Arthur Gordon Pym'in Öyküsü kitap kapağı

11. bölüm / 28

Bölüm Ix.

Uygulamada Aç
Bölümü paylaş
Bu sayfayı paylaş
WhatsApp

Kitap sayfası
Bölümler 28Şu an: Bölüm Ix.

BÖLÜM IX.
Neyse ki gece olmadan hemen önce dördümüz de ırgatın kırık parçalarına kendimizi sıkıca bağlamış, güvertede olabildiğince düz uzanmıştık. Bizi felaketten yalnızca bu önlem kurtardı. Yine de üzerimize çullanan suyun muazzam ağırlığı hepimizi az çok sersemletti; su üstümüzden akıp gidene dek neredeyse bitkin düşmüştük. Soluk alabilir almaz arkadaşlarıma seslendim. Yalnız Augustus cevap verdi: “İşimiz bitti; Tanrı ruhlarımıza merhamet etsin.” Bir süre sonra ötekiler de konuşabildi. Bizi cesaretlendirdiler; yükümüzün niteliği yüzünden brig’in batmasının imkânsız olduğunu, fırtınanın da sabaha kadar dinme ihtimalinin yüksek olduğunu söylediler. Bu sözler bana yeniden can verdi. Boş yağ fıçıları taşıyan bir geminin batmayacağı apaçık olduğu hâlde, zihnim öylesine karışmıştı ki şimdiye kadar bunu hiç düşünmemiştim. Bir süredir en yakın tehlike olarak gördüğüm şey geminin batmasıydı. Umudum yeniden canlanınca kendimi ırgatın kalıntılarına bağlayan halatları güçlendirmek için her fırsattan yararlandım; kısa süre sonra arkadaşlarımın da aynı işle uğraştığını fark ettim. Gece olabilecek en koyu karanlıktaydı. Çevremizdeki korkunç çığlıklar, gürültü ve kargaşayı anlatmaya çalışmak boşuna olur. Güvertemiz denizle aynı seviyedeydi; daha doğrusu, yükselen bir köpük sırtı bizi çepeçevre sarmıştı ve her an bunun bir bölümü üzerimizden geçiyordu. Başlarımızın sudan çıktığı süre, üç saniyenin birinden fazla değildi desem abartmış olmam. Birbirimize yakın yatmamıza rağmen hiçbirimiz ötekini, hatta üzerinde fırtınanın savurup durduğu brig’in herhangi bir bölümünü göremiyorduk. Arada sırada birbirimize sesleniyor, böylece umudu canlı tutmaya, en çok ihtiyacı olanlara teselli ve cesaret vermeye çalışıyorduk. Augustus’un güçsüz hâli hepimizi kaygılandırıyordu. Sağ kolu paramparça olduğundan halatlarını sağlamca bağlaması imkânsız olmalıydı; her an denize düşmüş olduğunu göreceğimizden korkuyorduk. Oysa ona yardım etmek hiçbir şekilde mümkün değildi. Neyse ki bulunduğu yer ötekilerimizin hepsinden daha güvenliydi: Gövdesinin üst kısmı kırılmış ırgatın bir bölümünün hemen altında kalmıştı; üzerine çullanan dalgalar burada büyük ölçüde gücünü yitiriyordu. Kendini dalgalara açık bir yere bağladıktan sonra kazara savrulduğu bu konumda olmasaydı, sabahı görmeden mutlaka ölecekti. Brig’in bu kadar yana yatması, denize sürüklenme ihtimalimizi de azaltıyordu. Daha önce söylediğim gibi, gemi iskele tarafına yatmıştı ve güvertenin yaklaşık yarısı sürekli su altında kalıyordu. Bu yüzden sancak tarafından çarpan dalgalar geminin bordasında büyük ölçüde kırılıyor, yüzüstü yatarken bize ancak parçalar hâlinde ulaşıyordu. İskele tarafından gelenlerse, denizcilerin ters akıntı dalgaları dediği türdendi. Yatış biçimimiz yüzünden üzerimizde pek tutunamadıklarından, bizi bağlarımızdan söküp alacak güçleri yoktu.

