim efendim.”

“Neden odaya gelip benimle konuşmadınız?”

Soruyu sorana aynı soruyu yöneltebilirdim diye düşündüm; ama bu kadar ileri gitmek istemedim. Şöyle yanıt verdim—

“Meşgul görünüyordunuz efendim; sizi rahatsız etmek istemedim.”

“Ben yokken ne yaptınız?”

“Özel bir şey yok; her zamanki gibi Adèle’e ders verdim.”

“Bir de ilk gördüğümde olduğunuzdan epey solgunlaşmışsınız. Nedir derdiniz?”

“Hiçbir şey efendim.”

“Geçen gece beni yarı yarıya boğduğunuzda üşüttünüz mü?”

“Hiç üşütmedim.”

“Oturma odasına dönün; çok erken ayrılıyorsunuz.”

“Yoruldum efendim.”

Bir dakika boyunca yüzüme baktı.

“Biraz da kederlisiniz,” dedi. “Neden? Anlatın.”

“Hiçbir şey—hiçbir şey efendim. Kederli değilim.”

“Ama kederli olduğunuzu söylüyorum: Birkaç söz daha etsem gözleriniz yaşaracak kadar kederlisiniz—hatta şimdi bile yaşlar gözlerinizde parlayıp duruyor; bir damla kirpiğinizden süzülüp taş zemine düştü. Vaktim olsa ve gevezelik eden budala bir hizmetçinin geçmesinden ölümüne korkmasam, bütün bunların ne anlama geldiğini öğrenirdim. Neyse, bu gece sizi bağışlıyorum; ama konuklarım burada kaldığı sürece her akşam oturma odasında görünmenizi bekliyorum; bu benim isteğim, ihmal etmeyin. Şimdi gidin, Sophie’yi çağırıp Adèle’i getirmesini söyleyin. İyi geceler, benim—” Durdu, dudağını ısırdı ve ansızın yanımdan ayrıldı.

Bölüm etkileşimi

Okurlar bu bölümle etkileşime geçti

0okunma 0beğeni 0yorum
Bu iki tercih yalnızca bu tarayıcıda saklanır; yukarıdaki Vaveyla sayaçları gerçek uygulama verisidir.

Kategoriler ve Temalar

Kategoriler ve temalar yükleniyor…