Şeytanın İksirleri kitap kapağı

7. bölüm / 9

İkinci Kısım. — Birinci Bölüm. — Dönüm Noktası.

Uygulamada Aç
Bölümü paylaş
Bu sayfayı paylaş
WhatsApp

Kitap sayfası
Bölümler 9Şu an: İkinci Kısım. — Birinci Bölüm. — Dönüm Noktası.

İkinci Kısım.
Birinci Bölüm.

Dönüm Noktası.
Kimin hayatında bir kez olsun, yüreğinin en derininde sakladığı o olağanüstü aşk sırrı doğmamıştır ki! — Sen, ileride bu sayfaları kim okursan oku, hayatının o en parlak dönemini hatırla; bir kez daha gözlerinin önüne, aşkın ta kendisi gibi karşına çıkan o güzel kadın imgesini getir. Onda kendi varlığının daha yüce hâlini gördüğüne inanmıştın. Hışırtıyla akan pınarların, fısıldaşan çalıların, okşayan akşam rüzgârının ondan, aşkından sana nasıl da açıkça söz ettiğini hâlâ hatırlıyor musun? Çiçeklerin sana parlak, dostça gözlerle bakıp ondan selam ve öpücük getirdiğini hâlâ görüyor musun? — Ve o geldi; bütünüyle senin olmak istedi. Onu yakıcı bir arzuyla kollarına aldın; yeryüzünden kurtulup ateşli bir özlemle göklere yükselmek istedin! — Ama gizem gerçekleşmedi. Uzak öte dünyaya onunla birlikte yükselmek üzereyken, karanlık bir güç seni kuvvetle, karşı konulmaz biçimde yere çekti; o öte dünya sana vaat edilmişti. Umut etmeye cesaret edemeden onu kaybetmiştin; bütün sesler, bütün ezgiler susmuştu. Issızlığın karanlığında yalnız kişinin umutsuz ağıdı korkunç biçimde inliyordu. — Ey yabancı! Ey tanımadığım! Sen de hiç böyle tarifsiz bir acıyla ezildin mi? Öyleyse aşkının güneşli günlerini hatırlayarak karanlık hücresinde sert yatağını kanlı gözyaşlarıyla ıslatan, kaygılı ölüm iç çekişleri sessiz gecede manastırın karanlık koridorlarında yankılanan yaşlanmış keşişin tesellisiz ağıdına katıl. — Ama sen de, içten içe bana yakın olan sen de, aşkın en büyük mutluluğunun, gizemin ölümde tamamlanmasında yattığına inanıyorsun. — Karanlık, geleceği haber veren sesler bize böyle bildiriyor; o sesler yeryüzündeki hiçbir ölçüyle ölçülemeyen o ilk çağdan yankılanıp bize ulaşıyor. Doğanın çocuklarının kutladığı gizemlerde olduğu gibi, ölüm bizim için de aşkın kutsal şölenidir! — —

İçimden bir şimşek geçti, nefesim kesildi, nabzım çarptı, kalbim kasılıp seğirdi; göğsüm çatlayacak gibiydi! — Ona, ona doğru! Onu çılgın bir aşk öfkesiyle kendime çekmek! — Neye direniyorsun, talihsiz kadın! Seni bana çözülmez biçimde bağlayan güce neden karşı koyuyorsun? Benim değil misin! — Sonsuza dek benim değil misin? Yine de, Aurelien’i Baron’un şatosunda ilk gördüğüm zamankinden daha iyi biçimde çılgın tutkumun patlamasını dizginledim. Üstelik herkesin gözü Aurelien’in üzerindeydi. Bu yüzden kayıtsız insanların arasında dolaşıp durmayı başardım; kimse beni özellikle fark etmedi, hatta benimle konuşmadı bile. Bu benim için dayanılmaz olurdu, çünkü yalnızca onu görmek, duymak, düşünmek istiyordum. — —

İnsan, sade bir ev giysisinin gerçekten güzel bir kıza en çok yakıştığını söylemesin; kadınların süslenmesinde, kolay kolay karşı koyamadığımız gizemli bir büyü vardır. Belki de bu, onların en derin doğasında yatar: Süslenince içlerinden gelen her şey daha parlak, daha güzel biçimde açığa çıkar; tıpkı çiçeklerin ancak renk renk, ışıl ışıl açıp bütün ihtişamıyla serpildiklerinde kusursuz görünmesi gibi. — Sevgilini ilk kez süslenmiş gördüğünde, sinirlerinden damarlarına açıklayamadığın bir ürperti yayılmamış mıydı? — Sana öylesine yabancı görünmüştü; ama bu bile ona tarif edilemez bir çekicilik katmıştı. Elini gizlice sıkabildiğinde haz ve adı konmaz bir şehvet nasıl da titretiyordu seni! — Aurelien’i şimdiye dek sade ev giysileri içinde görmüştüm; bugün saray âdeti gereğince tepeden tırnağa süslenmişti. — Ne kadar güzeldi! Onu görünce içimi nasıl da tarif edilemez bir hayranlık, tatlı bir haz ürpertisi kapladı! — Ama o sırada içimdeki kötülük ruhu güçlendi ve sesini yükseltti; ben de onu isteyerek dinledim. «Şimdi görüyor musun, Medardus,» diye fısıldadı, «kaderine nasıl hükmettiğini, sana boyun eğmiş rastlantının, kendi ördüğün ipleri nasıl ustalıkla birbirine dolaştırdığını?» — Saray çevresinde kusursuz güzellikte sayılabilecek kadınlar vardı; ama Aurelien’in insanın yüreğini derinden kavrayan sevimliliği karşısında hepsi donuk renkler gibi solup gidiyordu. Bu bambaşka bir coşku, en uyuşuk kişileri bile canlandırıyordu. Yaşlı erkeklerin bile, yalnızca dışarıdan bir anlam bulaşmış sözcüklerden ibaret sıradan saray sohbetinin ipi, birdenbire kopuyordu. Herkesin yabancı kadının karşısında sözleriyle, yüzüyle ne kadar zarif görünmek için gözle görülür bir çabayla didinmesi insanı güldürüyordu. Aurelien, bu iltifatları gözlerini yere indirerek, sevimli bir zarafetle ve yanakları kıpkırmızı kesilmiş hâlde kabul etti; ama prens yaşlı erkekleri çevresinde topladığında ve yakışıklı delikanlılardan biri çekingenlikle, tatlı sözlerle Aurelien’e yaklaştığında, gözle görülür biçimde neşelendi ve rahatladı. Özellikle bir muhafız binbaşısı onun dikkatini çekmeyi başardı; kısa süre sonra canlı bir sohbete dalmış gibiydiler. Binbaşıyı kadınların kesin gözdesi olarak tanıyordum. Zararsız görünen küçük numaralarla zihinleri ve duyguları harekete geçirip ağlarına düşürmeyi bilirdi. En hafif yankıyı bile ince kulağıyla yakalar, usta bir oyuncu gibi istediği anda birbiriyle uyumlu bütün telleri titreştirirdi; böylece aldatılan kadın, yabancı tınıların içinde yalnızca kendi iç müziğini duyduğunu sanırdı. — Aurelien’in yakınında duruyordum; beni fark etmiş görünmüyordu. Yanına gitmek istedim ama demir bağlarla tutulmuş gibi olduğum yerde kımıldayamadım. — Binbaşıyı bir kez daha dikkatle süzerken, birden Viktorin’i Aurelien’in yanında görür gibi oldum. Öfkeli bir alayla kahkaha attım: «Hey! Hey! Seni lanet olası! Şeytanın dibinde öyle yumuşak bir yatağa mı serildin ki, çılgın bir tutkuyla bir keşişin metresine göz dikmeye kalkıyorsun?» —

Bu sözleri gerçekten söyleyip söylemediğimi bilmiyorum; ama kendi kahkahamı duydum ve yaşlı saray mareşali elimi usulca tutup «Neye bu kadar sevindiniz, sevgili Bay Leonard?» diye sorunca derin bir uykudan sıçrar gibi irkildim. İçimi buz gibi bir ürperti kapladı!

Bunlar, giydirilme töreninde küstahça gülümsediğimi fark edince bana aynı soruyu soran dindar Kardeş Cyrillus’un sözleri değil miydi? — Birbiriyle ilgisiz birkaç sözü güçlükle geveleyebildim. Aurelien’in artık yanımda olmadığını hissettim; ama başımı kaldırmaya cesaret edemedim. Aydınlık salonlardan hızla kaçtım. Bütün hâlim herhâlde pek ürkütücü görünüyordu; geniş ana merdivenden inerken yürümekten çok aşağı atladığımı gören herkesin benden korkuyla uzaklaştığını fark ettim.

Saraydan uzak durdum; en derin sırrımı tehlikeye atmadan Aurelien’i yeniden görebilmem imkânsız görünüyordu. Bir keresinde koridorlarda, ormanda öylece dolaştım; aklımda yalnız o, gözümde yalnız o vardı. Karanlık bir yazgının onun kaderini benimkine doladığına, bazen günahkâr bir suç gibi görünen şeyin aslında sonsuz ve değişmez bir buyruğun yerine gelmesinden ibaret olduğuna inancım gittikçe güçlendi. Böylece cesaretlenip Aurelien’in bende Hermogen’in katilini tanıması hâlinde başıma gelebilecek tehlikeye meydan okudum. Üstelik bu bana pek olası görünmüyordu. — Şimdi, boş bir kuruntuyla benim bütünüyle malım olmuş kadının peşinde koşan o delikanlılar gözüme ne kadar zavallı görünüyordu! Onun en hafif yaşam soluğu bile ancak benim içimde var olmasıyla mümkünmüş gibi geliyordu. — Kontlar, baronlar, mabeyinciler, rengârenk giysileri, parıldayan altınları, ışıldayan nişanlarıyla subaylar benim gözümde nedir ki? Halk bana yük olmaya başladığında güçlü yumruğumla ezip geçeceğim, süslenmiş güçsüz böceklerden başka ne olabilirler? — Keşiş cüppemle aralarına gireceğim; gelin gibi süslenmiş Aurelien kollarımda olacak, bu gururlu, düşman prenses de küçümsediği muzaffer keşişin düğün yatağını kendi elleriyle hazırlayacak. — Bu düşüncelere kapılmışken Aurelien’in adını sık sık yüksek sesle söylüyor, bir deli gibi gülüp uluyordum. Ama fırtına kısa sürede dindi. Sakinleşip Aurelien’e nasıl yaklaşacağıma karar verebilir hâle geldim. — Bir gün parkta ağır ağır dolaşıp prensin haber gönderdiği akşam toplantısına katılmanın akıllıca olup olmadığını düşünüyordum ki arkamdan biri omzuma dokundu. Döndüm; saray hekimi karşımdaydı. «İzin verin, nabzınıza bakayım,» diye söze başladı ve gözlerimin içine dik dik bakarak koluma uzandı. «Bu da ne demek?» diye şaşkınlıkla sordum. «Önemli bir şey değil,» diye devam etti. «Burada sessizce, gizlice dolaşan bir delilik varmış; insanlara eşkıya gibi saldırıp bir tane patlatıyor, öyle ki kimi zaman bu yalnızca çılgın bir kahkahaya benzese de, yüksek sesle çığlık atmadan edemiyorlarmış. Bununla birlikte hepsi bir kuruntu da olabilir; o çılgın şeytan da yükselen ateşli hafif bir hummadan ibaret olabilir. O yüzden sevgili dostum, izin verin de nabzınıza bakayım!» «Beyefendi, bunların hiçbirini anlamadığımı söylemeliyim!» diye araya girdim; ama saray hekimi kolumu tutmuş, gözlerini göğe dikerek nabzımı sayıyordu: bir — iki, üç. — Tuhaf davranışını anlayamıyordum; ne istediğini açıkça söylemesi için üsteledim. «Demek, sevgili Bay Leonard, geçenlerde bütün sarayı korku ve dehşete düşürdüğünüzü bilmiyorsunuz? Başnedime hâlâ kramplar çekiyor; Konsistori Başkanı, üzerine basıp geçtiğiniz gutlu ayaklarının sızısından, koltuğunda otururken bile türlü türlü batmalar yüzünden bağıra bağıra en önemli oturumları kaçırıyor! — Bunların hepsi, bir delilik nöbetine tutulmuş gibi salondan fırlamanızdan sonra oldu. Öncesinde de görünürde hiçbir neden yokken öyle bir kahkaha atmışsınız ki herkes dehşete kapılmış, tüyleri diken diken olmuş!» — O anda saray mareşalini düşündüm. Düşüncelerime dalmışken yüksek sesle güldüğümü hatırladığımı; ama saray mareşalinin neye bu kadar sevindiğimi pek nazikçe sormuş olması karşısında, kahkahamın böylesine tuhaf bir etki yaratmış olamayacağını söyledim. «E, e!» diye karşılık verdi saray hekimi. «Bunun önemi yok; saray mareşali öylesine korkusuz bir adamdır ki şeytanın kendisinden bile korkmaz. Sözü geçen Konsistori Başkanı gerçekten de şeytanın sizi kendi tarzında gülümsettiğini sanmış; güzel Aurelien de öyle korkup dehşete kapılmış ki saraydakilerin onu yatıştırmak için bütün çabaları boşa gitmiş ve kısa süre sonra toplantıdan ayrılmak zorunda kalmış. Bunu gören, kabarık peruklarından aşk ateşi tüten beylerin hepsi de perişan olmuş! Sevgili Bay Leonard, siz o tatlı kahkahanızı attığınız sırada, Aurelien yüreğe işleyen, keskin bir sesle “Hermogen!” diye bağırmış. E, e! Bu ne anlama geliyor olabilir? — Belki siz bilirsiniz. Zaten siz sevimli, neşeli, akıllı bir adamsınız Bay Leonard; Francesko’nun tuhaf hikâyesini size anlatmış olmamdan da memnunum. Sizin için epey öğretici olmalı!» — Saray hekimi kolumu bırakmadan tuttu ve gözlerimin içine dik dik baktı. — «Tuhaf sözlerinizi nasıl yorumlayacağımı bilmiyorum beyefendi,» dedim, kolumu epey sertçe kurtarırken. «Ama şunu itiraf etmeliyim: Aurelien’i süslü beylerin çevrelediğini gördüğümde —hani şaka yollu belirttiğiniz gibi, kabarık peruklarından aşk ateşi tüten beyleri— geçmiş yaşamımdan çok acı bir anı ruhumdan geçti. Bazı insanların budalaca davranışlarına duyduğum öfkeli bir alayla, istemeden kahkahayı bastım. İstemeden bu kadar büyük bir kargaşaya yol açtığım için üzgünüm; bir süre saraydan uzak durarak bunun cezasını çekeceğim. Prenses de, Aurelien de beni bağışlasın.» «Ah, sevgili Leonard,» diye karşılık verdi saray hekimi, «insanın başına tuhaf nöbetler gelebilir; yüreği temizse bunlara karşı koyması kolaydır.» «Bu dünyada kim bununla övünebilir?» diye kendi kendime boğuk bir sesle sordum. Saray hekimi birden bakışını ve sesini değiştirdi. «Bana,» dedi yumuşak ama ciddi bir tonla, «gerçekten hasta görünüyorsunuz. — Solgun ve bitkin görünüyorsunuz; gözleriniz çukura kaçmış, tuhaf bir kızıl parıltıyla yanıyor... Nabzınız ateşli atıyor... Sesiniz boğuk çıkıyor... » «Size bir şey yazayım mı?» — «Zehir!» diye güçlükle işittirebildim. — «Vay vay!» diye bağırdı saray hekimi. «Durumunuz bu kadar mı kötü? Eh, eh, zehir yerine, insanı yatıştıracak oyalayıcı bir topluluk. Ama belki de... Yine de tuhaf doğrusu... Belki —» «Yalvarırım beyefendi!» diye öfkeyle haykırdım. «Sizi yarım kalmış, anlaşılmaz sözlerle beni bunaltmamanızı, onun yerine açık açık her şeyi söylemenizi rica ediyorum...» — «Dur!» diye sözümü kesti saray hekimi. «Dur... Öyle tuhaf yanılgılar olur ki, Bay Leonard; neredeyse eminim, o anki bir izlenim üzerine bir varsayım kurulmuş, belki birkaç dakika içinde de yok olup gidecektir. İşte prenses Aurelien’le geliyor. Bu rastlantıyı fırsat bilin, davranışınız için özür dileyin... Aslında... Tanrım! Aslında yalnızca gülmüşsünüz... Üstelik biraz tuhaf biçimde, ama zayıf sinirli insanlar buna ürküyorsa ne yapabilirsiniz? Hoşça kalın!»