Bu korkunç durumda, çevremizdeki dehşeti daha açıkça görebilmemizi sağlayacak kadar gün ağarana dek yattık. Brig artık her dalganın insafına kalmış, oraya buraya yuvarlanan bir kütükten ibaretti. Fırtına azalmış gibi değil, tersine daha da artmıştı; tam bir kasırga gibi esiyordu ve kurtulmamız için dünyada hiçbir umut görünmüyordu. Saatlerce sessizce tutunduk. Her an halatlarımızın kopmasını, ırgatın kalıntılarının denize gitmesini ya da çevremizde ve üstümüzde kükreyen dev dalgalardan birinin gövdeyi suyun öylesine altına itmesini bekliyorduk ki yeniden yüzeye çıkmadan boğulacaktık. Ne var ki Tanrı’nın merhametiyle bu yakın tehlikelerden kurtulduk; öğleye doğru kutsanmış güneşin ışığı içimizi ferahlattı. Kısa süre sonra rüzgârın kuvvetinin belirgin biçimde azaldığını fark ettik. Bir önceki akşamın sonlarından beri ilk kez Augustus konuştu ve en yakında yatan Peters’a kurtulma ihtimalimiz olup olmadığını sordu. Önce yanıt gelmeyince melezin yattığı yerde boğulduğunu düşündük. Ama biraz sonra, büyük sevincimize, çok zayıf bir sesle konuştu. Çok acı çekiyordu; halatların karnını sıkıca kesmesi yüzünden ya onları gevşetmenin bir yolunu bulmalı ya da ölmeliydi, çünkü bu sıkıntıya daha fazla dayanamazdı. Bu bizi çok üzdü; deniz üzerimizden akıp dururken ona herhangi bir biçimde yardım etmeyi düşünmek tümüyle boşunaydı. Ona metanetle dayanmasını öğütledik ve ilk fırsatta yardım edeceğimize söz verdik. Yardım edebilmemiz için çok geç olacağını, biz yetişemeden işinin biteceğini söyledi. Birkaç dakika inledikten sonra sustu; biz de öldüğünü sandık.

Akşam yaklaşırken deniz öylesine yatışmıştı ki beş dakika içinde rüzgâr üstünden gövdenin üzerine ancak bir dalga kırılıyordu. Rüzgâr hâlâ sert bir fırtına gibi esse de epeyce hafiflemişti. Saatlerdir arkadaşlarımdan hiçbirinin sesini duymamıştım; şimdi Augustus’a seslendim. Çok zayıf bir sesle cevap verdi, ama ne dediğini anlayamadım. Sonra Peters’a ve Parker’a seslendim; ikisi de karşılık vermedi.

Bir süre sonra yarı baygın bir hâle geldim; bu sırada zihnimde en hoş görüntüler dolaşıyordu: yeşil ağaçlar, dalgalanan olgun tahıl tarlaları, dans eden kızların alayları, süvari birlikleri ve başka hayaller. Şimdi hatırlıyorum da gözümün önünden geçen her şeyde hareket baskın bir düşünceydi. Ev, dağ ya da buna benzer herhangi bir durağan nesneyi hiç hayal etmedim; yel değirmenleri, gemiler, büyük kuşlar, balonlar, atlı insanlar, hızla giden arabalar ve benzeri hareketli şeyler durmaksızın gözümün önünden geçiyordu. Kendime geldiğimde, tahmin edebildiğim kadarıyla güneş ufkun yaklaşık bir saat üzerindeydi. İçinde bulunduğum durumla ilgili çeşitli ayrıntıları hatırlamakta çok zorlandım ve bir süre hâlâ brig’in ambarında, sandığın yakınında bulunduğuma, Parker’ın bedeninin Tiger’a ait olduğuna kesinlikle inandım.

