Montezuma'nın Kızı kitap kapağı

20. bölüm / 41

Bölüm XIX — Dört Tanrıça

Uygulamada Aç
Bölümü paylaş
Bu sayfayı paylaş
WhatsApp

Kitap sayfası
Bölümler 41Şu an: Bölüm XIX — Dört Tanrıça
  1. 1 İthaf382 kelime
  2. 2 Birinci Bölüm — Thomas Wıngfıeld Öyküsünü Neden Anlatıyor1.854 kelime
  3. 3 Iı. Bölüm — Thomas Wıngfıeld’ın Soyu2.040 kelime
  4. 4 Üçüncü Bölüm — İspanyolun Gelişi2.155 kelime
  5. 5 Bölüm IV — Thomas Aşkını Anlatıyor2.258 kelime
  6. 6 Bölüm V — Thomas Yemin Ediyor2.860 kelime
  7. 7 Bölüm VI — Elveda, Sevgilim1.872 kelime
  8. 8 Bölüm VII — Andres de Fonseca2.476 kelime
  9. 9 Bölüm VIII — İkinci Karşılaşma2.594 kelime
  10. 10 Bölüm IX — Thomas Zengin Oluyor2.442 kelime
  11. 11 Bölüm X — Isabella de Sıguenza’nın Sonu3.438 kelime
  12. 12 Bölüm XI — Karakın Batışı2.047 kelime
  13. 13 Bölüm XII — Thomas Karaya Çıkıyor2.797 kelime
  14. 14 Bölüm XIII — Kurban Taşı2.415 kelime
  15. 15 Bölüm XIV — Guatemoc’un Kurtarılması2.162 kelime
  16. 16 Bölüm XV — Montezuma’nın Sarayı2.609 kelime
  17. 17 Bölüm XVI — Thomas Tanrı Oluyor2.461 kelime
  18. 18 Xvıı. Bölüm — Papantzın’in Dirilişi2.438 kelime
  19. 19 Bölüm XVIII — Gelinlerin Adlandırılması2.279 kelime
  20. 20 Bölüm XIX — Dört Tanrıça2.403 kelime · Okuduğun bölüm
  21. 21 Xx. Bölüm — Otomıe’nin Öğüdü2.569 kelime
  22. 22 Bölüm XXI — Aşk Öpücüğü2.171 kelime
  23. 23 Xxıı. Bölüm — Haçın Zaferi2.153 kelime
  24. 24 Xxııı. Bölüm — Thomas Evleniyor3.290 kelime
  25. 25 Xxıv. Bölüm — Korku Gecesi1.884 kelime
  26. 26 Xxv. Bölüm — Montezuma’nın Hazinesinin Gömülmesi3.433 kelime
  27. 27 Bölüm XXVI — Guatemoc’un Taç Giyişi1.973 kelime
  28. 28 Bölüm XXVII — Tenoctıtlan’ın Düşüşü2.547 kelime
  29. 29 Yirmi Sekizinci Bölüm — Thomas’ın Ölümüne Hükmediliyor2.303 kelime
  30. 30 Xxıx. Bölüm — De Garcıa İçini Döküyor2.447 kelime
  31. 31 Xxx. Bölüm — Kaçış2.188 kelime
  32. 32 Xxxı. Bölüm — Otomıe Halkına Yalvarıyor2.750 kelime
  33. 33 Bölüm XXXII — Guatemoc’un Sonu1.823 kelime
  34. 34 Bölüm XXXIII — Isabella de Sıguenza’nın İntikamı2.029 kelime
  35. 35 Bölüm XXXIV — Çamlar Şehri’nin Kuşatılması2.270 kelime
  36. 36 Xxxv. Bölüm — Otomie Kadınlarının Son Kurbanı2.861 kelime
  37. 37 Bölüm XXXVI — Teslim Oluş2.221 kelime
  38. 38 Xxxvıı. Bölüm — İntikam2.380 kelime
  39. 39 Xxxvııı. Bölüm — Otomıe’nin Vedası2.589 kelime
  40. 40 Bölüm XXXIX — Thomas Ölüler Arasından Dönüyor2.589 kelime
  41. 41 Xl. Bölüm — Amen1.463 kelime

