Bölümler 28Şu an: Bölüm V.
- 1 Arthur Gordon Pym'in Öyküsü.134 kelime
- 2 Önsöz.469 kelime
- 3 A. Gordon Pym.2.488 kelime
- 4 Iı. Bölüm3.620 kelime
- 5 Bölüm Iıı.2.098 kelime
- 6 Bölüm IV1.869 kelime
- 7 Bölüm V.1.877 kelime · Okuduğun bölüm
- 8 Bölüm Vı.2.288 kelime
- 9 Vıı. Bölüm1.757 kelime
- 10 Bölüm Vııı.2.002 kelime
- 11 Bölüm Ix.1.896 kelime
- 12 Bölüm X.1.255 kelime
- 13 Bölüm Xı.1.620 kelime
- 14 Bölüm Xıı.2.057 kelime
- 15 Bölüm Xııı.2.602 kelime
- 16 Bölüm Xıv.2.218 kelime
- 17 Xv. Bölüm1.167 kelime
- 18 Xvı. Bölüm1.333 kelime
- 19 Xvıı. Bölüm1.371 kelime
- 20 Xvııı. Bölüm1.683 kelime
- 21 Bölüm Xıx.1.270 kelime
- 22 Bölüm Xx.1.614 kelime
- 23 Xxı. Bölüm991 kelime
- 24 Bölüm Xxıı.1.571 kelime
- 25 Bölüm Xxııı.1.198 kelime
- 26 Bölüm Xxıv.1.643 kelime
- 27 Xxv. Bölüm1.267 kelime
- 28 Not.622 kelime
Bu aramayla eşleşen bölüm bulunamadı.
BÖLÜM V.
Aşçı baş kasaradan ayrıldıktan sonra Augustus birkaç dakika boyunca umutsuzluğa kapıldı; bu ranzadan sağ çıkacağına hiç ihtimal vermiyordu. Sonunda aşağı inecek ilk adama benim durumumu anlatmaya karar verdi. İsyancılarla karşılaşma şansımı göze almamı, ambarın içinde susuzluktan ölmemden yeğ tutuyordu; çünkü ilk hapsedilişimden beri on gün geçmişti ve testimdeki su dört kişiye bile yetmezdi. Bunu düşünürken birden ana ambardan bana ulaşmasının mümkün olabileceği aklına geldi. Başka koşullarda girişimin zorluğu ve tehlikesi onu denemekten alıkoyardı; ama artık yaşayacağına dair pek az umudu, dolayısıyla kaybedecek pek az şeyi vardı. Bu yüzden bütün dikkatini işe verdi.
Önce kelepçelerini çözmesi gerekiyordu. Başta onları çıkarmanın bir yolunu göremedi ve daha en başında başarısızlığa uğrayacağından korktu; ama daha dikkatle inceleyince, ellerini kelepçelerin içinden sıkarak geçirip bu demirleri pek az çaba ve rahatsızlıkla dilediği gibi takıp çıkarabileceğini fark etti. Bu tür kelepçeler, küçük kemikleri basınçla kolayca esneyen gençleri bağlamakta tümüyle etkisizdi. Ayaklarındaki bağı çözdü; biri aşağı inecek olursa yeniden kolayca bağlayabilmek için ipi olduğu gibi bıraktı ve ranzayla birleştiği yerdeki bölmeyi incelemeye koyuldu. Buradaki duvar bir inç kalınlığında yumuşak çam tahtasındandı; içinden geçmekte pek zorlanmayacağını anladı. Baş kasaraya inen merdiven ağzından bir ses geldi. Sağ elini kelepçeye sokmaya (sol elini çıkarmamıştı) ve ipi ayak bileğinin çevresine kayar düğümle dolamaya ancak vakit bulabildi; ardından Dirk Peters, peşinden de hemen ranzaya sıçrayıp yatan Tiger aşağı indi. Köpeği gemiye Augustus getirmişti; hayvana ne kadar bağlı olduğumu bildiği için yolculuk boyunca yanımda olmasının beni sevindireceğini düşünmüştü. Beni ilk kez ambara götürdükten hemen sonra onu almak için evimize gitmiş, ama saati getirirken bundan söz etmeyi akıl edememişti. İsyandan beri Augustus, Dirk Peters’la birlikte görünene dek Tiger’ı görmemiş; birinci zabitin çetesindeki alçaklardan birinin onu denize attığını sanarak kayıp saymıştı. Sonradan, bir balina sandalının altındaki dar bir deliğe süründüğü, dönmeye yeri olmadığından da oradan çıkamadığı anlaşıldı. Peters sonunda onu dışarı çıkarmıştı. Dostumun kıymetini bileceğini bildiği içten bir iyilikle, şimdi onu baş kasaraya arkadaşlık etsin diye getirmiş; aynı zamanda biraz tuzlu et, patates ve bir kap su bırakmıştı. Ertesi gün yiyecek başka bir şey getireceğine söz vererek güverteye çıktı.
