Bölümler 14Şu an: Bayswater’in Münzevisi.
- 1 Önsöz809 kelime
- 2 Altın Tiberius Macerası1.995 kelime
- 3 Kaldırımdaki Karşılaşma.1.037 kelime
- 4 Karanlık Vadinin Romanı.4.529 kelime
- 5 Kayıp Kardeşin Macerası.2.361 kelime
- 6 Kara Mühür Öyküsü10.711 kelime
- 7 Özel Barda Yaşanan Olay.2.742 kelime
- 8 Süsleyici Hayal Gücü.572 kelime
- 9 Demir Bakire Öyküsü.1.428 kelime
- 10 Bayswater’in Münzevisi.1.289 kelime · Okuduğun bölüm
- 11 Beyaz Toz Öyküsü4.879 kelime
- 12 Clerkenwell’de Tuhaf Bir Olay.1.547 kelime
- 13 Gözlüklü Genç Adamın Öyküsü3.494 kelime
- 14 Terk Edilmiş Konak Serüveni1.129 kelime
Bu aramayla eşleşen bölüm bulunamadı.
BAYSWATER’İN MÜNZEVİSİ.
Bay Dyson’ın ara sıra dostluğundan yararlanma fırsatı bulan pek çok kişi arasında, gerçekçi ve tanınmamış bir mücadeleci olan Bay Edgar Russell da vardı. Notting Hill’de, Abingdon Grove’daki bir evin ikinci katında, arkaya bakan küçük bir odada oturuyordu. Ana caddeden sapıp birkaç adım yürüyünce insanı ayaklarını ağırdan almaya çağıran belli belirsiz bir dinginlik, uykulu bir huzur hissedilirdi; Abingdon Grove’un havası her zaman böyleydi. Evler biraz geride duruyor, bahçelerinde mevsimi geldiğinde leylaklar, sarısalkımlar ve kan kırmızısı mayıs ağaçları neşeyle çiçek açıyordu. Bir köşede, başka bir sokaktaki eski bir ev koca bir arka bahçeyi korumayı başarmıştı: duvarlarla çevrili bu bahçeden yaz başındaki yağmurlardan sonra yeşilliğin hoş kokusu yükselir, yaşlı karaağaçlar açık tarlaları hatırlatır, üzerinde hâlâ tatlı çimenlerin yürünebildiği bir yer bulunurdu. Abingdon Grove’daki evlerin çoğu, otuz beş yıl önceki adı sanı belli olmayan sıva döneminden kalmaydı; derme çatma olmayan yapıları ve orta halli gelirlere uygun odaları vardı. Çoğu pansiyona dönüşmüştü; kapılarında “Eşyalı Odalar” yazılı kartlara sık sık rastlanırdı. Bay Russell da görünüşü yeterince iyi bir evde yerini almıştı; Grub Street’in geleneksel pisliğini ve sefaleti ona göre modası geçmiş, asılsız bir klişeydi, onun deyişiyle yeşil yaprakları görebileceği bir yerde yaşamayı yeğliyordu. Gerçekten de odasından uzun bir bahçe sırası olağanüstü güzel görünürdü; kavaklardan oluşan bir perde, yaz aylarında Wilton Street’in kasvetli arka cephelerini gizlerdi. Bay Russell’ın imkânları pek kısıtlı olduğundan, ağırlıklı olarak ekmek ve çayla yaşardı. Yine de Dyson onu görmeye geldiğinde hizmetçi kıza six-ale aldırır, Dyson da kendi tütününden dilediği kadar içebilirdi. Ev sahibesi, salon katındaki dairesini aylarca boş tutacak kadar talihsizdi. Uzun süredir kapıda içerinin boş olduğunu duyuran bir kart asılıydı; güz başlarında bir akşam Dyson merdivenleri çıkarken bir şeylerin eksik olduğunu hissetti ve kapı üstündeki camlı bölmeye bakınca o davetkâr kartın kaybolduğunu gördü.
“Birinci kattaki daireyi kiraya verdiniz, öyle mi?” diye sordu Bay Russell’la selamlaşırken.
“Evet; yaklaşık iki hafta önce bir hanımefendi tuttu.”
“Öyle mi?” dedi, her zaman meraklı olan Dyson. “Genç bir hanım mı?”
“Evet, sanırım. Dul bir kadın, kalın krepten bir peçe takıyor. Merdivenlerde ve sokakta bir iki kez karşılaştım ama yüzünü tanıyamam.”
Bira gelince ve pipolar iyice tüttürülmeye başlayınca Dyson, “Peki,” dedi, “sen neler yapıyorsun? İşin biraz olsun kolaylaştı mı?”
