İnanılmaz Maceralar kitap kapağı

23. bölüm / 40

IX

Uygulamada Aç
Bölümü paylaş
Bu sayfayı paylaş
WhatsApp

Kitap sayfası
Bölümler 40Şu an: IX

IX
Anlaşılan, bundan sonra yalnızca bir seyirciye dönüşmüştüm. Bir kere, kız kardeşimin izlediği yol apaçıktı; ayrıca Mabel’i yalnız bırakma sorumluluğunu—Frances bunu bütünüyle omuzlarıma yüklemişti—üstlenmek pek içime sinmiyordu. Üstelik günün ilerleyen saatlerinde üçümüz bir araya geldiğimizde her şey tıpkı eskisi gibi, hiçbir sürtüşme ya da sıkıntı olmadan sürüp gidiyordu. Bu yüzden ziyareti birdenbire, apaçık bir bahaneyle yarıda kesmek yanlış bir karar gibi görünüyordu. En basit açıdan bakıldığında da bu, onu yüzüstü bırakmak olurdu. Her hâlükârda, bu benim gücümü aşıyordu; Frances ise kendisinin kalması gerektiği konusunda oldukça kararlıydı. Biz de kaldık. Gece yaşananlar, ertesi sabah güneş pırıl pırıl parladığında hep abartılı ve çarpıtılmış görünür; insan sonradan bir kâbusun dehşetini yeniden kuramaz, o sırada neden böylesine ezici geldiğini de anlayamaz.

Saat ona kadar uyudum. Kahvaltı gelsin diye zil çaldığımda, tepsinin üzerinde kız kardeşimden bir not duruyordu; sakin ve iç rahatlatıcı bir dille öğüt veriyordu. Mabel’in kendine geldiğini ve olanlardan hiçbir şey hatırlamadığını söylüyordu; sert önlemlere gerek yoktu, hiçbir şey bilmiyormuşum gibi davranmalıydım. “Bir de, Bill, sakıncası yoksa aramızda da bu konuyu açmayalım. Konuşmak her şeyi büyütür; böyle şeylerden söz etmemek en iyisi. Seni boş yere rahatsız ettiğim için üzgünüm; aptalca bir heyecana kapılmıştım. O an söylediklerimin hepsini lütfen unut.” Önce “saçmalık” yazmış, sonra üstünü çizip “söylediklerim” diye değiştirmişti. Gece boyunca ortalığı histerinin kapladığını anlatmak istemişti. Ben de açıklamayı kolayca yutuverdim; yine de beni en ufak ölçüde bile tatmin etmedi.

Ziyaretimizin bitmesine bir hafta daha vardı; felaket çıkmadan sonuna kadar kaldık. Ayrılma isteğim zaman zaman çılgınca bir kaçma arzusuna dönüşüyordu; ama kendimi tuttum, sustum, gözlemledim ve merak ettim. Hiçbir şey olmadı. Her zamanki gibi, her yerde olduğu üzere, olaylar gelişip birbirini izlemiyor, neden ile sonuç arasında bağ kurulmuyordu; bir doruk noktası da yoktu, hiç. Her şey rüzgârda gevşekçe sallanan kocaman bir perde gibi aşağı yukarı, ileri geri gidip geliyordu. Havanın nereden geldiğini ya da ortada neden bir perde olduğunu ancak belli belirsiz kestirebiliyordum. Bir romancı bu tuhaf malzemeyi ilgi çekici ama gerçek olamayacak kadar tutarlı bir olay örgüsüne dönüştürebilirdi. Bu yüzden bu bir öykü değil, bir yaşanmışlıktır. Hiçbir şey olmadı.

Belki de karanlığın çökmesine duyduğum yoğun hoşnutsuzluk bütünüyle hayal gücümün harekete geçmesinden kaynaklanıyordu; Frances’ın artık ev sahibemizin odasında yattığını öğrendiğimde öfkelenmem de belki yersizdi. Sinirlerimiz kuşkusuz gergindi. Kaçmamı zorunlu kılacak bir olay çıksın diye sürekli tetikteydim; ama böyle bir olay bir türlü ortaya çıkmıyordu. Hafif uyuyor, en ufak sesi duymak için kapımı aralık bırakıyor, hatta herkes yatağında düş görürken alt kattaki odalarda sessizce dolaşıyordum. Ama hiçbir şey bulamadım; kapılar hep kilitliydi. Kahyayı uygunsuz zamanlarda ve yerlerde bir daha görmedim; koridorlarda ya da salonlarda ayak sesi de duymadım. Gürültü bir daha hiç tekrarlanmadı. O korkunç, son gök gürültüsü—en büyük dehşetim—iki kez yükseldiği uçuruma geri çekilmişti. Düşüncelerimde varlığını kesin bir dille reddetsem de, bu gerçeğin ardındaki o büyük, karanlık neden beni inanılmaz ölçüde eziyordu. Mabel’in kaçma girişimi boşa çıktığından beri Kapılar amansızca kapalı kalmıştı. Başaramamıştı; onlar umudu kesmişti. Çünkü duyguların kıpırdanıp kendilerini söze dökmeden önce imalarda bulunduğu zihinsel bölgemi esir alan açıklama buydu. Yalnızca onu sıkıca orada tuttum; hiçbir zaman dile gelmedi.

