Hilalin Gölgesinde kitap kapağı

6. bölüm / 32

Bölüm 5

Uygulamada Aç
Bölümü paylaş
Bu sayfayı paylaş
WhatsApp

Kitap sayfası
Bölümler 32Şu an: Bölüm 5

Meyhaneye vardığımda içerisi çoktan hareketlenmişti.

Agapi, her zamanki gibi kasanın başına oturmuş, başını hiç kaldırmadan kalın defterine rakamlar yazıyordu. Reina, duvardan indirdiği udu dikkatle inceliyor, gevşeyen telleri tek tek geriyordu. Lusine temiz çarşafları katlıyor, Ester ise dün gece sahnede giydiğim şarap rengi entarinin sökülen sırmalarını büyük bir sabırla yeniden dikiyordu.

Meyhane henüz sessizdi. Akşamın kahkahaları, şarap kokusu ve ud sesleri yerini sabahın telaşına bırakmıştı. Tam tezgâhın arkasına geçecekken ahşap merdivenlerden hızlı adımlar duyuldu.

"Birileri yine seni sormuş." Helena, son basamağı inerken gülümseyerek bana baktı. Saçlarını ensesinde gevşek bir topuz yapmıştı. Üzerindeki koyu yeşil entari, her zamanki gibi özenle ütülenmişti. Daha uyanalı çok olmamasına rağmen yine göz alıcı görünüyordu.

Yanaklarımın ısındığını hissettim.

"Müşterilerin beni anıyor olması canımı sıkmaya başladı." dedim oflayarak.

Helena kaşını kaldırdı.

"Neden?"

"Çünkü dışarıda herkes bunu konuşuyor." İç çektim. "Meyhanede çalışan bir kadının adı her yerde duyulmaya başlıyor."

Dışarıdaki insanlar bizi tanımazdı. Erkekler sokakta karşılaştıklarında bakışlarını üzerimizden çekmez, bazıları utanmadan gülümser, bazıları da adımlarını yavaşlatırdı.

Kadınlar ise yanımızdan geçerken seslerini alçaltır, "Yazık, gencecik kız günaha bulaşmış." diye fısıldaşırlardı.

Ama kimse Niko'nun hâlâ çocuk olduğunu bilmiyordu. Gün gelecek Niko'nun da aklı ermeye başladığında ne olacaktı? Kimse bunu düşünmüyordu. Kimse benim bu kapının eşiğini isteyerek geçmediğimi bilmiyordu.

İlk zamanlar eve her dönüşümde ağlardım. Sonra insan alışıyor diye kendimi teselli etmeye başladım. Belki de yanılıyordum. İnsan alışmıyor da, yoruluyordu.

Helena omzuma hafifçe vurdu.

"Aslında bugün çarşıya ben gidecektim ama..."

Tam o sırada Dimitri'nin tok sesi duyuldu.

"Malzemeler bitti."

Elindeki buruşturulmuş kâğıdı bana uzattı.

"Şu listedekileri al."

Ardından Agapi'ye döndü.

"Parayı ver."

Agapi, belindeki deri keseyi çözüp içinden küçük bir kese çıkardı. Saymadan Dimitri'ye verdi. Dimitri de keseyi bana uzattı.

"Şarabı unutma. Baharat da alınacak. Kumaşçıya da uğra. Ismarladığım kumaşlar gelmiş mi bir sor. Eğer gelmişlerse bilahare aldırırım."

Başımı salladım. Helena itiraz edecek gibi oldu.

"Ben giderim."

Dimitri gözünü bile kaldırmadı.

"Hayır."

Sonra merdivenleri işaret etti.

"Sen üst kattaki odaları temizle. İşin bitince yanıma gel. Konuşacağız."

Helena dudak büktü ama ses çıkarmadı. Ben ise elimde listeyle öylece kalmıştım. Kapalıçarşı tarafına daha önce hiç tek başıma gitmemiştim. Ya annem yanımda olurdu Ya da Helena. Ya yolumu kaybedersem? Ya yanlış bir yere girersem diye düşünmeye başladım ama korkunun ecele faydası olmadığını bir kez daha kendime hatırlatarak düşüncelerimi başımdan kovmaya çalıştım.

Başörtümü saçlarımı tamamen örtecek şekilde düzelttim. Listeyi sıkıca avuçladım ve derin bir nefes alarak meyhanenin ağır ahşap kapısını açıp Galata'nın kalabalık sokaklarına doğru yürümeye başladım.

Yaklaşık on dakikalık bir yürüyüşün ardından limana ulaştım.

Sabahın erken saati olmasına rağmen iskele çoktan kalabalıklaşmıştı. Balıkçılar ağlarını topluyor, hamallar sırtlarına yükledikleri çuvallarla bağırarak birbirlerine yol açıyor, kayıkçılar ise karşı kıyıya geçecek yolcu arıyordu.

Helena hep pazarlığı kendisi yapardı. Ben ise ilk kez tek başımaydım. Bir kayıkçının yanına çekinerek yaklaştım.

"Karşıya geçmek kaç akçe?"

