Kral Arthur'un Sarayında Connecticutlı Bir Yankee kitap kapağı

34. bölüm / 48

Xxx. Bölüm — Malikâne Trajedisi

Uygulamada Aç
Bölümü paylaş
Bu sayfayı paylaş
WhatsApp

Kitap sayfası
Bölümler 48Şu an: Xxx. Bölüm — Malikâne Trajedisi
  1. 1 Önsöz198 kelime
  2. 2 Bir Açıklama353 kelime
  3. 3 Sir Launcelot'un İki Devi Öldürüp — Bir Şatonun Halkını Özgürleştirmesi617 kelime
  4. 4 Yabancının Öyküsü603 kelime
  5. 5 Kayıp Ülkenin Öyküsü — Bölüm I. — Camelot543 kelime
  6. 6 Bölüm Iı. — Kral Arthur'un Sarayı1.353 kelime
  7. 7 Bölüm Iıı. — Yuvarlak Masa Şövalyeleri1.449 kelime
  8. 8 Bölüm Iv. — Mizahçı Sır Dınadan775 kelime
  9. 9 Bölüm V. — Bir Esinleniş1.317 kelime
  10. 10 Bölüm Vı. — Güneş Tutulması1.513 kelime
  11. 11 Vıı. Bölüm. — Merlin’in Kulesi1.628 kelime
  12. 12 Bölüm Vııı. — Patron1.471 kelime
  13. 13 Bölüm Ix. — Turnuva1.532 kelime
  14. 14 Bölüm X. — Uygarlığın Başlangıcı1.092 kelime
  15. 15 Bölüm Xı. — Macera Arayışındaki Yankee1.939 kelime
  16. 16 Bölüm Xıı. — Yavaş İşkence1.111 kelime
  17. 17 Bölüm Xııı. — Özgür İnsanlar2.098 kelime
  18. 18 Bölüm Xıv.909 kelime
  19. 19 Bölüm Xv. — Sandy’nin Öyküsü2.023 kelime
  20. 20 Bölüm Xvı. — Morgan Le Fay1.606 kelime
  21. 21 Bölüm Xvıı. — Kraliyet Ziyafeti2.191 kelime
  22. 22 Xvııı. Bölüm. — Kraliçenin Zindanlarında2.729 kelime
  23. 23 Xıx. Bölüm. — Şövalyeliği Meslek Edinmek780 kelime
  24. 24 Xx. Bölüm. — Devin Kalesi1.737 kelime
  25. 25 Xxı. Bölüm. — Hacılar2.965 kelime
  26. 26 Xxıı. Bölüm. — Kutsal Pınar2.587 kelime
  27. 27 Bölüm Xxııı. — Çeşmenin Yeniden Akıtılması1.799 kelime
  28. 28 Bölüm Xxıv. — Rakip Bir Büyücü2.427 kelime
  29. 29 Bölüm Xxv. — Yarışma Sınavı2.951 kelime
  30. 30 Bölüm Xxvı. — İlk Gazete2.193 kelime
  31. 31 Xxvıı. Bölüm. — Yankee ile Kral Kimliklerini Gizleyerek Yolculuk Ediyor1.990 kelime
  32. 32 Bölüm Xxvııı. — Krala Talim Vermek998 kelime
  33. 33 Bölüm Xxıx. — Çiçek Hastalığı Kulübesi1.563 kelime
  34. 34 Xxx. Bölüm — Malikâne Trajedisi2.348 kelime · Okuduğun bölüm
  35. 35 Xxxı. Bölüm. — Marco1.677 kelime
  36. 36 Xxxıı. Bölüm — Dowley’nin Aşağılanışı1.480 kelime
  37. 37 Bölüm Xxxııı. — Altıncı Yüzyılın Siyasal İktisadı2.758 kelime
  38. 38 Xxxıv. Bölüm — Yankee ile Kral Köle Olarak Satılıyor2.638 kelime
  39. 39 Xxxv. Bölüm — Acıklı Bir Olay1.892 kelime
  40. 40 Xxxvı. Bölüm — Karanlıkta Bir Karşılaşma927 kelime
  41. 41 Xxxvıı. Bölüm — Korkunç Bir Çıkmaz1.620 kelime
  42. 42 Xxxvııı. Bölüm — Sır Launcelot ve Yardıma Gelen Şövalyeler623 kelime
  43. 43 Xxxıx. Bölüm — Yankee’nin Şövalyelerle Dövüşü2.442 kelime
  44. 44 Xl. Bölüm — Üç Yıl Sonra1.855 kelime
  45. 45 Bölüm Xlı. — Kilise Yasağı996 kelime
  46. 46 Bölüm Xlıı. — Savaş!2.686 kelime
  47. 47 Xlııı. Bölüm — Kum Kuşağı Savaşı3.116 kelime
  48. 48 Bölüm Xlıv. — Clarence’ın Ek Notu852 kelime