Ama kulaklarım açıksa gözlerim de açılmıştı; yeterince zayıf olup kendimi kaptırsaydım uğursuz biçimde yorumlanabilecek yüzlerce ayrıntıyı fark etmediğimi söylemek boşuna olurdu. Çevremdeki koruyucu bir engel yıkılmıştı; genel çöküşün ardından Dehşet dolaşıyor, açık gediklerin arasından beni yokluyordu. Kabul etmeliyim ki bunların çoğu, sonradan yaşananlar ve Frances’la konuşmalarım onları canlı düşüncelere dönüştürmeden önce belli belirsiz hissettiğim duyguların abartılı birer uzantısı olmalıydı. Bu yüzden, zihnimin o bitmek bilmeyen son haftada dile getirmediği gibi, ben de bu yaşanmışlıkta onlardan söz etmiyorum.

Hayatımız eskisi gibi sürüyordu: Mabel yine gerçekdışı ve dış dünyaya kapalıydı; Frances sır saklıyor, kaygılanıyor, sinsiliğe varan bir incelikle davranıyor ve kendini unutacak kadar onu kurtarmaya çalışıyordu. Aynı tatsız yemekler, aynı usandırıcı uzun akşamlar, evin ve bahçenin boğucu çirkinliği vardı. Gölge öylesine yoğun biçimde çökmüştü ki, neredeyse gözle görülür, elle tutulur bir şeye benziyordu. Bu düşmanca, zalim yerde dostça bulduğum tek şey, korkunç teraslarda ve hatta çirkin evin pencerelerine kadar cesurca seğirten kızılgerdanlardı. Neşeyi yalnız onlar biliyordu; Tanrı’nın ışıl ışıl dünyasında hiçbir kötülüğün mümkün olmadığına inanarak dans ediyorlardı. Herkese inanıyorlardı; onların tanrısının hayat tasarısında cehenneme, lanetlenmeye ve kükürt göllerine yer yoktu. Bu küçük kuşları sevmeye başladım. Samuel Franklyn onları tanımış olsaydı, korku yerine sevgiyi miras bırakan başka bir vaaz vermiş olabilirdi!...

Zamanımın çoğunu yazarak geçiriyordum; ama bu, olsa olsa bir bahaneydi ve üstelik tehlikeli bir bahaneydi. Zihni üretmeye sevk ediyor, bunun sonucunda başka şeyler de akın akın içeri doluyordu. Okumak da aynı etkiyi yaratıyordu. Sonunda, işe yarar bir savunmanın tek yolu olarak saldırgan ve bilinçli bir direniş göstermem gerektiğini anladım. Uzağa yürüyüşe çıkamazdım; kız kardeşimi çok uzun süre yalnız bırakmam gerekirdi. Bu yüzden gezintilerim evin yakınlarıyla sınırlı kaldı. Yine de bahçede dolaşırken goblin bahçesine bir daha rastlamadım. Çok yakındaydı ama sanki içine bütünüyle giremiyordum. Belki de zihnime üşüşen o kadar çok şey vardı ki, hiçbirinin tek başına hâkimiyet kurması mümkün değildi.

Gerçekten de kız kardeşimin deyişiyle bütün yorumlar, bütün “katmanlar” sırayla içeri sızıp bir süreliğine yerleşiyordu. Gece gündüz geliyor, aklım onları içeri almayı reddetse de bir tür işgal hakkıyla yerlerini koruyorlardı. Yani içimde zaten bulunan duyguları harekete geçiriyor, bütünüyle yeni duygular getirmiyorlardı; çünkü her zihin, soyunun bütün çizgisi boyunca sırayla beslenip büyütülmüş atalarından kalma tortuları gizler. Rastgele yağan bir sağanak, herhangi bir gün bunlardan birini ya da ötekini çiçeklendirebilir. En azından benim başıma gelen buydu. Karanlık bastıktan sonra Engizisyon boş koridorlarda dolaşıyor, kasvetli salonlara korkunç işkence aletleri kuruyordu. Bir keresinde de kütüphanede, kötülüğümü itiraf edersem sonra yeniden işleyebileceğime dair o kolay ve tatlı inanç içimi kapladı; çünkü İtiraf, insanın içindekini dışa vurmasıdır, dışa vurmak rahatlatır ve yeniden biriktirmeye hazır hâle getirir. Böyle bir ruh hâlindeyken farklı düşünen herkese karşı acı ve bağışlamaz oluyordum. Başka bir sefer, Paganlığa özgü bir şey üzerime saldırdı—o sırada pek küçük, ama bir o kadar da anlamlı bir şey: Bir sentor sürüsünün nal sesleriyle evin çevresine üşüşüp evi yıkmak üzere geldiğini düşledim; ardından uyanıp çimliklerin aşağısındaki tarlada atların ayak seslerini duydum. Uğursuzca kişniyor, gürültülü soluk alışları sanki pencerelerimin hemen dışındaymış gibi işitiliyordu.