Yaşlı adam beni baştan aşağı süzdü.

"Sana üç."

Kaşlarımı çattım.

"Üç çok."

Adam omzunu silkti.

"İki buçuk."

Helena'nın sesini hatırladım.

"İlk söyledikleri parayı hiçbir zaman verme."

Derin bir nefes aldım.

"İki akçeye götürürsen bundan sonra hep senin kayığına binerim."

Adam kahkaha attı.

"Sen de pazarlığı biliyormuşsun."

Bir süre daha konuştuktan sonra sonunda başını salladı.

"Haydi. İki akçe olsun."

İçimden küçük bir zafer kazanmış gibi sevindim.

Kayığa bindiğimde içeride benden başka dört kadın daha vardı. Biri kucağında tavuk taşıyor, biri elindeki sepeti sımsıkı tutuyor, yaşlı olan ise hiç durmadan tespih çekiyordu.

Kayık iskeleden ayrılır ayrılmaz sert bir rüzgâr yüzüme çarptı. Soğuk, tenime ince iğneler gibi batıyordu. Burnumun ucu sızladı. Dudaklarım iyice kurudu. Başörtümü biraz daha sıkı sardım.

Haliç'in gri suları sabah rüzgârıyla küçük küçük kabarıyor, kürekler suya her girişinde dalgalar kayığın yanlarına vuruyordu.

Martılar, balıkçı teknelerinin üzerinde daireler çiziyor, ara sıra alçalıp suyun içinden balık kaparak yeniden göğe yükseliyordu.

Başımı kaldırıp karşı kıyıya baktım. Şehrin kubbeleri sisin arasından yavaş yavaş beliriyordu.

İnce minareler gökyüzünü deliyormuş gibi yükseliyor, kurşun kubbeler sabahın solgun ışığını üzerine topluyordu.

İstanbul... Ne kadar çok duymuştum bu şehrin adını. Ama onu karşı kıyıdan izlemek bambaşka bir histi. Bir an kendimi çok küçük hissettim.

Kayık kıyıya yanaştığında yaşlı kayıkçı küreğini kenara bıraktı.

"Mahmutpaşa'yı arıyorsan şu yokuşu çık."

Parmağıyla dar bir sokağı gösterdi.

"İlk çeşmeden sağa dön. Kalabalığı takip et. Kaybolursan da sor."

Başımı salladım.

"Teşekkür ederim."

Taş iskeleden yukarı çıktığım anda kendimi bambaşka bir dünyanın içinde buldum.

Sırtlarında dev kumaş balyaları taşıyan hamallar önümden koşarak geçiyor, develer ağır ağır ilerlerken çıngırakları birbirine çarpıyor, katırlar yüklerin altında homurdanıyordu. Bir tüccar Arapça bağırıyor, yan dükkândaki Ermeni usta bakır tabağı çekiçle dövüyor, yahudi kuyumcular vitrinlerindeki altın bilezikleri sabah güneşine doğru çevirerek parlatıyordu. Her köşeden başka bir dil yükseliyordu. Sanki bütün dünya aynı çarşıda buluşmuştu.

Mahmutpaşa'dan Kapalıçarşı'ya doğru yürüdükçe tarçın, karanfil, karabiber ve kurutulmuş portakal kabuğunun kokusu birbirine karışıyor, burnuma aynı anda onlarca farklı koku ulaşıyordu.

Az ileride rengârenk ipek kumaşlar rüzgârda hafifçe dalgalanıyor, halıcıların önünden geçerken yün kokusu yükseliyordu. Bir sokak sonra bakırcılar, sonra sarraflar. Altınlar öyle parlıyordu ki insanın gözünü kamaştırıyordu.

İçimden istemsizce,

"Bu çarşı ne kadar büyük..." diye geçirdim.

Bir sokağa giriyor, ötekine çıkıyordum. Her dükkân birbirine benziyordu.

Her sokak aynı kalabalığa açılıyordu.

"İnsan burada bir kez kaybolsa, akşama kadar kendi yolunu bulamaz."

Helena'nın çıkmadan önce söylediklerini hatırladım.

*"Kumaşçılar Sokağı."

"Sağdaki dördüncü dükkân."

Başımı kaldırıp tabelalara bakarak yürümeye devam ettim. Her kumaşçının dükkânının önünde rengârenk top top kumaşlar dizilmişti. İpekler rüzgârda hafifçe dalgalanıyor, kadifeler sabah güneşini içine çekiyor, ince ketenler ip gibi sıralanmış halde müşterilerini bekliyordu. Bordolar, lacivertler, zümrüt yeşilleri, hardal sarıları... İnsan yalnızca bakmaya bile doyamıyordu.

Aklıma ister istemez Ester geldi. Meyhanedeki bütün kıyafetlerimiz ondan sorulurdu. Sökülen etekleri diker, yırtılan gömlekleri yamar, hatta fırsat buldukça eski kumaşlardan yepyeni elbiseler çıkarırdı.

En sevdiğim şarap rengi entariyi de o dikmişti. Dimitri'nin özel olarak hazırlattığı o entariyi her giydiğimde kendimi birkaç saatliğine başka bir kadın gibi hissederdim.