Sonunda bütünüyle kendime geldiğimde rüzgârın artık ancak ılımlı bir esinti hâlinde estiğini, denizin de görece sakinleştiğini gördüm; öyle ki su yalnızca brig’in orta kısmından güverteye vuruyordu. Sol kolum bağlarımdan kurtulmuş, dirseğimin çevresi fena hâlde kesilmişti. Sağ kolum tümüyle uyuşmuştu; omzumdan aşağı kaymış olan ipin baskısı yüzünden elimle bileğim aşırı derecede şişmişti. Belime dolanmış, dayanılmaz ölçüde sıkılmış başka bir ip de bana büyük acı veriyordu. Arkadaşlarıma baktığımda Peters’ın hâlâ yaşadığını gördüm; ama kalın bir halat belini öylesine sıkıca sarmıştı ki neredeyse ikiye kesilmiş gibi görünüyordu. Kımıldayınca elini güçlükle bana doğru oynattı ve ipi işaret etti. Augustus’tan hiçbir yaşam belirtisi gelmiyordu; ırgatın kırık bir parçasının üzerine neredeyse iki büklüm biçimde eğilmişti. Parker beni hareket ederken görünce seslendi, kendisini bu durumdan kurtaracak gücüm olup olmadığını sordu. Biraz gayret gösterip onu çözebilirsem hayatımızı hâlâ kurtarabileceğimizi, yoksa hepimizin öleceğini söyledi. Ona cesaret etmesini, kendisini kurtarmaya çalışacağımı söyledim. Pantolonumun cebini yoklayınca çakımı buldum; birkaç başarısız denemeden sonra sonunda açabildim. Sol elimle sağ kolumu bağlarından kurtarmayı, ardından beni tutan öteki ipleri kesmeyi başardım. Ama bulunduğum yerden kımıldamaya çalışınca bacaklarımın beni hiç tutmadığını ve ayağa kalkamadığımı, sağ kolumu da hiçbir yöne oynatamadığımı fark ettim. Parker’a bunu söyleyince, kanın dolaşmasına zaman tanımak için birkaç dakika sessizce yatmamı ve sol elimle ırgata tutunmamı öğütledi. Öyle yaptım; kısa süre sonra uyuşukluk geçmeye başladı, önce bir bacağımı, sonra ötekini oynatabildim. Az sonra sağ kolumu da kısmen kullanabilir hâle geldim. Bacaklarımın üzerine kalkmadan, büyük bir dikkatle Parker’a doğru süründüm ve kısa sürede onu tutan bütün bağları kestim. Bir süre sonra onun da uzuvlarını kısmen kullanabildiğini gördük. Ardından Peters’ı bağlayan ipi çözmekte vakit kaybetmedik. İp, yün pantolonunun bel kısmını ve iki gömleğini derin bir yarık açarak kesmiş, kasığına kadar ulaşmıştı. Halatı çözerken kanı bolca akmaya başladı. Ama ipleri üzerinden alır almaz konuştu ve hemen rahatlamış göründü; benden de Parker’dan da çok daha rahat hareket edebiliyordu. Bu, kuşkusuz kan kaybetmesinden kaynaklanıyordu.