Ağaç olayının, az sonra anlatacağım çocuklarla ilgili olay dışında, hepsinden tuhafı olduğunu sanıyorum; çünkü gerçeğe yakınlığı unutulacak gibi değildi. Odamın doğu penceresinin dışında, çimenlikte dev bir sekoya duruyordu; tepesi üst pencere kanadının hizasına yükseliyordu. En yüksek terasa dikilmişti ve yaklaşık altı metre uzaktaydı. Geceleri perdeleri kapatırken onu sık sık görür, ağır eteklerini çevresine nasıl topladığını, öteki pencerelerden süzülen ışığın titreşen çizgi ve lekelerinin onu nasıl yükselen, heybetli bir görüntüye dönüştürdüğünü fark ederdim. Orada öyle çarpıcı bir biçimde duruyordu ki, sanki eski dünyadan kalma dev bir put gibiydi ve bakışları üzerine çekiyordu. Görünüşü tuhaf biçimde ürkütücüydü. Dalları görünür biçimde kımıldamadan hışırdıyor; heybetli, tehditkâr bir havası vardı. Gece öylesine görkemli, karanlık ve korkunç görünüyordu ki perdelerim onu örttüğünde hep rahatlıyordum. Yine de yatağa girdikten sonra onun hakkında iyi ya da kötü hiç düşünmemiştim; gündüzleri de özellikle gidip ona bakmış değildim.

Bir gece, yatağa gidip keskin doğu rüzgârına karşı bu pencereyi kapatırken, iki tane ağaç olduğunu gördüm. Yanında gizemli biçimde, tıpkı onun kadar dev, yüksek ve korkunç ikinci bir sekoya yükseliyordu. Çimenlikte karşıma dikilmiş bu tehditkâr ikili, ben düşünerek kendimi vazgeçiremeden önce içime korku salan tuhaf bir çağrışım uyandırdı. Dev eşinin tıpatıp aynısı olan bu ağaçta, kız kardeşimin bütün resimlerinde bulunan o kaba, iğrenç niteliği de görüyordum. Uzak çimenliklere doğru belirsizce uzanan ağaçların geri kalanının da benzer olduğunu ve bu dev çiftin öncülüğünde hepsinin cesurca pencerelerime yaklaştığını hayal meyal düşündüm. Aynı anda üst kattaki bir odanın perdesi indirildi; ikinci ağaç çevresindeki karanlıkta kayboldu. Elbette onu görüş alanıma sokan, tesadüfen düşen bu ışıktı. Ama siyah perde önüne inip onu gözden sakladığında, kayboluş biçimi tuhaf bir etki yarattı: Sanki eşi olan ağacın içine süzülmüştü; hatta belki de hiç ağaç değildi, öylesine hoşlanmadığım ağacın bir dışavurumuydu! Böylece bahçe, bütün bunların ardında yatanı ifade etmenin bir aracına dönüştü!...

Küçük, sıradan kapıların kendi kendilerine açılıp kapanması, sözünü etmeye pek değmeyecek bir şey gibi görünüyor. Bunun için yüzlerce doğal açıklama bulunabilirdi; doğrusu, hiçbirini hareket ederken görmedim. Hatta bu ayrıntı, ancak defalarca tekrarlandıktan sonra zihnime yerleşti: Önce birini fark ettim, sonra hepsini. Yine de evde sürekli birilerinin girip çıktığına dair rahatsız edici bir izlenim yaratıyordu; sanki binadaki biri, ustaca ve bilerek gözlerden saklanarak Ötekilerle sürekli, görünmez bir alışveriş içindeydi.

Bu belirsiz olayları tek tek ayrıntılarıyla anlatmaya kalkışmıyorum; her biri başlı başına önemsizdi ama hepsi bir araya gelince sarsıcı ve küstahça bir etki bırakıyordu. Ancak yukarıda sözünü ettiğim çocuklarla ilgili olay farklıydı. Bunu anlatıyorum, çünkü sezgileriyle hareket eden çocuk zihninin havada asılı duran şeyi—en azından tek bir izlenimi—ne kadar canlı biçimde aldığını gösteriyordu. Birkaç cümleyle anlatılabilir. Sanırım bunlar arabacının çocuklarıydı ve adam Bay Franklyn’in yanında çalışmıştı; ama iki konuda da tam emin değilim. Ahır duvarları boyunca uzanan gül bahçesinden çığlıklar duydum—bir öğleden sonra, çay saati yaklaşırken. Hemen koşup gittiğimde dokuz ya da on yaşlarında küçük bir kızı rustik bir bahçe oturağına iple bağlanmış, iki başka çocuğuysa—biri on iki yaşlarında, öteki çok daha küçük iki oğlanı—tırmanıcı güllerin altında çalı çırpı toplarken buldum. Kız bembeyaz kesilmiş, korkmuştu; ötekiler ise toplarken kendi aralarında öylesine yoğun biçimde gülüp konuşuyorlardı ki ansızın geldiğimi fark etmediler. Bir oyun oynandığını anladım; ama tutsak kızın mutluluğunu kaçıracak kadar ciddileşmiş bir oyundu bu, çünkü kızın gözlerinde son derece gerçek bir korku vardı. Onu hemen çözdüm. İpler öylesine gevşek ve beceriksizce düğümlenmişti ki tenini acıtmamışlardı; onu solduran bu değildi. Bir an bankta yığılıp kaldı, sonra küçücük eteklerini toplayıp bütün hızıyla ahır avlusunun güvenliğine kaçtı. Kısaca teselli etmeye çalıştım, ama karşılık vermedi; canını kurtarır gibi koştu. Oğlanların korkunç bir zalimliğiyle karşı karşıya olduğumu anladım. Çocukların zalimliği genellikle düşüncesizlikten kaynaklanır; muhtemelen burada da öyleydi. Yine de içimde bir şey, ne olduğunu mutlaka öğrenmem gerektiğine karar verdi.