BÖLÜM XIX

DÖRT TANRIÇA
Uzunca bir süre geçti; sonunda Cortes ve fatihlerinin Meksika’ya giriş günü geldi. İspanyollar şehri işgal ettikten sonra yaptıklarının hepsini uzun uzadıya anlatmaya niyetim yok; bunlar tarihî olaylardır, benim anlatacak kendi hikâyem var. Bu yüzden yalnızca benim de içinde bulunduğum olayları yazacağım. Montezuma ile Cortes’in buluşmasını görmedim; ama imparatorun, bütün görkemiyle Süleyman gibi giyinmiş ve soylularıyla çevrili hâlde buluşmaya gidişini gördüm. Şundan eminim: Kurban edilmeye götürülen hiçbir kölenin yüreği, Montezuma’nın bu uğursuz gündeki yüreğinden daha ağır değildi. Çünkü artık budalalığı onu mahvetmişti ve sanırım yazgısına doğru gittiğini biliyordu.

Daha sonra, akşama doğru, imparatorun altın tahtırevanıyla geri döndüğünü ve babası Axa’nın yaptırdığı saraya geçtiğini gördüm. Bu saray kendi sarayının karşısında, ondan yaklaşık beş yüz adım uzakta, tapınağın batı kapısına bakıyordu. Derken kalabalığın haykırışlarını, aralarında atların ve silahlı askerlerin ayak seslerini duydum. Odamdaki bir koltuktan İspanyolların büyük caddeden ilerleyişini seyrettim; Hristiyan erkekleri görünce yüreğim çarptı. En önde, zengin zırhlara bürünmüş önderleri Cortes at sürüyordu: orta boylu, soylu duruşlu, her şeyi dikkatle gözleyen düşünceli bakışlara sahip bir adamdı. Ardından birkaç kişi atlı, çoğu yaya olan küçük fatih ordusu geldi; çevrelerine cesur ve şaşkın gözlerle bakıyor, kendi aralarında Kastilya dilinde şakalaşıyorlardı. Sayıları bir avuçtan ibaretti; güneşte yanmış, savaşta yara bere içinde kalmışlardı. Bazıları kötü silahlanmış, neredeyse paçavralara bürünmüştü. Onlara bakarken, düşman binlercesini, hastalıkları ve savaşı aşıp Montezuma’nın kudretinin yurduna kadar ilerlemelerini sağlayan o yılmaz cesarete hayran kalmamam mümkün değildi.

Cortes’in yanında, üzengisini elinde tutarak yürüyen, beyaz giysiler giymiş, başı çiçeklerle taçlandırılmış güzel bir yerli kadın vardı. Sarayın önünden geçerken yüzünü çevirdi. Onu hemen tanıdım; dostum Marina’ydı. Arzuladığı yüceliğe erişmişti; ülkesine getirdiği bütün felaketlere rağmen, bu konumundan ve efendisinin sevgisinden son derece mutlu görünüyordu.

İspanyollar geçerken yüzlerini birer birer, belli belirsiz bir nefret umuduyla süzdüm. Ölüm bizi birbirimize ulaşamayacak hâle getirmiş olabilirdi; yine de fatihlerin arasında de Garcia’yı göreceğimi yarı yarıya düşünüyordum. Kan, altın ve yağma vaat eden böylesi bir sefer, katılma gücü olsa onun kötü yüreğine mutlaka hitap ederdi. İçimdeki tuhaf bir his de onun ölmediğini söylüyordu. Ama o gün Meksika’ya girenlerin arasında ne ölü ne de diri olarak vardı.

O gece Guatemoc’u gördüm ve işlerin nasıl gittiğini sordum.

“Güvercinin yuvasına tüneyen çaylak için iyi,” diye acı bir kahkahayla karşılık verdi, “ama güvercin için çok kötü. Amcam Montezuma ötelerde ötüyordu,” deyip Axa’nın sarayını gösterdi, “Teulelerin komutanı da karşılık verdi. Ama saklamaya çalışsa da güvercin sesinin içindeki şahin çığlığını duyabiliyordum. Yakında Tenoctitlan’da pek şenlikli işler olacak.”

