Bölümler 22Şu an: Bölüm V.
- 1 Birinci Kısım. — Bölüm I.3.014 kelime
- 2 Bölüm Iı.2.136 kelime
- 3 Iıı. Bölüm3.042 kelime
- 4 Bölüm Iv.1.841 kelime
- 5 Bölüm V.1.261 kelime · Okuduğun bölüm
- 6 Bölüm Vı.2.673 kelime
- 7 Bölüm VII1.276 kelime
- 8 Bölüm VIII2.030 kelime
- 9 Bölüm Ix.1.766 kelime
- 10 Bölüm X.3.971 kelime
- 11 Bölüm Xı.5.217 kelime
- 12 Bölüm Xıı.1.612 kelime
- 13 Bölüm Xııı.2.047 kelime
- 14 Bölüm Xıv.3.375 kelime
- 15 Bölüm Xv.292 kelime
- 16 İkinci Kısım. — Bölüm Xvı.3.963 kelime
- 17 Bölüm Xvıı.2.813 kelime
- 18 Bölüm Xvııı.898 kelime
- 19 Bölüm Xıx.2.472 kelime
- 20 Xx. Bölüm570 kelime
- 21 Xxı. Bölüm864 kelime
- 22 Sonuç638 kelime
Bu aramayla eşleşen bölüm bulunamadı.
BÖLÜM V.
Dunstan Cass kulübeye sırtını döndüğünde Silas Marner kulübeden yüz metreden daha uzakta değildi; köyden ağır ağır geliyor, omuzlarına pelerin gibi bir çuval atmış, elinde boynuzdan bir fener taşıyordu. Bacakları yorgundu ama zihni rahattı; yaklaşan bir değişikliğe dair hiçbir sezgisi yoktu. Güven duygusu çoğu zaman inançtan çok alışkanlıktan doğar; bu yüzden, alarm vermesi beklenebilecek koşul değişikliklerinden sonra bile varlığını sürdürebilir. Alışkanlığın mantığında, belli bir olayın gerçekleşmeden geçirdiği süre, olayın artık hiç gerçekleşmeyeceğine sürekli gerekçe gösterilir; oysa bazen tam da bu süre, olayı yakınlaştıran yeni koşuldur. Bir adam, maden tavanı çökmeye başlamışken, kırk yıldır kazasız belasız madende çalıştığını tehlike beklememesi için gerekçe gösterebilir; insan yaşlandıkça kendi ölümünü inanılır bir düşünce olarak zihninde tutmasının zorlaştığı da sık sık görülür. Marner’ınki kadar tekdüze bir hayat süren adamda alışkanlığın etkisi elbette güçlüydü: beklenmedik ve değişken olana dair düşüncesini canlı tutacak yeni insanlarla karşılaşmıyor, yeni olaylar duymuyordu. Bu, evini ve hazinesini her zamankinden daha savunmasız bırakmış olsa da zihninin neden rahat olduğunu yeterince açıklar. Silas akşam yemeğini iki kat keyifle düşünüyordu: Birincisi, yemek sıcak ve lezzetli olacaktı; ikincisi, ona hiçbir şeye mal olmayacaktı. Küçük domuz eti parçasını ona, bugün evine güzel bir keten kumaş götürdüğü o iyi ev kadını Bayan Priscilla Lammeter armağan etmişti; Silas kendine ancak böyle bir armağan olduğunda rosto çekilirdi. Akşam yemeği en sevdiği öğündü; çünkü altınlarının başında keyif sürdüğü saate denk gelirdi. Rosto olduğunda da onu her zaman akşam yemeğinde yerdi. Ama bu akşam, domuz etinin çevresine ipini ustalıkla düğümleyip kapı anahtarının üzerinden usulünce geçirerek halkasından geçirdikten ve askıya bağladıktan hemen sonra, sabah tezgâhında yeni bir işe başlayabilmesi için çok ince bir sicimin şart olduğunu hatırladı. Bay Lammeter’ın evinden gelirken köyün içinden geçmek zorunda kalmadığı için bunu unutmuştu; ama sabah iş peşinde vakit kaybetmesi olacak şey değildi. Dışarı çıkmak için hava berbat derecede sisliydi, ama Silas’ın kendi rahatından daha çok önem verdiği şeyler vardı. Domuz etini askının en ucuna çekip fenerini ve eski çuvalını yanına alarak, normal havada yirmi dakika sürecek bir iş için yola çıktı. Kapısını, iyi düğümlenmiş ipini çözmeden kilitleyemezdi; bu da akşam yemeğini geciktirirdi. Böyle bir fedakârlığa değmezdi. Böyle bir gecede Stone-pits’e hangi hırsız yolunu bulabilirdi ki? Hem daha önceki on beş yıl boyunca hiç gelmemişken neden tam bu gece gelsindi? Silas bu soruları açık seçik düşünmüyordu; bunlar yalnızca kaygısızlığının belirsiz temelini anlatmaya yarıyordu.