XXX. BÖLÜM

MALİKÂNE TRAJEDİSİ

Gece yarısı her şey sona ermişti; dört cesedin başında oturuyorduk. Bulabildiğimiz paçavralarla üzerlerini örttük, kapıyı arkamızdan kapatıp yola koyulduk. Bu insanların mezarı evleri olmalıydı; Hristiyan cenazesiyle gömülemez, kutsanmış toprağa kabul edilemezlerdi. Köpek, yabanıl hayvan ve cüzzamlı gibiydiler; sonsuz yaşam umuduna değer veren hiçbir ruh bu lanetlenmiş, cezaya uğramış dışlanmışlarla herhangi bir biçimde ilişki kurarak umudunu tehlikeye atmazdı.

Daha dört adım atmamıştık ki çakıl üzerinde ayak seslerini andıran bir ses duydum. Yüreğim ağzıma geldi. O evden çıkarken görülmemeliydik. Kralın cübbesini çektim; geri dönüp kulübenin köşesine sığındık.

“Şimdi güvendeyiz,” dedim, “ama az daha yakalanıyorduk—tabiri caizse. Gece biraz daha aydınlık olsaydı bizi görmüş olabilirdi; herhâlde çok yakındı.”

“Belki de bu bir adam değil, yalnızca bir hayvandır.”

“Doğru. Ama insan da olsa hayvan da olsa, bir dakika burada kalıp geçmesini beklesek iyi olur.”

“Dinle! Buraya geliyor.”

Yine haklıydı. Ayak sesleri bize, dosdoğru kulübeye yaklaşıyordu. Demek ki bir hayvandı; o zaman boşuna korkmuşuz. Dışarı çıkacaktım ki kral elini koluma koydu. Bir an sessizlik oldu, ardından kulübenin kapısına hafifçe vurulduğunu duyduk. Ürperdim. Biraz sonra kapı yeniden tıklatıldı, sonra temkinli bir sesle şu sözleri işittik:

“Anne! Baba! Açın—kurtulduk; yanımızda yanaklarınızı solduracak, yüreğinizi sevindirecek haberler getirdik. Burada oyalanamayız, kaçmalıyız! Ama—cevap vermiyorlar. Anne! Baba!—”

Kralı kulübenin öbür ucuna doğru çektim ve fısıldadım:

“Gel—artık yola çıkabiliriz.”

Kral duraksadı, itiraz edecek gibiydi; ama tam o sırada kapının zorlanıp açıldığını duyduk ve o kimsesiz adamların ölülerinin yanına vardığını anladık.

“Gelin, Majesteleri! Birazdan ışık yakacaklar; sonra yüreğinizi parçalayacak şeyler duyacaksınız.”

Bu kez duraksamadı. Yola çıkar çıkmaz koşmaya başladım; o da bir an sonra vakarını bir yana bırakıp peşimden geldi. Kulübede olup biteni düşünmek istemiyordum—dayanamazdım; aklımdan çıkarmak istiyordum. Bu yüzden zihnimde onun hemen altında yatan ilk konuya atıldım:

“O insanların öldüğü hastalığı ben geçirdim, dolayısıyla korkacak bir şeyim yok; ama siz geçirmediyseniz—”

Sözümü kesip başının dertte olduğunu, onu vicdanının rahatsız ettiğini söyledi:

“Bu gençler kurtulduklarını söylüyor—ama nasıl? Efendilerinin onları salıvermiş olması pek olası değil.”

“Hayır, kaçtıklarından kuşkum yok.”