Yaşam belirtisi göstermediği için Augustus’un kendine geleceğine pek umut bağlamıyorduk. Ama yanına gidince, yaralı koluna sardığımız sargılar su yüzünden çıkmış ve kan kaybından bayılmış olduğunu gördük. Irgata bağlayan iplerin hiçbiri ölümüne yol açacak kadar sıkı değildi. Bağlarını çözüp ırgatın çevresindeki kırık tahtalardan kurtardık; başı bedeninden biraz daha aşağıda kalacak biçimde, rüzgâr üstünde kuru bir yere yatırdık. Üçümüz de kollarını bacaklarını ovuşturmaya koyulduk. Yaklaşık yarım saat sonra kendine geldi; ancak ertesi sabaha dek hiçbirimizi tanıdığına dair bir belirti göstermedi ve konuşacak gücü olmadı. Bağlarımızdan kurtulmayı başardığımızda hava iyice kararmıştı; gökyüzü de bulutlanmaya başlıyordu. Fırtına yeniden şiddetlenir diye yine büyük bir korkuya kapıldık; öyle olsaydı, bitkin hâlimizle hepimiz kesinlikle ölürdük. Neyse ki gece boyunca hava oldukça sakin kaldı, deniz de her dakika biraz daha yatıştı; bu, sonunda kurtulacağımıza dair umudumuzu artırdı. Kuzeybatıdan hafif bir esinti esiyordu ve hava hiç soğuk değildi. Augustus hâlâ tutunamayacak kadar güçsüz olduğundan, gemi yalpaladıkça denize düşmesini önleyecek biçimde rüzgâr üstüne dikkatlice bağlandı. Bizim için böyle bir önlem gerekmiyordu. Birbirimize sokulup ırgatın çevresindeki kopmuş halatlardan destek alarak oturduk ve bu korkunç durumdan nasıl kurtulabileceğimizi düşündük. Giysilerimizi çıkarıp sularını sıkmak bize epey iyi geldi. Yeniden giydiğimizde giysiler şaşırtıcı ölçüde sıcak ve rahat hissettirdi, gücümüzü de hayli artırdı. Augustus’un giysilerini çıkarmasına yardım ettik, onun için de sularını sıktık; o da aynı rahatlamayı hissetti.

Artık en çok açlık ve susuzluktan eziyet çekiyorduk. Bu konuda bizi rahatlatabilecek şeyleri düşününce içimiz kararıyor, denizin daha hafif tehlikelerinden kurtulduğumuza pişman oluyorduk. Yine de yakında bir geminin bizi bulup kurtaracağı umuduyla kendimizi avutmaya çalışıyor, başımıza gelebilecek sıkıntılara metanetle katlanmamız için birbirimizi yüreklendiriyorduk.

Sonunda ayın on dördü sabah oldu. Hava hâlâ açık ve güzeldi; kuzeybatıdan düzenli ama çok hafif bir esinti esiyordu. Deniz artık büsbütün durulmuştu. Brig, nedenini anlayamadığımız bir biçimde öncekinden daha az yatık durduğundan güverte de görece kuruydu ve rahatça hareket edebiliyorduk. Üç tam günden de uzun süredir ne bir şey yemiş ne de içmiştik; artık aşağıdan yiyecek bir şeyler çıkarmaya çalışmamız kesinlikle gerekiyordu. Brig tümüyle suyla dolmuş olduğundan bu işe umutsuzca koyulduk; işe yarar bir şey bulabileceğimizi pek beklemiyorduk. Kamaraya inen merdiven kapağının kalıntılarından söktüğümüz birkaç çiviyi iki tahta parçasına çakarak bir tür kanca yaptık. Tahtaları çapraz biçimde birbirine bağlayıp bir ipin ucuna tutturarak kamaraya attık ve yiyecek olarak işimize yarayabilecek ya da en azından yiyecek bulmamıza yardım edebilecek bir şeye takılır umuduyla orada ileri geri sürükledik. Sabahın büyük bölümünü sonuç alamadan bu işle geçirdik; çivilerin kolayca takıldığı birkaç yatak örtüsünden başka bir şey çıkaramadık. Doğrusu düzeneğimiz öylesine kabaydı ki daha başarılı olmasını beklemek güçtü.

Sonra baş kasara bölümünü denedik; oradan da sonuç alamadık. Tam umutsuzluğa kapılmak üzereyken Peters, bedenine bir ip bağlayıp kamaraya dalarak aşağıdan bir şeyler çıkarmayı denemesini önerdi. Yeniden yeşeren umudun verebileceği bütün sevinçle bu öneriyi karşıladık. Pantolonu dışında giysilerini hemen çıkardı. Sonra sağlam bir ipi beline dikkatle bağladık; kayması imkânsız olsun diye ipi omuzlarının üzerinden geçirip sabitledik. Bu girişim hem çok zor hem de tehlikeliydi. Kamarada işe yarar bir yiyecek bulmayı pek bekleyemeyeceğimiz için, dalgıcın kendini aşağı saldıktan sonra sağa dönüp dar bir geçitten su altında on ya da on iki fit ilerleyerek erzak odasına ulaşması, sonra da nefes almadan geri dönmesi gerekiyordu.