Helena'nın tarif ettiği dükkânı bulunca içeri girdim. Tezgâhın arkasındaki orta yaşlı tüccar, aynı anda üç müşteriye birden cevap vermeye çalışıyordu. Bir yandan kumaş ölçüyor, bir yandan çırağına bağırıyor, öte yandan parasını sayıyordu. Beni görünce başını kaldırdı.

"Neyin vardı?" Sesinde yorgunluk vardı. Belli ki sabahtan beri aynı soruları cevaplamaktan usanmıştı.

"Dimitri..." demem yetti.

Adam elindeki kumaşı tezgâha bıraktı.

"Hee... Dimitri. Bursa'dan gelen topları almaya geldin demek." Beni baştan aşağı süzdü.

"Seni daha önce görmedim. Yenisin galiba."

Ne diyeceğimi bilemedim.

"Şey... Yeni sayılırım."

Aslında yıllar olmuştu ama çarşı işlerine ilk kez ben çıkıyordum. Adam omzunu silkti.

"Kumaşlar geldi." Sonra dükkânın arkasındaki büyük balyaları gösterdi.

"Şuradalar."

Bir an durdu.

"Ama bunları nasıl götüreceksin?"

"Dimitri sonra aldırtacak."

Başını salladı.

"Akıllıca."

Kuşağıma sıkıştırdığım listeyi açtım. Agapi'nin yazısı uzaktan bile belli oluyordu.

Hangi kumaştan kaç top, kaç arşın, kaç akçe... Hiçbir ayrıntıyı unutmamıştı. Küçük keseden paraları çıkarıp tezgâha dizdim. Tüccar tek tek saydı. Son akçeyi de avucuna alınca bana şüpheyle baktı.

"Sanki eksik..." dedi.

İstemeden gülümsedim.

"Dimitri'yi tanıyorsan Agapi'yi de tanıyor olman gerekir."

Adam derin bir iç çekti.

"Tanımaz olur muyum?"

Sonra söylene söylene paraları kutusuna koydu.

"Şu mendebur suratlı kızın diline düşeceğime..."

Kısa bir an durdu.

"...kenefe düşerim daha iyi."

Kendimi tutamayıp güldüm. Adam da ilk kez gülümsedi.

"Git söyle ona. Geçen sefer eksik akçeyi yüzüme vurdu. Bir hafta rüyama girdi."

Kumaşları dükkânın arkasına ayırdı.

"Dimitri'ye söyle. İstediği zaman adamını göndersin."

"Teşekkür ederim."

Dükkândan çıkınca listedeki ilk işimi tamamlamış olmanın rahatlığını hissettim.

Listeye tekrar baktım.

Şarap, zeytinyağı, tarçın, karanfil, karabiber, Kuru nane... Liste uzayıp gidiyordu.

Şarabı en sona bırakmaya karar verdim. Onu her zaman Helena alırdı. Ben hangi fıçı daha iyi, hangi tüccarın şarabı daha kaliteli, hiçbirini bilmiyordum. Üstelik Dimitri'nin alışveriş yaptığı Rum tüccar zaten dönüş yolunda, bizim yakaya yakın taraftaydı.

Önce listedeki baharatları tamamlamalıydım. Baharatçılar sokağına yeniden girdiğimde havadaki koku başımı döndürdü. Tarçının tatlı kokusu karanfilin keskinliğiyle birbirine karışıyor, kimyon ve yenibahar burnumu hafifçe yakıyordu. Raflarda dizili toprak küplerin içinde safran, sumak, kişniş ve kurutulmuş biberler duruyordu. Bir dükkânda iri kuru incirler iplere dizilmişti. Yanındaki tezgâhta hurmalar, kuru üzümler ve bademler küçük keten keselerde satılıyordu.

Dimitri'nin listesine baka baka her birini tek tek aldım. Baharatçı, tarttığı her ölçüyü küçük yağlı kâğıtlara sarıyor, ince sicimle bağlayıp önüme diziyordu. Listeyi son kez kontrol ettim. Eksik bir şey kalmadığına emin olduktan sonra hepsini bohçama dikkatlice yerleştirdim.

Elimdeki bohça artık iyice ağırlaşmıştı. Düşürmemek için iki kolumun arasına sıkıştırdım, baharatçıya parasını uzatıp dükkândan çıktım.

Kalabalık her geçen dakika daha da artıyordu. Hamallar omuzlarında yüklerle önümden geçiyor, develer ağır ağır ilerliyor, esnaf müşterileri dükkânlarına çağırıyordu. Tam önümden geçen iki hamala yol vermeye çalışırken omzum sertçe birine çarptı. Dengemi kaybettim. Bohça elimden kayıp taş zemine düştü. İçindeki küçük keseler dört bir yana dağıldı. Aynı anda yere birkaç nar yuvarlandı.