Haklıydı. Bir hafta geçmeden Montezuma İspanyollar tarafından haince yakalandı ve gece gündüz askerlerinin gözetimi altında, kendi karargâhlarında tutsak edildi. Ardından olaylar peş peşe geldi. Kıyı bölgelerindeki bazı beyler birkaç İspanyol’u öldürünce, Cortes’in kışkırtmasıyla Meksika’ya çağrıldılar. Geldiler ve sarayın avlusunda diri diri yakıldılar. Hepsi bu kadar da değildi; hükümdarları Montezuma, ayaklarında prangalarla bu infazı izlemeye zorlandı. Azteklerin imparatoru öylesine alçalmıştı ki sıradan bir suçlu gibi zincir taşımak zorundaydı. Bu aşağılanmanın ardından İspanya Kralı’na bağlılık yemini etti; hatta savaş açacağı Tezcuco beyi Cacama’yı hainlikle ele geçirip İspanyolların eline vermeyi başardı. İmparatorluğun biriktirilmiş bütün altın ve hazinelerini, yüz binlerce İngiliz sterlini değerinde bir serveti, onlara teslim etti. Ulus bütün bunlara katlandı; sersemlemişti ve tutsak kralının emirlerine hâlâ boyun eğiyordu. Fakat Montezuma İspanyolların büyük tapınağın kutsal mekânlarından birinde gerçek Tanrı’ya tapınmalarına izin verince, binlerce Aztek’in arasında hoşnutsuzluk ve bastırılmış öfke uğultusu yükseldi. Havayı dolduruyor, insanların toplandığı her yerde duyuluyordu; sesi uzaktaki öfkeli bir denizi andırıyordu. Fırtınanın kopacağı saat yaklaşmıştı.

Bütün bu süre boyunca hayatım eskisi gibi sürüp gitti; yalnızca sarayın duvarlarının dışına çıkmama izin verilmiyordu. İspanyollarla bir şekilde ilişki kurmamdan korkuyorlardı; onlar, orada tutsak tutulup kurban edilmeye mahkûm edilmiş beyaz kanlı bir adam bulunduğunu bilmiyorlardı. O günlerde nişanlılarımın başında gelen Prenses Otomie’yi de pek az gördüm. Aramızdaki tuhaf aşk sahnesinden beri benden kaçınıyordu; şölenlerde ya da bahçelerde karşılaştığımızda yalnızca önemsiz şeylerden veya devlet işlerinden söz ediyordu. Sonunda evlilik günüm geldi. Huitzel Bayramı sırasında altı yüz Aztek soylusunun katledilmesinden bir önceki geceydi; bunu hatırlıyorum.

Düğün günümde büyük bir törenle karşılandım; kent ileri gelenleri gelip önümde saygıyla eğiliyor, bana tanrıymışım gibi tapınıyor ve tütsü yakıyorlardı. Kokudan usanmıştım; çünkü ülke böylesi bir keder içindeyken bile rahipler törenlerinden ve zulümlerinden zerre kadar vazgeçmiyordu. Teule soyundan olduğum için kurban edilmemin tanrıların öfkesini yatıştıracağına dair büyük umut besliyorlardı. Günbatımında iki saatten fazla süren görkemli bir şölen verildi. Sonunda bütün konuklar ayağa kalkıp tek bir ağızdan haykırdı:

“Şan sana, ey Tezcat! Yeryüzünde mutluluk içindesin; Güneş’in Evleri’nde de mutlu olasın. Oraya vardığında bize iyi davrandığımızı, sana en iyimizi sunduğumuzu hatırla; günahlarımız bağışlansın diye bizim için aracılık et. Şan sana, ey Tezcat!”

Sonra ileri gelen soylulardan ikisi öne çıktı; ellerinde meşalelerle beni daha önce hiç görmediğim görkemli bir odaya götürdüler. Burada giysilerimi değiştirip şimdiye kadar giydiklerimden de daha gösterişli, en ince işlemeli pamuklu kumaştan ve sinek kuşlarının parıltılı tüylerinden yapılmış giysiler giydirdiler. Başıma çiçek çelenkleri, boynuma ve bileklerime iri ve paha biçilmez zümrütler taktılar. Bu kılıkta, bana değil kadın güzelliğine daha çok yakışan bir giysi içindeki zavallı bir papağana benziyordum.