Her şey hazır olunca Peters kamaraya indi ve su çenesine ulaşana kadar kamaraya inen merdivenden aşağı yürüdü. Sonra başını öne verip suya daldı; dalarken sağa döndü ve erzak odasına ulaşmaya çalıştı. Ama bu ilk denemesinde hiçbir başarı sağlayamadı. Aşağı inişinden yarım dakika bile geçmeden ipin şiddetle sarsıldığını hissettik; bu, yukarı çekilmesini istediğinde kararlaştırdığımız işaretti. Hemen yukarı çektik, ama o kadar dikkatsiz davrandık ki merdivene fena hâlde çarptı. Yanında hiçbir şey getirmemişti; güverteye doğru yükselmesini önlemek için sürekli çabalamak zorunda kaldığından geçitte ancak çok az ilerleyebilmişti. Sudan çıkınca bitkin düşmüştü ve yeniden dalmaya cesaret edebilmesi için tam on beş dakika dinlenmesi gerekti.

İkinci denemesi daha da kötü sonuçlandı. İşareti vermeden o kadar uzun süre su altında kaldı ki güvenliği için kaygılanıp onu işaret gelmeden yukarı çektik. Son nefesini vermek üzereydi; söylediğine göre ipi defalarca sarsmış ama biz hissetmemişiz. Bunun nedeni büyük olasılıkla ipin bir parçasının merdivenin dibindeki korkuluğa dolanmasıydı. Korkuluk gerçekten de öylesine engel oluyordu ki planımıza devam etmeden önce, mümkünse onu sökmeye karar verdik. Onu kaldırmak için kaba kuvvetten başka yolumuz yoktu. Hepimiz merdivenden olabildiğince aşağı inip suya girdik ve bütün gücümüzle asılarak korkuluğu kırmayı başardık.

Üçüncü deneme de ilk ikisi gibi başarısız oldu. Dalgıcın arama yaparken kendini sabitleyip kamaradaki zeminde kalmasını sağlayacak bir ağırlık olmadan bu yöntemle hiçbir şey yapılamayacağı artık açıktı. Uzun süre bu işe yarayacak bir şey aradık, ama boşuna. Sonunda büyük sevincimize, rüzgâr üstündeki baş çarmıhlarından birinin öylesine gevşemiş olduğunu gördük ki onu yerinden sökmekte hiç zorlanmadık. Onu Peters’ın ayak bileklerinden birine sıkıca bağladık. Peters dördüncü kez kamaraya daldı ve bu kez kahya odasının kapısına ulaşmayı başardı. Ne var ki kapıyı kilitli bulunca tarifsiz bir üzüntüye kapıldı. İçeri giremeden geri dönmek zorunda kaldı; çünkü bütün gücünü harcasa bile su altında en fazla bir dakika kalabiliyordu. Durumumuz gerçekten karanlık görünüyordu. Augustus da ben de çevremizdeki sayısız güçlüğü ve sonunda kurtulma ihtimalimizin ne kadar düşük olduğunu düşünürken gözyaşlarımızı tutamadık. Ama bu güçsüzlük uzun sürmedi. Diz çöküp Tanrı’ya bizi kuşatan tehlikeler içinde yardım etmesi için yakardık; sonra yeniden umut ve güç kazanarak kurtuluşumuza ulaşmak için hâlâ insan gücüyle neler yapabileceğimizi düşünmeye koyulduk.

Bölüm etkileşimi

Okurlar bu bölümle etkileşime geçti

0okunma 0beğeni 0yorum
Bu iki tercih yalnızca bu tarayıcıda saklanır; yukarıdaki Vaveyla sayaçları gerçek uygulama verisidir.

Kategoriler ve Temalar

Kategoriler ve temalar yükleniyor…