Bölümler 14Şu an: Clerkenwell’de Tuhaf Bir Olay.
- 1 Önsöz809 kelime
- 2 Altın Tiberius Macerası1.995 kelime
- 3 Kaldırımdaki Karşılaşma.1.037 kelime
- 4 Karanlık Vadinin Romanı.4.529 kelime
- 5 Kayıp Kardeşin Macerası.2.361 kelime
- 6 Kara Mühür Öyküsü10.711 kelime
- 7 Özel Barda Yaşanan Olay.2.742 kelime
- 8 Süsleyici Hayal Gücü.572 kelime
- 9 Demir Bakire Öyküsü.1.428 kelime
- 10 Bayswater’in Münzevisi.1.289 kelime
- 11 Beyaz Toz Öyküsü4.879 kelime
- 12 Clerkenwell’de Tuhaf Bir Olay.1.547 kelime · Okuduğun bölüm
- 13 Gözlüklü Genç Adamın Öyküsü3.494 kelime
- 14 Terk Edilmiş Konak Serüveni1.129 kelime
Bu aramayla eşleşen bölüm bulunamadı.
CLERKENWELL’DE TUHAF BİR OLAY.
Bay Dyson, birkaç yıldır Bloomsbury’de, orta karar sakinlikte bir sokakta iki odada oturuyordu. Kendi biraz tantanalı deyişiyle, Londra’nın ana damarlarındaki binlerce söylentiyle kulakları sağır olmadan yaşamın nabzını tutuyordu. Tottenham Court Road’un bitişik köşesinden kalkan yüz otobüs hattının kentin dört bir yanına gitmesi ona esrarengiz denebilecek özel bir haz verirdi; Dalston’a ulaşmanın kolaylığını uzun uzun anlatır, Ealing’in en uzak noktalarına ve Whitechapel’in ötesindeki sokaklara giden o mükemmel hattan söz ederdi. Başlangıçta “eşyalı daireler” olan odalarını, zamanla daha sakıncalı parçalarından arındırmıştı. Strand yakınındaki eski odalarının göz alıcı ihtişamı burada yoktu belki, ama döşemelerindeki yalın bir zarafet zevkine yakışıyordu. Kilimler eskiydi, o hakiki solgun güzelliğe sahipti. Sanatçı tarafından basılmış provaların neredeyse tümü olan gravürler, geniş beyaz kenarlıkları ve siyah çerçeveleriyle duvarlarda güzel duruyordu; sahte siyah meşe işi de yoktu. Doğrusu, hemen hiç eşya yoktu: bir köşede yalın, sağlam, dürüst bir masa; şöminenin karşısında on yedinci yüzyıldan kalma bir sedir; iki ahşap koltuk ve İmparatorluk üslubunda bir kitaplık. Bir de kayda değer bir istisna vardı. Çünkü Dyson bu eşyaların hiçbirine aldırmazdı. Onun yeri kendi yazı masasının başıydı; eski, tuhaf, lake kaplı bu masada sırtı odaya dönük oturur, saatler boyunca edebiyat peşinde ya da kendi deyişiyle mesleği olan cümle avında umutsuzca uğraşırdı. Düzgün sıralanmış küçük gözler ve çekmeceler, yılların denemeleri ve çabaları olan el yazmalarıyla, not defterleriyle dolup taşıyordu; içteki kuyu gibi geniş, derin bölme ise birikmiş fikirlerle tıka basa doluydu. Dyson, işinin bütün ayrıntılarını ve tekniğini tutkuyla seven bir zanaatkârdı. Biraz kendini kandırıp sanatçı adını yakıştırmış olsa bile, eğlenceleri son derece zararsızdı; anlaşıldığı kadarıyla kendisi ya da yayıncıları, basılı şeylerle dünyayı yormamayı yeğlemişti.