İşini bitirmiş olmanın verdiği büyük bir memnuniyetle kapısına ulaştı. Kapıyı açtı; uzağı iyi göremeyen gözlerine göre, ateşin hoş bir sıcaklık artışı sağlaması dışında her şey bıraktığı gibiydi. Fenerini bırakıp şapkasını ve çuvalını kenara atarken yerde dolaştı; böylece Dunstan’ın kumdaki ayak izleri kendi çivili çizmelerinin izlerine karıştı. Sonra domuz etini ateşe yaklaştırdı ve aynı anda hem eti pişirip hem ısınmanın keyifli işine koyuldu.
Kırmızı ışık solgun yüzüne, tuhaf biçimde dik dik bakan gözlerine ve cılız bedenine vururken onu gören biri, Raveloe komşularının ona duyduğu küçümseyici acıma, korku ve kuşku karışımını belki anlayabilirdi. Oysa zavallı Marner’dan daha zararsız pek az insan vardı. Doğru sözlü, saf ruhunda, altına duyduğu giderek büyüyen açgözlülük ve hayranlık bile başkalarına doğrudan zarar veren bir kötülük doğuramıyordu. İnancının ışığı bütünüyle sönmüş, gönül bağları ıssız kalmıştı; doğasının bütün gücüyle işine ve parasına tutunmuştu. İnsan kendini adadığı her şey gibi, bunlar da onu kendi suretlerine göre biçimlendirmişti. Tezgâhında durmadan çalışırken tezgâh da onu işlemiş, tekdüze karşılığına duyduğu tekdüze özlemi giderek pekiştirmişti. Altınına eğilip çoğaldığını gördükçe sevme gücünü kendisininkine benzer, katı bir yalıtılmışlıkta toplamıştı.
Isınınca, akşam yemeğinden sonra gine altınlarını çıkarmak için beklemenin uzun süreceğini düşünmeye başladı; alışık olmadığı bu ziyafeti yerken altınları önünde, masanın üstünde görmek hoş olurdu. Çünkü sevincin en iyi şarap olduğu söylenir; Silas’ın gine altınları da bu türden altın bir şaraptı.
Kalktı; mumunu, hiçbir şeyden kuşkulanmadan tezgâhının yakınına yere koydu, değişikliği fark etmeden kumu süpürdü ve tuğlaları kaldırdı. Boş çukuru görünce yüreği şiddetle hopladı; ama altınının gittiğine hemen inanamadı—önce yalnızca dehşete kapıldı ve bu dehşete son vermek için telaşla çabaladı. Titreyen elini çukurun içinde dolaştırıp gözlerinin onu yanıltmış olabileceğini düşünmeye çalıştı; sonra mumu çukura tutup dikkatle inceledi, gittikçe daha çok titriyordu. Sonunda öyle şiddetli sarsıldı ki mumu düşürdü, düşünebilmek için kendini toparlamaya çalışarak ellerini başına götürdü. Geçen gece ani bir kararla altınını başka bir yere koymuş, sonra da unutmuş olabilir miydi? Karanlık sulara düşen adam, ayağını basacak geçici bir yer bulmak için kaygan taşlara bile tutunur; Silas da sahte umutlara inanıyormuş gibi davranarak umutsuzluk anını savuşturdu. Her köşeyi aradı; yatağını ters çevirdi, silkeledi, yoğurur gibi evirip çevirdi. Çubuklarını koyduğu tuğla fırının içine baktı. Aranacak başka yer kalmayınca yeniden diz çöktü, çukurun çevresini bir kez daha yokladı. Korkunç gerçeğin karşısında bir anlığına sığınabileceği denenmemiş hiçbir yer kalmamıştı.
Evet, düşüncenin ezici bir tutku altında çökmesiyle ortaya çıkan türden bir sığınak vardı: imkânsız şeylerin gerçekleşmesini beklemek, birbiriyle çelişen imgelerin doğru olduğuna inanmak. Bu, delilikten hâlâ ayrıdır; çünkü dışarıdan gelen bir olgu onu dağıtabilir. Silas dizlerinin üstünden titreyerek kalktı ve masaya baktı: Altınları orada duruyor olamaz mıydı? Masa bomboştu. Sonra dönüp arkasına, evinin her yanına baktı; daha önce boşuna aradığı çantaların bir yerde belirivermesi ihtimaline gözlerini dikip duruyordu. Kulübesindeki her şeyi görebiliyordu—altını orada değildi.