Oğlanlar müdahalemden zerre kadar telaşlanmadılar. Tutsaklarının kaçtığını açıkladığımda yalnızca utangaçça güldüler ve “oyunlarının” ne olduğunu açıkça anlattılar. İçlerinde en ufak bir utanç yoktu; elbette korkunç bir gerçeği taklit ettiklerinin de farkında değillerdi. Bunun yalnızca bir oyun olması ne fark ederdi? Onlara göre bu, bir şeyi canlandırıyor olsa da doğru ve doğal bir şeydi; hiçbir bakımdan zalimce değildi. Büyükler de yapıyordu. Kızın iyiliği için gerekliydi.

“Onu yakıp kül edecektik efendim,” diye açıkladı büyük olan; “Neden?” diye sormama da, “Çünkü bizim onun inanmasını istediğimiz şeye inanmayacaktı,” diye karşılık verdi.

Olay bir oyundan ibaret olsa da, küçücük bu sahnenin gerçeklik duygusu öylesine çarpıcı, öylesine korkunçtu ki, o gün öğütlerimi yalnızca sözle sınırlamakta güçlük çektim. Oğlanlar bu kez kendileri korkup sinsice uzaklaştılar; yine de ilke bakımından yanlış yaptıklarına ikna olmadıklarını hissettim. Bu onların mirasıydı. Yetiştikleri ortamın havasını soluyarak öğrenmişlerdi bunu. Fırsat bulduklarında, kız onlar gibi “inanana” kadar bu yararlı işkenceyi yineleyeceklerdi.

Eve döndüm; içimi anlatılması imkânsız bir acıma ve keder duygusu kaplamıştı. Ama bahçeyi kısa yoldan geçerken, her biri bir öncekinden daha gerçek ve daha acı başka ruh hâllerine kapıldım. Sanki bütün bu duyguları aynı anda yaşıyordum. Farklı sıcaklıktaki su katmanlarının içinden yüzeye çıkan bir dalgıç gibiydim; ama burada doğal düzen tersine dönmüş, serin katmanlar yukarıda, sıcak olanlarsa aşağıda kalmıştı. Önce tarlanın kenarındaki söğütlerin goblinimsi dokunuşuna takıldım; sonra, ay ışığında pagan sunaklarının önünde faunlarla satirlerin oynaştığı küçük meşe koruluğuna açılan geçidi oluşturan eğri büğrü dişbudakların duyusal kıvrımlarına; ardından, bodur çamların birbirine sokulup oluşturduğu koruluğun örtücü karanlığına, o korkunç haçın ardında dolaşan kukuletalı siluetlere. Çocuklarla yaşanan olay sanki beni bir bıçak gibi açmıştı. Bütün Mekân üzerime üşüştü.

Bu duygu karışımının içimde, dayanılabilir duyguların sınırına ulaştığımı hissettiren bir tiksinti ve iğrenme doruğu yarattığını sanıyorum. Bu yüzden, hiç değilse gitmek zorunda olduğuma Frances’ı ikna etmek için doğruca onu aramaya koyuldum. Çünkü evdeki son günümüz olmasına ve ertesi gün ayrılmak üzere anlaşmış olmamıza rağmen, kalmak için yine ikna edici bir neden bulacağından korkuyordum. Derken beklenmedik bir olay bu korkumu gereksiz kıldı. Ön kapı açıktı, araba yolunda bir fayton duruyordu; uzun boylu, yaşlı bir adam, salonda bizim Grenadier dediğimiz salon hizmetçisiyle ciddi ciddi konuşuyordu. Elinde bir kâğıt tutuyordu. Frances’ın yanına merdivenleri koşarak çıkarken, adamın, “Evi görmeye geldim,” dediğini duydum. Frances da meraklı bir çocuk gibi tırabzanların üzerinden aşağı bakıyordu....

“Evet,” dedi iç çekerek; bu iç çekişin boyun eğiş mi yoksa rahatlama mı anlattığını bilmiyorum. “Ev kiraya verilecek ya da satılacak. Mabel kararını vermiş. Sanırım bir cemiyet ya da öyle bir şey——”

Sevinçten havalara uçtum: bu, ayrılmamızı doğru ve mümkün kılıyordu. “Frances, bunu bana hiç söylemedin!”

“Mabel bunu ancak birkaç gün önce duymuş. Bu sabah kendisi söyledi. Bir fırsatmış, diyor. Tek başına işi ‘yoluna koyamıyor’muş.”

“Yenilgiyi mi kastediyorsun?” diye sordum, onu dikkatle izleyerek.

“Bir çıkış yolu bulduğunu düşünüyor. Anlıyor musun, bir aile değil, bir cemiyet; bir tür topluluk—düşünceyle uğraşıyorlar——”

“Bir topluluk!” diye haykırdım. “Dinsel mi demek istiyorsun?”