“Beni kaygılandıran da bu; kaçtıklarından korkuyorum ve senin de aynı korkuyu taşıman bu korkumu doğruluyor.”

“Buna korku demem ben. Kaçtıklarından kuşkulanıyorum ama kaçtılarsa elbette üzülmem.”

“Üzülmüyorum sanırım—ama…”

“Nedir? İnsanı kaygılandıracak ne var?”

“Kaçtılarsa görevimiz onları yakalayıp yeniden efendilerine teslim etmek. Çünkü onun sınıfından birinin, kendinden aşağı sınıftaki kişilerin böylesine küstahça ve zorbalıkla yaptığı bir saldırıya uğraması yakışık almaz.”

Yine aynı şeydi. İşin yalnızca bir yönünü görebiliyordu. Böyle doğmuş, böyle yetiştirilmişti; damarlarında bu tür bilinçsiz zalimlikle çürümüş atalarının kanı akıyordu. Her biri bu akışı zehirlemeye kendi payına düşeni katmış yüreklerin uzun bir silsilesinden miras kalmıştı bu. Bu adamları kanıt olmaksızın hapse atmak, akrabalarını açlığa mahkûm etmek zarar sayılmazdı; çünkü onlar yalnızca köylüydü ve efendilerinin iradesine, keyfine boyun eğmeleri beklenirdi, bu irade ne kadar korkunç bir biçim alırsa alsın. Ama bu adamların haksız tutsaklıktan kaçması hakaret ve saldırıydı; kutsal sınıfına karşı görevini bilen vicdanlı hiç kimsenin hoşgöremeyeceği bir şeydi.

Konuyu değiştirmesini sağlamak için yarım saatten fazla uğraştım; sonunda bunu benim yerime dışarıdaki bir şey yaptı. Küçük bir tepenin doruğuna çıktığımızda gözümüze ilişti: uzakta kızıl bir parıltı.

“Yangın bu,” dedim.

Yangınlar epey ilgimi çekiyordu; çünkü sigortacılık işini hayli ilerletmiştim, ayrıca birkaç at eğitiyor ve ileride ücretli bir itfaiye kurmak amacıyla buharlı itfaiye araçları yaptırıyordum. Rahipler yangın ve hayat sigortasına karşı çıkıyordu; bunu Tanrı’nın hükümlerine engel olmaya yönelik küstahça bir girişim sayıyorlardı. Poliçe yaptırıp şansın yaver giderse bu hükümlere hiç engel olmadığını, yalnızca ağır sonuçlarını hafiflettiğini anlattığınızda, Tanrı’nın hükümlerine karşı kumar oynamak olduğunu ve bunun da aynı derecede kötü olduğunu söylüyorlardı. Böylece bu işlerin gelişmesine az çok zarar verdiler; ama kaza sigortacılığında öcümü aldım. Şövalye dediğin çoğu zaman bir hımbıl, kimi zaman da bir ahmak olur; batıl inanç tacirinin rahatça ileri sürdüğü zayıf savlara kolayca kanar. Yine de arada sırada bir işin pratik yanını görebilirdi; nitekim son zamanlarda bir turnuvayı temizleyip ganimetleri yığdığınızda, her miğferde benim kaza sigortası biletlerimden birini bulmadan edemezdiniz.