"Affedersiniz!" diyerek hemen dizlerimin üzerine çöktüm ve narları toplamaya başladım. Karşımdaki kişi de aynı telaşla yere eğilmiş, baharat keselerini tek tek topluyordu. İkimizin elleri aynı keseye uzandı. Parmaklarımız hafifçe birbirine değdi. İstemsizce başımı kaldırdım. Karşımda bembeyaz sarığının altından koyu kumral saçları görünen, koyu yeşil kaftanı içinde dimdik duran Yusuf vardı. O da bana bakıyordu. Sanki ikimiz de gördüğümüz kişiden emin olamamıştık.

Çarşının gürültüsü bir anda uzaklaştı.

Aynı anda konuştuk.

"Siz..."

"Siz..."

İkimiz de sustuk. Yusuf'un dudaklarında belli belirsiz bir gülümseme belirdi.

"Demek..." dedi yavaşça. "Meyhanenin dışına da çıkıyorsunuz."

İlk kez onu gülümserken görüyordum. Ben ise ne diyeceğimi bilemiyordum. Elimdeki bohçayı biraz daha sıkı tuttum.

"Siz de..." dedim çekinerek. "Meyhanenin dışında daha farklı görünüyorsunuz."

Kaşlarını hafifçe kaldırdı.

"Nasıl?"

Bir an düşündüm. Meyhanede hep başı öne eğikti. Sessizdi. Sanki oraya ait değilmiş gibi duruyordu. Şimdi ise çarşının kalabalığının içinde kendinden emin yürüyen bambaşka bir adam vardı.

"Bilmiyorum." dedim. "Burada daha rahatsınız." Yusuf bu kez gerçekten gülümsedi.

Yusuf eğilip son baharat kesesini de bohçama yerleştirdi.

"Sanırım artık hiçbir şey yuvarlanmıyor."

İstemeden gülümsedim.

"Narlarınız eksik olabilir."

Başını çevirip yere baktı.

"Onlar bana ait değildi."

"Öyle mi?"

"Hayır."

İkimiz de aynı anda güldük. Gülümserken yüzünün ne kadar değiştiğini ilk kez o an fark ettim. Meyhanedeki o ciddi adam gitmiş, yerine daha genç, daha huzurlu biri gelmişti. Bohçamı kucağıma aldım.

"Teşekkür ederim."

"Asıl ben özür dilerim. Ben de dalgındım."

"Ben de."

Kısa bir sessizlik oldu. Yusuf başını hafifçe yana eğdi.

"Demek gündüzleri de dışarı çıkıyorsunuz."

"Meyhane akşam açılıyor."

"Doğru..." dedi gülümseyerek.

"Nedense sizi yalnızca akşamları var sanıyordum."

Kaşımı kaldırdım.

"Ben de sizi yalnızca meyhaneye gelen devlet görevlilerinden biri sanıyordum."

"Yanılmış mıyız?"

"Sanırım biraz."

Yusuf hafifçe güldü.

"Bugün ilk kez tek başınıza mı geldiniz?"

Bu kadar belli mi oluyordu?

"Nereden anladınız?"

"Etrafınıza bakışınızdan."

"Kaybolmamak için her dükkânın tabelasını okuyorsunuz."

İstemeden güldüm.

"Bu kadar belli etmeye çalışmıyordum."

"Biraz ediyorsunuz."

Elimdeki listeye baktı.

"Dimitri mi gönderdi?"

Şaşkınlıkla yüzüne döndüm.

"Bunu da mı anladınız?"

"Bu çarşıda en çok alışveriş yapan meyhanelerden biri onunki. Üstelik elinizde tuttuğunuz liste..." Gözlerini kısmıştı. "...Agapi'nin yazısına benziyor."

Kahkaha atmamak için dudaklarımı ısırdım.

"Onun yazısını siz de mi tanıyorsunuz?"

"Bütün esnaf tanıyor."

"Neden?"

"Çünkü eksik bir akçe verirseniz üç gün boyunca peşinizi bırakmaz."

İkimiz de güldük.

Çarşının kalabalığında yan yana yürümeye başlamıştık. Ne zaman aynı yöne dönmeye karar verdiğimizi ikimiz de fark etmemiştik.

"Buraları iyi biliyorsunuz anlaşılan."

"Çocukluğumdan beri gelirim. Babam beni sık sık getirirdi."

Ben de etrafıma baktım.

"Ben ilk kez tek başıma geldim. Ve?"

Bir an durup kalabalığı izledim.

"Bu çarşının..." İç çekerek gülümsedim. "her sokağı birbirinin aynısı gibi görünüyor."

Yusuf başını salladı.

"İlk geldiğimde ben de kaybolmuştum."

Şaşkınlıkla yüzüne baktım.

"Siz mi?"

"Üç saat boyunca."

İnanmamış gibi baktığımı görünce omuz silkti.

"İnsanım sonuçta."

"Ben sizi hiç kaybolmaz sanmıştım."

"Ben de sizi hiç gülerken görmeyeceğimi sanmıştım." Bir an sustuk. Sonra ikimiz de aynı anda gülümsedik.

Çarşıdaki kalabalık arkamızda kalırken Yusuf adımlarını yavaşlattı.