Saray hekimi kendine özgü çevikliğiyle hızla uzaklaştı. Prenses, Aurelien’le birlikte koridordan aşağı geliyordu. — Titredim. — Bütün gücümü toplayıp kendime hâkim oldum. Saray hekiminin esrarengiz sözlerinden, kendimi hemen oracıkta savunmam gerektiğini anladım. Cesurca gelenlerin karşısına çıktım. Aurelien gözlerime bakar bakmaz boğuk bir çığlıkla ölü gibi yığıldı. Yanına koşmak istedim; prenses tiksinti ve dehşetle elini uzatıp beni uzaklaştırdı, bir yandan da yüksek sesle yardım çağırıyordu. Öfke ve umutsuzluk içinde, öç tanrılarıyla şeytanlar beni kamçılıyormuş gibi park boyunca koştum. Kendimi odama kapatıp öfkeden ve umutsuzluktan dişlerimi sıkarak yatağa attım! — Akşam oldu, gece çöktü. Evin kapısının açıldığını duydum; birkaç kişi birbirine karışık seslerle mırıldanıp fısıldaşıyordu. Merdivenden yukarı döne döne, ayaklarını sürüyerek çıktılar; sonunda kapım çalındı ve yetkililer adına açmam emredildi. Başına ne gelebileceğini açıkça kavrayamadan artık mahvolduğumu hissettim. Kaçarak kurtulabilirim — diye düşündüm ve pencereyi açtım. — Evin önünde silahlı adamlar gördüm; içlerinden biri beni hemen fark etti. «Nereye?» diye seslendiği sırada yatak odamın kapısı kırılarak açıldı. Birkaç adam içeri girdi; içlerinden birinin taşıdığı fenerin ışığında onların polis askerleri olduğunu anladım. Bana ceza mahkemesinin tutuklama emrini gösterdiler; direnmek aptallık olurdu. Beni evin önünde bekleyen arabaya attılar. Varacağım yer gibi görünen yere ulaştığımda nerede olduğumu sordum; yukarı kalenin hapishanelerinde bulunduğum yanıtını aldım. Duruşma süresince tehlikeli suçluların burada tutulduğunu biliyordum. Çok geçmeden yatağımı getirdiler. Gardiyan bana rahatım için başka bir şey isteyip istemediğimi sordu. İstemediğimi söyledim ve sonunda yalnız kaldım. Uzun uzun yankılanan ayak sesleriyle açılıp kapanan pek çok kapıdan, kalenin en içteki zindanlarından birinde bulunduğumu anladım. Kendime açıklayamadığım bir biçimde, epey uzun süren yolculuk sırasında sakinleşmiştim; hatta zihnim sersemlemiş gibi, gözümün önünden geçen bütün görüntüler bana soluk, neredeyse sönmüş renklerde görünüyordu. Uykuya yenilmemiştim; düşünceyi ve hayal gücünü felce uğratan bir baygınlığa kapılmıştım. Gün ışığında, sabahın erken saatlerinde uyandığımda olup bitenleri ve nereye getirildiğimi ancak yavaş yavaş hatırladım. Yattığım kemerli, hücreye benzeyen oda, küçük penceresi kalın demir parmaklıklarla örtülüp öylesine yükseğe yerleştirilmiş olmasaydı, bana pek hapishane gibi gelmezdi; uzattığım elimle bile pencereye erişemiyor, dışarıya hiç bakamıyordum. İçeriye yalnızca birkaç güneş ışını güç bela süzülüyordu. Bulunduğum yeri araştırma isteğine kapıldım; yatağımı yaklaştırıp masayı üzerine yerleştirdim. Tam tırmanacakken gardiyan içeri girdi ve yaptığım işe şaşırmış göründü. Ne yaptığımı sordu; yalnızca dışarı bakmak istediğimi söyledim. Sesini çıkarmadan masayı, yatağı ve sandalyeyi götürdü, sonra beni hemen yeniden kilitledi. Bir saat bile geçmeden iki adamla geri geldi ve beni uzun koridorlarda, merdivenlerden yukarı aşağı götürdü; sonunda ceza yargıcının beni beklediği küçük bir salona girdim. Yanında genç bir adam oturuyordu; yargıç, sorularına verdiğim bütün yanıtları daha sonra yüksek sesle onun kalemine dikte etti. Saraydaki eski konumum ve orada uzun süre görmüş olduğum saygı, bana gösterilen nazik muameleyi açıklıyor olmalıydı; öte yandan tutuklanmama, esas olarak Aurelien’in önsezili duygusuna dayanan kuşkuların yol açtığına inanıyordum. Yargıç, şimdiye kadarki yaşamımı ayrıntılarıyla anlatmamı istedi. Önce ani tutuklanmamın nedenini söylemesini rica ettim. Bana yüklenen suç hakkında zamanı gelince yeterince ayrıntılı sorguya çekileceğimi söyledi. Şimdilik bütün yaşam öykümü, başkente gelişime kadar en ince ayrıntısına varıncaya dek öğrenmek istiyordu. Ceza mahkemesinin, verdiğim en küçük bilginin bile izini sürmek için gereken araçlardan yoksun olmadığını hatırlatıp en katı gerçeğe bağlı kalmamı da öğütledi. Tilki kızılı saçlı, ufak tefek, kuru bir adam olan yargıç bu uyarıyı, gri gözlerini kocaman açarak, boğuk ve gülünç biçimde tiz bir sesle yaptı; sözleri verimli bir toprağa düştü. Mahkemedeki adımı ve doğum yerimi söylerken anlatımın ipini nasıl kurduysam şimdi de aynı biçimde elime almam ve sürdürmem gerektiğini hatırladım. Dikkat çeken her şeyden kaçınarak yaşam öykümü sıradan, ama uzak ve belirsiz olaylara dayandırmam da gerekliydi; böylece daha ileri araştırmalar her hâlükârda geniş kapsamlı ve güç olacaktı. O anda B. kentindeki ilahiyat okulunda birlikte okuduğum genç bir Polonyalı da aklıma geldi; onun sade yaşam koşullarını kendime mal etmeye karar verdim. Böyle hazırlanıp şu şekilde anlatmaya başladım: «Beni ağır bir suçla itham etmiş olabilirler; ancak burada prensin ve bütün kentin gözü önünde yaşadım. Burada kaldığım süre boyunca, faili sayılabileceğim ya da suç ortağı olabileceğim hiçbir suç işlenmedi. » Öyleyse beni geçmişte işlenmiş bir suçla itham eden bir yabancı olmalı. Ben kendimi her türlü suçtan bütünüyle uzak bildiğime göre, suçlu olduğum kuşkusu belki de yalnızca talihsiz bir benzerlikten doğdu; yine de boş kuşkular ve önyargılar yüzünden, suçüstü yakalanmış bir suçlu gibi beni sıkı güvenlikli bir cezaevine kapatmalarını daha da ağır buluyorum. Neden beni düşüncesiz, belki de kötü niyetli suçlayıcımın karşısına çıkarmıyorlar? ... Sonunda kesinlikle budala bir ahmaktır o ...» «Yavaş, yavaş, Bay Leonard,» diye tiz sesiyle geveledi yargıç. «Kendinizi tutun; yoksa yüksek mevkideki kişilere çirkin biçimde çarpabilirsiniz. Sizi, Bay Leonard, ya da Bay ... (dudaklarını hızla ısırdı) tanıyan yabancı kişi de ne düşüncesiz ne ahmaktır, bilakis ... Neyse, bir de ... yöresinden iyi haberler aldık.» Baron F.’nin mülklerinin bulunduğu bölgenin adını söyledi; böylece her şey benim için açıklığa kavuştu. Aurelie’nin, kardeşini öldüren keşişi bende tanıdığı kesindi. O keşiş, B.’deki Kapusen manastırının ünlü vaizi Medardus’tu. Reinhold onu Medardus olarak tanımış, o da kendini böyle ele vermişti. Rahibe başrahibe Francesko’nun o Medardus’un babası olduğunu biliyordu; dolayısıyla başından beri prensese tekinsiz görünen benzerliğim, prensesle başrahibenin belki de mektuplaşarak birbirlerinde uyandırdıkları kuşkuları neredeyse kesinliğe ulaştırmış olmalıydı. B.’deki Kapusen manastırından bile haber alınmış, izim dikkatle sürülmüş ve böylece benim Medardus adlı keşişle aynı kişi olduğum saptanmış da olabilirdi. Bütün bunları hızla düşünüp durumumun tehlikesini gördüm. Yargıç konuşmayı sürdürüyordu; bu işime yaradı, çünkü o sırada saraydaki yaşlı hanımefendiye doğum yerim olarak söylediğim Polonya kasabasının, uzun zamandır boş yere aradığım adını da hatırladım. Bu yüzden yargıç, sertçe artık yaşam öykümü baştan sona anlatmamı söyleyerek nutkunu bitirir bitirmez söze başladım: «Asıl adım Leonard Krczynki; küçük mülkünü satıp Kwiecziczewo’da yaşamaya başlamış bir soylunun tek oğluyum.» «Nasıl, ne?» diye bağırdı yargıç; benim adımı ve sözde doğum yerimin adını telaffuz etmeye boşuna uğraşıyordu. Zabıt kâtibi sözcükleri nasıl yazacağını hiç bilemedi; her iki adı da kendim yazmak zorunda kaldım, sonra şöyle devam ettim: «Adımın, ünsüzlerle dolu oluşu yüzünden Alman diline nasıl zor geldiğini görüyorsunuz, efendim. Almanya’ya geldiğimde adımı bırakıp yalnızca Leonard adını kullanmamın nedeni budur. Zaten hiç kimsenin yaşam öyküsü benimkinden daha sade olamaz. Eğitimli biri olan babam, bilime duyduğum güçlü ilgiyi destekliyor, beni akrabası din adamı Stanislaw Krczynski’nin yanına, Kraków’a göndermeye hazırlanıyordu; ama o ölünceye dek bunu yapamadı. Kimse benimle ilgilenmedi. Küçük servetimi sattım, birkaç alacağımı tahsil ettim ve babamın bana bıraktığı bütün varlığı alıp gerçekten Kraków’a gittim; birkaç yıl akrabamın gözetiminde okudum. Sonra Danzig’e ve Königsberg’e gittim. En sonunda, karşı konulmaz bir güç beni güneye yolculuk etmeye sürükledi. Küçük servetimin kalanıyla idare etmeyi, ardından herhangi bir üniversitede bir iş bulmayı umuyordum. Prensin Faro oyunundaki bankasında kazandığım yüklü miktar, burada rahatça biraz daha kalmamı ve sonra niyetlendiğim gibi İtalya yolculuğuma devam etmemi sağlamasaydı, başıma kötü şeyler gelebilirdi. Yaşamımda anlatılmaya değer, olağanüstü hiçbir şey olmadı. Yine de söylediklerimin doğruluğunu kuşkuya yer bırakmayacak biçimde kanıtlayabilmemin kolay olacağını belirtmeliyim; özel bir talihsizlik yüzünden, pasaportumun, yol güzergâhımın ve bu işe yarayacak başka belgelerin bulunduğu cüzdanımı kaybettim.» Yargıç bilerek irkildi, bana dikkatle baktı ve kendimi gerektiği gibi kimliklendirmemi engelleyen bu talihsizliğin ne olduğunu neredeyse alaycı bir sesle sordu. «Birkaç ay önce,» diye anlattım, «buraya gelirken dağlardaydım. Yılın güzel mevsimi ve muhteşem, romantik manzara beni yolu yürüyerek gitmeye yöneltti. Bir gün yorulup küçük bir köyün hanında oturdum. Yiyecek içecek getirtmiş, aklıma gelen bir şeyi not etmek için cüzdanımdan bir kâğıt çıkarmıştım; cüzdan masanın üzerindeydi. Az sonra bir atlı dörtnala çıkageldi. Tuhaf giysileri ve bakımsız görünüşü dikkatimi çekti. Odaya girip bir içki istedi ve yüzüme kasvetli, ürkek bakışlar atarak karşıma oturdu. Adam içime ürperti salmıştı; bu yüzden dışarı çıktım. Biraz sonra atlı da geldi, hancıya parasını ödedi ve beni şöyle bir selamlayıp dörtnala uzaklaştı. Ben de yoluma devam etmek üzereydim ki odadaki masanın üzerinde cüzdanımı unuttuğumu hatırladım. İçeri girince cüzdanı bıraktığım yerde buldum. Ertesi gün cüzdanı çıkardığımda onun benimki olmadığını, herhâlde yabancının yanlışlıkla benimkini alıp gittiğini fark ettim. İçinde yalnızca anlayamadığım birkaç not ve Kont Viktorin’e yazılmış birkaç mektup vardı.» Bu cüzdanı içindekilerle birlikte eşyalarımın arasında bulacaklar. Söylediğim gibi, benim cüzdanımda pasaportum ve yol güzergâhım vardı; şimdi aklıma geldi, vaftiz belgem bile oradaydı. Bu karışıklık yüzünden hepsini kaybettim.» Yargıç sözünü ettiğim yabancıyı baştan ayağa tarif etmemi istedi; ben de Baron F.’nin şatosundan kaçarken Kont Viktorin’in görünüşünden ve kendi görünüşümden parçaları ustalıkla birleştirerek olabildiğince özgün bir tasvir yaptım. Yargıç olayın en küçük ayrıntılarını durmadan sordu. Her soruyu tatmin edici biçimde yanıtladıkça olay zihnimde öyle canlı bir şekle büründü ki kendim bile anlattığıma inandım ve çelişkiye düşme tehlikesi kalmadı. Gerçekten de cüzdanda bulunan Kont Viktorin’e yazılmış mektupları yanımda bulundurmamı açıklarken, koşullara göre kaçak Medardus’u ya da Kont Viktorin’i temsil edebilecek uydurma bir kişiyi öyküme katmak akıllıca bir fikir olmuştu. Eufemien’in evraklarının arasında, Viktorin’in şatoda keşiş kılığına girme planını açıklayan mektuplar bulunabileceği de aklıma geldi; bu da olayın asıl akışını yeniden karartıp karıştırabilirdi. Yargıç bana sorular sorarken hayal gücüm işlemeyi sürdürdü; her türlü açığa çıkma ihtimaline karşı yeni yeni önlemler buluyor, böylece en kötüsüne hazır olduğuma inanıyordum. Yaşamımın geneli yeterince konuşulduğuna göre yargıcın bana yüklenen suça geçmesini bekliyordum; ama öyle olmadı. Bunun yerine neden hapishaneden kaçmaya çalıştığımı sordu. Böyle bir şeyin aklımdan bile geçmediğine yemin ettim. Ancak beni pencereye tırmanırken gören gardiyanın tanıklığı aksini gösteriyor gibiydi. Yargıç, bir kez daha denersem zincire vurulacağım tehdidinde bulundu. Beni yeniden zindana götürdüler. Yatağımı almış, yere saman sermişlerdi; masa yere vidalanmıştı, sandalyenin yerinde çok alçak bir tabure vardı. Beni yeniden sorgulamadan üç gün geçti. Yalnızca yemeğimi getiren ve akşamları lambayı yakan yaşlı bir hizmetkârın asık suratını gördüm. Böylece, yiğit bir savaşçı gibi hayatım pahasına giriştiğim o amansız mücadele havası dağıldı. Karanlık ve kasvetli bir dalgınlığa gömüldüm; her şey gözümde değerini yitirdi, Aurelie’nin görüntüsü bile silinip gitti. Ama ruhum kısa süre sonra yeniden kendine geldi; yalnız, zindanın havasız havasının yarattığı tekinsiz, hastalıklı duyguya daha da çok kapılmak için. Buna karşı koyamıyordum. Artık uyuyamıyordum. Lambanın donuk, titrek ışığının duvarlara ve tavana düşürdüğü tuhaf yansımaların içinde her türden çarpık yüz bana sırıtıyordu. Lambayı söndürdüm, saman yastıkların arasına saklandım; ama o zaman gecenin korkunç sessizliğinde tutsakların boğuk iniltileriyle zincir şakırtıları daha da dehşet verici duyuluyordu. Sık sık Eufemien’in... Viktorin’in son nefesindeki hırıltısını duyar gibi oluyordum. «Sizin felaketiniz benim suçum mu? Kendinizi benim öç alan koluma teslim eden siz değil miydiniz, lanetliler!» diye haykırıyordum. Ama sonra tonozların içinden uzun, derin bir ölüm soluğu geçiyor, ben de çılgınca bir çaresizlikle, «Sensin Hermogen! ... Öç yakında! ... Artık kurtuluş yok!» diye uluyordum. Korku ve dehşetten yarı baygın hâlde hapishanenin soğuk zeminine uzandığımda, dokuzuncu gece olmalıydı. Altımdan belli belirsiz, düzenli vuruşlar geldiğini açıkça duydum. Kulak kesildim; vuruşlar sürdü, aralarından yerin altından tuhaf bir kahkaha yükseldi! Ayağa fırlayıp saman yatağa atıldım, ama vuruşlar, kahkahalar ve araya karışan iniltiler durmadı. Sonunda çirkin, boğuk, kekeme bir ses art arda, alçacık sesle çağırmaya başladı: «Me-dar-dus! Me-dar-dus!» Buz gibi bir ürperti bedenime yayıldı! Kendimi toparlayıp, «Kim var orada? Kimsin?» diye bağırdım. Bu kez kahkahalar, iniltiler, inlemeler ve vuruşlar daha da yükseldi; ses kısık kısık geveledi: «Me-dar-dus ... Me-dar-dus!» Yataktan doğruldum. «Burada bu çılgınca gösteriyi yapan sen kimsin, gözümün önüne çık da seni göreyim; ya da şu korkunç kahkahanı ve vuruşlarını kes!» diye haykırdım zifiri karanlığa. Ama tam ayaklarımın dibinden daha güçlü vuruşlar geldi ve ses kekeledi: «Hihihi ... hihihi ... kar-de-şim ... kar-de-şim ... Me-dar-dus ... geldim ... buradayım ... aç ... aç ... or-ma-na gide-lim ... or-ma-na!» Ses artık içimde, tanıdık bir tınıyla yankılanıyordu; onu daha önce de duymuştum, ama bana öyle geliyordu ki bu denli kesik kesik ve kekeleyerek konuştuğunu işitmemiştim. Evet, dehşet içinde kendi konuşma sesimi duyduğuma inandım. Bunun öyle olup olmadığını denemek istercesine, istemsizce ardından kekeledim: «Me-dar-dus ... Me-dar-dus!» Ses yine güldü, ama bu kez alaycı ve öfkeyle bağırdı: «Kar-de-şim ... kar-de-şim, sen ... sen be-ni tanıdın ... tanıdın mı? ... Aç ... aç ... or-ma-na gide-lim ... or-ma-na!» «Zavallı deli,» diye içimden boğuk ve ürpertici bir sesle konuştu, «zavallı deli, kapıyı açamam, seninle dışarı, o güzel ormana, esiyor olabilecek o harikulade, özgür bahar havasına çıkamam; ben de senin gibi havasız, kasvetli zindana kapatıldım!» Sonra umutsuz bir kederle inledi; vuruşlar gittikçe hafifledi ama daha belirgin duyuldu ve sonunda tamamen kesildi. Pencereden sabah ışığı sızdı, kilitler şakırdadı ve o zamandır hiç görmediğim zindan gardiyanı içeri girdi. «Bu gece,» diye başladı, «odanızdan türlü gürültüler ve yüksek sesle konuşmalar duyulmuş. Bu ne demek?» Elimden geldiğince sakin bir sesle karşılık verdim: «Uykumda yüksek sesle konuşma alışkanlığım var. Uyanıkken de kendi kendime konuşmuş olsam, bunun serbest olduğunu sanıyorum.» «Herhâlde,» diye devam etti gardiyan, «kaçmaya yönelik her girişimin ve mahkûm arkadaşlarınızla her türlü anlaşmanın ağır biçimde cezalandırılacağını biliyorsunuz.» Böyle bir niyetim olmadığını söyledim. Birkaç saat sonra beni ceza mahkemesine çıkardılar. Beni ilk sorgulayan yargıç değil, epey genç başka bir adam geldi. İlk bakışta, kıvrak zekâsı ve derin kavrayışıyla önceki yargıçtan çok üstün olduğu belliydi. Bana dostça yaklaşıp oturmamı istedi. Hâlâ gözümün önünde capcanlı duruyor. Yaşına göre oldukça tıknazdı; başı neredeyse tamamen keldi ve gözlük takıyordu. Bütün tavrında öyle bir iyilik ve içtenlik vardı ki, katılaşmamış hiçbir suçlunun ona direnmekte zorlanmayacağını hissediyordum. Sorularını hafifçe, neredeyse sohbet eder gibi yöneltiyordu; ama soruları özenle düşünülmüş ve öylesine kesin biçimde kurulmuştu ki yalnızca belirli yanıtlar verilebilirdi. «Önce şunu sormam gerekiyor,» diye başladı, «yaşam öykünüz hakkında anlattıklarınızın tümü gerçekten doğru mu, yoksa iyice düşündüğünüzde eklemek istediğiniz şu ya da bu ayrıntı aklınıza geldi mi?»