Bir süre koyu karanlıkta, sessizce durup uzaktaki kızıl bulanıklığa baktık; gecenin içinde arada bir yükselip alçalan uzaktan gelen mırıltının ne olduğunu anlamaya çalıştık. Bazen kabarıyor, bir anlığına daha yakınmış gibi oluyordu; ama nedenini ve niteliğini ele vermesini umutla beklerken yeniden kısılıp uzaklaşıyor, gizemini de yanında götürüyordu. O yöne doğru tepeden inmeye başladık. Virajlı yol bizi hemen hemen katı denebilecek bir karanlığa daldırdı—iki yüksek orman duvarının arasına sıkışıp tıkılmış karanlığa. Belki yarım mil kadar aşağı doğru el yordamıyla ilerledik; mırıltı gittikçe belirginleşiyordu. Yaklaşan fırtına giderek tehditkârlaşıyor; arada hafif bir rüzgâr, soluk bir şimşek çakışı ve uzaktan boğuk gök gürültüsü duyuluyordu. Önde ben gidiyordum. Bir şeye çarptım—yumuşak, ağır bir şeye; ağırlığımın itişiyle hafifçe esnedi. Aynı anda şimşek çaktı; yüzümün birkaç karış ötesinde, ağacın dalından sarkmış bir adamın kıvranan yüzü belirdi! Daha doğrusu, kıvranıyor gibi görünüyordu ama kıpırdamıyordu. Korkunç bir manzaraydı. Hemen ardından kulakları sağır eden bir gök gürültüsü koptu, sanki göğün dibi delindi; sağanak bardaktan boşanırcasına yağmaya başladı. Ne olursa olsun, bu adamı kesip indirmeye çalışmalıydık; belki hâlâ yaşıyordu, değil mi? Şimşekler artık sık sık ve keskin biçimde çakıyordu; çevre bir an öğle vakti, bir an gece yarısı oluyordu. Bir an adam göz kamaştırıcı ışıkta önümde asılı duruyor, sonraki an karanlıkta siliniyordu. Krala onu kesip indirmemiz gerektiğini söyledim. Kral hemen itiraz etti.

“Kendini astıysa malını efendisine bırakmayı göze almış demektir; öyleyse bırak kalsın. Başkaları astıysa, belki hakları vardı—bırak asılı kalsın.”

“Ama—”

“Amaları bırak da onu olduğu gibi bırak. Bir nedeni daha var. Şimşek yeniden çaktığında—işte, çevrene bak.”

Bizden elli yardadan daha kısa bir mesafede iki kişi daha asılıydı!

“Ölüler için faydasız iyilikler yapmaya uygun bir hava değil. Artık teşekkür edemezler. Gel—burada oyalanmak kâr getirmez.”

Söylediğinde haklılık payı vardı; biz de ilerledik. Sonraki mil içinde, şimşeklerin ışığında altı asılı beden daha saydık; baştan sona ürpertici bir yolculuktu. Mırıltı artık mırıltı değildi, bir uğultuya—erkek seslerinin uğultusuna dönüşmüştü. Bir adam karanlığın içinde silikçe yanımızdan uçarcasına geçti; başka adamlar onu kovalıyordu. Gözden kayboldular. Biraz sonra benzer bir olay daha yaşandı, ardından bir tane daha, bir tane daha. Sonra yolun ani bir dönüşü bizi yangını görür hâle getirdi: büyük bir malikâneydi; neredeyse hiçbir şeyi kalmamıştı. Her yerde adamlar kaçıyor, başkaları da öfkeyle peşlerinden kovalıyordu.

Krala buranın yabancılar için güvenli bir yer olmadığını söyledim. İşler düzelene kadar ışıktan uzaklaşsak iyi olurdu. Biraz geri çekilip ormanın kıyısına saklandık. Saklandığımız yerden, kalabalığın hem erkekleri hem kadınları kovaladığını gördük. Korkunç kovalamaca neredeyse şafak sökene kadar sürdü. Sonra ateş söndü, fırtına dindi; sesler ve koşuşturan ayak sesleri de çok geçmeden kesildi. Karanlık ve sessizlik yeniden hüküm sürdü.

Dışarı çıkıp temkinle aceleyle uzaklaştık; bitkin ve uykulu olmamıza rağmen bu yeri kilometrelerce geride bırakana kadar yürüdük. Sonra bir kömür yakıcısının kulübesine sığınıp konuk edilmek istedik ve ne bulabildiysek onunla yetindik. Bir kadın ayaktaydı, ortalıkta dolaşıyordu; adam ise kil zemine serilmiş saman döşeğinde hâlâ uyuyordu. Yolcu olduğumuzu, yolumuzu kaybedip bütün gece ormanda dolaştığımızı açıklayana kadar kadın huzursuz görünüyordu. Sonra dili çözüldü, Abblasoure’daki malikânede olup biten korkunç şeyleri duyup duymadığımızı sordu. Evet, duymuştuk ama şimdi istediğimiz dinlenmek ve uyumaktı. Kral araya girdi:

“Evi bize satın, kendiniz de buradan uzaklaşın; çünkü Benekli Ölüm’den ölenlerin yanından yeni geldik, tehlikeli kimseleriz.”