Augustus, o gittikten sonra ellerini kelepçelerden kurtarıp ayaklarındaki bağı çözdü. Ardından üzerinde yattığı yatağın başucunu aşağı indirdi ve çakısıyla (haydutlar onu aramaya değer bulmamışlardı) bölme tahtalarından birini, ranza tabanına olabildiğince yakın bir yerden boydan boya kesmeye koyuldu. Kesiyi buradan yapmayı seçmişti; çünkü işi aniden yarıda kesmek zorunda kalırsa yatağın başucunu eski yerine indirerek yaptıklarını gizleyebilirdi. Günün geri kalanında bir aksilik çıkmadı ve gece olduğunda tahtayı tamamen kesmişti. Burada şunu belirtmek gerekir: Mürettebattan hiçbiri baş kasarayı yatacak yer olarak kullanmıyordu. İsyandan beri tümüyle kamarada yaşıyor, Kaptan Barnard’ın şaraplarını içip erzakını yiyip bitiriyor ve brig’in seyrini ancak zorunlu olduğu kadar umursuyorlardı. Bu koşullar hem benim hem Augustus’un işine yaradı; durum böyle olmasaydı bana ulaşması imkânsız olurdu. Böyle olunca planını güvenle sürdürdü. Yine de tahtanın ikinci parçasını kesmeyi (bu kesik ilk kesinin yaklaşık bir ayak üstündeydi) ancak şafak sökmeden tamamlayabildi; böylece ana ambar güvertesine rahatça geçmesine yetecek büyüklükte bir açıklık açılmış oldu. Buraya geçince, üst güverteye neredeyse erişecek kadar üst üste yığılmış yağ fıçılarını aşmak zorunda kalmasına ve geriye ancak vücudunun sığacağı kadar yer kalmasına rağmen, fazla güçlük çekmeden alt ana ambar kapağına ulaştı. Kapağa vardığında Tiger’ın da fıçı sıralarının arasından sıyrılarak peşinden aşağı indiğini gördü. Ne var ki artık şafak sökmeden bana ulaşmayı denemek için çok geçti; asıl güçlük, alt ambardaki sıkışık istiften geçmekti. Bu yüzden geri dönmeye ve ertesi geceye kadar beklemeye karar verdi. Yeniden geldiğinde oyalanmamak için kapağı gevşetmeye koyuldu. Kapağı gevşetir gevşetmez Tiger heyecanla açılan küçük aralığa atıldı, bir an kokladı, sonra uzun bir inleme çıkardı; patileriyle örtüyü kaldırmaya çalışır gibi eşeliyordu. Davranışından, ambarda bulunduğumu anladığına kuşku yoktu; Augustus da onu aşağı bırakırsa bana ulaşabileceğini düşündü. O sırada notu gönderme fikri aklına geldi. En azından o anki koşullarda, benim dışarı çıkmaya çalışmamam özellikle önemliydi; ayrıca Augustus’un ertesi gün tasarladığı gibi bana bizzat ulaşabileceği de kesin değildi. Sonraki olaylar, bu fikrin tam da aklına geldiği anda doğmasının ne kadar isabetli olduğunu gösterdi; notu almasaydım mürettebatı alarma geçirmek için ne kadar umutsuz olursa olsun bir plan yapacağım ve bunun sonucunda büyük olasılıkla ikimiz de hayatımızı kaybedecektik.