Dyson işte burada, hayallerine kapanıp sözcüklerle denemeler yapar; Bayswater’daki münzevi dostunun uğraştığı gibi, üslubun neredeyse yenilmez bilmecesiyle mücadele ederdi. Yine de bu, gerçekçinin kronik karamsarlığından çok farklı, içi güven dolu bir çabaydı. Abingdon Grove’daki birinci katın kurnaz kiracısıyla yaşadığı macera gecesinden beri, neredeyse kesintisiz olarak, olanakları kendisine büyüye yakın görünen bir tasarı üzerinde çalışıyordu. Kalemini zafer duygusuyla bırakırken, beş gündür üst üste sokaklara çıkmadığını fark etti. Başarıyla tamamladığı emeğin coşkusu hâlâ zihninde işlerken kâğıtlarını kaldırdı, dışarı çıktı. Önce, yoldaki her taşta bir başyapıtın olanağını gören o ender sevinç haliyle kaldırımda ağır ağır yürüdü. Geç olmuştu; sis ve pus örtüleri arasında sonbahar akşamı kapanıyordu. Durgun havada sesler, gümbürdeyen trafik ve aralıksız ayak sesleri Dyson’a, salonun tamamı sessizken sahneden gelen gürültüyü andırıyordu. Meydanda yapraklar yaz yağmuru kadar hızlı dökülüyordu; ilerideki sokak kasap dükkânlarının ışıklarıyla ve manavın göz alıcı aydınlığıyla parlamaya başlamıştı. Cumartesi gecesiydi; kenar mahallelerin kalabalık sakinleri sürü halinde sokağa dökülüyordu. Paslı siyah giysili hırpani kadınlar kalitesiz et parçalarını eşelemeye başlamış, başkaları sağlıksız lahanalara iştahla bakıyordu; four-ale için de canlı bir talep vardı. Dyson bu gece ateşlerinin arasından biraz rahatlayarak geçti. Düşüncelere dalmayı severdi ama düşünceleri, De Quincey’nin dozunu aldıktan sonraki düşünceleri gibi değildi. Soğanın pahalı mı ucuz mu olduğunu zerre umursamaz, etin kilosu iki peniye düşse sevinmezdi. Yazdığı öykünün girift dünyasına dalmış; olay örgüsünü ve kuruluşunu ince ince tartıyor, şu ya da bu yerinde bulduğu başarılı ifadeyi anımsamaktan tat alıyor, kimi bölümlerde başarısız olmaktan korkuyordu. Gaz alevlerinin cızırtısını ve uğultusunu ardında bırakarak daha tenha kaldırımlara yöneldi.
Farkına varmadan kuzeye dönmüş, şimdi kiralık kat ve büroların ilanlarının asılı olduğu, ama hâlâ Peruklar Çağı’nın zarafetini ve katılığını taşıyan eski, yıkık dökük bir sokaktan geçiyordu. Geniş bir yol, geniş kaldırımlar ve iki yanında, duvarlarla aynı hizada uzun, dar pencereleri olan, rengi oturmuş tuğlalardan yapılmış ağırbaşlı bir sıra ev… Dyson, belli bir bölümü çabucak bitirmeye karar vermiş olduğundan hızlı adımlarla yürüyordu; ama buluşun o mutlu havasına kapılmıştı ve zihninin iç odasında yeni bir bölüm belirdi. Yazacağı olayların üzerinde tuhaf bir hazla durdu. Sessiz sokaklarda yürümek ne hoştu; düşüncesinde koca bir semti çalışma odası yaptı ve yeniden geleceğine ant içti. Gittiği yere aldırmadan yeniden doğuya saptı; az sonra kendini gri, iki katlı, sefil evlerden oluşan bir ağın içinde buldu. Ardından, büyük fabrika duvarlarının arkasında, çevrenin çöpleriyle dolmuş, bakımsız geçitlerin ve yapılmamış yolların tuğlalı boşluğuna çıktı; ıssız, kötü aydınlatılmış, umutsuz bir yerdi burası. Kısa bir dönüşte karşısına beklenmedik bir manzara çıktı: dümdüz zeminden birden yükselen bir tepe. Yokuşu aydınlatan lambaların ışığında, bir kâşif hevesiyle oraya yöneldi; dolambaçlı yolların kendisini nereye getirdiğini merak ediyordu. Burada her şey yine derli topluydu, ama son derece çirkindi. 