Başını salladı. “Tam olarak değil,” dedi gülümseyerek, “ama kırsalda bir merkez kurmak isteyen kadın ve erkeklerden oluşan bir tür dernek—yazıp düşüncelere dalabilecekleri, kafa yorup planlarını olgunlaştırabilecekleri bir yer; işte, böyle şeyler—tam olarak bilmiyorum.”

“Ütopyacı hayalperestler mi?” diye sordum; söylediklerini duyunca içimi büyük bir rahatlama kaplamıştı. Ama bunu alayla değil, bilmediğim için sordum. Frances bilirdi. Bu tür şeylerin hepsini bilirdi.

“Hayır, tam olarak öyle değil,” dedi gülümseyerek. “Öğretileri yüce ve yalın—gerçekten dünyanın kendisi kadar eski; insanların zihinleri yapma inançlarla onları çarpıtmadan önce, her dinin temelini oluşturan şeyler——”

Merdivenden gelen ayak sesleri ve konuşmalar, bu tuhaf, doğaçlama sohbetimizi böldü. Grenadier yukarı çıkıyor, ardından evi gezdirilen uzun boylu, ciddi beyefendi geliyordu. Kız kardeşim beni koridordan odasına doğru çekti; içeri girdi ve kapıyı arkamdan kapattı. Ama bundan önce ziyaretçiye iyice bakmayı başarmıştım—en azından yüzü ve genel görünüşü zihnimde kesin bir iz bırakacak kadar. Varlığından güçlü ve huzurlu bir şey yayılıyordu; öylesine sakin bir ağırbaşlılıkla hareket ediyordu; gözlerinin bakışı öylesine kararlı ve güven vericiydi ki zihnim onu hemen, bir acil durumda başvurulacak ve hayal kırıklığına uğratmayacak türden bir adam olarak tanımladı. Onu yalnızca kısa bir an görmüştüm, ama iki kez görmüştüm; koridordan yürüyüşü, çevresine güvenle bakınışı, onu kapıda dururken gördüğümde edindiğim izlenimin aynısını veriyordu: korkusuz, hoşgörülü, bilge. “İçten ve iyi yürekli bir karakter,” diye hükme vardım hemen. “Dünyaya karşı tatlılıkla dolmasını büyük bir sevgi sağlamış; içinde hiçbir yerde nefret yok.” Kısacık bir bakıştan ne çok şey çıkarmıştım, kuşkusuz! Yine de sesi sezgimi doğruladı: derin ve çok yumuşak bir sesti, ama büyük bir kararlılık da taşıyordu.

“İnsanların havasını böyle olağanüstü bir biçimde sezebilir mi oldum?” diye sordum kendi kendime, odada durmuş kapının arkamdan kapanışını dinlerken gülümseyerek. “Burada bir tür durugörü yeteneği mi geliştirdim?” Başka bir zamanda olsa kendimle alay ederdim.

Oturup kız kardeşime döndüm; bir ay önce The Towers’ın çatısı altına adım attığımdan beri ilk kez tuhaf bir güven ve huzur duyuyordum. Frances’ın beni izlerken hafifçe gülümsediğini o zaman fark ettim.

“Onu tanıyor musun?” diye sordum.

“Sen de hissettin mi?” diye karşılık verdi. “Hayır,” diye ekledi, “onu tanımıyorum—Hareket’in önderlerinden biri olduğu ve amaçları için yıllarını, parasını harcadığı dışında. Mabel de onda senin hissettiğin şeyi hissetmiş—ve hemen atılmış.”

“Ama onu daha önce gördün, değil mi?” diye üsteledim; onun Frances’a yabancı olmadığına emindim.

Başını salladı. “Hafta başında, sen dışarıdayken bir gün uğradı. Mabel onu gördü. Sanırım——” Bir an duraksadı; sanki böyle konulara duyduğum alışıldık sabırsızlıkla sözünü kesmemi bekliyordu. “Sanırım ona her şeyi açıklamış—Mabel, adamın temsil ettiği inançların kendisini kurtaracağını söylüyormuş; daha doğrusu, onları benimseyebilirse kurtarabilirmiş.”

“Yine din değiştirme!” Mabel’in zenginliğini ve bir cemiyetin bu paraları nasıl da seve seve yutacağını hatırlamıştım.

“Sana anlattığım katmanlar,” diye sürdürdü, omuzlarını hafifçe silkerek. “Güçlü düşüncenin ve gerçek inancın geride bıraktığı tortular—ama özellikle çirkin, nefret dolu inançların bıraktıkları; çünkü görüyorsun, o tür inançlarda daha canlı bir tutku var——”

“Frances, hiçbir şey anlamıyorum,” dedim yüksek sesle; ama adamın bende bıraktığı izlenim hâlâ güçlüydü ve içime bir biçimde yerleştirdiği o sağlam huzur ve rahatlık duygusuna minnettardım. Dehşetler öylesine korkunçtu ki. Sinirlerim kuşkusuz bir hayli yıpranmıştı. Kulağa ne kadar saçma gelse de onu zihnimde kızılgerdanlarla, herkese güvenen ve kötülük düşünmeyen o mutlu, uysal kızılgerdanlarla bir tutmuştum! Bu gülünç düşünceme bir an güldüm. Kız kardeşim, bu sabır işaretinden cesaret alarak daha akıcı biçimde konuşmayı sürdürdü.