Titreyen ellerini yeniden başına götürdü ve yıkımın çığlığı olan, tiz ve çılgın bir feryat kopardı. Birkaç an kıpırdamadan durdu; ama bu çığlık onu gerçeğin ilk, aklını başından alan baskısından kurtarmıştı. Döndü, sendeleyerek tezgâhına yöneldi ve çalıştığı oturağa geçti; gerçeğin en güçlü güvencesi olarak içgüdüyle ona sığınıyordu.
Şimdi bütün sahte umutlar uçup gitmiş, kesinliğin ilk şoku geçmişti; hırsız düşüncesi aklına düşmeye başladı. Bu düşünceye hevesle sarıldı, çünkü bir hırsız yakalanabilir ve altını geri vermeye zorlanabilirdi. Bu düşünce ona yeni bir güç verdi; tezgâhından fırlayıp kapıya yöneldi. Kapıyı açar açmaz yağmur yüzüne çarptı; yağış gittikçe şiddetleniyordu. Böyle bir gecede iz sürülecek ayak izi yoktu—ayak izi mi? Hırsız ne zaman gelmişti? Silas gündüz yokken kapı kilitliydi; gün ışığında döndüğünde içeri girildiğine dair hiçbir iz yoktu. Akşam da, kendi kendine söyledi, her şeyi bıraktığı gibiydi. Kumla tuğlalar yerinden oynatılmamış gibi görünüyordu. Çantaları bir hırsız mı almıştı, yoksa hiçbir elin erişemeyeceği, onu ikinci kez yıkıma uğratmaktan zevk alan zalim bir güç mü? Daha belirsiz olan bu korkudan ürktü; çabalamak pahasına düşüncesini elle tutulabilir, elleri olan ve ellerle yakalanabilecek soyguncuya sabitledi. Aklı, bir kuşku nedeni sayabileceği sözler etmiş ya da sorular sormuş bütün komşulara kaydı. Bilinen bir kaçak avcı, başka bakımlardan da kötü şöhretli Jem Rodney vardı. Marner’la tarlalardan geçerken sık sık karşılaşmış, dokumacının parası hakkında şakayla karışık bir şeyler söylemişti. Hatta piposunu yakmak için uğradığında, işine gitmek yerine ateşin başında oyalanarak bir keresinde Marner’ı kızdırmıştı. Hırsız Jem Rodney’di—bunu düşünmek insana ferahlık veriyordu. Jem bulunup parayı geri vermeye zorlanabilirdi. Marner onu cezalandırmak istemiyordu; yalnızca elinden giden, ruhunu bilinmeyen bir çöldeki kimsesiz yolcu gibi bırakan altınını geri istiyordu. Hırsız yakalanmalıydı. Marner’ın yasal makamlarla ilgili düşünceleri bulanıktı; ama gidip kaybını duyurması gerektiğini hissediyordu. Köyün ileri gelenleri—papaz, polis memuru ve Squire Cass—Jem Rodney’e ya da başka birine çalınan parayı teslim ettirebilirdi. Bu umutla yağmurun içine fırladı; başını örtmeyi unuttu, kapısını kapatmaya aldırmadı, çünkü kaybedecek hiçbir şeyi kalmamış gibi hissediyordu. Hızla koştu; Rainbow’un yakınındaki dönemeçten köye girerken soluğu kesilince yavaşlamak zorunda kaldı.
Marner’ın gözünde Rainbow, keten kumaş fazlası bulunan eşleri olan zengin ve göbekli kocaların lüks mekânıydı; Raveloe’nun güç ve itibar sahiplerini bulabileceği, kaybını en çabuk duyurabileceği yer orasıydı. Mandalı kaldırıp sağdaki aydınlık bara, yani mutfağa girdi. Evin daha mütevazı müşterileri orada toplanırdı; soldaki salon ise Squire Cass’in sık sık hem içki âleminin hem de üstten bakmanın keyfini çıkardığı seçkin çevreye ayrılmıştı. Ama bu gece salon karanlıktı; orayı süsleyen ileri gelenlerin hepsi, Godfrey Cass de dâhil, Bayan Osgood’un doğum günü dansındaydı. Bu nedenle mutfaktaki yüksek paravanlı sıralarda oturanların sayısı her zamankinden fazlaydı. Başka zaman salona kabul edilip üstlerinin kabadayılık ve tepeden bakma fırsatını artıracak olan birkaç kişi, bu akşam biralarını içtikleri çevrede kendileri kabadayılık edip tepeden bakarak eğlencelerini çeşitlendirmeye razı olmuştu.
Bölüm etkileşimi