«Sade yaşamım hakkında bildiğim her şeyi anlattım.»

«Hiç din adamlarıyla ... keşişlerle görüşüp konuştunuz mu?»

«Evet, Kraków’da ... Danzig’de ... Frauenburg’da ... Königsberg’de. Son şehirde kilisede papaz ve papaz yardımcısı olarak görev yapan dünya ruhban sınıfından kişilerle.»

«Daha önce Frauenburg’da da bulunduğunuzu söylememiştiniz?»

«Danzig’den Königsberg’e giderken yaptığım kısa ve, sanırım, sonradan uğradığım bu ziyaretten söz etmeye değer bulmadım.»

«Demek Kwiecziczewo’da doğdunuz?»

Yargıç bunu ansızın, hem de sahici bir Polonya lehçesiyle, Polonyaca sordu; üstelik bunu da son derece rahat bir tavırla yaptı. Gerçekten bir an şaşırdım, ama kendimi toparladım, ilahiyat okulundaki arkadaşım Krczynski’den öğrendiğim azıcık Lehçeyi hatırlayıp şöyle yanıt verdim:

«Babamın Kwiecziczewo yakınlarındaki küçük mülkünde.»

«Bu mülkün adı neydi?»

«Ailemin ata mülkü Krziniewo.»

«Kendini Polonyalı sayan biri için Lehçeyi pek iyi konuşmuyorsunuz. Açıkçası oldukça Alman lehçesiyle. Bunun nedeni ne?»

«Yıllardır Almancadan başka bir dil konuşmadım. Kraków’dayken bile Lehçeyi benden öğrenmek isteyen Almanlarla sık sık görüşürdüm. İnsan nasıl kolayca yöresel bir söyleyiş edinip daha düzgün, kendine özgü söyleyişini unutursa, ben de farkında olmadan onların lehçesine alışmış olmalıyım.»

Yargıç bana baktı; yüzünde hafif bir gülümseme belirdi. Sonra zabıt kâtibine döndü ve alçak sesle bir şeyler dikte etti. «Gözle görülür biçimde mahcup» sözlerini açıkça duydum. Tam kötü Lehçem için bir sürü açıklama daha yapacaktım ki yargıç sordu:

«Hiç B.’de bulundunuz mu?»

«Asla!»

«Königsberg’den buraya gelirken yolunuz oradan geçmiş olabilir mi?»

«Başka bir güzergâh izledim.»

«B.’deki Kapusen manastırından bir keşişle hiç tanıştınız mı?»

«Hayır!»

Yargıç zile bastı ve içeri giren mahkeme görevlisine alçak sesle bir emir verdi. Az sonra kapı açıldı; Peder Cyrillus’un içeri girdiğini görünce korku ve dehşet içimi titretti. Yargıç sordu:

«Bu adamı tanıyor musunuz?»

«Hayır! ... Onu daha önce hiç görmedim!»

Cyrillus gözlerini dikmiş bana bakıyordu. Sonra yaklaştı, ellerini birbirine vurdu ve gözlerinden yaşlar boşanırken yüksek sesle haykırdı: «Medardus, Kardeş Medardus! ... İsa aşkına, seni yeniden nasıl da suç işlerken, şeytanca taşkınlıkların içindeyken buluyorum. Kardeş Medardus, kendine gel, itiraf et, pişman ol ... Tanrı’nın sabrı sonsuzdur!» Yargıç, Cyrillus’un sözlerinden hoşnut görünmedi; araya girip sordu: «Bu adamı, B.’deki Kapusen manastırından keşiş Medardus olarak tanıyor musunuz?»

«İsa’nın beni kurtuluşa eriştirmesi adına yemin ederim,» diye karşılık verdi Cyrillus, «bu adam dünyevi giysiler içinde olsa da B.’deki Kapusen manastırında gözümün önünde novis olan ve kutsal takdisini alan Medardus’un ta kendisi olduğuna inanmaktan başka çarem yok. Ama Medardus’un boynunun sol yanında kırmızı bir haç işareti var; bu adamda da varsa...» «Farkındasınız,» diye keşişin sözünü kesip bana dönerek konuştu yargıç, «sizi B.’deki manastırın Kapusen rahibi Medardus sanıyorlar ve bu Medardus ağır suçlarla itham ediliyor. Bu keşiş siz değilseniz, bunu kanıtlamanız kolay olacaktır; zira o Medardus’un boynunda özel bir işaret bulunması — verdiğiniz bilgiler doğruysa sizde bulunamayacak bir işaret — size bunu kanıtlama fırsatını en iyi biçimde sunuyor. Boynunuzu açın.» «Buna gerek yok,» diye soğukkanlılıkla karşılık verdim. «Gizemli bir yazgı, beni tamamen tanımadığım o keşiş Medardus’a şaşılacak ölçüde benzetmiş olmalı; çünkü benim de boynumun sol yanında kırmızı bir haç işareti var.» Gerçekten de öyleydi: başrahibenin elmas haçının boynumda açtığı yara, zamanın silemediği kırmızı, haç biçiminde bir iz bırakmıştı. «Boynunuzu açın,» diye yineledi yargıç. Açtım; Cyrillus yüksek sesle haykırdı: «Kutsal Meryem Ana, evet, işte o, kırmızı haç işareti! ... Medardus ... Ah, Kardeş Medardus, ebedî kurtuluştan bütünüyle mi vazgeçtin?» Ağlayarak, yarı baygın hâlde bir sandalyeye yığıldı. «Bu muhterem din adamının iddiasına ne cevap veriyorsunuz?» diye sordu yargıç. O anda içimden şimşek gibi bir alev geçti; beni alt etmek üzere olan bütün korkaklığım silinip gitti. Ah, kulağıma fısıldayan Hasım’ın ta kendisiydi: «Bu zayıflar, aklı ve ruhu güçlü sana ne yapabilir? ... Aurelie senin olmayacak mı?» Neredeyse vahşi, alaycı bir meydan okumayla haykırdım: «Şurada sandalyede baygın yatan bu keşiş, aklı kıt, bunak bir ihtiyar; çılgınca bir kuruntuyla beni, manastırından kaçıp gitmiş herhangi bir Kapusen rahibi sanıyor. Belki ona biraz benziyorumdur.» Yargıç o ana kadar bakışını ve ses tonunu değiştirmeden sakinliğini korumuştu. İlk kez yüzüne şimdi karanlık, delici bir ciddiyet yerleşti; ayağa kalkıp gözlerimin içine sertçe baktı. İtiraf etmeliyim ki gözlüklerinin parıltısı bile bana dayanılmaz, korkunç geliyordu; konuşmayı sürdüremedim. İçimi kaplayan çaresiz, yakıcı bir öfkeyle yumruğumu alnıma dayayıp yüksek sesle haykırdım: «Aurelie!» «Bu da ne? Bu ad ne demek?» diye öfkeyle sordu yargıç. «Karanlık bir yazgı beni utanç verici bir ölüme kurban ediyor,» dedim boğuk bir sesle, «ama masumum, gerçekten ... tamamen masumum ... bırakın gideyim ... acıyın bana ... hissediyorum, delilik sinirlerimde, damarlarımda kudurup taşmaya başlıyor ... bırakın gideyim!» Yeniden sakinleşen yargıç, zabıt kâtibine anlamadığım birçok şey dikte etti. Sonunda bana, sorduğu her şeyin, verdiğim cevapların ve Cyrillus’la yaşananların kayda geçirildiği bir tutanak okudu. Adımı imzalamam gerekti; sonra yargıç benden Lehçe ve Almanca bir şeyler yazmamı istedi, ben de yazdım. Almanca yazdığım kâğıdı alıp o sırada kendine gelmiş olan Peder Cyrillus’a uzattı ve sordu: «Bu el yazısı, manastır kardeşiniz Medardus’un yazısına benziyor mu?» «En küçük ayrıntısına kadar tıpatıp onun yazısı,» diye karşılık verdi Cyrillus ve yeniden bana döndü. Konuşmak istedi; yargıcın bir bakışı onu susturdu. Yargıç yazdığım Lehçe kâğıdı büyük bir dikkatle inceledi, sonra ayağa kalkıp yanıma kadar geldi ve son derece ciddi, kesin bir ses tonuyla şöyle dedi:

«Siz Polonyalı değilsiniz. Bu yazı baştan sona yanlış, dilbilgisi ve yazım hatalarıyla dolu. Sizden çok daha az eğitimli olsa bile, Polonya asıllı hiç kimse böyle yazmaz.»

«Krcziniewo’da doğdum, dolayısıyla elbette Polonyalıyım. Ama Polonyalı olmasaydım, gizemli koşullar beni mevkiimi ve adımı inkâr etmeye zorluyor olsaydı bile, bu yine de B.’deki manastırdan kaçtığını düşündüğüm Kapusen rahibi Medardus olduğum anlamına gelmezdi.»

«Ah, Kardeş Medardus,» diye araya girdi Cyrillus, «muhterem başrahibimiz Leonardus, sana güvenip dindarlığına inanarak seni Roma’ya göndermemiş miydi? ... Kardeş Medardus! İsa aşkına, kaçıp gittiğin kutsal ruhban sınıfını artık tanrıtanımazca inkâr etme.»

«Sözümüzü kesmemenizi rica ederim,» dedi yargıç; sonra bana dönerek devam etti:

«Bu muhterem beyin kuşku uyandırmayan tanıklığının, sizin gerçekten de sanıldığı kişi, yani Medardus olduğunuz yolunda ne kadar güçlü bir şüphe doğurduğunu size belirtmeliyim. Ayrıca, sizi o keşiş olarak kuşkuya yer bırakmayacak biçimde tanıyan birkaç kişiyi karşınıza çıkaracaklarını da saklamayacağım. Bu kişilerin arasında, tahminler doğruysa, kendisinden çok korkmanız gereken biri var. Üstelik eşyalarınız arasında da aleyhinizdeki şüpheyi destekleyen bazı şeyler bulundu. Son olarak, görünürdeki aile durumunuz hakkında, Poznań’daki mahkemelerden istenen bilgiler yakında gelecek ... Bütün bunları size, görevimin gerektirdiğinden daha açık söylüyorum; böylece, o tahminler doğruysa, sizi gerçeği itiraf etmeye yöneltmek için herhangi bir hileye ne kadar az bel bağladığımı anlayabilirsiniz. Dilediğiniz gibi hazırlanın; gerçekten de suçlanan Medardus sizseniz, yargıcın bakışının en derin örtüyü bile yakında delip geçeceğine inanın. O zaman hangi suçlarla itham edildiğinizi siz de çok iyi bileceksiniz. Öte yandan, kendinizi tanıttığınız kişi, Krczynki’li Leonard’sanız ve doğanın özel işaretler bakımından bile sizi o Medardus’a benzetmesi yalnızca tuhaf bir rastlantıysa, bunu açıkça kanıtlamanın yolunu kolayca bulursunuz. İlk başta sizi çok taşkın bir hâlde gördüm; bu yüzden duruşmayı yarıda kestim, ama aynı zamanda size iyice düşünmeniz için fırsat vermek istedim. Bugün yaşananlardan sonra düşünecek çok şeyiniz olmalı.»