“Elbette anlamıyorsun, Bill. Neden anlayasın ki? Böyle şeyler üzerine hiç düşünmedin. Senin bir inanca ihtiyacın olmadığı için bütün inançların saçmalık olduğunu sanıyorsun.”

“Fikrimi değiştirmeye açığım—hoşgörülüyüm,” diye araya girdim.

“Sam Franklyn kadar dar görüşlüsün, önyargıyla da tıka basa dolusun,” diye karşılık verdi; beni avucunun içine aldığını biliyordu.

“Öyleyse, lütfen, onun ya da cemiyetinin inançları neymiş?” diye sordum, tartışma isteği duymadan. “Mabel’in kurtuluşunu nasıl sağlayacaklar? Bütün bu saldırgan nefretin ve çirkinliğin içine güzellik getirebilirler mi?”

“Kesin umut ve huzur,” dedi. “Anlayış olan o huzur; bütün inançları açıklayan ve bu yüzden hoşgören o anlayış.”

“Hoşgörü! Dindar birinin en çok tiksindiği sözcük! En sevdiği sözcük lanetlenmedir——”

“Hepsini hoşgörür,” diye sabırla tekrarladı; öfkeli çıkışımdan hiç etkilenmemişti. “Çünkü hepsini kapsar.”

“Doğruysa güzel,” diye kabul ettim. “Hem de çok güzel. Ama hepsini nasıl kapsıyor, lütfen anlatır mısın?”

“Çünkü cemiyetlerinin anahtar sözü, mottosu, ‘Hakikatten daha yüce bir din yoktur’ ve hiçbir türden tek bir dogmaları da yok. Her şeyden önemlisi,” diye sürdürdü, “hiçbir bireyin ‘kaybolamayacağını’ savunuyorlar. Evrensel kurtuluşu öğretiyorlar. Dışarıdakileri lanetlemek medeniyetsizce, çocuksu ve kirli bir davranış. Bazılarının yolu ötekilerden uzun sürüyor—düşünme ve yaşama biçimlerine bağlı—ama sonunda hepsi gelişerek huzuru buluyor. İnançların umutsuz bir ruh dediğine, onlar daha gidecek yolu olan bir ruh gözüyle bakıyor. Lanetlenme yok——”

“Peki, peki,” diye haykırdım; hobisini üstüme çok hoyratça, çok sertçe sürdüğünü düşünüyordum. “Ama bütün bunların bu korkunç yerle, Mabel’le ne ilgisi var? Burada bir atmosfer—şey—anlaşılmaz bir dehşet olduğunu kabul ediyorum; lanetlenme denecek şey değilse bile, kesinlikle lanetli bir şey bu. Bunu inkâr edecek kadar önyargılı değilim; ben de hissettim.”

Rahatlamıştım; kısa konuştu. Söyleyeceğini söyledi ve kabul edip etmemeyi bana bıraktı.

“Eski sakinlerinin geride bıraktığı düşünce ve inanç. Çünkü burada nadir rastlanacak türden bir rastlantı var. Bugün bu modern evin bulunduğu yer Roma dönemine aitmiş; onlardan önce mezar höyükleriyle Eski Britanya dönemine, daha önceyse Druidlere aitmiş. Druid taşları hâlâ tarlanın aşağısındaki korulukta duruyor; tümülüslerse araba yolunun arkasındaki pırnal meşelerinin arasında. Sam Franklyn’in değiştirdiği ve neredeyse yıktığı eski bina bir manastırmış; şapeli, şimdi müzik odası olan toplantı salonuna çevirmiş. Ama o buraya gelmeden önce evde, hoşgörüsü ve görüşü olmayan, şiddet yanlısı bir Katolik olan Manetti yaşıyormuş. Bu ikisinin arasındaki dönemde de, mümkün olan en katı ortodoks Yahudi tipindeki Julius Weinbaum yaşamış burada—yani hepsi geride kendi——”

“Öyle olsa bile,” diye tekrarladım, gerisini duymakla ilgilenerek. “Ne olmuş?”

“Şundan ibaret,” dedi Frances, ikna olmuş bir sesle. “Her biri ardında yoğunlaşmış düşünce ve inanç katmanını bırakmış; çünkü her biri, en ufak bir kuşkuya yer bırakmadan, şiddetle ve mutlak biçimde inanmış. Her yerde artık nadir görülen türden güçlü bir düşünce ve inanç bu; irade gösteren, nesnelere işleyen, atmosferi dolduran, kısacası insanın peşini bırakmayan türden. Her biri bütünüyle ve nihayetinde haklı olduğuna inanmış; dünyanın geri kalanını da aynı kesinlikle lanetlemiş. Açıkça değilse bile örtük biçimde, hepsi bunu vaaz etmiş. Her inancın kökü bu. O bağnaz, kasvetli dizinin sonuncusu Samuel Franklyn’di.”

Sözlerini sürdürdükçe artan bir şaşkınlıkla onu dinliyordum. Buraya kadar açıklaması öylesine kusursuzdu ki. Doğruysa, gerçekten de psikoloji üzerine güzel bir incelemeydi.