Giyinip kuşandıktan sonra meşaleler birden söndürüldü ve bir süre sessizlik oldu. Ardından uzaktan, gelin türküsü söyleyen kadınların sesini duydum. Kendi tarzında yeterince güzeldi, ama sözlerini yazıya dökmekten kaçınacağım. Şarkı kesildi; hışırdayan giysilerin ve alçak sesli fısıldaşmaların sesi geldi. Sonra bir erkek sesi şöyle dedi:

“Orada mısınız, ey göklerin seçilmişleri?”

Bir kadın sesi, sanırım Otomie’ninkiydi, karşılık verdi:

“Buradayız.”

“Ey Anahuac’ın genç kızları,” dedi karanlıktan konuşan adam, “ve sen, ey tanrılar arasında tanrı olan Tezcat, sözlerimi dinle. Genç kızlar, büyük bir onura eriştiniz; çünkü göklerin seçimiyle dört ulu tanrıçanın adlarına, güzelliklerine ve erdemlerine layık görüldünüz. Yaratıcınız ve efendiniz olan bu tanrının yanında bir süre kalmak üzere seçildiniz; o, Güneş’in yurtlarındaki evine gitmeden önce kısa bir süreliğine bizi ziyaret etmeyi uygun gördü. Bu onura layık olduğunuzu gösterin. Ona teselli verin ve şefkat gösterin; nezaketinizle görkemini unutturup, yurduna döndüğünde halkınız hakkında güzel izlenimler ve minnet dolu anılar götürmesini sağlayın. Bu yaşamda onun yanında geçireceğiniz süre pek kısa; çünkü ruhunun kanatları, kafesteki bir kuşunki gibi, şimdiden etten kemikten bedeninin parmaklıklarına çarpıyor. Yakında kendini bizden ve sizden kurtarıp ayrılacak. Yine de isterseniz içinizden birinin ona evine kadar eşlik etmesine, Güneş’in Evleri’ne uçuşunu paylaşmasına izin var. İster onunla gidin ister ömrünüz boyunca yasını tutmak üzere burada kalın, hepinize söylüyorum: onu sevin ve bağrınıza basın, ona şefkatle ve yumuşaklıkla davranın. Yoksa burada da öte dünyada da felaket sizi bulur; gökte sizin ve hepimizin adı kötüye çıkar. Sana da, ey Tezcat, göksel eşlerinin adlarını taşıyan ve alametlerini kuşanan bu genç kızları kabul etmen için yalvarıyoruz. Anahuac diyarında onlardan daha güzel, soylu doğmuş kimse yok; aralarında kralımızın kızı da var. Elbette kusursuz değiller; kusursuzluğu yalnızca göksel âlemlerde sen bilirsin. Bu hanımlar, gerçek eşlerin olan tanrıçaların ancak gölgeleri ve simgeleri; burada kusursuz kadın yok. Ne yazık ki sana sunabileceğimiz daha iyisi bulunmuyor. Buradan göçme zamanın geldiğinde bu diyarın kadınlarını iyi anmanı ve yukarıdan onlara bereketini vermeni umuyoruz; yeryüzünde eşlerin diye anılan bu kadınları hoş bir anıyla hatırlaman için.”

Ses durakladı, sonra yeniden konuştu:

“Ey kadınlar, kendi kutsal adlarınız Xochi, Xilo, Atla ve Clixto adına ve bütün tanrıların adına, sizi yaratıcı Tezcat’la, yeryüzünde kaldığı süre boyunca ona eşlik etmeniz için evlendiriyorum. İnsan bedenine bürünmüş tanrı, simge kusursuzlaşsın ve sır yerine gelsin diye kendi yarattığı sizleri eş olarak alıyor. Ama sevinciniz fazlaca büyümesin diye şimdi olacakları görün.”

Ses bu sözleri söylerken büyük odanın öbür ucunda pek çok meşale birden yandı ve korkunç bir manzara ortaya çıktı. Kurban taşının üzerine uzatılmış bir erkek bedeni vardı; ama adam yaşıyor muydu, yoksa balmumundan mı yapılmıştı, bugüne dek bilmiyorum. Boyalı değilse, benimki gibi bembeyaz parlayan teninden ötürü balmumundan yapılmış olduğunu düşünüyorum. Her hâlükârda, beş rahip uzuvlarını ve başını tutuyordu; altıncısıysa iki eliyle bir obsidyen bıçak kavramış, başında dikiliyordu. Bıçak havada parladı; parıltısı sönerken meşaleler de söndürüldü. Ardından darbenin boğuk yankısı ve inleme sesleri duyuldu; her şey sessizliğe gömüldü. Sonra gelinler bir kez daha evlilik şarkılarına başladı. Tuhaf, coşkulu ve tatlı bir ezgiydi; ama gördüklerim ve duyduklarımdan sonra beni pek etkilemedi.