“Ah!” dedi genç adam, son derece kederli bir ifadeyle. “Bu hayat bir araf, neredeyse cehennem. Yazıyorum; sözcükleri tek tek seçiyor, her hecenin gücünü tartıp biçiyor, dilin yaratabileceği en küçük etkileri hesaplıyor, siliyor, yeniden yazıyorum; bir sayfa müsveddeye bütün bir akşamı harcıyorum. Sabah yazdıklarımı okuyunca… Eh, arka yüzü zaten yazılıysa kâğıdı çöp sepetine atmaktan, öbür yüzü temizse çekmeceye koymaktan başka yapacak şey kalmıyor. Kuşkusuz başarılı bir düşünce kıvrımını barındıran bir cümle yazdığımda, onu güçsüz ve sıradan bir kılığa bürünmüş buluyorum. Üslup güzelse de bu, modası geçmiş hayallerin yavanlığını gizlemeye yarıyor. İşimin başında ter döküyorum, Dyson; bitirdiğim her satır bana tarifsiz acılara mal oluyor. Yan sokaktaki marangozun hâline imreniyorum; en azından bildiği bir zanaatı var. Bir masa siparişi aldığında acıyla kıvranmıyor; ama ben talihsiz bir biçimde kitap siparişi alacak olsam, sanırım aklımı kaçırırım.”
“Dostum, her şeyi fazla ciddiye alıyorsun. Mürekkebin daha rahat akmasına izin vermelisin. Her şeyden önce, yazmaya oturduğunda bir sanatçı olduğuna ve uğraştığın her şeyin bir başyapıt olduğuna yürekten inan. Diyelim ki aklına fikir gelmedi; içlerinden en zarif sanatçılarımızdan birinin dediğini söyle: ‘Ne önemi var; fikirlerin hepsi şu sigara kutusunun dibinde.’ Sen tütün içiyorsun elbette ama yöntem aynı. Ayrıca mutlaka güzel anların da oluyordur; bunlar fazlasıyla teselli sayılır.”
“Belki haklısın. Ama o anlar o kadar seyrek ki; bir de görkemli bir tasarının, Aile Hikâyeleri Dergisi’nin düzeyinin altındaki bir icrayla karşılanmasının azabı var. Örneğin birkaç gece önce, iki saat boyunca mutluydum; uyanık yatıp hayaller gördüm. Ama sonrası… sabah!”
“Fikrin neydi?”
“Bana harika görünmüştü; Balzac’ı ve ‘İnsanlık Komedyası’nı, Zola’yı ve Rougon-Macquart ailesini düşündüm. Bir sokağın tarihini yazacağım fikri doğdu içimde. Her ev bir cilt oluşturacaktı. Sokağı seçtim, her evi gördüm; her birinin fizyolojisini ve psikolojisini, harfleri okur gibi açık seçik okudum. Küçük ara sokak, gerçek biçimiyle önümde uzanıyordu: bildiğim, yüzlerce kez geçtiğim bir sokak; kimi gösterişli, kimi yoksul yirmi kadar ev, mor çiçeklerle kaplı leylak çalıları… Ama aynı zamanda bir simgeydi; beslenen ve düş kırıklığına uğrayan umutların, ne hoşnutluk ne hoşnutsuzluk veren tekdüze yılların, trajedilerin ve gizli acıların Via Dolorosa’sıydı. Evlerden birinin kapısında kanın kırmızı lekesini, bir pencerenin arkasında ise gaz lambasıyla aydınlanan sıradan bir salondaki jaluzinin üzerine düşmüş, gerili iplerde sallanan iki kararmış, solmuş gölgeyi gördüm: asılmış bir erkekle bir kadının gölgelerini. Hayallerim bunlardı; ama kalem kâğıda dokununca hepsi büzüşüp yok oldu.”
“Evet,” dedi Dyson, “bu işte epey cevher var. Hayali gerçeğe dönüştürmenin zahmetini kıskanıyorum; rafında yirmi güzel kitap gördüğün günü ise daha da çok kıskanıyorum: dizi tamamlanmış, artık sonsuza dek bitmiş olacak. Sana yalvarırım, onları altın harflerle, sağlam parşömene ciltlet. Yiğit bir kitaba yakışacak tek gerçek kapak budur. Seçkin bir dükkânın vitrininden içeri bakıp zarif yaldız baskıları, panoları, kırmızıyla yeşilin o hoş karşıtlığını taşıyan Levant Fas derisi ciltleri gördüğümde kendi kendime, ‘Bunlar kitap değil, biblo,’ derim. Böyle ciltlenmiş bir kitap—gerçek bir kitaptan söz ediyorum—Lyon brokarına bürünmüş Gotik bir heykele benzer.”
“Ah!” dedi Russell. “Cilt konusunu konuşmamıza gerek yok; kitaplara daha başlanmadı bile.”