«Öyleyse söylediklerimin tümünü yanlış mı buluyorsunuz? ... Bende, manastırından kaçmış keşiş Medardus’u mu görüyorsunuz?» diye sordum. Yargıç hafifçe eğilerek, «Hoşça kalın, Bay von Krczynski!» dedi; beni yeniden zindana götürdüler.

Yargıcın sözleri içimi kızgın dikenler gibi delip geçti. İleri sürdüğüm her şey bana sığ ve gülünç görünüyordu. Karşıma çıkarılacak ve kendisinden bu kadar korkmam gereken kişinin Aurelie olduğu apaçık ortadaydı. Buna nasıl dayanacaktım! Eşyalarım arasında kuşku uyandırabilecek şeyleri düşünürken, Baron von F.’nin şatosunda kaldığım dönemden Euphemie’nin adının yazılı olduğu bir yüzüğü hâlâ sakladığım ve kaçarken yanıma aldığım Viktorin’in heybesinin hâlâ Kapusen ipiyle bağlanmış olduğu aklıma düşünce yüreğime ağır bir sıkıntı çöktü! Mahvolduğumu düşündüm! Çaresizlik içinde zindanda bir aşağı bir yukarı koştum. O sırada biri kulağıma fısıldıyor, tıslıyor gibiydi: «Aptal, neden umutsuzluğa kapılıyorsun? Viktorin’i düşünmüyor musun?» Yüksek sesle, «Ha! Mahvolmadım, oyunu kazandım,» diye bağırdım. İçimde bir şeyler kaynayıp duruyordu! Daha önce de Euphemie’nin kâğıtları arasında, Viktorin’in şatoda keşiş kılığında ortaya çıkışına işaret eden bir şey bulunmuş olabileceğini düşünmüştüm. Buna dayanarak, bir şekilde Viktorin’le, hatta beni kendisi sandıkları Medardus’la karşılaştığımı ileri sürmek istiyordum; şatoda yaşanıp korkunç biçimde sonlanan macerayı kulaktan dolma bir hikâye gibi anlatacak, kendimi ve o iki kişiye benzerliğimi de zararsızca, ustaca bu hikâyeye katacaktım. En küçük ayrıntıyı bile iyice tartmak gerekiyordu; bu yüzden beni kurtaracak romanı yazmaya karar verdim! İstediğim yazı gereçlerini, hayatımın daha önce anlatmadığım bazı yönlerini kâğıda dökmek üzere bana verdiler. Gece olana kadar büyük bir gayretle çalıştım; yazdıkça hayal gücüm alevlendi, her şey kusursuzca örülmüş bir kurguya dönüştü ve yargıçtan gerçeği saklamayı umduğum bitmek bilmez yalanlar ağı gittikçe sıkılaştı.

Kale saati on ikiyi vurmuştu ki dün beni böylesine sarsan vuruşlar yeniden, hafifçe ve uzaktan duyuldu. Dikkat etmemeye çalıştım; ama vuruşlar ölçülü aralıklarla gittikçe yükseldi, aralarına yine kahkahalar ve inlemeler karıştı. Masaya sertçe vurarak, «Aşağıda, kesin sesinizi!» diye bağırdım; böylece içimi saran dehşete karşı kendimi yüreklendirdiğimi sandım. Ama kubbeli hücreyi tiz, keskin bir kahkaha çınlattı ve ses kekeleyerek, «Kar-de-şim ... sana çıkı-yo-rum ... yukarı ... aç ... aç!» dedi. Şimdi tam yanımda, döşemenin altından kazıma, tıkırtı ve tırmalama sesleri gelmeye başladı; kahkahalar ve inlemeler sürüyordu. Sesler, tıkırtılar ve tırmalamalar gittikçe güçlendi; aralarına ağır kütlelerin düşmesini andıran boğuk gümbürtüler karıştı. Elimde lambayla ayağa kalkmıştım. Ayağımın altından bir kıpırtı geldi; ilerledim ve durduğum yerdeki döşeme taşlarından birinin parçalanıp gevşediğini gördüm. Taşı kavrayıp fazla zorlanmadan tamamen yerinden çıkardım. Açıklıktan loş bir ışık sızdı; elinde parlayan bir bıçak olan çıplak bir kol bana uzandı. Derin bir dehşetle ürperip geriye sıçradım. Aşağıdan kekeleyen bir ses geldi: «Kar-de-şim ... Me-dar-dus gel-di ... yukarı ... al, al! ... kır ... kır ... or-ma-na ... ormana!» Kaçıp kurtulmayı hemen düşündüm; dehşeti tümüyle yenip elin bana uzattığı bıçağı aldım ve döşeme taşlarının arasındaki harcı hevesle kazımaya başladım. Aşağıdaki kişi de var gücüyle yukarı itiyordu. Dört beş taş yana fırlatılmıştı ki birden çıplak bir adam beline kadar derinlikten yükseldi ve deliliğin sırıtışıyla korkunç bir hayalet gibi bana baktı. Lambanın bütün ışığı yüzüne vurdu; kendimi tanıdım ve bilincimi yitirdim. Kollarımdaki keskin bir acı beni derin baygınlıktan uyandırdı; çevrem aydınlıktı. Zindancı elinde göz kamaştıran bir kandille önümde duruyordu; kubbeli hücrede zincir şakırtıları ve çekiç darbeleri yankılanıyordu. Beni zincire vurmaya çalışıyorlardı. El ve ayak kelepçelerine ek olarak, belime geçirilmiş bir halka ve ona bağlı bir zincirle beni duvara bağladılar. «Artık kaçmak için duvarı delmeye kalkışmaz herhâlde,» dedi zindancı. «Bu adam ne yaptı ki?» diye sordu bir demirci çırağı. «Hay Allah,» diye karşılık verdi zindancı, «bunu bilmiyor musun Jost? Bütün şehir onun yaptıklarını konuşuyor. Üç kişiyi öldürmüş lanet olası bir Kapusen rahibi. Hepsini çoktan çözmüşler. Birkaç güne büyük bir şenlik var; o zaman çarklar dönecek.» Artık hiçbir şey duymadım, çünkü aklım ve düşüncelerim yeniden uçup gitti. Kendime güçlükle geldim; etraf karanlıktı. Sonunda günün birkaç soluk ışık huzmesi, şimdi dehşetle fark ettiğim üzere beni önceki zindanımdan getirdikleri, yüksekliği ancak altı ayak olan alçak kubbeli hücreye sızdı. Susamıştım; yanımda duran su testisine uzandım. Elimden ıslak ve soğuk bir şey kayıp geçti; şişkin, iğrenç bir kurbağanın ağır ağır sıçrayıp uzaklaştığını gördüm. Tiksinti ve iğrenmeyle testiyi bıraktım. «Aurelie!» diye inledim; şimdi üzerime çöken tarifsiz sefaletin içindeydim. «Mahkemede onca zavallı inkâr ve yalan, o şeytan gibi ikiyüzlünün bütün o sahtekârlıkları bunun için miydi? Paramparça, acılar içindeki bir hayatı birkaç saat daha uzatmak için mi? Ne istiyorsun, seni deli! Ancak akıl almaz bir suçla senin olabilecek Aurelie’ye sahip olmak mı? Çünkü masumiyetini dünyaya durmadan yalan söylesen de herkes sende Hermogen’in alçak katilini görecek ve senden derin bir nefret duyacak. Zavallı, çılgın budala! O yükseklerde uçan planların, kaderi keyfine göre yönlendirebileceğine dair doğaüstü gücüne inancın nerede şimdi? Yüreğinin özünü ölümcül ısırıklarıyla kemiren kurdu öldürmeye bile gücün yetmiyor; adaletin kolu sana dokunmasa bile umutsuz keder içinde, utanç verici biçimde mahvolacaksın.» Böyle yüksek sesle yakınırken kendimi samanların üzerine attım. O anda göğsümde, yeleğimin göğüs cebindeki sert bir cisimden geliyor gibi duran bir baskı hissettim. Elimi cebime sokup küçük bir bıçak çıkardım. Zindanda bulunduğum süre boyunca yanımda hiç bıçak taşımamıştım; öyleyse bu, hayalet gibi ikizimin bana yukarı uzattığı bıçak olmalıydı. Güçlükle ayağa kalkıp bıçağı içeri daha kuvvetli süzülen ışığa tuttum. Gümüşten, parıldayan kabzasını gördüm. Anlaşılmaz yazgı! Hermogen’i öldürdüğüm ve birkaç haftadır kayıp olan bıçağın ta kendisiydi. Ama şimdi içimde birden, mucizevi bir ışık gibi, utançtan kurtuluş ve teselli doğdu. Bıçağı nasıl elde ettiğimin anlaşılmaz oluşu, suçlarımın cezasını nasıl çekmem ve ölümümle Aurelie’nin gönlünü nasıl almam gerektiğini gösteren ebedî gücün bir işaretiydi. Temiz bir ateşteki ilahi bir ışın gibi, Aurelie’ye duyduğum sevgi içimi baştan başa yaktı; günahkâr arzularımın hepsi silinip gitti. Onu, Kapusen manastırının kilisesindeki günah çıkarma yerine göründüğü günkü gibi karşımda görüyordum sanki. «Seni gerçekten seviyorum, Medardus, ama beni anlamadın! ... Benim sevgim ölümdür!» Aurelie’nin sesi böylece çevremde esip fısıldıyordu; kararım kesinleşti: yargıca sapmalarımın olağanüstü hikâyesini özgürce itiraf edecek, sonra da kendi canıma kıyacaktım.

Zindancı içeri girip bana alışık olduğumdan daha iyi yemekler ve bir şişe şarap getirdi. «Prens böyle buyurdu,» dedi; uşağının arkasından getirdiği masayı kurarken beni duvara bağlayan zinciri çözdü. Yargıca, söyleyecek çok şeyim olduğunu ve içimde ağır bir yük gibi duranları açıklamak istediğimi iletmesini rica ettim. İsteğimi ileteceğine söz verdi. Ancak sorguya götürülmek için boşuna bekledim; hava iyice kararıp uşak içeri girerek kubbeden sarkan lambayı yakıncaya kadar kimse görünmedi. İçim her zamankinden daha sakindi ama kendimi çok bitkin hissediyordum; kısa süre sonra derin bir uykuya daldım. Kendimi uzun, karanlık, tonozlu bir salonda buldum. Duvar boyunca sıralanmış yüksek sandalyelerde, siyah cüppeler giymiş din adamları oturuyordu. Önlerinde, kan kırmızısı örtüyle kaplı masada yargıç, yanında da tarikat giysileri içindeki bir Dominiken rahibi oturuyordu. «İnatçı, küstah keşiş, şimdi ruhani mahkemeye teslim ediliyorsun; çünkü tarikatını ve adını inkâr etmek boşuna oldu. Manastır adı Medardus olan Franciskus, hangi suçlardan yargılanıyorsun?» dedi yargıç, ağırbaşlı ve yüce bir sesle. İşlediğim bütün günahları ve kötülükleri açıkça itiraf etmek istiyordum ama dehşet içinde gördüm ki söylediklerim düşündüklerimden ve söylemek istediklerimden tamamen farklıydı. Ciddi ve pişmanlık dolu bir itiraf sunacağıma, saçma sapan, tutarsız sözlere daldım. O zaman Dominiken rahibi önümde dev gibi yükselip korkunç, parıldayan bakışlarıyla beni delerek, «İşkenceye götürün şu dikbaşlı, inatçı keşişi!» dedi. Çevremdeki tuhaf siluetler ayağa kalktı, uzun kollarını bana uzatıp boğuk, ürkütücü bir ağız birliğiyle, «İşkenceye götürün onu!» diye bağırdı. Bıçağı çekip kalbime sapladım ama kolum kendi kendine yukarı savruldu; boğazıma isabet etti ve haç işaretine çarpan bıçak cam parçaları gibi sıçradı, beni yaralamadı. Cellat yardımcıları beni yakalayıp derinlerdeki yeraltı tonozuna sürüklediler. Dominiken rahibiyle yargıç da peşimden indi. Yargıç bir kez daha itiraf etmemi istedi. Yeniden çabaladım ama düşüncelerimle sözlerim çılgınca çatışıyordu. İçimden, derin bir utançla ezilmiş ve pişmanlık içinde her şeyi itiraf ediyordum; ağzımdan çıkanlarsa saçma, karmakarışık, anlamsızdı. Dominiken rahibinin işaretiyle cellat yardımcıları beni çırılçıplak soydu, iki kolumu sırtımın arkasında bağladı. Yukarı çekilirken gerilmiş eklemlerimin çatırdayıp dağılacak gibi olduğunu hissettim. Dayanılmaz, öfkeli bir acıyla haykırıp uyandım. Ellerimle ayaklarımdaki ağrı sürüyordu; taşıdığım ağır zincirlerden kaynaklanıyordu. Üstelik gözlerimin üzerinde, onları açmamı engelleyen bir baskı hissediyordum. Sonunda alnımdan bir yük kalkmış gibi oldu; hızla doğruldum ve saman yatağımın önünde bir Dominiken keşişi duruyordu. Rüyam gerçek olmuştu; damarlarımda buz gibi bir ürperti dolaştı. Keşiş, heykel gibi kıpırtısız, kollarını göğsünde kavuşturmuş, çukur siyah gözleriyle bana bakıyordu. O korkunç ressamı tanıdım ve yarı baygın halde saman yatağıma yığıldım. Belki de rüyanın altüst ettiği duyularımın bir yanılsamasıydı? Kendimi toparlayıp doğruldum ama keşiş yine kıpırtısız duruyor, çukur siyah gözleriyle bana bakıyordu. O zaman çılgınca bir umutsuzlukla haykırdım: «Korkunç adam... Defol karşımdan! Hayır!... Sen insan değilsin; beni sonsuz bir yıkıma sürüklemek isteyen Hasım’ın ta kendisisin... Defol, melun! Defol!» «Zavallı, dar görüşlü budala, seni çözülmez biçimde tunç bağlarla sarmaya çalışan ben değilim! Seni ebedî gücün çağırdığı kutsal görevden döndürmek isteyen de ben değilim! Medardus! Zavallı, dar görüşlü budala! Sonsuz lanetlenmenin açık mezarı üzerinde sorumsuzca oynarken sana korkunç, dehşet verici göründüm. Seni uyardım ama beni anlamadın! Kalk, yanıma gel!» Keşiş bütün bunları derin, yüreği parçalayan bir yakınmayla söyledi. Önceleri bana dehşet veren bakışları yumuşamış, yüz hatları da daha müşfik bir hal almıştı. Tarif edilmez bir hüzün içimi titretti; son derece korkunç olan ressam, beni ayağa kaldırıp sonsuz sefaletimde teselli etmek için ebedî gücün gönderdiği bir elçi gibi görünüyordu. Yatağımdan kalkıp yanına gittim. Bir hayal değildi; giysisine dokundum. İstemeden diz çöktüm; o da beni kutsar gibi elini başıma koydu. O anda içimde parlak renklerle harika görüntüler belirdi. Ah! Kutsal ormandaydım! Evet, çocukluğumun ilk yıllarında, tuhaf giysiler içindeki yabancının bana o olağanüstü çocuğu getirdiği yerdi burası. İlerlemek, tam karşımda gördüğüm kiliseye girmek istedim. Bana öyle geliyordu ki orada tövbe edip pişmanlık duyarak ağır günahım için bağışlanma bulacaktım. Ama kıpırdayamadım; kendi benliğimi göremiyor, kavrayamıyordum. O zaman boğuk, içi boş bir ses, «Düşünce eylemdir!» dedi. Düşler dağılıp gitti; o sözleri söyleyen ressamdı. «Anlaşılmaz varlık, o zaman o talihsiz sabah B. kentindeki, İmparatorluk’a bağlı özgür şehirde bulunan Kapusen kilisesinde sen miydin? Ya şimdi?» «Dur,» diye sözümü kesti ressam. «Her yerde sana yakındım; seni yıkımdan ve utançtan kurtarmaya çalıştım ama zihnin kapalı kaldı!» «Seçildiğin görevi kendi kurtuluşun için yerine getirmelisin.» «Ah!» diye umutsuzlukla haykırdım, «o genci o melun suçla... öldürürken neden kolumu tutmadın?» «Buna izin verilmemişti,» diye araya girdi ressam. «Daha fazlasını sorma; ebedî gücün kararlaştırdığının önüne geçmek istemek küstahlıktır... Medardus! Hedefine doğru ilerliyorsun... Yarın!» Ressamı bütünüyle anladığımı sandığım için buz gibi bir ürpertiyle titredim. Tasarladığım intiharı biliyor ve onaylıyordu. Ressam hafif adımlarla sallana sallana zindanın kapısına ilerledi. «Seni ne zaman, ne zaman yeniden göreceğim?» «Hedefte!» diye seslendi bana bir kez daha dönerek; öyle ciddi ve güçlüydü ki tonoz yankılandı. «Öyleyse yarın mı?» Kapı menteşelerinde sessizce döndü; ressam kaybolmuştu.