1820’lerin derin karanlığında unutulup gitmiş biri olan mimar, gri tuğlalı ikiz villalar tasarlamıştı. Biçimleri Parthenon’un çizgilerini çağrıştırıyor, her birinin klasik görünümü geniş, kabartmalı alçı şeritlerle belirginleşiyordu. Sokağın adı baştan sona yabancıydı. Bir başka sürpriz olarak tepenin zirvesinde, düzensiz biçimli bir çimenlik ve solmakta olan ağaçlarla dolu, adına meydan denmiş bir alan vardı; Parthenon esintisi burada da sürüyordu. Öteki sokaklar tuhaftı; düzensizlikleriyle yabanıl bir görünüm taşıyorlardı. Bir yanda kirli, bakımsız, görünümleriyle sefil ve itibarsız evler sıralanıyor, öte yanda ise hiçbir uyarı olmadan, tel perdeleri ve pirinç tokmağıyla, ücra bir taşra kasabasındaki doktor evi kadar temiz ve derli toplu, nazik ve ciddi bir ev beliriveriyordu. Bu sürprizler ve keşifler Dyson’ı yormaya başlamıştı. Bir meyhanenin ışıl ışıl yanan pencerelerini sevinçle karşıladı ve Libya, Pamfilya ya da Mezopotamya dolayları kadar uzak bu yörede yaşayanların içtiği içkiyi tatmaya niyetlenerek içeri girdi. İçeriden gelen ses uğultusu, Londra işçisinin gerçek meclisine katılmak üzere olduğunu haber veriyordu. Daha gözlerden uzak, özel denen girişi aradı. Daracık bir sıraya yerleşip bira söyledikten sonra, ötedeki genel salondan yükselen şangırtılı konuşmaları dinlemeye başladı. Anlamsız bir tartışmaydı bu: bir an öfkeli, bir an ağlamaklı; Bill’e ve Tom’a seslenişler, konuşmada Orta Çağ’dan kalma izler, Chaucer’ın yazdığı sözcüklerin şevk ve zevkle ağızlardan püskürtülüşü… Güm diye masaya indirilen kupaların ve çinko tezgâha şak diye vurulan bakır paraların gürültüsü de bütün bunlara derin bir bas sesi katıyordu. Dyson, birasından yudumlar alırken piposunu sakin sakin tüttürüyordu. O sırada, belli belirsiz görünüşlü bir adam bölmeye yürümekten çok süzülerek girdi. Köşede huzurla oturan Dyson’ı görünce irkildi ve gözlerini çevresinde gezdirdi. Sanki birtakım elektrikli aygıtların yönettiği yaylar üstündeydi; barmen ona ne verebileceğini sorunca neredeyse kapıdan fırlayacak gibi oldu, bardağı alırken eli titredi. Dyson onu merakla süzdü. Dudaklarına kadar sarınmış, yumuşak keçe şapkasını gözlerinin üzerine indirmişti. Her bakıştan çekiniyor gibiydi; genel salondan birden yükselen daha da kaba bir ses, onda öyle bir karşılık buldu ki adam jöle gibi sallanıp titremeye başladı. Birinin böylesine sinirli bir heyecana kapılması acınasıydı. Dyson adama sıradan, gelişigüzel bir soru yöneltmek üzereyken başka biri bölmeye girdi, koluna elini koyup alçak sesle bir şeyler mırıldandı ve geldiği gibi kayboldu. Dyson, yalan söyleme konusunda böylesine görkemli bir yetenek sergilemiş olan, dili de yüzü de tıraşlı Burton’ı tanımıştı; yine de bunu pek önemsemedi, çünkü gözlem gücünün tamamı önündeki hem acıklı hem de gülünç manzaraya kapılmıştı. El, koluna değer değmez talihsiz adam, bir milin çevresinde dönüyormuş gibi hızla döndü ve tuzağa düşmüş dilsiz bir hayvan gibi kısık, acıklı bir feryatla geriye çekildi. Zavallının yüzünden kan çekildi; havadan bir ölüm gölgesi geçmiş de yüzüne düşmüş gibi teni grileşti ve Dyson boğuk bir fısıltı yakaladı—