"Aslında..." dedi. "Bir yere daha uğrayacağım." Bana döndü. "Vaktiniz varsa bana eşlik eder misiniz?"

Güneş henüz batmamıştı. Dimitri'nin listesindeki her şeyi neredeyse tamamlamıştım. Şarap için zaten dönüşte bizim yakaya uğrayacaktım. Başımı hafifçe salladım.

"Memnuniyetle."

Yolumuza devam ettik. Sokaklar yavaş yavaş sakinleşiyor, esnaf dükkânlarının önüne çıkıp günün son müşterilerini bekliyordu. Ben ise farkında olmadan birkaç adım gerisinde yürümeye başlamıştım. Bir süre sonra Yusuf durdu. Arkasına döndü.

"Yanımdan niçin yürümüyor sunuz?"

Yakalandığımı hissettim. Başörtümün ucunu düzelttim.

"Kadı Efendi'nin oğlu olduğunuzu öğrendim."

Yusuf şaşkınlıkla baktı.

"Bunu nereden öğrendiniz?"

Gülümsememi engelleyemedim.

"Lütfen onu sormayın."

Sonra Dimitri'nin kalın sesini taklit ederek,

"Galata'da haberler martılardan hızlı uçar." dedim. İstemeden ikimiz de güldük. Yusuf başını iki yana salladı.

"Sanırım Dimitri Bey haklı."

Bir an sustum.

"İnsanlar sizi benimle yürürken görürse adınız çıkar."

Sözümü tamamlamama izin vermedi.

"Çıkmaz." dedi sakince.

"Çünkü yanlış bir şey yapmıyoruz."

Sonra bana doğru bir adım attı.

"Üstelik konuşurken sürekli arkanıza bakmak zorunda kalıyorum."

Bu kez kahkaha attım.

"Haklısınız." Yanına geçtim. Artık gerçekten yan yana yürüyorduk.

"Ben sizi daha önce hiç meyhanede görmemiştim."

"Çünkü ilk gelişimdi. Arkadaşlarım ısrar etti. Ben de kırmadım."

Kısa bir sessizlik oldu.

"İyi ki de gitmişim."

Başımı çevirdim.

"Neden?"

"Sesiniz."

Bir kelime söylemedi. Devamını beklediğimi görünce hafifçe gülümsedi.

"Şarkıyı dinlerken dilini anlamadığım hâlde ne anlattığını hissettim."

Kalbim garip bir şekilde hızlandı.

"İlk kez biri bana bunu söyledi."

"Çünkü ilk kez hissettim."

Başımı önüme eğdim. Allah'tan başörtüm yanaklarımı örtüyordu. Yoksa narlar gibi kıpkırmızı olduğumu mutlaka görürdü.

Sokağın sonunda eski ahşap dükkânların sıralandığı dar bir meydana girdik. Kapılarının önünde üst üste dizilmiş ciltler, parşömen tomarları, mürekkep hokkaları, kamış kalemler, havada eski deriyle kâğıdın birbirine karışan o eşsiz kokusu...

İlk kez böyle bir yere geliyordum.

"Sahaflar." dedi Yusuf. Sesinde çocukça bir sevinç vardı. İçeri girer girmez bambaşka biri oldu. Az önce sohbet ettiğim adam gitmişti. Yerine gözleri parlayan bir çocuk gelmişti sanki. Kitapların sırtlarını tek tek okuyor, bazılarını usulca raftan indiriyor, sayfalarını büyük bir dikkatle çeviriyordu. Öyle nazikti ki... Sanki biraz sert davransa sayfalar incinecekmiş gibi. Bir rafta tarih kitapları duruyordu. Yanında felsefe. Biraz ilerisinde astronomi risaleleri. Sonra din üzerine yazılmış eserler. En üst rafta ise şiir divanları. Yusuf bir kitaba dokunduğunda, bunun yalnızca bir kitap olmadığını anlıyordunuz.

Ben ise yavaşça başka bir rafa yöneldim. İnce ciltli bir kitabın sırtındaki yazı dikkatimi çekti.

Orlando Furioso.

İçim istemsizce kıpırdadı. Elimdeki bohçayı yere bıraktım. Kitabı iki elimle dikkatlice açtım.

Sayfaları çevirmeye başladım. Henüz birkaç satır okumuştum ki arkamdan Yusuf'un sesi geldi.

"Bu baskıyı tanıyor musunuz?"

Başımı kaldırdım.

"Evet. Babam bir tüccardan ödünç almıştı."

Yusuf'un bakışları kitaptan bana kaydı.

"İtalyanca okuyabiliyor musunuz?"

Bu kez şaşıran bendim.

"Gördüğünüz kadar." dedim gülümseyerek.

"Babam öğretmişti."

Yusuf birkaç saniye hiçbir şey söylemedi. Sanki cevabımı beklemiyormuş gibi yüzüme baktı.

"Rumca biliyorsunuz, Osmanlıca biliyorsunuz, Şimdi de İtalyanca..."

Kaşımı kaldırdım.

"Şaşırdınız mı?"

Yusuf gülümsedi.

"Hayır."