Gün ağarır ağarmaz zindancı, yardımcılarıyla geldi; yaralı ellerimden ve ayaklarımdan zincirleri çıkardılar. Yakında sorgu için yukarı çıkarılacağım söylendi. Kendi içime kapanmış, yaklaşan ölüme alışmış halde mahkeme salonuna çıktım. İtirafımı içimde öyle düzenlemiştim ki yargıca kısa ama en küçük ayrıntıyı bile içeren bir anlatı sunmayı umuyordum. Yargıç hızla yanıma geldi. Herhalde yüzüm çok bozulmuş görünüyordu; çünkü beni görünce yüzünde beliren sevinçli gülümseme bir anda derin bir merhamet ifadesine dönüştü. İki elimi tutup beni usulca koltuğuna oturttu. Sonra gözlerimin içine bakarak ağır ve ciddi bir sesle, «Bay von Krczynski! Size sevindirici bir haberim var! Özgürsünüz! Prensin emriyle soruşturma sona erdirildi. Sizi başka biriyle karıştırmışlar; bunda o kişiyle aranızdaki inanılmaz benzerlik suçlu. Suçsuz olduğunuz açıkça, apaçık ortaya kondu!... Özgürsünüz!» dedi. Her şey çevremde vızıldıyor, uğulduyor, dönüyordu. Yargıcın sureti karanlık sisin içinden yüzlerce kez çoğalarak parladı; her şey koyu bir karanlıkta silindi. Sonunda alnımı kuvvetli suyla ovduklarını hissettim ve bayılmaya benzer halimden kendime geldim. Yargıç bana, davanın kapandığını bildirdiğini ve zindandan salıverilmemi sağladığını belirten kısa tutanağı okudu. Sessizce imzaladım; tek kelime edecek gücüm yoktu. İçimi temelinden yıkan, anlatılmaz bir duygu sevincin ortaya çıkmasına izin vermiyordu. Yargıç bana insanın yüreğine işleyen bir iyilikle baktığında, masum olduğuma inanılıp serbest bırakılacağım için işlediğim bütün melun suçları açıkça itiraf etmem ve ardından bıçağı kalbime saplamam gerektiğini hissettim. Konuşmak istedim ama yargıç gitmemi ister gibiydi. Kapıya yöneldim; o da peşimden gelip alçak sesle, «Artık yargıç değilim. Sizi ilk gördüğüm andan beri son derece ilginç buluyorum. Aleyhinizdeki görüntü ne kadar güçlü olsa da —bunu siz de kabul etmek zorundasınız— gerçekten o iğrenç, suçlu keşiş olmamanızı hemen diledim; insanlar sizi o sanmıştı. Şimdi size güvenerek söyleyebilirim... Siz Polonyalı değilsiniz. Kwiecziczewo’da doğmadınız. Adınız Leonard von Krczynski değil.» dedi. Sakin ve kararlı bir sesle, «Hayır!» diye yanıtladım. «Peki din adamı da değil misiniz?» diye sordu yargıç; muhtemelen bir sorgucunun bakışlarını benden esirgemek için gözlerini indirmişti. İçimde bir şey kabardı. «Öyleyse dinleyin,» diye başladım. «Susun,» diye sözümü kesti yargıç. «Başta inandığım ve hâlâ inandığım şey doğrulanıyor. Burada gizemli koşulların hüküm sürdüğünü ve sizin de saraydan bazı kişilerle kaderin esrarengiz bir oyununa karıştığınızı görüyorum. Artık bu konuyu derinleştirmek benim görevim değil; kişiliğiniz ya da muhtemelen kendinize özgü yaşam koşullarınız hakkında sizden bir şey öğrenmeye çalışmayı yersiz bir merak sayarım! Ama huzurunuzu tehdit eden her şeyden sıyrılıp buradan ayrılmanız nasıl olurdu? Olanlardan sonra burada kalmak zaten size iyi gelmez.» Yargıç bunları söyler söylemez üzerime çöken karanlık gölgelerin hepsi hızla dağılıp gitti. Hayatımı yeniden kazanmıştım; yaşama sevinci sinirlerimde ve damarlarımda alev alev yükseldi. Yeniden Aurelie’yi düşündüm; şimdi buradan, ondan uzağa mı gidecektim? Derin bir iç çekerek, «Ya onu bırakıp gitmek?» dedim. Yargıç büyük bir şaşkınlıkla bana baktı, sonra hemen, «Ah! Şimdi her şeyi açıkça görür gibiyim! Bay Leonard, içimde henüz şimdi belirginleşen çok kötü bir kuşkunun gerçekleşmemesi için gök size yardım etsin,» dedi. İçimde her şey değişmişti. Bütün pişmanlığım silinip gitmişti; yargıca sahte bir sükûnetle, «Yine de beni suçlu mu sayıyorsunuz?» diye sormam neredeyse küstahça bir cüret olabilirdi. «İzin verin efendim,» diye son derece ciddi bir yanıt verdi yargıç, «yalnızca güçlü bir sezgiye dayanıyor gibi görünen kanaatlerimi kendime saklayayım. Usulünce yapılan soruşturma, Medardus’un burada bulunması ve tam da o Medardus’un, benzerliğinize aldanan Peder Cyrillus tarafından teşhis edilmesi, hatta onun da Kapusen rahibi olduğunu inkâr etmemesi nedeniyle sizin keşiş Medardus olamayacağınızı ortaya çıkardı. Böylece sizi her türlü kuşkudan arındırmak için yapılabilecek her şey yapılmış oldu. Bu yüzden de kendinizi suçsuz saydığınıza daha çok inanmalıyım.» Tam o sırada bir mahkeme görevlisi yargıcı çağırdı; konuşmamız, beni daha yeni huzursuz etmeye başladığı sırada kesildi.

Evime gittim; bıraktığım her şeyi olduğu gibi buldum. Kâğıtlarıma el konmuş, bir paket halinde mühürlenip yazı masama bırakılmıştı. Yalnız Viktorin’in cüzdanı, Eufemien’in yüzüğü ve Kapusen ipi kayıptı; hapishanedeki tahminlerim doğru çıkmıştı. Çok geçmeden prensin bir hizmetkârı geldi ve prensin kısa bir mektubuyla birlikte bana değerli taşlarla süslü altın bir kutu verdi. Prens mektubunda, «Size haksızlık edildi, Bay von Krczynski, ama bunda ne benim ne de mahkemelerimin suçu var. Çok kötü bir adama inanılmaz biçimde benziyorsunuz. Her şey artık sizin yararınıza açıklığa kavuştu; size iyi niyetimin bir nişanesini gönderiyor ve yakında sizi görmeyi umuyorum,» diye yazmıştı. Prensin lütfu da armağanı da benim için aynı ölçüde kayıtsızlığa değerdi. İçime, zihnimi öldüren kasvetli bir keder işlemişti; bu, ağır zindan hayatının sonucuydu. Bedensel olarak toparlanmam gerektiğini hissediyordum, bu nedenle saray hekimi geldiğinde sevindim. Tıbbi meseleleri çabucak konuştuk. Sonra saray hekimi, «Siz o korkunç keşiş sanılıp Baron von F.’nin ailesine bunca felaketi yaşatan kişi olarak görülürken, tam da o anda bu keşişin gerçekten ortaya çıkıp sizi her türlü kuşkudan kurtarması kaderin özel bir cilvesi değil mi?» diye söze başladı.

«Beni serbest bırakan koşulların ayrıntılarını bilmediğimi söylemeliyim. Yargıç yalnızca, izini sürdükleri ve beni sandıkları Kapusen rahibi Medardus’un buraya geldiğini genel olarak anlattı.»

«Buraya kendi gelmedi; bağlanıp bir arabayla getirildi. Üstelik tuhaf biçimde, sizin geldiğiniz sırada. Birden aklıma geldi: Bir zamanlar sarayımızda yaşanan olağanüstü olayları size anlatmak istemiş, tam da düşman Medardus’tan, Francesko’nun oğlundan ve Baron von F.’nin şatosunda işlediği melun suçtan söz etmeye başladığımda sözüm kesilmişti. Olayı, o zaman kaldığı yerden sürdüreyim. Bildiğiniz gibi prensesimizin kız kardeşi, B.’deki Sistersiyen manastırının başrahibesi, bir keresinde kutsal Ihlamur’a yaptığı hac yolculuğundan çocuğuyla dönen yoksul bir kadını dostça konuk etmişti.»

«Kadın Francesko’nun dul eşiydi, çocuk da Medardus’tan başkası değildi.»

«Doğru, ama bunu nereden biliyorsunuz?»

«Kapusen rahibi Medardus’un gizemli hayat koşullarını en tuhaf biçimde öğrendim. Baron von F.’nin şatosundan kaçtığı ana kadar orada yaşananları kesin olarak biliyorum.»

«Ama nasıl?... Kimden?»

«Canlı bir düş bana her şeyi gösterdi.»

«Şaka mı ediyorsunuz?»

«Hiç de değil. Sanki karanlık güçlerin oyuncağı olmuş, oradan oraya savrulup suçtan suça sürüklenen bir talihsizin hikâyesini rüyamda dinlemişim gibi geliyor. Buraya gelirken ...tzer Ormanı’nda posta arabacısı yolumu şaşırttı; ormancının evine geldim, orada...»

«Ha! Her şeyi anladım; orada keşişle karşılaştınız...»

«Evet, ama aklını yitirmişti.»

«Artık öyle görünmüyor. O zaman bile aklı başına geldiği anlar vardı ve size her şeyi anlattı mı?...»

«Tam olarak değil. Gece, ormancının evine geldiğimden habersiz, odama girdi. Ona korkunç gelen şey, benim onunla sadık ve eşsiz benzerliğimdi. Beni, görünüşüyle ölümünü haber veren ikizi sandı. Kekeleyerek, yarım yamalak itiraflarda bulunuyordu. Yol yorgunluğuyla uykuya yenik düştüm; keşişin sakin ve kendinden emin biçimde konuşmayı sürdürdüğünü görür gibi oldum. Doğrusu, düşümün nerede ve nasıl başladığını şimdi bilmiyorum. Keşişin, Euphemie ile Hermogen’i kendisinin değil, ikisinin de katili Kont Viktorin’in öldürdüğünü ileri sürdüğünü sanıyorum.»

«Tuhaf, son derece tuhaf. Ama bunların hepsini yargıçtan neden sakladınız?»

«Yargıcın kulağına bütünüyle macera gibi gelecek bir anlatıya azıcık olsun değer vereceğini nasıl umabilirdim? Aydınlanmış bir ceza mahkemesi olağanüstü şeylere inanabilir mi ki?»

«Yine de sizi aklını yitirmiş keşişle karıştırdıklarını hemen sezmeli ve onu Kapusen rahibi Medardus diye tanıtmalıydınız.»

«Elbette; üstelik yaşlı, bunak bir ihtiyarın, sanırım adı Cyrillus’tu, beni ille de tarikat kardeşi sanmasından sonra. Aklını yitirmiş keşişin Medardus olabileceği, bana itiraf ettiği suçun da şu anki davanın konusu olabileceği aklıma gelmedi. Ama ormancı bana onun adını hiç söylemediğini anlatmıştı. Peki kimliği nasıl ortaya çıktı?»

«En basit yoldan. Bildiğiniz gibi keşiş bir süre ormancının yanında kalmıştı. İyileşmiş gibi görünüyordu ama delilik yeniden öyle yıkıcı biçimde ortaya çıktı ki ormancı onu buraya getirmek zorunda kaldı; akıl hastanesine kapatıldı. Orada gece gündüz kıpırtısız oturuyor, heykel gibi donuk bir bakışla önüne bakıyordu. Tek kelime etmiyor, elini bile oynatmadığı için beslenmesi gerekiyordu. Bu katılaşmış halinden çıkarmak için çeşitli yollar denendi ama işe yaramadı. En güçlü yöntemlere başvurmak da onu yeniden çılgın bir öfkeye sürükleme tehlikesi taşıyordu. Birkaç gün önce ormancının büyük oğlu şehre geldi ve keşişi yeniden görmek için akıl hastanesine gitti. Talihsizin içler acısı haliyle yüreği dolmuş halde dışarı çıkarken, B.’deki Kapusen manastırından Peder Cyrillus’un oradan geçtiğini gördü. Ona seslenip içeride tutulan talihsiz tarikat kardeşini ziyaret etmesini rica etti; aynı tarikattan bir din adamının tesellisi belki iyi gelebilirdi. Cyrillus keşişi görür görmez dehşetle geri çekildi. «Kutsal Meryem Ana! Medardus, zavallı Medardus!» diye seslendi; o anda keşişin donuk gözleri canlandı. Ayağa kalktı ve boğuk bir çığlıkla güçsüzce yere yığıldı. Olay sırasında orada bulunanlarla birlikte Cyrillus hemen ceza mahkemesi başkanına gidip her şeyi bildirdi. Hakkınızdaki soruşturmayı yürüten yargıç, Cyrillus’la birlikte akıl hastanesine gitti. Keşişi çok bitkin ama delilikten kurtulmuş halde buldular. B.’deki Kapusen manastırından keşiş Medardus olduğunu kabul etti. Cyrillus da inanılmaz benzerliğiniz yüzünden yanıldığını açıkladı. Artık karşısındaki Medardus’la Bay Leonard’ın konuşma, bakış, yürüyüş ve duruşlarının belirgin biçimde farklı olduğunu görüyordu. Duruşmanızda üzerinde bu kadar durulan, boynunuzun sol yanındaki belirgin haç işaretini de keşfettiler. Ardından keşişe Baron von F.’nin şatosunda yaşananları sordular. «Ben iğrenç, melun bir suçluyum,» dedi bitkin, neredeyse duyulmayan bir sesle. «Yaptıklarımdan derin bir pişmanlık duyuyorum. Ah, benliğimin, ölümsüz ruhumun elimden alınmasına izin verdim!... Bana acıyın!... Bana zaman verin... Her şeyi, her şeyi itiraf edeceğim.» Durumdan haberdar edilen prens hemen hakkınızdaki davayı düşürüp salıverilmenizi emretti. İşte serbest bırakılmanızın hikâyesi. Keşiş cezaevine götürüldü.»

«Her şeyi itiraf etti mi? Euphemie’yi, Hermogen’i öldürdü mü? Peki Kont Viktorin ne oldu?...»

«Bildiğim kadarıyla keşiş hakkındaki asıl ceza davası daha bugün başlıyor. Kont Viktorin’e gelince, sarayımızdaki o olaylarla herhangi bir biçimde bağlantılı olan her şey karanlık ve anlaşılmaz kalacakmış gibi görünüyor.»

«Ama Baron von F.’nin şatosundaki olayların sarayınızdaki o felaketle nasıl bağdaştırılabileceğini doğrusu anlayamıyorum.»

«Aslında olaydan çok, işin içindeki kişilerden söz ediyordum.»

«Sizi anlayamıyorum.»

«Prensin ölümüne yol açan felaketi anlattığımı iyice hatırlıyor musunuz?»

«Elbette.»

«O anlatıdan, Francesko’nun İtalyan kadına suç teşkil edecek biçimde âşık olduğu sizin için tamamen açık değil miydi? Prens gelin odasına girmeden önce oraya gizlice süzülen ve prensi yere serenin o olduğunu da anlamadınız mı? Viktorin, o uğursuz suçun meyvesidir. O ve Medardus aynı babanın oğullarıdır. Viktorin iz bırakmadan ortadan kayboldu; bütün aramalar sonuçsuz kaldı.»