İncelik etmişti ama buna gerek yoktu. Ulusun en yaygın süslerinden biri, göz göz olmuş yüzlerdi. Kadının da kocasının da yüzlerinin böyle olduğunu daha önce fark etmiştim. Bizi gönülden buyur ettiler, hiç korkmadılar; kadın kralın teklifinden besbelli çok etkilenmişti. Elbette, kralın mütevazı görünüşlü birinin, bir gecelik konaklama uğruna bir adamın evini satın almaya hazır olduğunu görmek, hayatında başına gelecek büyük bir olaydı. Bu, bize duyduğu saygıyı artırdı; kulübesinin kısıtlı imkânlarını sonuna kadar zorlayarak rahat etmemiz için elinden geleni yaptı.

Öğleden hayli geç vakte kadar uyuduk. Sonra öyle acıkmıştık ki, azıcık olan köylü yiyeceği bile kralın gözüne epey lezzetli göründü. Üstelik çeşit de yoktu: yalnızca soğan, tuz ve at yemiyle yapılmış ulusal kara ekmek. Kadın bize önceki akşam olanları anlattı. Gece saat on ya da on birde, herkes yatağa girmişken malikâne alevler içinde kalmıştı. Çevre halkı yardıma koşmuş, aile malikâne sahibi dışında kurtarılmıştı. Malikânenin sahibi ortalıkta yoktu. Herkes bu kayıp için çılgına dönmüş, iki yiğit köylü de o değerli kişiyi aramak üzere yanan evi didik didik ederken can vermişti. Ama bir süre sonra adam bulundu—daha doğrusu ondan geriye kalanlar: cesedi. Üç yüz yarda uzaktaki bir korulukta, bağlanmış, ağzı tıkanmış, bir düzine yerinden bıçaklanmış hâlde yatıyordu.

Bunu kim yapmıştı? Kuşku, baronun kısa süre önce özellikle acımasızca davrandığı, civardaki yoksul bir ailenin üzerine düştü; oradan da kolayca ailenin akrabalarına ve yakınlarına yayıldı. Kuşku duymak yetmişti: lordumun üniformalı adamları bu kişilere karşı hemen bir seferberlik ilan etti, bütün ahali de vakit kaybetmeden onlara katıldı. Kadının kocası kalabalıkla birlikte aktif biçimde işe koyulmuş, neredeyse şafak sökene kadar eve dönmemişti. Şimdi genel sonucun ne olduğunu öğrenmeye gitmişti. Biz hâlâ konuşurken arayışından döndü. Haberi tüyler ürperticiydi: on sekiz kişi asılmış ya da doğranmış, iki köylü ile on üç mahkûm da yangında ölmüştü.

“Mahzenlerde toplam kaç mahkûm vardı?”

“On üç.”

“Öyleyse hepsi mi öldü?”

“Evet, hepsi.”

“Ama halk aileyi kurtarmaya yetişmiş; mahkûmlardan birini bile nasıl kurtaramamışlar?”

Adam şaşkın şaşkın baktı ve şöyle dedi:

“Böyle bir zamanda mahzenlerin kapısını kim açar? Tanrı aşkına, bazıları kaçardı.”

“Yani kimse kapıları açmadı mı?”

“Kilitlemek ya da açmak için yanlarına bile giden olmadı. Sürgülerin kapalı olduğu besbelliydi; bu yüzden yalnızca nöbet tutmak yetiyordu ki bağlarını koparan olursa kaçamasın, yakalansın. Kimse yakalanmadı.”

“Yine de üç kişi kaçtı,” dedi kral. “Bunu duyurup adaleti peşlerine salmanız iyi olur; baronu öldürüp evi ateşe verenler onlardı.”

Tam da bunu söyleyeceğini bekliyordum. Adamla karısı bu habere bir an hevesle kulak kesilip dışarı çıkıp yaymak için sabırsızlandılar; sonra yüzlerinde ansızın başka bir şey belirdi ve soru sormaya başladılar. Soruları kendim yanıtlayıp yarattıkları etkiyi dikkatle izledim. Çok geçmeden, bu üç mahkûmun kim olduğunu öğrenmenin havayı bir biçimde değiştirdiğinden emin oldum. Ev sahiplerimizin haberi yayma hevesi artık gerçek değil, yalnızca göstermelikti. Kral değişikliği fark etmedi; buna sevindim. Konuşmayı gecenin başka ayrıntılarına çevirdim ve bu kişilerin konunun o yöne gitmesinden rahatladıklarını gördüm.