“Öyleyse neden hiçbir şey olmuyor?” diye yumuşakça sordum. “Bu kadar yoğun biçimde hayaletli bir yer, sıradan olmayan sonuçlar doğurmalı!”

“Kanıt da burada,” diye sürdürdü alçak sesle. “Dehşetin ve o korkunç gerçekliğin kanıtı. Her sakinin düşünce ve inancı, kendisinden önce gelenlerin hepsini bastırmış. O sırada hiçbir yaşam belirtisi göstermemişler. Ama düşüncenin sonuçları asla ölmez. Bir fırsat çıktığı anda yeniden yüzeye çıkarlar. Mabel olumsuz hâliyle geri dönüp kendisi hiçbir olumlu şeye inanmayınca, burası gömülü birikimlerini yeniden ortaya çıkarmakta ilk kez özgür kaldı. Lanetlenme, cehennem ateşi ve benzeri şeyler—bütün bu inançların en kalıcı ve en canlı düşüncesi, çünkü dünyanın çoğunluğuna uygulanıyordu—onu dizginleyecek hiçbir şey kalmadığından yeniden başıboş kaldı. Her biri eski üstünlüğünü ele geçirmeye çalıştı. Hiçbiri kazanamadı. Böylece nefret ve korkunun, kaçıp kurtulma çabasının, güvenliğe, huzura, kurtuluşa erişmek için verilen acı ve amansız savaşın kargaşası doğdu. Burası, o korkunç düşünce akışıyla—lanetlenmişlerin dehşetiyle—doymuş durumda. Olumsuz tavrıyla kurtuluş kanalını açan Mabel’in üzerine yoğunlaştı. Ona duyduğumuz yakınlığa göre sen ve ben de aynı biçimde işin içine çekildik. Hiçbir şey olmadı; çünkü hiçbir katman üstünlüğü asla ele geçiremedi.”

Öylesine ilgimi çekmişti ki—eğlendiğimi söylemeye cesaret edemem—bir an durduğunda sessizce ona baktım; bu peri masalını çok erken kesip bitirmesinden korkuyordum.

“Bu adamın, daha doğrusu cemiyetinin inançları, güçlü biçimde düşünüldükleri ve dolayısıyla burada güçlü biçimde yayıldıkları için bütün burayı yoluna koyacak. Çözücü gibi etki edecekler. Bu yakıcı katmanlar etkin biçimde yadsınacak; sevgi olan yumuşak, hoşgörülü yakınlık akışında birleşip yok olacaklar. Çünkü adına layık her üye dünyayı sever; bütün inançlar da aynı potada erir. Mabel de, onlara gerçekten inanarak katılırsa kurtuluşa erecek——”

“Düşünmenin son derece önemli olduğunu biliyorum,” diye itiraz ettim. “Ama dindeki duygu ve heyecanın gücünü, özü itibarıyla her zaman histerik olan bu duyguları, belki de abartmıyor musun?”

“Dünya nedir ki?” dedi. “Düşünce ve duygudan başka ne? Bireyin dünyası bütünüyle o bireyin düşündüğü ve inandığı şeydir—yorumudur. Başka bir dünya yoktur. Gerçekten düşünmedikçe ve gerçekten inanmadıkça, kalıcı bir dünyası da olmaz. Çok az insanın düşündüğünü, daha da azının inandığını kabul ediyorum; çoğu hazır dikilmiş giysiler alıp onlarla idare ediyor. Kendi şeylerini yalnız güçlüler yaratır; daha aşağıdakiler, Mabel de aralarında, kendileri için üretilmiş şeylerin içine sürüklenip gider. Bir biçimde idare ederler. Sen de ben de kendimiz için yarattık, Mabel yaratmadı. O bir hiç; inancı elinden alınınca kendisi de onunla birlikte yok oluyor.”

O sırada bu kaçamağı eleştirecek ya da safsatayı doğrudan ayırt edecek hâlde değildim. Devam etmesini bekledim.

“Hiçbirimiz Hakikate sahip değiliz, sevgili Frances,” dedim sonunda; sustuğunu görünce söze girdim.

“Kesinlikle,” diye karşılık verdi. “Ama çoğumuzun inançları var. İnsanın inandığı ve düşündüğü şey, genel olarak dünyayı etkiler. İnsanların inançlarına yerleştirdikleri öğretilerin taşıdığı nefret ve zalimlik mirasını düşün: kurtuluşun olmazsa olmazı, belirli bir görüşler dizisini mutlak biçimde kabul etmek, yoksa sonsuza dek mahvolmaktır. Tarihi inkâr ederek bunu reddedebilirler ancak——”

“Tam olarak doğru değil,” diye araya girdim. “Bütün inançlar lanetlenmeyi öğretmiyor, değil mi? Franklyn öğretiyordu elbette ama ötekiler artık biraz modernleşmiştir herhâlde?”

“Sıyrılmaya çalışıyorlar,” diye kabul etti. “Belki de öyledirler; ama onlarla konuşursan, inanmayanların—yani dünyanın çoğunun—lanetlenmesi hâlâ pek sevdikleri bir düşünce.”

“Ben hiç konuşmadım.”