«Keşiş onu Şeytan Yarığı’na aşağı fırlattı. Lanet olsun o çılgın kardeş katiline!»

Ben bu sözleri öfkeyle haykırdığım anda, hayaletimsi canavarın zindandan gelen tıkırtısı hafifçe duyuldu. İçimi kaplayan dehşeti bastırmaya boşuna çalıştım. Doktor ne tıkırtıyı ne de içimdeki çırpınışı fark etmiş gibiydi. Sözünü sürdürdü: «Peki... Keşiş size, Viktorin’in de onun eliyle öldüğünü mü itiraf etti?»

«Evet!... En azından, yarım kalan sözlerinden çıkardığım ve bunu Viktorin’in ortadan kayboluşuyla birlikte düşündüğüm kadarıyla, mesele gerçekten böyle. Lanet olsun o çılgın kardeş katiline!» Tıkırtı şiddetlendi; ardından inlemeler, boğuk soluklar duyuldu. Odanın içinden ıslık gibi geçen ince bir kahkaha Medardus’un sesine benziyordu... Medardus... hi... hi... hi... yardım et! Doktor bunları fark etmeden konuşmasını sürdürdü:

«Francesko’nun soyu üzerinde de gizemli bir perde var. Büyük olasılıkla prens ailesiyle akraba. Kesin olan şu ki, Euphemie ...’nin kızı...»

Menteşeleri gürültüyle çatırdatan korkunç bir darbeyle kapı açıldı; kulakları delen bir kahkaha içeri doldu. «Ho... ho... ho... ho, küçük kardeşim!» diye çılgınca haykırdım. «Hoho... buraya gel... hadi, hadi, benimle dövüşmek istiyorsan! Puhu düğün yapıyor; şimdi çatıya çıkıp güreşeceğiz, ötekini aşağı iten kral olacak ve kan içebilecek.» Saray hekimi beni kollarına alıp bağırdı: «Bu da ne? Bu da ne? Hastasınız... hem de gerçekten tehlikeli derecede hastasınız. Hadi, yatağa!» Ama iğrenç ikizim içeri girecek mi diye açık kapıya bakıp kaldım; hiçbir şey göremedim. Buz gibi pençeleriyle beni yakalayan çılgın dehşetten kısa sürede sıyrıldım. Saray hekimi, sandığımdan daha hasta olduğumda ısrar etti; her şeyi zindana ve davanın bende yarattığı sarsıntıya bağladı. Verdiği ilaçları kullandım; ama hızla iyileşmemde onun ustalığından daha çok, artık tıkırtının duyulmaması ve korkunç ikizimin beni bütünüyle terk etmiş görünmesi etkili oldu.

Bir sabah bahar güneşi altın ışınlarını aydınlık ve sevecen biçimde odama düşürdü; pencereden içeri tatlı çiçek kokuları doluyordu. Dışarı çıkmaya karşı koyamadığım bir özlem beni sürükledi. Doktorun yasağını dinlemeyip parka koştum. Ağaçlarla çalılar, ölümcül hastalıktan kurtulmuş beni hışırdayıp fısıldaşarak selamladı. Uzun, ağır bir uykudan uyanmış gibi derin bir soluk aldım; kuşların cıvıltısına, rengârenk böceklerin neşeli vızıltılarına karışan derin iç çekişlerim, tarifsiz coşkumun sözleriydi.

Evet! Manastırdan ayrıldığımdan beri geçen son zaman değil, bütün hayatım ağır bir düş gibi geliyordu bana. Kendimi, koyu renkli çınarların gölgelediği bir bahçede bulmuştum. B.’deki Kapusenlerin bahçesindeydim. Uzaklardaki çalılığın ardından yüksek haç görünüyordu; eskiden, bütün ayartmalara karşı koyacak güç bulmak için çoğu kez önünde derin bir içtenlikle yakarırdım. Şimdi haç bana, diz çöküp toza toprağa kapanarak Şeytan’ın gözümde canlandırdığı günahkâr düşlerin suçunu itiraf edip kefaret ödemek üzere gitmem gereken yer gibi görünüyordu. Ellerimi kavuşturup yukarı kaldırdım, gözlerimi haça diktim ve yürüdüm. Hava akımı gitgide güçleniyordu. Kardeşlerin ilahilerini duyduğumu sandım; oysa bunlar, ağaçların arasından uğuldayan rüzgârın uyandırdığı ormanın büyülü sesleriydi. Rüzgâr soluğumu kesiyor, sonunda bitkin düşüp durmama, hatta yere yığılmamak için yakındaki bir ağaca tutunmama yol açıyordu. Yine de karşı koyulmaz bir güç beni uzaktaki haça çekiyordu. Bütün gücümü toplayıp sendeleyerek ilerledim, ama ancak çalılığın hemen önündeki yosunlu oturağa varabildim. Birden bütün uzuvlarım ölümcül bir bitkinlikle tutuldu. Güçsüz bir ihtiyar gibi yavaşça oturdum; boğuk inlemelerle sıkışmış göğsümü rahatlatmaya çalıştım. Hemen yanımdaki patikada bir hışırtı... Aurelie! Bu düşünce zihnimden geçer geçmez karşımda belirdi! Göksel gözlerinden içli gözyaşları boşanıyordu; ama gözyaşlarının ardından parıldayan bir ışık da vardı: Aurelien’e yabancı görünen, en yakıcı özlemin tarifsiz ifadesi. Oysa günah çıkarma hücresindeki o gizemli varlığın aşk dolu bakışları da böyle alev alev yanardı; onu tatlı düşlerimde sık sık görürdüm. «Beni bir gün bağışlayabilecek misiniz?» diye fısıldadı Aurelie. Adsız bir sevinçle aklımı yitirip önünde diz çöktüm, ellerini kavradım! «Aurelie... Aurelie... senin için işkence!... Ölüm!» Beni usulca ayağa kaldırdığını hissettim. Aurelie göğsüme yığıldı; yakıcı öpücüklerle kendimden geçtim. Yakındaki bir sesle irkildi, sonunda kollarımdan sıyrıldı; onu alıkoyamadım. «Bütün özlemim, bütün umudum gerçekleşti,» dedi usulca. Tam o anda Prenses’in patikadan geldiğini gördüm. Çalılığa girdim ve şaşırtıcı biçimde kuru, gri bir ağaç gövdesini haç sanmış olduğumu fark ettim.

Artık yorgunluk hissetmiyordum; Aurelie’nin öpücükleri içimi yeni bir yaşam gücüyle tutuşturmuştu. Varlığımın sırrı şimdi aydınlık ve görkemli biçimde açığa çıkmış gibi geliyordu. Ah, açığa çıkan, aşkın o mucizevi sırrıydı; bütün ışığıyla şimdi ilk kez önüme serilmişti. Aurelie’yle yeniden karşılaştıktan sonra başıma gelenleri yazmaya başladığımda, beni gökten inmiş bir düş gibi saran zaman işte buydu. Ey yabancı, tanımadığım okur! Bir gün bu sayfaları okuyacak olan sen, hayatının en parlak dönemini yeniden hatırlamaya çalış; o zaman pişmanlık ve kefaret içinde saçları ağarmış keşişin umutsuz kederini anlar, yakınmalarına katılırsın. Şimdi bir kez daha senden rica ediyorum: O zamanı yüreğinde yeniden canlandır. O zaman sana, Aurelie’nin aşkının beni ve çevremdeki her şeyi nasıl aydınlattığını; ruhumun yaşamın içindeki hayatı nasıl daha canlı, daha kıpır kıpır görüp kavradığını; göksel bir esinle dolmuş beni cennetin sevincinin nasıl doldurduğunu anlatmama gerek kalmaz. Ruhumdan karanlık bir düşünce bile geçmiyordu. Aurelie’nin aşkı günahlarımı silmişti; evet, içimde şaşırtıcı bir biçimde şu kesin inanç filizlenmişti: Euphemie’yi ve Hermogen’i öldüren, Baron von F.’nin şatosundaki o alçak suçlu ben değildim; ormancının evinde karşılaştığım çılgın keşişti. Saray hekimine itiraf ettiğim her şey bana yalan değil, kendi başıma gelen ve yine de anlayamadığım olayların gerçek, gizemli akışı gibi görünüyordu. Prens beni kaybolduğunu sanıp yeniden bulduğu bir dost gibi karşılamıştı. Doğal olarak herkesin katılmak zorunda kaldığı havayı bu belirlemişti; Prenses ise eskisinden daha yumuşak davransa da ciddi ve mesafeliydi.

Aurelie, çocuksu bir içtenlikle kendini bütünüyle bana bırakıyordu. Aşkını dünyadan saklaması gereken bir suç saymıyordu; ben de yalnızca onun için yaşadığım duyguyu zerre kadar gizleyemiyordum. Aurelie’yle aramızdaki ilişkiyi herkes fark etmişti; kimse bundan söz etmiyordu, çünkü Prens’in bakışlarından aşkımızı desteklemese bile sessizce hoş gördüğü anlaşılıyordu. Böylece Aurelie’yi rahatça, bazen de başımızda kimse olmadan görür oldum. Onu kollarıma alıyor, o da öpücüklerime karşılık veriyordu. Ama genç kız utangaçlığıyla titrediğini hissedince günahkâr arzuma kapılamıyordum; içimden geçen her küstah düşünce, içimi saran ürpertiyle sönüp gidiyordu. Tehlikenin farkında değil gibiydi; gerçi onun için gerçekten de tehlike yoktu. Çünkü çoğu kez, yanımda yalnız bir odada otururken, göksel güzelliği her zamankinden daha güçlü ışıldarken ve içimdeki aşk ateşi daha şiddetle alevlenmek üzereyken, bana öyle tarifsiz bir yumuşaklık ve iffetle bakıyordu ki, sanki gökler tövbekâr günahkâra daha bu dünyadayken azize yaklaşma izni vermişti. Evet, karşımda Aurelie değil, aziz Rosalia’nın ta kendisi vardı. Ayaklarına kapanıp yüksek sesle haykırdım: «Ey dindar, yüce azize, yeryüzüne ait bir aşk yüreğinde sana karşı filizlenebilir mi?» O da elini uzatıp tatlı, yumuşak bir sesle şöyle dedi: «Ah, yüce bir azize değilim, ama gerçekten çok dindarım ve seni çok seviyorum!»

Aurelie’yi birkaç gündür görmemiştim; Prenses’le birlikte yakındaki bir köşke gitmişti. Daha fazla dayanamadım, oraya koştum. Akşam geç vakitte vardığımda bahçede bir nedimeye rastladım; Aurelie’nin odasını gösterdi. Kapıyı usulca araladım... içeri girdim... boğucu bir hava ve aklımı başımdan alan harika bir çiçek kokusu üstüme çöktü. Karanlık düşler gibi anılar zihnimde canlandı. Bu, Baron’un şatosunda, benim... diye düşündüm; tam o anda arkamda karanlık bir siluet yükselmiş gibi oldu ve içimden «Hermogen!» diye bir ses yükseldi. Dehşet içinde ileri atıldım; çalışma odasının kapısı yalnızca örtülüydü. Aurelie, sırtı bana dönük biçimde, üzerine açık bir kitap konmuş taburenin önünde diz çökmüştü. İçimi ürkek bir korku kaplayınca istemsizce arkama baktım; hiçbir şey göremeyince büyük bir sevinçle haykırdım: «Aurelie, Aurelie!» Hızla döndü, ama daha ayağa kalkamadan yanına uzanıp ona sımsıkı sarılmıştım. «Leonard! Sevgilim!» diye usulca fısıldadı. O anda içimde çılgın bir arzu, vahşi ve günahkâr bir istek kaynayıp kabardı. Kollarımda güçsüzce duruyordu. Saçlarının örgüsü çözülmüş, gür bukleleri omuzlarıma dökülmüştü; genç göğsü açılmıştı... boğuk bir inilti çıkardı... kendimi tanıyamıyordum! Onu ayağa kaldırdım; güçlenmiş gibiydi, gözlerinde yabancı bir ateş yanıyordu; benim hiddetli öpücüklerime daha da ateşle karşılık verdi. O sırada arkamızda güçlü, kudretli bir kanat çırpışını andıran bir hışırtı duyuldu; ölümcül yara almış birinin korku çığlığı gibi keskin bir ses odayı çınlattı. «Hermogen!» diye haykırdı Aurelie ve kollarımdan baygın halde yere yığıldı. Çılgın bir dehşete kapılıp kaçtım! Koridorda, gezintiden dönen Prenses karşıma çıktı. Ciddi ve mağrur gözlerle bana bakıp şöyle dedi: «Sizi burada görmek doğrusu beni çok şaşırttı, Bay Leonard!» O an şaşkınlığımı toparlayıp, büyük arzulara çoğu zaman boşuna karşı koymaya çalışıldığını ve uygunsuz görünenin bazen en uygun şey sayılabileceğini, gerekenden neredeyse daha kararlı bir sesle yanıtladım. Karanlık gecede başkente doğru koşarken biri yanımda koşuyormuş, bir ses de fısıldıyormuş gibi geldi: «H... hem... hep yanındayım... Kü... küçük kardeşim... küçük kardeşim Medardus!» Etrafa bakınca ikizimin hayaletinin yalnızca hayalimde dolaştığını anladım; ama o korkunç görüntüden kurtulamıyordum. Sonunda onunla konuşmam, ona yine ne kadar budalaca davrandığımı ve çılgın Hermogen’den nasıl korktuğumu anlatmam gerekiyormuş gibi geldi. Kutsal Rosalia çok geçmeden benim olacaktı, hem de yalnızca benim; çünkü keşiştim ve kutsanmıştım. Bunun üzerine ikizim eskisi gibi gülüp inledi, kekeleyerek «Ama çab... çabuk... çabuk!» dedi. «Sabret bakalım,» diye karşılık verdim, «sabret biraz, delikanlı! Her şey yoluna girecek. Hermogen’i yalnızca iyi vuramadım; boynunda ikimizin de boynundaki gibi lanet olası bir haç var. Ama benim çevik bıçağım hâlâ keskin ve sivri.» «Hi... hi hi... iyi vu... vur... iyi vur!» diye fısıldadı ikizimin sesi, doğuda sönmekte olan ateş kızıllığının önünden esen sabah rüzgârının uğultusunda.

Tam evime varmıştım ki Prens beni huzuruna çağırdı. Beni son derece dostça karşıladı. «Doğrusu, Bay Leonard,» diye söze başladı, «gönlümü büyük ölçüde kazandınız. Sizden gizleyemem; size duyduğum iyi niyet gerçek bir dostluğa dönüştü. Sizi kaybetmek istemiyorum; mutlu olmanızı istiyorum. Üstelik çektiğiniz sıkıntılar için size mümkün olan her türlü tazminatı vermemiz gerekir. Bay Leonard, kötü davanızın tek sorumlusunun kim olduğunu biliyor musunuz? Sizi kim suçladı?»

«Hayır, yüce efendim!»

«Barones Aurelie!... Şaşırdınız mı? Evet, evet, Bay Leonard, Barones Aurelie sizi» (yüksek sesle güldü) «Kapusen rahibi sanmış! Tanrı şahidim olsun, siz Kapusen rahibiyse­niz, insan gözünün şimdiye dek gördüğü en sevimli Kapusen rahibisiniz! Doğru söyleyin Bay Leonard, siz gerçekten şu manastır din adamlarından biri misiniz?»

«Yüce efendim, beni durmadan keşiş sanmaya iten uğursuz yazgının ne olduğunu bilmiyorum...»

«Hadi canım! Ben sorgucu değilim! Ama bir dinî yemin sizi bağlıyor olsaydı, işimiz zor olurdu. Konuya gelelim! Barones Aurelie’nin size verdiği zararın öcünü almak istemez misiniz?»

«O sevimli göksel surete karşı böyle bir düşünce hangi insanın yüreğinde doğabilir?»

«Aurelien’i seviyor musunuz?»