Kısa bir an durdu.

"Yanıldığımı fark ettim."

"Ne konuda?"

"Sizi yalnızca güzel sesi olan bir kadın sanmıştım."

İlk kez gözlerimin tam içine baktı.

"Meğer kitaplarla da şarkılar kadar güzel konuşabiliyormuşsunuz."

Yusuf, Orlando Furioso'yu dikkatlice elimden aldı. Kitabın sayfalarını birkaç kez çevirdi.

"Bu baskıyı bulmak kolay değildir."

"Biliyorum."

"Babam aylarca aramıştı."

Başını bana çevirdi.

"Seviyor musunuz?"

Kitaba baktım.

"Kitapları mı? Yoksa bunu mu?"

İkimiz de gülümsedik.

"İkisini de."

Parmak uçlarımla kapağını usulca okşadım.

"İnsan bazen hiç gitmediği yerleri yalnızca kitaplarda görebiliyor. Hiç tanımadığı insanları tanıyor. Hiç yaşayamayacağı hayatları yaşıyor."

Yusuf uzun süre yüzüme baktı.

"Bunu daha önce hiç böyle düşünmemiştim."

"Siz?"

"Ben kitaplarda cevap arıyorum.

"Ben ise kaçacak yer."

Bu kez o sustu. Sahaf dükkânının önünden geçen insanların ayak sesleri aramıza doldu. İkimiz de raflara bakıyorduk. Ama aklımız aynı yerdeydi. Yusuf sessizliği bozdu.

"İtalyanca'yı nasıl öğrendiniz?"

"Babam Venedikli tüccarlarla pazarlık edebilmek için küçükken bana öğretmişti. Onlar balık alırken ben de konuşmalarını dinlerdim. Sonra babam aynı kelimeleri bana tekrar ettirirdi."

Yusuf şaşkınlığını gizleyemedi.

"İtalyanca eserleri aslından okuyabiliyorsunuz o hâlde."

"Yavaş okuyorum. Bazı kelimeleri hâlâ sözlükten bakmam gerekiyor. Ama evet. Okuyabiliyorum."

Yusuf başını hafifçe salladı.

"Az değil."

İç çekerek gülümsedim.

"Yetmiyor."

Kaşını kaldırdı.

"Yetmiyor mu?"

"İnsan her yeni dil öğrendiğinde bilmediği ne kadar çok şey olduğunu fark ediyor."

Babamın yıllar önce söylediği sözü hatırladım.

"Diller insanların kapıları gibidir. Birini açınca arkasında yüz tane daha olduğunu görüyorsun."

Yusuf'un gözleri parladı.

"Bu sözü kim söyledi?"

"Babam."

Bir an sustum.

"Yorgo."

Yusuf saygıyla başını eğdi.

"Çok doğru söylemiş."

Raflardan bir kitabı aldı.

"Ben de Arapça öğrenmeye çalışıyorum."

Şaşkınlıkla yüzüne baktım.

"Neden?"

"Çünkü bazı astronomi kitaplarının en iyi nüshaları Arapça. Çevirileri her zaman yeterli olmuyor. Orijinalinden okumak istiyorum."

İstemeden güldüm.

"Demek yalnız değilmişim."

"Neyde?"

"Hiç bitmeyecekmiş gibi görünen öğrenme merakında."

Yusuf da güldü.

Sahaftan çıktıktan sonra yavaş yavaş Haliç kıyısına doğru yürümeye başladık.

Kış güneşi alçalmaya başlamıştı. Deniz, kurşuni gökyüzünü üzerine çekmiş gibi gri görünüyordu. İskeleye yanaşan kayıkların tahtaları dalgalarla birlikte usulca gıcırdıyor, martılar balıkçıların attığı küçük balıkları kapabilmek için çığlık çığlığa birbirleriyle yarışıyordu.

Yusuf'a istemeden baktım.

Beyaz teni, kahverengi gözleri, uzun boyu ve kumral saçlarıyla gerçekten yakışıklı görünüyordu. Ama onu yakışıklı yapan yalnızca yüzü değildi. Konuşurken karşısındakini dinleyişi, kitaplara dokunurken gösterdiği özen, kimseyi küçümsemeyen tavrı... Bütün bunlar onu olduğundan daha da farklı gösteriyordu.

Tam o sırada Yusuf önümde durdu.

"Karşı kıyıya birlikte dönelim mi?" diye sordu.

Başımı kaldırdım.

"Kayıkla."

İskeleye bağlı küçük kayıkları gösterdi.

"Yürüyerek gitmek de mümkün ama suyun üzerinden yürüyemeyiz."

Etrafıma kısa bir bakış attım. Havanın kararmasına henüz vardı. Dimitri'nin alışveriş listesi neredeyse tamamlanmıştı. Dönüşte yalnızca şarap almam gerekiyordu. İçimdeki çekingen ses hâlâ beni durdurmaya çalışıyordu. Ya biri görürse, ya hakkında konuşurlarsa... Fakat nedense bu kez o sesi susturmak istedim.

"Peki."