Karanlıkta gittikçe daha yüksek sesle şarkı söylemeyi sürdürdüler. Derken odanın ucunda bir meşale yandı; sonra bir başkası, ardından bir başkası... Kimin yaktığını göremedim; oda ışıklar içinde kaldı. Sunak, kurban ve rahipler ortadan kaybolmuştu; odada benden ve dört gelinden başka kimse kalmamıştı. Hepsi uzun boylu, güzel kadınlardı; mücevherler ve çiçeklerle bezeli beyaz gelinlikler giyiyor, alınlarında dört tanrıçanın alametlerini taşıyorlardı. Ama Otomie dördünün de en vakur ve en güzeliydi; gerçekten bir tanrıçayı andırıyordu. Birer birer yanıma yaklaştılar; gülümseyip iç geçirerek önümde diz çöktüler ve elimi öpüp şöyle dediler:

“Bir süreliğine eşin olmak üzere seçildim, ey Tezcat; ne mutlu bana! İyi tanrılar, seni hoşnut etmeyi bana nasip etsin; böylece sana tapındığım gibi sen de beni sevebilirsin.”

Konuşan kadın sonra geri çekilip sesimizin erişemeyeceği kadar uzaklaştı; yerini sıradaki aldı.

En son Otomie geldi. Diz çöküp sözleri söyledi, sonra alçak sesle ekledi:

“Gelin ve tanrıça olarak koca ve tanrı Tezcat’a söylediklerimi söyledim. Şimdi ey Teule, kadın olarak erkeğe konuşuyorum. Beni sevmiyorsun, Teule; öyleyse istersen, başkalarının buyruğuyla evlendirilen bizler kendi isteğimizle boşanalım da biraz olsun utançtan kurtulayım. Bunlar benim dostlarım, bizi ele vermezler.” Deyip gelin arkadaşlarını işaret etti.

“Nasıl istersen, Otomie,” diye kısa cevap verdim.

“İnceliğin için teşekkür ederim, Teule,” dedi hüzünle gülümseyerek. Saygıyla eğilip uzaklaştı. Giderken öylesine vakur ve tatlı görünüyordu ki yüreğim yine aşkla sarsıldı. O geceden kurban edileceğim o korkunç saate dek Prenses Otomie’yle aramızda bir öpücük ya da şefkatli bir söz geçmedi. Yine de dostluğumuz ve sevgimiz her gün arttı; birlikte çok konuşuyor, onun yüreğini Göklerin gerçek Kralı’na çevirmeye çalışıyordum. Ama bu kolay değildi. Babası Montezuma gibi Otomie de halkının tanrılarına bağlıydı, rahiplerden nefret ediyordu ve kurban edilenler ülkesinin düşmanları olmadığı sürece insan kurban etme törenlerinden tiksiniyordu. Bu törenleri paba’ların başlattığını söylüyordu; çünkü ilk çağlarda tanrıların sunaklarında insan değil, yalnızca çiçek sunulurdu. Sevgimiz her gün büyüyüp olgunlaştı; ben farkına bile varmadan sonunda, Lily’den sonra yeryüzünde herkesten çok onu sevmiştim. Diğer kadınlar nazik ve güzel olsalar da kısa zamanda onlardan nefret etmeye başladım. Yine de onlarla yiyip içip eğlendim; kısmen bunu yapmak zorunda olduğum için, yoksa hoşlarına gitmeyerek onları sefil bir ölüme sürükleyebilirdim; kısmen de dehşetimi içki ve eğlenceyle boğmak için. Unutulmamalı ki yeryüzünde kalan günlerim azdı ve korkunç son yaklaşıyordu.