Prens bunu sorarken ciddi ve keskin gözlerle yüzüme baktı. Elimi göğsüme koyup sustum. Prens sözlerini sürdürdü:

«Aurelien’i, Prenses’le birlikte ilk kez salona girdiği andan beri sevdiğinizi biliyorum. O da sizi seviyor; hem de yumuşak huylu Aurelie’den beklemeyeceğim bir tutkuyla. Yalnızca sizin için yaşıyor; Prenses bana her şeyi anlattı. Tutuklanmanızdan sonra Aurelie’nin kendini nasıl umutsuz, perişan bir ruh haline bıraktığını, bu yüzden yatağa düşüp ölümün eşiğine geldiğini biliyor musunuz? O sırada sizi erkek kardeşinin katili sanıyordu; bu yüzden acısı bize daha da açıklanamaz gelmişti. Sizi o zaman da seviyormuş. Şimdi Bay Leonard, daha doğrusu Bay von Krczynski, soylusunuz. Sarayda sizi hoşunuza gidecek şekilde konumlandıracağım. Aurelien’le evleneceksiniz. Birkaç gün içinde nişanı kutlayacağız; ben de gelin babasının yerini alacağım.» Birbirine zıt duygularla parçalanmış halde, sessizce öylece durdum. «Hoşça kalın, Bay Leonard!» diye seslendi Prens ve dostça el sallayarak odadan çıktı.

Aurelie karım olacak! Suçlu bir keşişin karısı! Hayır! Karanlık güçler buna izin veremez; zavallı kızın başına ne gelmiş olursa olsun! Bu düşünce içimde yükseldi ve ona karşı koyabilecek her şeyi alt ederek üstün geldi. Bir karar vermem gerektiğini hissediyordum; ama Aurelien’den acı çekmeden ayrılmanın yolunu boşuna aradım. Onu bir daha görmemek düşüncesine dayanamıyordum, ama karım olacak olması içimi kendime bile açıklayamadığım bir tiksintiyle dolduruyordu. Suçlu keşiş, kutsal yeminlerle alay etmek üzere Tanrı’nın sunağının önünde durduğunda, o yabancı ressamın suretinin belireceği sezgisi apaçık içimde beliriyordu. Bu suret, zindandaki gibi şefkatle teselli etmeyecek; Francesko’nun düğünündeki gibi korkunç bir intikamı ve yıkımı haber verecek, beni adı konulamaz bir utanca, hem bu dünyada hem sonsuza dek sürecek bir sefalete sürükleyecekti. Ama sonra içimin derinliklerinden karanlık bir ses yükseldi: «Yine de Aurelie senin olmalı! Budala, hakkınızda hükmedileni nasıl değiştireceğini sanıyorsun?» Ardından bir başka ses haykırdı: «Yere kapan, toza toprağa kapan! Kör olmuşsun, günah işliyorsun! O asla senin olamaz; yeryüzüne ait bir aşkla kucaklamayı düşündüğün, aziz Rosalia’nın ta kendisi.» Böylece korkunç güçlerin çekiştirmesiyle oraya buraya savrulurken, her yerde beni tehdit eder görünen yıkımdan kaçmak için ne yapmam gerektiğini düşünemiyor, aklıma getiremiyordum. Bütün hayatımı ve Baron von F.’nin şatosunda geçirdiğim uğursuz günleri ağır bir düş gibi gösteren o coşkulu ruh halim çoktan geçmişti. Kasvetli bir umutsuzlukla, kendimde yalnızca bayağı bir şehvet düşkünü ve suçlu görüyordum. Yargıca ve saray hekimine anlattıklarım artık içimden gelen bir ses değil, aptalca uydurulmuş kötü yalanlardan ibaretti; daha önce kendimi inandırmaya çalıştığım gibi, hiçbir iç ses konuşmamıştı.

Kendi içine gömülmüş, çevresinde olup biteni görüp duymadan sokakta ilerliyordum. Arabacının yüksek sesle seslenmesi ve arabanın gürültüsü beni kendime getirdi; hızla yana sıçradım. Prenses’in arabası yanımdan geçti. Saray hekimi pencereden eğilip bana dostça el salladı; ben de onun evine gittim. Arabadan atlayıp «Az önce Aurelien’in yanından geliyorum, size anlatacaklarım var!» diyerek beni yukarı, odasına çıkardı. «Vay vay,» diye söze başladı, «siz de ne kadar aceleci, düşüncesizsiniz! Aurelie’nin karşısına ansızın bir hayalet gibi çıkmışsınız; zavallı, sinirleri zayıf kızcağız da bundan hastalanmış!» Doktor yüzümün sarardığını fark etti. «Hadi canım,» diye sürdürdü, «öyle ciddi bir şey değil. Yeniden bahçede dolaşıyor; yarın Prenses’le birlikte başkente dönecek. Sizden, sevgili Leonard, çok söz etti. Sizi yeniden görmeyi ve özür dilemeyi içtenlikle arzuluyor. Ona karşı aptalca, budalaca davrandığını düşünüyor.»

Köşkte olup bitenleri düşündüğümde, Aurelie’nin bu sözlerine anlam veremiyordum.

Doktor, Prens’in benim için ne tasarladığını biliyor gibiydi; bunu bana açıkça sezdiriyordu. Çevresindeki herkesi etkileyen canlı, aydınlık haliyle kısa sürede beni kasvetli ruh halimden çıkarmayı başardı ve sohbetimiz neşeli bir yöne döndü. Aurelie’yi bulduğunda, ağır bir düşten uyanamayan bir çocuk gibi, dinlenme sedirinde yarı kapalı, yaşlar içindeki gözleriyle gülümser halde, başını eline dayamış yattığını; hastalıklı hayallerinden yakındığını bir kez daha anlattı. Kızın sözlerini, hafif iç çekişlerle kesilen sesini taklit ederek tekrarladı. Yakınmalarının bazılarını epey muzipçe aktarırken, birkaç cüretkâr ironik dokunuşla zarif tabloyu öyle canlandırdı ki karşımdaki sahne neşeli ve canlı bir hal aldı. Buna bir de ağırbaşlı Prenses’in tam tersine bir portresini çizmesi eklenince, hayli eğlendim. Sonunda, «Başkente gelirken burada başınıza bunca garip şey geleceğini hiç düşünmüş müydünüz?» diye sordu. «Önce sizi ceza mahkemesinin eline düşüren o çılgın yanlış anlama, ardından da prens dostunuzun size sunduğu gerçekten imrenilecek mutluluk!»

“Doğrusu, Prens’in beni başta dostça karşılaması içimi ferahlatmıştı; ama şimdi onun gözünde, saraydaki herkesin gözünde ne denli yükseldiğimi hissediyorum. Bunu kuşkusuz uğradığım haksızlığa borçluyum.”

“Ondan çok, tahmin edebileceğiniz başka küçücük bir şeye.”

“Hiç de değil.”

“Siz öyle istediğiniz için size eskisi gibi kısaca Bay Leonard diyorlar; ama artık herkes soylu olduğunuzu biliyor, çünkü Posen’den gelen haberler söylediklerinizi doğruladı.”

“Ama bunun Prens’in bana karşı tutumunu, saray çevresinde gördüğüm saygıyı nasıl etkileyebilir? Prens beni tanıyıp saray çevresinde görünmeye çağırdığında, yalnızca burjuva kökenli olduğumu söylemiştim. Prens de bana bilimin insanı soylulaştırdığını ve huzurunda bulunmaya layık kıldığını söyledi.”

“Gerçekten de öyle düşünüyor; bilim ve sanata karşı aydınlanmış tutumuyla biraz da gösteriş yapıyor. Saray çevresinde burjuva kökenli nice bilgin ve sanatçı görmüşsünüzdür; ama bunların arasından, iç varlıklarındaki hafiflikten yoksun olan, kendilerini her şeyin üstüne çıkaran yüksek bakış açısından neşeli bir ironiyle bakamayan ince ruhlulara pek seyrek rastlanır; çoğu hiç görünmez bile. Soylular ne kadar önyargısız görünmeye çalışsalar da burjuvalara karşı davranışlarına, aslında yakışıksız olanı tepeden bakarak hoş görüyormuş izlenimi veren belli belirsiz bir şey karışır. Oysa haklı gururuyla soylu çevrelerde alçalıp katlanmak zorunda kalan kişinin çoğu zaman kendisi olduğunu bilen biri, bunu sineye çekemez; katlanmak zorunda kaldığı şey, zihinsel bayağılık ve tatsızlıktır. Siz de soylusunuz Bay Leonard, ama duyduğuma göre bütünüyle dinî ve bilimsel bir eğitim almışsınız. Belki de bu yüzden, soylular arasında saray çevresinde rastladığım ilk soylu sizsiniz; kötü anlamda, sizde hiçbir soylu kibri sezmedim. Burada bir burjuva olarak önyargılarımı dile getirdiğimi ya da şahsen başıma gelen bir şeyin bende önyargı uyandırdığını sanabilirsiniz; ama öyle değil. Ben, istisna olarak yalnızca hoşgörülen değil, gerçekten kollanıp gözetilen sınıflardan birine mensubum. Hekimler ve günah çıkarıcı rahipler hükmeden beylerdir; bedene ve ruha egemendirler, dolayısıyla hepsi de iyi soydan gelir. Atalara ve soyluluğa duyulan gurur, her şeyi giderek daha çok tinleştiren çağımızda son derece tuhaf, neredeyse gülünç bir görüntüdür. — İlkçağdan, savaştan ve silahlardan doğan bir kast, öteki sınıfları korumayı yalnızca kendine iş edinir; korunanların koruyucularına bağımlılığı da kendiliğinden doğar. Bilgin bilimini, sanatçı sanatını, zanaatkârla tüccar mesleğini övsün; şövalye de şöyle der: Bakın, yabanıl bir düşman geliyor; savaştan anlamayan sizler ona karşı koyamazsınız. Ama ben, silah kullanmayı bilen biri olarak, savaş kılıcımla önünüze geçerim; benim oyunum, benim sevincim olan şey sizin canınızı ve malınızı kurtarır. — Ne var ki yeryüzünden kaba kuvvet giderek siliniyor, tin giderek daha çok iş görüyor, yaratıyor ve her şeyi alt eden gücünü gitgide daha fazla açığa vuruyor. Çok geçmeden tin, güçlü yumruğunun, zırhının, havada savurduğu heybetli kılıcının onun istediğini yenmeye yetmediğini anlayacak. Savaş ve silah talimi bile çağın tinsel ilkesine boyun eğiyor. Herkes giderek daha çok kendi başına kalıyor; devlet ona dışarıdan ne kadar göz alıcı bir parlaklık verirse versin, dünyada kendine yer açmasını sağlayacak şeyi kendi içindeki tinsel yetilerinden çıkarması gerekiyor. Şövalyelikten doğan atalara duyulan gurur ise bunun tam tersi ilkeye dayanır; temeli yalnızca şu sözdür: Atalarım kahramandı, öyleyse ben de kahramanım. Bu ne kadar geriye giderse o kadar iyidir; çünkü büyükbabamızın kahramanlık ruhunu nereden aldığını, soyluluk unvanının ona ne zaman verildiğini kolayca görebiliyorsak, yakınımızdaki her olağanüstü şeye olduğu gibi buna da pek güvenmeyiz. Bu yüzden şövalye kastının saflığını korumak eski şövalyelik çağının bir gereğiydi; köklü soydan bir genç kızın, zavallı burjuva dünyasının “Ne olur bizi yeme, başka şövalyelere karşı koru bizi,” diye yalvardığı bir küçük soylu doğurması da azımsanmayacak bir erdemdi. Tinsel yeteneklerde durum böyle değildir. Çok bilge babaların çoğu kez aptal oğulları olur; çağ, bedensel şövalyeliğin yerine ruhsal olanı koyduğuna göre, kalıtsal soyluluğun kanıtı bakımından Leibniz’in soyundan gelmek, Galyalı Amadis’ten ya da Yuvarlak Masa’nın başka bir kadim şövalyesinden gelmekten daha kuşkulu olabilir. Çağın tini bir kez yönünü belirledi mi ileri doğru yürür; atalarıyla övünen soyluların durumu da gözle görülür biçimde kötüleşir. Dünyada ve devlette yüksek değer taşıyan burjuvalara karşı sergilenen, liyakati takdirle iğrenç bir küçümsemeyi birbirine karıştıran o inceliksiz davranışın nedeni de belki karanlık ve ürkek bir duygudur: Bilgelerin gözünde, çoktan modası geçmiş eski çağın süslerinin döküldüğünü ve gülünç çıplaklıklarının apaçık ortada kaldığını sezerler. Tanrı’ya şükür, soylu kadın ve erkeklerin çoğu çağın tinini tanıyor, bilim ve sanatın sunduğu yaşam yüceliğine görkemli bir uçuşla yükseliyor; o canavarı gerçekten defedecek kişiler onlar olacak.”

Saray hekiminin konuşması beni yabancı bir düşünce alanına sürüklemişti. Soylular ve burjuvalarla ilişkileri üzerine kafa yormak hiç aklıma gelmemişti. Hekim, vaktiyle kendi iddiasına göre soyluların gururunun dokunmadığı o ikinci sınıfa mensup olduğumu herhalde bilmiyordu. — B.’deki en seçkin soylu ailelerin saygı duyulan, çok hürmet edilen günah çıkarıcı rahibi ben değil miydim? — Düşünmeye devam ederken kaderimin düğümünü yeniden kendimin attığını fark ettim: Sarayda yaşlı kadına söylediğim Kwiecziczewo adı soyluluğumu ortaya çıkarmış, böylece Prens’in aklına beni Aurelien’le evlendirmek gelmişti. —

Prenses dönmüştü. Aurelien’in yanına koştum. Beni sevimli, genç kızlara özgü bir mahcubiyetle karşıladı; onu kollarıma aldım ve o anda karım olabileceğine inandım. Aurelie her zamankinden daha yumuşak, daha teslimiyetliydi. Gözleri yaşlarla doluydu; sesi, işlediği kabahatin öfkesi somurtkan bir çocuğun içinde kırılıp dağılırken duyulan hüzünlü bir yakarış gibiydi. — Prenses’in köşküne yaptığım ziyareti düşünmem artık serbestti; her şeyi öğrenmek için ısrarla üstüne gittim, o sırada kendisini neyin böylesine korkuttuğunu bana anlatması için Aurelie’ye yalvardım. — Sustı, gözlerini yere indirdi; ama korkunç ikizim düşüncesi zihnimi daha güçlü biçimde sarınca haykırdım: “Aurelie! Bütün azizler aşkına, arkamızda nasıl korkunç bir suret gördün?” Bana şaşkınlıkla baktı; bakışları giderek daha da sabitleşti. Sonra kaçacakmış gibi birden ayağa fırladı, ama olduğu yerde kaldı; iki elini gözlerine bastırıp hıçkıra hıçkıra ağladı. “Hayır, hayır, hayır — o değil!” Onu usulca tuttum; bitkin halde yeniden oturdu. “Kim değil, kim?” diye heyecanla sordum; içinde neler olup bittiğini aşağı yukarı seziyordum. “Ah dostum, sevgilim,” dedi kısık ve kederli bir sesle, “en saf sevginin bütün mutluluğu içindeyken beni tekrar tekrar böylesine sarsan her şeyi… her şeyi… sana anlatırsam beni çılgınca hayallere kapılmış biri sanmaz mısın? — Hayatımın içinden korkunç bir düş geçiyor; dehşet verici görüntüleriyle ilk kez seni gördüğümde aramıza girdi. Prenses’in köşkünde odama ansızın girdiğinde de soğuk ölüm kanatlarını üzerimde hissettim. Bil ki, bir zamanlar, tıpkı senin o gün yaptığın gibi, yanı başımda diz çökmüş uğursuz bir keşiş vardı; kutsal duayı korkunç bir günah için kötüye kullanmak istiyordu. Yabanıl bir hayvan gibi avını sinsice kollayarak çevremde dolanırken, kardeşimin katili oldu! Ah, sen de!… Yüzün!… konuşman… o görüntü!… bırak susayım, ne olur susayım.” Aurelie geriye yaslandı; yarı yatar halde, başını eline dayayıp kanepenin köşesine sokuldu. Genç bedeninin dolgun çizgileri daha belirginleşmişti. Karşısında duruyordum; şehvetli gözlerim onun sonsuz güzelliğine doyamıyordu. Ama bu hazla, içimde “Zavallı kadın, Şeytan’a satılmış kadın, seni duayla günaha sürükleyen keşişten kaçıp kurtulabildin mi? Artık onun gelinisin… gelini!” diye haykıran şeytani bir alay da çarpışıyordu. — O anda, hapisten ve ölümden kurtulduktan sonra parkta yeniden gördüğümde içimde gökten bir ışık gibi tutuşmuş olan Aurelie’ye duyduğum sevgi silinip gitti; onun felaketinin hayatımın en parlak ışık noktası olabileceği düşüncesi bütün benliğimi doldurdu. — Aurelie’yi Prenses’in yanına çağırdılar. Aurelie’nin hayatının, henüz bilmediğim bazı yönlerden benim hayatımla bağlantılı olması gerektiği açıkça belirmişti; ama bunca yalvarmama rağmen o, ağzından kaçırdığı birkaç sözü daha fazla açıklamak istemediğinden bunu öğrenmenin yolunu bulamıyordum. Tesadüf, onun saklamaya niyetlendiği şeyi açığa çıkardı. — Bir gün, Prens’in ve saray halkının bütün özel mektuplarını postaya vermekle görevli saray görevlisinin odasındaydım. Görevli o sırada dışarıdaydı. Aurelie’nin hizmetçisi, kalınca bir mektupla içeri girip onu masanın üzerindeki öteki mektupların yanına bıraktı. Bir anlık bakışla, Başrahibe’ye, Prenses’in kız kardeşine yazılan mektubun Aurelie’nin elinden çıktığını anladım. Henüz araştırmadığım her şeyin içinde bulunduğu sezgisi şimşek hızıyla içimden geçti; görevli dönmeden Aurelie’nin mektubunu alıp oradan ayrıldım.