Yusuf'un yüzünde belli belirsiz bir gülümseme oluştu. Birlikte küçük bir kayığa bindik. Kayıkçı küreklerini suya bıraktığında iskeleden yavaşça uzaklaştık. Bu kez kayıkta yalnızca biz vardık.

Rüzgâr saçlarımın örtünün altından kaçan birkaç telini savururken başörtümü biraz daha sıkı bağladım.

Haliç'in üzerinde ilerledikçe şehrin gürültüsü geride kalıyor, yalnızca küreklerin suyu yararken çıkardığı ritmik ses duyuluyordu.

Bir süre konuşmadık. Sessizlik garip değildi. Aksine huzurluydu. Yusuf denize bakıyordu. Ben de onu izlememeye çalışıyordum. Sonunda sessizliği o bozdu.

"Bir şey sorabilir miyim?"

"Tabii."

"Şarkıları neden gözlerinizi kapatarak söylüyorsunuz?"

Soruyu beklemiyordum.

Bir süre cevap veremedim. Bakışlarımı denizin gri sularına çevirdim. Küreklerin suyu yararken çıkardığı ses, konuşmamı kolaylaştırıyordu sanki.

"İnsanların yüzlerine bakarsam korkuyorum."

Yusuf hiçbir şey söylemedi. Yalnızca dinledi.

"Bazen..." dedim usulca. "Birinin bana nasıl baktığını görmek istemiyorum. Bana acıyor mu, beni hor mu görüyor, yoksa yalnızca sesimi mi dinliyor. Bilmiyorum."

Derin bir nefes aldım.

"Bir de... o bakışlar var."

Başımı hafifçe eğdim.

"Kadını değil de yalnızca bedenini gören, insanın içini ürperten o şehvet dolu bakışlar... Onları saymak bile istemiyorum."

Parmaklarımı avuçlarımın içinde sıktım.

"Onları gördüğüm an sesim düğümleniyor. Söyleyeceğim sözleri unutuyorum. O yüzden gözlerimi kapatıyorum."

Dudaklarımda buruk bir gülümseme belirdi.

"Şarkıyı onlara değil... kendime, babama ve çocukluğuma söylüyormuş gibi hissediyorum. Ancak o zaman korkum biraz olsun susuyor."

Küçük bir dalga kayığın yanına vurdu.

"Bu yüzden gözlerimi kapatıyorum. Şarkıyı yalnızca kendime söylüyormuş gibi hissediyorum."

Yusuf uzun süre hiçbir şey söylemedi. Sonra beklemediğim kadar yumuşak bir sesle konuştu.

"Ben de insanların gözlerine bakamam bazen."

Şaşkınlıkla ona döndüm.

"Siz mi?" Gülümsedi.

"İnsanlar sürekli bir şey bekliyor."

"Benden, babamdan, ailemizden. Bazen gözlerinin içine bakarsam bütün o beklentileri görüyorum. Bu yüzden başımı eğiyorum."

Meyhanedeki ilk gecemiz gözümün önüne geldi.

"Demek o yüzden bana bakmıyordunuz."

Başını iki yana salladı.

"Aslında..."

Kısa bir an durdu.

"Size bakmamak için uğraşıyordum."

Kalbim sanki bir anlığına atmayı unuttu.

"Neden?"

"Çünkü baktığım anda yeniden bakmak isteyeceğimi hissettim."

Nefesim boğazımda düğümlendi. Ne diyeceğimi bilemedim. Başımı çevirip denize baktım. Martılar kayığın üzerinden geçiyor, uzakta balıkçılar ağlarını toplamaya hazırlanıyordu. Bir kıyıda çocuklar taş sektiriyor, attıkları her taşta kahkahaları suyun üzerine yayılıyordu.

Kayık kıyıya yanaştığında ikimiz de aynı anda ayağa kalktık. Yusuf önce kayıktan indi. Sonra elini bana uzattı. Bir an duraksadım. Etrafımıza baktım. İskelede onlarca insan vardı. Hiçbiri bizi tanımıyordu. Elimi usulca onun avucuna bıraktım. Parmaklarım yalnızca bir anlığına eline değdi. Kayığın hafif sallanışı durunca hemen elimi geri çektim.

"Teşekkür ederim."

Başını hafifçe eğdi.

"Rica ederim."

Tam birlikte yürümeye başlayacakken aklıma Dimitri'nin listesi geldi.

Olduğum yerde durdum.

"Şarap..."

Yusuf bana döndü.

"Bir şey mi unuttunuz?"

"Evet. Dimitri'nin şarabını almadım. Her zaman bizim taraftaki bir Rum tüccardan alıyoruz."

Listeyi açıp son satıra baktım. Gerçekten de yalnızca o kalmıştı.

İçimden sessizce söylendim.

"Onca şeyi aldım, en önemlisini unutmuşum."

Yusuf gülümsedi.

"Henüz unutmuş sayılmazsınız. Vaktimiz var."

Birlikte limanın yanındaki dar sokağa saptık. Sokağın sonunda, önünde meşe fıçıları dizilmiş küçük bir dükkân vardı. Kapının üzerine asılmış üzüm salkımları uzaktan bile dikkat çekiyordu.