Bütün bu olaylarda insanın içini acıtan, ezilen bu topluluğun zalim ellerini ortak zalimin çıkarı uğruna kendi sınıfından olanlara böylesine çabuk çevirmesiydi. Bu adamla kadın, kendi sınıflarından biriyle onun lordu arasında bir kavga çıktığında, o zavallı şeytanın bütün kastının efendinin yanında yer alıp onun kavgasını vermesini; işin haklısı haksızı nedir diye durup sormadan bunu doğal, doğru ve yerinde buluyorlardı. Bu adam komşularını asmaya yardım etmiş, işini de şevkle yapmıştı; oysa onlara karşı ortada kanıt diye nitelenebilecek hiçbir şey olmadan, yalnızca kuşku bulunduğunu biliyordu. Yine de ne o ne de karısı bu işte korkunç bir yan görüyordu.

Bu, kafasında cumhuriyet düşü taşıyan biri için iç karartıcıydı. Bana, on üç yüzyıl sonrasındaki bir zamanı hatırlattı: Güneyimizdeki “yoksul beyazlar,” çevrelerindeki köle sahiplerince hep hor görülüp sık sık aşağılanıyor, sefil durumlarını yalnızca aralarında köleliğin varlığına borçlu oluyorlardı; yine de köleliği destekleyip sürdürmeye yönelik her siyasi hamlede korkakça köle sahiplerinin yanında yer almaya hazırdılar. Sonunda, kendilerini aşağılayan o kurumun yıkılmasını önlemek için tüfeklerini omuzlayıp canlarını da ortaya koydular. Bu acıklı tarihin tek teselli veren yanı şuydu: “yoksul beyaz,” köle sahibinden gizliden gizliye nefret ediyor ve kendi utancını duyuyordu. Bu duygu açığa çıkmamıştı ama orada olması ve koşullar elverdiğinde ortaya çıkarılabilecek olması bir şeydi—hatta yeterliydi; çünkü dışarıdan belli olmasa bile insanın özünde yine insan olduğunu gösteriyordu.

İşin aslı, bu kömür yakıcısı uzak gelecekteki Güneyli “yoksul beyazın” tıpatıp eşiydi. Kral biraz sonra sabırsızlanıp şöyle dedi:

“Burada bütün gün laklak ederseniz adalet yerini bulamaz. Suçluların baba evlerinde oturup sizi bekleyeceğini mi sanıyorsunuz? Kaçıyorlar, beklemiyorlar. Bir atlı bölüğünü peşlerine düşürmelisiniz.”

Kadının yüzü biraz soldu ama bunu fark etmemek mümkün değildi; adam ise telaşlı ve kararsız görünüyordu. Şöyle dedim:

“Gel dostum, seninle biraz yürüyeceğim; hangi yöne gitmeye çalışacaklarını düşündüğümü anlatırım. Yalnızca gabelle’ye ya da benzeri bir saçmalığa karşı çıkmış olsalardı yakalanmalarını önlemeye çalışırdım; ama yüksek mevkide birini öldürüp bir de evini yakanlar için durum başka.”

Son sözüm kralı yatıştırmak içindi. Yolda adam toparlanıp kararını verdi ve sağlam adımlarla yürümeye başladı ama hiç hevesli değildi. Bir süre sonra sordum:

“Bu adamlar senin neyin oluyordu, kuzenlerin mi?”

Kömür isiyle kaplı yüzü izin verdiğince bembeyaz kesildi ve titreyerek durdu.

“Ah Tanrım, bunu nereden bildiniz?”

“Bilmiyordum, öylesine tahmin ettim.”

“Zavallı delikanlılar, işleri bitti. Hem iyi çocuklardı.”

“Gerçekten gidip onları ihbar mı edecektin?”