Gülümsedi. “Ama ben konuştum,” dedi imalı biçimde. “Bu evin çeşitli sakinlerinin neye ne kadar güçlü biçimde bağlı kaldığını, düşünüp inandığını hesaba katarsan geride bıraktıkları etkinin karanlık ve korkunç bir miras olmasına şaşmamalısın. Çünkü bilirsin, düşünce geride iz bırakır——”

Kapının açılması, büyük rahatlamama yol açarak sözünü kesti; Grenadier ziyaretçiyi odayı görmesi için içeri aldı. Adam ikimizi de kısa bir özür sözüyle selamladı, çevresine bakındı ve çıktı. Gidişiyle sohbetimiz de doğal olarak sona erdi. Ben peşinden çıktım. Sanırım ikimiz de tartışmayı sürdürmek istemiyorduk.

Bildiğim kadarıyla The Towers’ın tuhaf hikâyesi de burada sona eriyor. Öykü anlamında bir doruk noktası yoktu. Gerçekten hiçbir şey olmadı. Ertesi sabah Londra’ya gittik. Söz konusu cemiyetin evi tuttuğunu ve o zamandan beri tam memnuniyetle orada yaşadığını; kısa bir süre sonra üye olan Mabel’in de, himayesi altında üstlendiği meşakkatli ve özverili işlerden dinlenmeye ihtiyaç duyduğunda sık sık orada kaldığını biliyorum yalnızca. Daha geçen gece, Chelsea’deki küçücük dairemizde bizimle yemek yedi. Daha neşeli, aklı başında, ilginç ve mutlu bir konuk isteyemezdim. En iyi anlamıyla canlıydı; cansız manken hayata dönmüştü. Bir zamanlar o kasvetli koridorlarda süzülen ve o korkunç Gölge’nin derinliklerinde neredeyse kaybolan ürkütücü suretin aynı kadın olduğuna inanmak zordu.

Artık neye inandığını akıllılık edip sormadım; Frances da büyük rahatlamama yol açacak biçimde sohbeti böylesi uygunsuz konulardan uzak tuttu. Yine de kadının içinde gizli bir sevinç kaynağı olduğu belliydi; artık kendinden emin, atılgan, olumlu bir güçtü ve cennette ya da cehennemde hiçbir şeyden korkmuyor gibiydi. Çevresine umudu ve cesareti andıran bir şey yayıyor; dünya görkemli bir yermiş, içindeki herkes de iyi ve güzelmiş gibi konuşuyordu. İyimserliği kesinlikle bulaşıcıydı.

The Towers’ın adı yalnızca arada bir geçti. Marsh adı açıldı—meğer bizim Marsh değilmiş, konuştuğumuz bir kitaptaki bir admış—ve kendimi tutamadım. Merakım ağır bastı. Mabel’in yanıtlamadan bırakabileceği gelişigüzel bir soru sordum. Ama kaçınmak gibi bir niyeti yoktu. İçtenlikle, gülümseyerek yanıt verdi.

“İnanabiliyor musun? Evlendi,” dedi Mabel; kahyayı hatırlamama açıkça şaşırmıştı. “Gün boyu mutlu. Hayattaki yerini bulmuş. Bir çavuş——”

“Ordu!” diye haykırdım.

“Kurtuluş Ordusu,” diye neşeyle açıkladı.

Frances’la göz göze geldik. Bu bilgi beni şaşırtmıştı, ben de güldüm. Nedenini tam olarak söyleyemem ama kadının başına en azından korkunç bir şey geldiğini, belki de yakılarak öldüğünü duyacağımı sanmıştım.

“Artık Dinlenme Evi denen The Towers ise,” diye gevezeliğini sürdürdü Mabel, “bana İngiltere’nin en huzurlu, en hoş yeri gibi geliyor——”

“Gerçekten mi?” dedim nazikçe.

“Eski günlerde orada yaşarken—belki sen de oradaydın, ama emin değilim,” diye devam etti Mabel, “evin hayaletli olduğu söylentisi yayıldı. Tuhaf değil mi? Bir hayaletin bulunması için bundan daha akla gelmeyecek bir yer görmedim. Üstelik hiç havası da yoktu.” Bunları Frances’a söyledi; gülümseyerek bana baktı, ama bakışında gizli bir anlam yok gibiydi. “Oradayken tuhaf bir şey fark ettin mi?”

Bu soru açıkça bana yöneltilmişti.

“Bir şeye—şey—kendimi vermekte zorlandım,” dedim, kısa bir tereddütten sonra. “Orada çalışamadım——”

“Ama yanında kalırken Sağırlar ve Körler üzerine o harika kitabı yazdığını sanıyordum,” diye masumca sordu.

Biraz kekeledim. “Hayır, o sırada değil. The Towers’ta yalnızca birkaç not aldım—şey. Tuhaf biçimde, zihnim orada hiçbir şey üretemiyordu. Ama neden soruyorsun? Orada bir şey mi olmuştu—olması mı bekleniyordu?”

Yanıt vermeden önce bir an gözlerimin içine dikkatle baktı:

“Bildiğim kadarıyla hayır,” dedi sakince.

Bölüm etkileşimi

Okurlar bu bölümle etkileşime geçti

0okunma 0beğeni 0yorum
Bu iki tercih yalnızca bu tarayıcıda saklanır; yukarıdaki Vaveyla sayaçları gerçek uygulama verisidir.

Kategoriler ve Temalar

Kategoriler ve temalar yükleniyor…