Yazmaya karar verince bu iş için gerekli malzemeleri bulması gerekti. Eski bir kürdanı hemen kaleme dönüştürdü; bunu tamamen el yordamıyla yapmıştı, çünkü güverteler arası bölüm zifiri karanlıktı. Kâğıt olarak, Bay Ross’un sahte mektubunun bir kopyası olan mektubun arka yüzünden yeterince yer buldu. Bu, ilk taslaktı; ama el yazısı yeterince iyi taklit edilmediğinden Augustus bir başkasını yazmış, ilkini de iyi ki ceketinin cebine koymuştu; şimdi tam da gerektiği anda onu buldu. Geriye yalnızca mürekkep kalmıştı. Çakısıyla tırnağının hemen üstünde, parmağının arka tarafına küçük bir kesik attı; o bölgedeki yaralarda her zamanki gibi bolca kan aktı. Notu, karanlıkta ve içinde bulunduğu koşullarda elinden geldiğince yazdı. Notta kısaca isyan çıktığını, Kaptan Barnard’ın sürüklenmeye bırakıldığını ve erzak bakımından yakında yardım göreceğimi, ama hiçbir kargaşa çıkarmaya kalkışmamam gerektiğini açıklıyordu. Şu sözlerle bitirmişti: “Bunu kanımla karaladım; hayatın, hiç ses çıkarmadan yatmana bağlı.”
Kâğıt parçası köpeğe bağlandıktan sonra Tiger ambar ağzından aşağı salındı; Augustus da olabildiğince çabuk baş kasaraya döndü. Yokluğunda mürettebattan birinin oraya geldiğini düşündürecek bir şey görmedi. Bölmedeki deliği gizlemek için bıçağını deliğin hemen üstüne sapladı ve ranzada bulduğu kalın denizci ceketini oraya astı. Sonra kelepçelerini yeniden taktı ve ayak bileklerinin çevresine ipi tekrar bağladı.
Bu düzenlemeler daha yeni tamamlanmıştı ki Dirk Peters aşağı indi. Çok sarhoştu ama keyfi yerindeydi; arkadaşımın o günkü erzak payını da getirmişti. Bunlar közlenmiş bir düzine iri İrlanda patatesi ve bir sürahi sudan ibaretti. Ranzanın yanındaki bir sandığın üzerine oturup bir süre ikinci kaptandan ve brigdeki genel durumdan açık açık söz etti. Davranışları son derece değişken, hatta tuhaftı. Bir ara acayip tavırları Augustus’u epey korkuttu. Sonunda güverteye çıktı; ertesi gün tutsağına güzel bir yemek getireceğini mırıldanıyordu. Gün içinde tayfalardan iki zıpkıncı, aşçıyla birlikte aşağı indi; üçü de sarhoşluğun neredeyse son aşamasındaydı. Peters gibi onlar da planlarından çekinmeden söz ettiler. Sonunda ne yapacakları konusunda aralarında büyük görüş ayrılığı olduğu, Cape Verd Adaları’ndan gelecek gemiye saldırma konusunda ise hemfikir oldukları anlaşıldı; o gemiyle her an karşılaşmayı bekliyorlardı. Anlaşılabildiği kadarıyla isyanın tek nedeni ganimet değildi; ikinci kaptanın Kaptan Barnard’a duyduğu kişisel hınç başlıca kıvılcım olmuştu. Mürettebatta artık iki büyük hizip var gibiydi: biri ikinci kaptanın, diğeri aşçının önderliğindeydi. İlk hizip, karşılarına çıkacak uygun ilk gemiyi ele geçirip Batı Hint Adaları’ndan birinde donatarak korsan seferine çıkmak istiyordu. Daha kalabalık olan ve Dirk Peters’ın da yandaşları arasında bulunduğu diğer hizip ise brig için başlangıçta belirlenen rotayı izleyerek Güney Pasifik’e gitmeye kararlıydı; orada ya balina avlayacak ya da koşulların gerektirdiği başka bir işe girişeceklerdi. Bu bölgelere sık sık gitmiş olan Peters’ın anlattıkları, kârla eğlence arasında gidip gelen isyancıların üzerinde belli ki büyük etki bırakmıştı. Pasifik’in sayısız adasında bulunabilecek yenilik ve eğlence bolluğundan, orada yaşanacak kusursuz güvenlik ve sınırsız özgürlükten söz ediyordu; ama özellikle iklimin güzelliğini, iyi beslenmenin bolluğunu ve kadınların baştan çıkarıcı güzelliğini öne çıkarıyordu. Henüz kesin bir karara varılmamıştı; ama melez halat sorumlusunun anlattıkları denizcilerin ateşli hayallerini güçlü biçimde etkiliyordu ve sonunda onun tasarılarının uygulanması çok muhtemel görünüyordu.