Düğün kutlamamın ertesi günü, Cortes’in İspanyolların komutanlığını bıraktığı hidalgo Alvarado’nun emriyle altı yüz Aztek soylusu alçakça katledildi. Çünkü Cortes o sırada kıyı bölgelerinde yoktu; düşmanı Küba valisi Velasquez’in kendisini dize getirmek için gönderdiği Narvaez’le savaşmaya gitmişti.

Huitzel Bayramı o gün kutlanıyordu; tapınağın yılanların kıvrılan biçimleriyle işlenmiş bir duvarla çevrili büyük avlusunda kurbanlar sunuluyor, şarkılar söyleniyor ve dans ediliyordu. O sabah, bayrama katılmaya gitmeden önce Prens Guatemoc beni resmî bir nezaket ziyaretinde görmeye geldi.

Giyiminin gösterişi bana öyle düşündürdüğü için bayrama katılmayı düşünüp düşünmediğini sordum.

“Evet,” diye cevap verdi, “ama neden soruyorsun?”

“Senin yerinde olsam gitmezdim, Guatemoc. Söyle bakalım, dansçılar silahlı olacak mı?”

“Hayır, âdet böyle değildir.”

“Silahsız olacaklar, Guatemoc; ülkenin en seçkin insanları onlar. Şu çevrili alanda silahsız dans edecekler, Teulelerse silahlarıyla onları seyredecek. Peki ya aralarında bir kavga çıkarsa?”

“Böyle konuşmanın sebebini bilmiyorum, Teule; şu beyaz adamlar herhâlde korkak katiller değildir. Yine de sözlerini bir alamet sayıyorum. Bayram mutlaka yapılmalı, çünkü bak, soylular şimdiden toplanıyor; ama ben katılmayacağım.”

“Bilgece davranıyorsun, Guatemoc,” dedim. “Bilgece davrandığına eminim.”

Daha sonra Otomie, Guatemoc ve ben sarayın bahçesine girdik. Montezuma’nın pazar yerini ve tapınağın avlularını gözetlemek için yaptırdığı, küçük bir piramidin, minyatür bir teocalli’nin tepesine oturduk. Buradan Aztek soylularının dansını gördük, çalgıcıların şarkılarını duyduk. Neşeli bir manzaraydı; parlak güneş altında tüyden giysileri mücevherden yapılmış pelerinler gibi parlıyordu. Sonunun nasıl olacağını kimse tahmin edemezdi. Dansçıların arasında zırhlara bürünmüş, kılıç ve fitilli tüfeklerle silahlanmış İspanyol grupları vardı. Zaman ilerledikçe bu adamların yerlilerden ayrıldıklarını, kapıların çevresinde ve Yılanlı Duvar’ın gölgesindeki çeşitli noktalarda arılar gibi kümelenmeye başladıklarını fark ettim.

“Bunun anlamı ne olabilir?” diye Guatemoc’a sordum. Tam o sırada bir İspanyol’un havada beyaz bir kumaş salladığını gördüm. Kumaş daha dalgalanmasını bitirmeden her yandan duman yükseldi, fitilli tüfek sesleri duyuldu. Dansçıların arasındaki adamlar ölü ya da yaralı olarak yere yığıldı; henüz yara almamış kalabalığın çoğu korkmuş koyunlar gibi birbirine sokulup sessiz ve dehşet içinde kaldı. Sonra İspanyollar, böylesi bir kötülüğe girişirken âdetleri olduğu üzere koruyucu azizlerinin adını haykırıp kılıçlarını çektiler ve silahsız Aztek soylularına saldırarak onları öldürmeye başladılar. Bazıları çığlık atıp kaçtı, bazılarıysa kesilip biçilene dek yerinden kıpırdamadı. Ama kalsalar da kaçsalar da sonları aynıydı; kapılar tutulmuş, duvar tırmanamayacak kadar yüksekti. Hepsini orada katlettiler; her şeyi gören Tanrı, katillerini ödüllendirsin! İş çabuk bitti. Kumağın sallanmasından on dakika geçmeden altı yüz adam ölü ya da can çekişir hâlde kaldırım taşlarının üzerine serilmişti. İspanyollar zafer çığlıkları atarak cesetlerinin üzerlerindeki değerli süsleri yağmalıyordu.

Sonra Guatemoc’a dönüp, “Gördüğüm kadarıyla o şenliğe katılmamakla iyi etmişsin,” dedim.