İçeri girer girmez yaşlı Rum tüccar beni tanıdı.

"Helena gelmedi bugün?"

"İşi vardı."

"Dimitri beni gönderdi."

Adam başını salladı.

"Demek sıra sana geldi."

Dimitri'nin adını duyması yetmişti. Hiç soru sormadan büyük meşe fıçısının musluğunu açtı. Kırmızı şarabı dikkatlice toprak testiye doldurdu. Ağzını mantarla kapatıp kalınca bir bezle sardı. Ben keseyi çıkarıp parasını öderken Yusuf testiyi eline aldı. Hemen itiraz ettim.

"Olmaz. Taşırım."

Yusuf testiyi iki eliyle kavradı.

"Buna taşımak demiyorsunuz sanırım."

İstemeden güldüm.

"Her hafta Helena taşıyor."

"Bugün Helena yok." dedi sakince.

"Bugün ben varım."

"Fakat..."

"İzin verin."

Testiyi bana bırakmaya hiç niyeti yok gibiydi. Sonunda pes edip gülümsedim.

"Peki. Yalnız Dimitri bunu görürse..."

Yusuf tek kaşını kaldırdı.

"Kızar mı?"

"Dimitri'nin neye kızıp neye kızmayacağını hiçbirimiz tam olarak bilemeyiz."

Bu kez ikimiz de güldük. Dar sokaklardan birlikte yürümeye başladık. Ben elimde baharat bohçasını taşıyordum. Yusuf ise ağır şarap testisini.

Meyhanenin bulunduğu sokağa vardığımızda güneş yavaş yavaş Galata'nın çatılarına doğru eğiliyor, taş sokaklar akşamın altın rengine bürünüyordu. Kapının önündeki fener yeni yakılmış, sarı ışığı taş duvarlara vuruyordu.

Yusuf elindeki testiyi bana uzattı.

"Sanırım görevimi burada tamamlıyorum."

İkimiz de istemeden gülümsedik.

Şarabı kollarımın arasına aldım.

"Bugün için..." Bir an duraksadım. "Teşekkür ederim."

"Asıl ben teşekkür ederim."

"Neden?"

"Uzun zamandır bu kadar güzel bir gün geçirmemiştim."

Kalbim yine aynı tuhaf şekilde hızlandı. Ne diyeceğimi bilemedim.

Tam meyhanenin kapısına yönelmek üzereydim ki Yusuf yeniden seslendi.

"Miriam."

İlk kez adımı bu kadar doğal söylemişti. Arkamı döndüm. Yüzünde meyhanedeki ilk geceden beri görmediğim kadar sıcak bir ifade vardı.

"Sizi..." Kısa bir an sustu. "Yine görebilir miyim?"

Nefesim boğazımda düğümlendi. Ben de istiyordum. Hem de düşündüğümden daha çok. Ama cevabını bilmiyordum. Dudaklarımı araladım. Tam konuşacakken Meyhanenin ağır ahşap kapısı açıldı.

Dimitri kapının eşiğinde durmuş bize bakıyordu.

Önce Yusuf'a baktı uzun uzun sonra bakışları bana geçti. Yusuf da dimdik duruyor, onun bakışlarını aynı sakinlikle karşılıyordu. İki adam birbirini ilk kez görüyordu. Fakat ikisinin de birbirini tarttığı belliydi.

Sessizliği Dimitri bozdu.

"Geç kaldın."

Başımı önüme eğdim.

"Özür dilerim."

Dimitri başka hiçbir şey söylemedi.

Yusuf "Ben artık gideyim."

Tam arkasını dönecekken Dimitri ilk kez ona seslendi.

"Çelebi."

Yusuf durdu.

Dimitri birkaç adım yaklaştı. Sesi sakindi ama her kelimesi ağırdı.

"Galata'nın sokaklarını tanıyor olabilirsiniz." Kısa bir an sustu.

"Ama bu mahallenin insanlarını henüz tanımıyorsunuz." Bakışlarını hiç kaçırmadan devam etti.

"Burada herkes göründüğü gibi değildir." Yusuf dikkatle dinliyordu.

Dimitri son cümlesini neredeyse fısıldar gibi söyledi.

"Ben de."

İkisi birkaç saniye birbirine baktı. Yusuf başını hafifçe eğdi.

"Tanıyacağım günü beklerim."

Dimitri cevap vermedi. Yusuf bana son kez baktı ve başıyla selam verdi. Sonra ağır adımlarla sokağın sonunda gözden kayboldu. Ben hâlâ olduğum yerde duruyordum. Dimitri ise kapıyı açıp yalnızca tek bir cümle söyledi.

"İçeri gir."

Bölüm etkileşimi

Okurlar bu bölümle etkileşime geçti

126okunma 50beğeni 1yorum
Bu iki tercih yalnızca bu tarayıcıda saklanır; yukarıdaki Vaveyla sayaçları gerçek uygulama verisidir.

Kategoriler ve Temalar

Kategoriler ve temalar yükleniyor…