Üç adam yaklaşık bir saat sonra ayrıldı; o gün baş kasaraya başka kimse girmedi. Augustus gece iyice yaklaşana kadar sessizce yattı. Sonra kendisini ipten ve prangalardan kurtarıp girişimi için hazırlandı. Ranzalardan birinde bir şişe buldu; Peters’ın bıraktığı sürahiden su doldurdu ve ceplerini soğuk patateslerle tıka basa doldurdu. Büyük sevinçle, içinde küçücük bir donyağı mumu bulunan bir fener de buldu. Yanında fosforlu kibrit kutusu olduğundan mumu istediği an yakabilirdi. Hava iyice karardığında, bölmedeki delikten geçti; ranzadaki yatak takımlarını, üzeri örtülmüş bir insan varmış izlenimi verecek biçimde düzenlemeyi de ihmal etmedi. Geçince, açıklığı gizlemek için kalın denizci ceketini daha önce yaptığı gibi bıçağına astı. Çıkardığı tahta parçasını ancak sonradan yerine koyacağından, bu işi kolayca halletti. Artık ana ambar güvertesindeydi. Daha önce yaptığı gibi, üst güverteyle yağ fıçıları arasından ana ambar ağzına doğru ilerledi. Oraya varınca mum parçasını yaktı ve ambarın sıkışık istifinin arasında, büyük güçlükle el yordamıyla aşağı indi. Birkaç dakika geçmeden dayanılmaz koku ve havasızlık onu kaygılandırdı. Bu kadar ağır havayı soluyarak bu kadar uzun süre kapalı kalıp hayatta kalmış olmamın mümkün olamayacağını düşündü. Adımı tekrar tekrar seslendi ama karşılık vermedim; böylece korkularının doğrulandığına inandı. Brig şiddetle yalpalıyor, bunun çıkardığı gürültü de nefes alışım ya da horlamam gibi hafif bir sesi dinlemeyi imkânsız kılıyordu. Fenerin kapağını açıp fırsat buldukça olabildiğince yukarı kaldırdı; böylece yaşıyorsam, ışığı görüp yardımın yaklaştığını anlayabilirdim. Benden hâlâ ses çıkmayınca öldüğüm düşüncesi neredeyse kesinlik kazandı. Yine de mümkünse sandığa kadar bir yol açmaya ve en azından tahminlerinin doğruluğunu kuşkuya yer bırakmayacak biçimde anlamaya karar verdi. Acınacak bir kaygı içinde bir süre ilerledi; sonunda yolun tümüyle kapandığını ve seçtiği yönde daha ileri gitmesinin imkânsız olduğunu gördü. Duygularına yenik düşerek umutsuzluk içinde kerestenin arasına kendini bıraktı ve çocuk gibi ağladı. Tam o sırada, aşağı attığım şişenin çıkardığı çarpma sesini duydu. Bu olayın yaşanması gerçekten büyük bir şanstı; görünüşte önemsiz bu olay, kaderimin ipliğinin bağlı olduğu şeydi. Ne var ki bunu öğrenmem için yıllar geçmesi gerekti. Zayıflığı ve kararsızlığı yüzünden duyduğu doğal utanç ve pişmanlık, Augustus’un bu olayda yaşananları bana hemen anlatmasına engel oldu; sonradan aramızda kurulan daha yakın ve içten ilişki ise onu anlatmaya yöneltti. Ambarda daha ileri gidemeyeceğini, aşamayacağı engellerle karşılaştığını görünce bana ulaşma girişimini bırakıp hemen baş kasaraya dönmeye karar vermişti. Bu konuda onu bütünüyle suçlamadan önce, kararını