Buna nasıl karşılık vereceğini pek bilemedi ama tereddütle şöyle dedi:

“E-evet.”

“Öyleyse seni lanet olası bir alçak sanıyorum!”

Bunu ona söylemem, sanki kendisine melek demişim gibi sevindirdi.

“Güzel sözleri bir daha söyle kardeşim! Çünkü görevimi yapamadığım takdirde beni ele vermeyeceğini söylemek istiyorsun, öyle değil mi?”

“Görev mi? Bu işte tek görev, susup o adamların kaçıp gitmesine izin vermek. Doğru bir iş yaptılar.”

Memnun görünüyordu; ama aynı zamanda endişeliydi. Gelen giden var mı diye yola şöyle bir baktı, sonra temkinli bir sesle sordu:

“Böyle tehlikeli sözleri söylemekten çekinmeyen, korkuyor da görünmeyen siz hangi memleketten geliyorsunuz kardeşim?”

“Benim sınıfımdan biriyle konuşurken tehlikeli sözler sayılmazlar, diye düşünüyorum. Bunları başkasına anlatmazsın, değil mi?”

“Ben mi? Önce atlara bağlanıp parçalanmam gerekir!”

“Öyleyse söyleyeceklerimi söyleyeyim. Tekrar edip etmeyeceğinden korkmuyorum. Dün gece o masum zavallılara şeytan işi bir kötülük edildi. Yaşlı baron hak ettiğini buldu. Benim elimde olsa onun gibilerin hepsinin başına aynısı gelsin isterdim.”

Adamın tavrındaki korku ve keder silindi; yerini minnettarlık ve cesur bir canlılık aldı:

“Casus olsanız ve sözleriniz beni mahvetmek için kurulmuş bir tuzak olsa bile, bu sözler öyle ferahlatıcı ki onları ve benzerlerini bir daha duysam, en azından ömrümde bir kez güzel bir ziyafet çekmiş olmanın mutluluğuyla darağacına giderdim. Şimdi ben de söyleyeceğimi söyleyeceğim; dilerseniz bildirebilirsiniz. Efendinin davasında gayret göstermediğimi belli etmek kendi canımı tehlikeye atacağı için komşularımın asılmasına yardım ettim; ötekiler de başka bir nedenle değil, aynı yüzden yardım ettiler. Bugün herkes onun öldüğüne seviniyor ama görünüşte yas tutarak, ikiyüzlünün gözyaşlarını dökerek dolaşıyor; çünkü güvenlik böyle sağlanıyor. Söyledim, söyledim! Ağzımda şimdiye dek tadı güzel gelen tek sözler bunlardı; bu tadın ödülü bana yeter. İsterseniz önden buyurun, darağacına bile olsa; ben hazırım.”

İşte, gördünüz. İnsan özünde insandır. Yüzyıllar boyu süren eziyet ve baskı, insanlığını içinden söküp atamaz. Bunun yanıldığını sanan, asıl kendisi yanılır. Evet, yeryüzünde var olmuş en aşağılanmış halklarda bile cumhuriyet için yeterince iyi malzeme vardır—Ruslarda bile. İçlerinde yeterince insanlık vardır—Almanlarda bile; yeter ki bu insanlığı ürkek ve kuşkucu gizlendiği yerden çıkarıp kurulan her tahtı devirmeye ve çamura çalmaya, onu destekleyen bütün soyluluğu ezip geçmeye zorlayabilelim. Umalım, inanalım; daha bazı şeyleri göreceğiz. Önce, Arthur’un günleri sona erene kadar ılımlı bir monarşi; sonra tahtın yıkılması, soyluluğun kaldırılması, her bir soylunun yararlı bir zanaata çırak verilmesi, genel oy hakkının tanınması ve bütün yönetimin ulusun kadınlarıyla erkeklerinin eline bırakılıp orada kalması. Evet, düşümden vazgeçmek için henüz bir neden yoktu.

Bölüm etkileşimi

Okurlar bu bölümle etkileşime geçti

0okunma 0beğeni 0yorum
Bu iki tercih yalnızca bu tarayıcıda saklanır; yukarıdaki Vaveyla sayaçları gerçek uygulama verisidir.

Kategoriler ve Temalar

Kategoriler ve temalar yükleniyor…