Sohbet her zamanki gibi saat on bire kadar sürdü; sonra Dyson arkadaşına iyi geceler dileyip ayrıldı. Merdivenleri biliyordu, tek başına indi; ama birinci kattaki sahanlığı geçerken kapı hafifçe açıldı ve büyük şaşkınlıkla kendisine işaret eden bir el uzandı.
Dyson böyle durumlarda tereddüt edecek biri değildi. Bir anda kendini bir maceranın içinde bulacağını anladı; kendi kendine, Dysonların bir hanımın çağrısını hiç geri çevirmediğini söyledi. Öyleyse hanımın namusuna gereken özeni göstererek sessizce odaya girecekti ki alçak ama berrak bir ses ona seslendi:
“Aşağı inip kapıyı açın, sonra da biraz gürültülü kapatın. Ardından yanıma gelin; ne olur sessiz yürüyün.”
Dyson hanımın buyruğunu yerine getirdi; dönerken ev sahibesiyle ya da hizmetçiyle karşılaşmaktan korktuğu için bunu biraz tereddütle yaptı. Kedi gibi yürüyüp bastığı her basamağı gıcırdatarak ses çıkarsa da fark edilmeden kurtulduğuna kendini inandırdı. Merdivenlerin tepesine vardığında kapı önünde ardına kadar açıldı; kendini hanımın salonunda buldu ve beceriksizce eğilerek selam verdi.
“Lütfen oturun, efendim. Belki şu sandalye en iyisi olur; ev sahibesinin merhum kocasının en sevdiği sandalyeydi. Size sigara ikram ederdim ama kokusu beni ele verir. Davranışlarımın size alışılmadık göründüğünü biliyorum; ama bu akşam geldiğinizi gördüm ve benim kadar talihsiz bir kadına yardım etmeyi reddedeceğinizi sanmıyorum.”
Bay Dyson karşısındaki genç kadına çekingen bir bakış attı. Baştan aşağı yas giysileri içindeydi; ama nükteli, gülümseyen yüzü ve sevimli ela gözleri, ağır giysileriyle yıpranmış krep peçeye pek uymuyordu.
“Hanımefendi,” dedi şövalyece bir tavırla, “sezginiz sizi yanıltmamış. Lütfen toplumsal kurallar konusunu dert etmeyelim; şövalye ruhlu bir beyefendi böyle şeylerden anlamaz. Size hizmet etme ayrıcalığına erişmeyi umarım.”
“Bana karşı çok naziksiniz, ama böyle olacağını biliyordum. Ah efendim, hayatı tanıdım; yanılmam pek enderdir. Ne var ki erkekler çoğu zaman öyle alçak ve öyle yanlış yargılı ki, bu adımı atmaya karar verirken bile titredim; oysa bildiğim kadarıyla bu adım hem çaresiz hem de yıkıcı sonuçlar doğurabilirdi.”
“Benden korkmanıza gerek yok,” dedi Dyson. “Şövalyelik inancıyla yetiştirildim; soyumun gurur verici geleneklerini hep aklımda tutmaya çalıştım. Öyleyse bana güvenin, sırrınızı saklayacağıma inanın; mümkün olursa yardımıma da güvenebilirsiniz.”
“Efendim, değerli olduğuna emin olduğum vaktinizi boş konuşmalarla harcamayacağım. Şunu bilin: Kaçağım ve burada saklanıyorum. Kendimi sizin elinize bırakıyorum; yüzümü tarif etmeniz yeter, amansız düşmanımın eline düşerim.”
Bay Dyson bir an bunun nasıl mümkün olabileceğini düşündü; ama yalnızca susacağına dair sözünü yineledi ve karanlık sırların ete kemiğe bürünmüş hâli olacağını söyledi.
“Güzel,” dedi hanım. “Üslubunuzdaki şarklı ateş pek hoş. Önce dul olduğum yolundaki inancınızı düzeltmeliyim. Bu kasvetli giysileri üzerime tuhaf koşullar yüzünden geçirdim; açık konuşayım, kılık değiştirmeyi uygun buldum. Sanırım bu evde bir arkadaşınız var, Bay Russell? Çekingen, kendi hâlinde biri gibi görünüyor.”
“Bağışlayın, hanımefendi,” dedi Dyson. “Çekingen değil, gerçekçidir; bilirsiniz, gerçekçi bir romancının kendini sarmalamayı sevdiği manastırvari yalnızlığı hiçbir Kartuz keşişi tutturamaz. İnsan doğasını gözlemlemek için böyle yaşar.”
“Peki, peki,” dedi hanım. “Bütün bunlar çok ilginç ama bizim meselemizle ilgisi yok. Size hikâyemi anlatmalıyım.”
Bu sözlerin ardından genç kadın anlatmaya koyuldu…
Bölüm etkileşimi