güçleştiren sıkıntılı koşulları hesaba katmak gerekir. Gece hızla ilerliyordu ve baş kasarada yokluğu fark edilebilirdi; şafak sökmeden ranzaya dönemezse yokluğu mutlaka anlaşılırdı. Mumu yuvasında tükenmek üzereydi ve karanlıkta ambar ağzına geri dönmek çok güç olacaktı. Üstelik beni ölmüş sanmak için elinde pek çok haklı neden vardı. Bu durumda sandığa ulaşması bana hiçbir yarar sağlamayacak, kendisi ise boş yere büyük tehlikeye atılacaktı. Beni tekrar tekrar çağırmış, ama karşılık alamamıştı. Yanında bıraktığı testideki sudan fazlası olmaksızın on bir gündür, gece gündüz kapalı kalmıştım; üstelik kapatılmadan önce bu suyu biriktirmiş olmam pek olası değildi, çünkü kısa sürede kurtarılacağımı ummam için her türlü neden vardı. Tayfa bölümünün görece açık havasından gelen biri için ambarın havası da kesinlikle zehirli ve dayanılmaz görünmüş olmalıydı; bana sandığa ilk yerleştiğimde göründüğünden çok daha ağır gelmiş olmalıydı. O sırada ambar ağızları aylardır sürekli açık duruyordu. Bütün bunlara, arkadaşımın yakın zamanda tanık olduğu kanlı ve dehşet verici sahneyi; esaretini, yoksunluklarını ve ölümden kıl payı kurtuluşlarını; hâlâ sürdürdüğü hayatın ne kadar kırılgan ve belirsiz olduğunu ekleyin. Zihnin bütün gücünü kırmaya yetecek bu koşulları göz önünde bulunduran okur, benim gibi, onun dostluk ve bağlılığında gösterdiği görünür zayıflığı öfkeyle değil, daha çok üzüntüyle karşılayacaktır.
Şişenin çarpma sesi açıkça duyulmuştu; yine de Augustus sesin ambardan geldiğinden emin değildi. Ama bu kuşku, çabasını sürdürmesi için yeterliydi. İstifin üzerinden tırmanarak neredeyse ambar güvertesine çıktı. Geminin baş-kıç vurmasının hafiflediği anı kolladı, sonra duyurabileceği en yüksek sesle bana seslendi; o an için tayfanın onu duymasının yaratacağı tehlikeyi umursamıyordu. Hatırlanacağı gibi bu kez sesi bana ulaştı; ama şiddetli sarsıntıyla öyle kendimden geçmiştim ki cevap veremedim. En kötü korkularının doğru olduğuna artık inanarak, vakit kaybetmeden baş kasaraya dönmek üzere aşağı indi. Acele ederken birkaç küçük sandığı devirdi; bunların çıkardığı gürültüyü, hatırlanacağı üzere, ben duymuştum. Geri dönüş yolunda epey ilerlemişti ki bıçağın yeniden düşmesi onu duraksattı. Hemen geri döndü, istifin üzerinden bir kez daha tırmandı ve hafifleme anını kollayarak, önceki kadar yüksek sesle adımı çağırdı. Bu kez sesimi çıkarabildim. Hâlâ hayatta olduğumu anlayınca sevinçten havalara uçtu; bana ulaşmak için her türlü güçlük ve tehlikeyi göze almaya karar verdi. Kendini çevreleyen kereste yığınlarının oluşturduğu labirentten olabildiğince çabuk sıyrıldı. Sonunda daha elverişli görünen bir açıklığa rastladı ve bir dizi çetin mücadeleden sonra bütünüyle bitkin hâlde sandığa ulaştı.
Bölüm etkileşimi