Ama Guatemoc cevap vermedi. Ölülerle onları öldürenlere bakıp sessiz kaldı. Yalnızca Otomie konuştu: “Ne kadar yumuşak huylu bir halksınız siz Hristiyanlar,” dedi acı bir kahkahayla. “Konukseverliğimizin karşılığını böyle veriyorsunuz. Umarım babam Montezuma konuklarından hoşnuttur. Ah, onun yerinde olsaydım hepsini kurban taşının üzerine yatırırdım. Tanrılarımız sizin dediğiniz gibi şeytansa, sizinkilere tapanlar nedir?”

Sonunda Guatemoc, “Bize kalan tek şey intikam; başka hiçbir şey değil. Montezuma kadınlaştı, artık onu dinlemiyorum; hayır, gerekirse onu kendi ellerimle öldürürüm. Ama ülkede hâlâ iki adam kaldı: amcam Cuitlahua ve ben. Şimdi ordularımızı toplamaya gidiyorum,” dedi. Ve gitti.

O gece kent, eşek arısı kovanı gibi vızıldadı. Ertesi gün şafak sökerken, gözün görebildiği her yerde sokaklar ve pazar yeri on binlerce silahlı savaşçıyla doluydu. Axa Sarayı’nın duvarlarına dalga gibi yüklendiler; bir kayaya çarpan dalga gibi, tüfek ateşiyle geri püskürtüldüler. Üç kez saldırdılar, üç kez geri çevrildiler. Sonra kadın kral Montezuma surların üzerinde göründü ve durmalarını istedi; çünkü saldırıyı başarırlarsa kendisi de ölebilirmiş. O zaman bile kutsal krallığına duydukları saygı öylesine büyüktü ki sözünü dinlediler ve bir süre İspanyollara saldırmadılar. Ama bundan ötesine razı olmadılar. Montezuma İspanyolları öldürmelerini yasaklıyorsa, onları en azından açlıktan teslim olmaya zorlamaya karar verdiler; o saatten sonra saray sıkı bir kuşatma altında tutuldu. Aztek askerlerinden yüzlercesi çoktan öldürülmüştü, ama kayıp yalnızca onların tarafında değildi; İspanyollardan bazıları ve Tlaskalalılardan birçoğu da ellerine düşmüştü. Talihsiz tutsakların sonu çabuk geldi: hemen büyük teocalli’nin tapınaklarına götürüldüler ve yoldaşlarının gözü önünde tanrılara kurban edildiler.

İşte o sırada Cortes, beraberinde çok daha fazla adamla döndü; çünkü Cortes, Narvaez’i yenmişti. Narvaez’in takipçileri Cortes’in sancağı altında birleşmiş, başkaları da onlara katılmıştı. Bunlardan birini tanımam için iyi bir nedenim vardı. Nedenini bilmiyorum ama Cortes, saldırıya uğramadan Axa Sarayı’ndaki yoldaşlarının yanına dönmesine izin verilerek içeri alındı. Ertesi gün, halkı yatıştırması için Montezuma’nın kardeşi, Palapan kralı Cuitlahua onun tarafından serbest bırakıldı. Ama Cuitlahua korkak değildi. Zindanın duvarlarının dışına çıkar çıkmaz, başında Guatemoc’un bulunduğu kurulu topladı.

Orada sonuna kadar savaşmaya karar verdiler; korkaklığı yüzünden Montezuma’nın krallığını yitirdiğini ilan ettiler ve kararlarını uygulamaya koyuldular. Bu karar yalnızca iki kısa ay önce alınmış olsaydı, bugün Tenoctitlan’da tek bir İspanyol bile sağ kalmazdı. Cortes’in sevgilisi, ince zekâsıyla zaferini sağlayan Marina’dan sonra, kendi düşüşünün ve Anahuac Krallığı’nın yıkılışının başlıca sorumlusu Montezuma’ydı.

Bölüm etkileşimi

Okurlar bu bölümle etkileşime geçti

0okunma 0beğeni 0yorum
Bu iki tercih yalnızca bu tarayıcıda saklanır; yukarıdaki Vaveyla sayaçları gerçek uygulama verisidir.

Kategoriler ve Temalar

Kategoriler ve temalar yükleniyor…