“Bay Davies! Tanrı aşkına, acıyın bana Bay Davies. Yemin ederim ki—” Mesajı işitince sesi kesildi; dudağını ısırmaya, kendinde biraz olsun erkeklik gücü toplamaya boşuna uğraştı. Kavak yaprağı gibi titreyerek bir an orada durdu, sonra Dyson’ın düşüncesine göre başına gelecek felaketle birlikte sessizce sokağa çıktı gitti. Gidişinin üzerinden bir dakika geçmemişti ki Dyson adamı tanıdığını birden kavradı. O, bunca zeki kişinin aradığı gözlüklü genç adamdı; gözlükleri yoktu ama solgun yüzü, koyu renk favorileri ve ürkek bakışları kim olduğunu anlamaya yetiyordu. Dyson, bir dizi rastlantıyla, farkında olmadan Londra evreninin ana yollarına ve ara sokaklarına girip çıkan, iğrenç bir yılanın izi gibi kıvrılan, umutsuz bir komplonun izini bulmuş olduğunu hemen gördü. Gerçek gözlerinin önünde canlandı; haberi olmadan, farkına bile varmadan, ortak hayatın aydınlık perdesini sessizce, ya da yalnızca gevezelikler ve yalanlarla aşarak kovalayan, oradan oraya koşturan, pençelerini uzatıp gözden kaybolan gizli varlıkların gölgelerini görme ayrıcalığına erişmiş olduğunu sezdi. Bir anda, seslerin karmakarışık uğultusu, kaba saba görkemi ve meyhanenin bütün bayağı kargaşası onun için büyünün bir parçasına dönüştü. Çünkü bu kasvetli gizem oyununun bir sahnesi gözlerinin önünde oynanmış, insanın teninin korkudan nasıl grileştiğini görmüştü; korkaklığın ve dehşetin cehennemi, kol boyu yakınında ağzını ardına kadar açmıştı. Bu düşüncelere dalmışken barmen yanına gelip, rahat rahat oturma hakkını tükettiğini ima edercesine ona dik dik baktı. Dyson daha fazla bira söyleyerek oturma hakkına yeni bir süre ekledi. Kısacık trajedi sahnesini düşünürken, favorili genç adamın ilk korkulu irkilişinde elini hızla paltosunun cebinden çıkardığını ve yere bir şey düştüğünü duyduğunu hatırladı. Piposunu düşürmüş gibi yaparak köşede parmaklarıyla yoklamaya başladı. Bir şeye dokundu ve onu usulca kendine çekti. Cebine sessizce koyarken bir anlık bakışla, solmuş yeşil marokenle kaplanmış, eski tarz, küçük bir not defteri olduğunu gördü.
Şanslı buluşunun sevinciyle birasını bir dikişte içti, oradan çıktı; bulduğu şeyin ne kadar önemli olabileceğine ilişkin tahminler yürütüyordu. Bir an, eline belki yalnızca boş sayfaların ya da bir bahis defterinin özenle yazılmış saçmalıklarının geçmesinden korkuyor; bir an solmuş maroken kapağın daha iyi şeyler vaat ettiğini, gizemlere işaret ettiğini düşünüyordu. Hafif bir yürekle girdiği kasvetli ve sefil semtten çıkması hiç kolay olmadı. Gray’s Inn Road’a varınca Guilford Street boyunca ilerledi ve yalnızca bir mum ışığına ve yalnızlığa kavuşmak için sabırsızlanarak evine koştu.
Dyson yazı masasının başına oturup küçük defteri önüne koydu; sayfaları açmak ve hayal kırıklığına uğrama tehlikesini göze almak bile çaba istiyordu. Ama sonunda, çaresizlik içinde, parmağını rastgele bir yere, sayfaların arasına koydu. Kenar boşluğu bırakılarak düzenli biçimde yazılmış bir metin görünce sevindi; rastlantı eseri gözüne çarpan üç sözcük, yazı yığınının ortasında ayrı duruyordu. Dyson okudu:
ALTIN TİBERİUS,
ve yüzü, talihin ve avcının hırsının verdiği heyecanla kızardı.
Derhal cep defterinin ilk sayfasına döndü ve kendinden geçmiş bir ilgiyle şu metni okumaya koyuldu:
Bölüm etkileşimi