Ey keşiş, ya da dünyevi işlere dalmış kişi, hayatımdan bir ders ve uyarı çıkarmaya çalışan sen, buraya eklediğim sayfaları oku; tövbekâr, umutsuz günahkârın acı gözyaşlarıyla ıslanmış, dindar ve tertemiz genç kızın itiraflarını oku. Dindar bir ruh, günah ve suç çağında sana ışık saçan bir teselli olsun.

Aurelie’nin annesi, güzel Francesko’nun portresi önünde

⇒

DAHA BÜYÜK RESİM

Aurelie’den ...’daki Sistersiyen rahibeler manastırının Başrahibesine

Sevgili, iyi annem! Çocuğunun mutlu olduğunu; korkunç, tehditkâr bir hayalet gibi hayatıma girip bütün çiçekleri solduran, bütün umutları yok eden o ürkütücü suretin sonunda sevginin tanrısal büyüsüyle etkisiz kılındığını sana hangi sözlerle anlatmalıyım? Ama şimdi, mutsuz kardeşimi, kederden ölen babamı andığın ve umutsuz acımda beni teselli ettiğin zamanlarda, içimi sana kutsal bir günah çıkarma ayinindeymiş gibi bütünüyle açmamış olmanın ağırlığı yüreğime çöküyor. Oysa içimde derinlere gömülü duran karanlık sırrı ancak şimdi dile getirebiliyorum. Sanki uğursuz, tekinsiz bir güç hayatımın en büyük mutluluğunu aldatıcı biçimde korkunç bir hayalet gibi gözümün önüne dikiyordu. Dalgalı bir denizde bir o yana bir bu yana savrulmalı, belki de kurtuluş umudu olmadan batmalıydım. Ama tam anlatılamayacak kadar mutsuz olacağım sırada gökyüzü bir mucizeyle yardımıma yetişti. — Her şeyi anlatmak için küçük çocukluk günlerime dönmeliyim; çünkü içime o zaman atılan tohum, bunca zaman boyunca yıkıcı biçimde büyüyüp durdu. İlkbaharın en güzel mevsiminde, bir gün şatomuzun bahçesinde Hermogen’le oynarken üç ya da dört yaşındaydım. Çeşit çeşit çiçek topluyorduk; normalde böyle şeylere pek hevesli olmayan Hermogen bile bana çelenkler örmeyi kabul etmişti; ben de onlarla süsleniyordum. Baştan aşağı çiçeklere bürününce, “Şimdi anneme gidelim,” dedim. Hermogen telaşla ayağa fırlayıp vahşi bir sesle, “Burada kalalım küçük şey! Annem mavi odada, Şeytan’la konuşuyor!” diye bağırdı. Ne demek istediğini hiç anlamadım, ama yine de dehşetten donakaldım ve sonunda acı acı ağlamaya başladım. “Aptal kardeşim, ne diye ağlıyorsun?” diye bağırdı Hermogen. “Annem her gün Şeytan’la konuşur, o da ona bir şey yapmaz!” Hermogen’in önüne karanlık karanlık bakması ve sert konuşması beni korkuttu; sustum. Annem o zamanlar çok hastaydı; sık sık korkunç nöbetler geçirir, ardından ölüme benzer bir hale düşerdi. Hermogen’le beni o zaman yanından uzaklaştırırlardı. Yakınmayı kesmiyordum, ama Hermogen kendi kendine boğuk bir sesle, “Bunu ona Şeytan yaptı!” diye mırıldandı. Böylece çocuksu zihnimde, annemin kötü, çirkin bir hayaletle ilişkisi olduğu düşüncesi uyandı; çünkü kilisenin öğretilerini henüz bilmediğimden Şeytan’ı başka türlü tasavvur edemiyordum. Bir gün beni yalnız bırakmışlardı. İçime büyük bir tekinsizlik çöktü; kendimi mavi odada bulduğumu fark edince korkudan kaçamadım. Hermogen’in iddiasına göre annem orada Şeytan’la konuşuyordu. Kapı açıldı; annem ceset gibi bembeyaz içeri girip boş bir duvarın önünde durdu. Derinden gelen, kederli bir sesle “Francesko, Francesko!” diye seslendi. Duvarın arkasında hışırtı ve kıpırtı duyuldu; duvar iki yana açıldı. Mor bir mantoya bürünmüş, olağanüstü giyimli, yakışıklı bir adamın gerçek boyutlardaki resmi karşıma çıkınca üzerimde anlatılmaz bir etki bıraktı; sevinçle çığlık attım. Annem arkasına dönünce beni ancak o zaman fark etti ve öfkeyle, “Burada ne işin var Aurelie? Seni buraya kim getirdi?” diye bağırdı. Her zaman öyle yumuşak ve iyi olan annemi hiç böylesine öfkeli görmemiştim. Bunu benim yaptığımı sandım. “Ah,” diye hıçkırdım, gözyaşları içinde, “beni burada yalnız bıraktılar; kalmak istememiştim.” Ama resmin kaybolduğunu görünce, “Ah, o güzel resim! Güzel resim nerede?” diye bağırdım. Annem beni kucağına kaldırdı, öptü, bağrına bastı ve “Sen benim iyi, sevgili çocuğumsun; ama bu resmi kimse görmemeli. Zaten artık sonsuza dek gitti,” dedi. Başımıza gelenleri kimseye anlatmadım; yalnız bir kez Hermogen’e, “Dinle! Annem Şeytan’la konuşmuyor, yakışıklı bir adamla konuşuyor; ama o yalnızca bir resim ve annem çağırınca duvardan çıkıyor,” dedim. Hermogen gözlerini dikerek karşısına baktı, “Peder’in dediğine göre Şeytan istediği kılığa girebilir; ama anneme yine de bir şey yapmaz,” diye mırıldandı. İçimi korku kapladı; Hermogen’e bir daha Şeytan’dan söz etmemesi için yalvardım. Başkente gittik; resim belleğimden silindi, iyi annemin ölümünden sonra taşraya döndüğümüzde bile aklıma gelmedi. Mavi odanın bulunduğu şato kanadı boş kaldı; orası annemin odalarıydı ve babam en acı anıları canlanmadan oraya giremezdi. Binadaki bir onarım sonunda odaların açılmasını gerektirdi. İşçiler döşemeyi sökmekle uğraşırken mavi odaya girdim. İçlerinden biri odanın ortasındaki bir döşeme tahtasını kaldırır kaldırmaz duvarın arkasından hışırtı geldi, duvar iki yana açıldı ve bilinmeyen adamın gerçek boyutlardaki resmi ortaya çıktı. Döşemenin altındaki bir yay keşfedildi; üzerine basılınca duvarın arkasındaki bir mekanizmayı çalıştırıyor, duvarı kaplayan panoların bir bölümünü yana kaydırıyordu. O çocukluk anım birden gözümde canlandı; annem yeniden karşımdaydı. Sıcak gözyaşları döktüm, ama bakışlarımı yabancı, görkemli adamdan çeviremedim; o da bana canlı, ışıl ışıl gözlerle bakıyordu. Olup bitenler herhalde babama hemen haber verilmişti; ben hâlâ resmin önünde dururken içeri girdi. Resme yalnızca bir kez baktı; dehşete kapılıp olduğu yerde kaldı ve kendi kendine, boğuk bir sesle “Francesko, Francesko!” diye mırıldandı. Sonra hızla işçilere döndü ve gür bir sesle emretti: “Resmi hemen duvardan çıkarın, rulo yapın ve Reinhold’a teslim edin.” Sanki o güzel, görkemli adamı, olağanüstü giysileriyle bana yüce bir ruhlar hükümdarı gibi görünen o adamı bir daha hiç göremeyecekmişim gibi geldi; yine de babamdan resmi yok ettirmemesini istemeye beni aşılmaz bir çekingenlik alıkoydu. Ancak birkaç gün içinde, resmin ortaya çıkışının içimde bıraktığı iz bütünüyle silindi. On dört yaşıma basmıştım ama hâlâ yabanıl, düşüncesiz bir kızdım; ağırbaşlı, ciddi Hermogen’in yanında öyle tuhaf duruyordum ki babam sık sık, Hermogen sessiz bir genç kıza benziyorsa benim de haylaz bir oğlan olduğumu söylerdi. Bu durum yakında değişecekti. Hermogen tutkuyla ve büyük bir gayretle şövalye talimleri yapmaya başladı. Yalnızca dövüşü ve savaşı düşünüyordu; bütün ruhu bunlarla doluydu. Üstelik savaş çıkması beklendiğinden babama ısrarla kendisini hemen hizmete almasını söylüyordu. Bense tam o sırada, anlam veremediğim ve kısa sürede bütün varlığımı altüst eden tuhaf bir ruh hâline kapıldım. Ruhumdan kaynaklanıyor gibi görünen esrarengiz bir rahatsızlık, yaşamın bütün damarlarını zorla ele geçiriyordu. Sık sık bayılacak gibi oluyordum; sonra türlü tuhaf görüntüler ve düşler beliriyor, sanki mutluluk ve hazla dolu parlak bir göğü görecekmişim de uykulu bir çocuk gibi gözlerimi açamıyormuşum gibi hissediyordum. Nedenini bilmeden bazen ölümüne üzülüyor, bazen taşkın bir sevinç duyuyordum. En küçük bir vesileyle gözlerimden yaşlar boşanıyor, açıklayamadığım bir özlem bazen bedensel bir acıya dönüşüyor, bütün uzuvlarım kasılarak seğiriyordu. Babam hâlimi fark etti, bunu sinirlerimin aşırı duyarlılığına bağladı ve çeşitli ilaçlar veren doktordan yardım istedi; ama hiçbirinin yararı olmadı. Nasıl olduğunu ben de bilmiyorum; unutulmuş o yabancının resmi birden öylesine canlı biçimde gözümde belirdi ki sanki karşımda duruyor ve bana şefkatle bakıyordu. “Ah! Ölecek miyim? Beni böylesine anlatılmaz bir acıyla kıvrandıran şey ne?” diye düşteki görüntüye seslendim. Yabancı gülümsedi ve “Beni seviyorsun, Aurelie; seni acıtan bu. Ama Tanrı’ya adanmış birinin yeminlerini bozabilir misin?” diye karşılık verdi. Şaşkınlıkla, yabancının Kapusen tarikatının giysisini giydiğini fark ettim. Düşe benzer hâlimden uyanmak için bütün gücümle kendimi toparladım. Başardım. O keşişin yalnızca hayal gücümün boş ve aldatıcı bir oyunu olduğuna kesinlikle inanıyordum; yine de aşk sırrının bana açıldığını fazlasıyla açık biçimde seziyordum. Evet! Uyanan duygularımın bütün gücüyle, genç bir yüreğin duyabileceği tüm tutkuyla ve coşkuyla bu yabancıyı seviyordum. Yabancıyı gördüğümü sandığım o dalgın düş anlarında rahatsızlığım en ağır noktasına ulaşıyor gibiydi; sinirlerimdeki zayıflık azaldıkça gitgide iyileşiyordum. Yalnızca o resmi sürekli gözümün önünde tutmam, yalnızca içimde yaşayan bir varlığa duyduğum düşsel aşk beni hayalperest gösteriyordu. Her şeye karşı suskunlaşmıştım; toplulukta kımıldamadan oturuyor, düşsel sevgilimle meşgul olup konuşulanları dinlemediğim için sık sık yanlış cevaplar veriyor, bu yüzden beni budala sanmalarına yol açıyordum. Kardeşimin odasında masanın üstünde yabancı bir kitap gördüm. Açınca, İngilizceden çevrilmiş bir roman olduğunu anladım: Keşiş! Yabancı sevgilimin bir keşiş olduğu düşüncesi içimi buz gibi bir ürpertiyle titretti. Tanrı’ya adanmış birine duyulan aşkın günah olabileceği hiç aklıma gelmemişti; şimdi düşümdeki görüntünün sözleri birden zihnime doldu: “Tanrı’ya adanmış birinin yeminlerini bozabilir misin?” Ancak şimdi, içime ağır bir yük gibi çöken bu sözler beni derinden yaraladı. Kitabın bana bazı şeyleri açıklayabileceğini düşündüm. Yanıma alıp okumaya başladım; olağanüstü öykü beni sürükledi. Ama ilk cinayet işlenince, korkunç keşiş gittikçe daha beter suçlar işleyince ve sonunda Kötü Olan’la birleşince, adını koyamadığım bir dehşete kapıldım; Hermogen’in şu sözleri geldi aklıma: “Annem Şeytan’la konuşuyor!” Artık romandaki keşiş gibi, yabancının da Kötü Olan’a satılmış, beni ayartmaya çalışan biri olduğuna inanıyordum. Yine de içimde yaşayan keşişe duyduğum aşka hükmedemiyordum. Ancak o zaman günahkâr bir aşkın var olduğunu anladım. Bu aşka duyduğum tiksinti, içimi dolduran duyguyla çarpışıyor; bu mücadele beni kendime özgü bir biçimde huzursuz ediyordu. Bir erkeğin yakınındayken sık sık içimi tekinsiz bir duygu kaplıyordu; çünkü birden onun keşiş olduğunu, beni yakalayıp felakete sürükleyeceğini sanıyordum. Reinhold bir yolculuktan döndü ve kürsü hatibi olarak her yerde ün salmış bir Kapusen rahibi Medardus’tan söz etti; onu kendisinin de şaşkınlıkla ...r’da dinlediğini anlattı. Romandaki keşişi düşündüm ve sevdiğim, korktuğum düşsel görüntünün Medardus olabileceğine dair tuhaf bir sezgiye kapıldım. Bu düşünce bana dehşet veriyordu; nedenini kendim de bilmiyordum. Hâlim, dayanabileceğimden çok daha sıkıntılı ve altüst olmuş bir duruma geldi. Sezgiler ve düşler denizinde yüzüyordum. Ama keşişin görüntüsünü içimden kovmaya boşuna uğraştım; ben, mutsuz çocuk, Tanrı’ya adanmış birine duyduğum günahkâr aşka karşı koyamıyordum. Bir gün, sık sık yaptığı gibi, bir din adamı babamı ziyarete geldi. Şeytan’ın türlü ayartmalarını uzun uzun anlattı; Kötü Olan’ın yol bulmaya çalıştığı, karşısında ancak zayıf bir direniş bulduğu genç ruhun umutsuz hâlini tarif ederken sözleri içime kıvılcımlar düşürdü. Babam da sanki benden söz ediyormuş gibi bazı şeyler ekledi. Sonunda din adamı, kurtuluşu ancak sınırsız bir güvenin, dostlara duyulan güvenden çok dine ve din görevlilerine duyulan sarsılmaz bir inancın sağlayabileceğini söyledi. Bu tuhaf konuşma, beni kilisenin tesellisine sığınmaya ve kutsal itirafta pişmanlıkla içimi dökerek yüreğimi hafifletmeye yöneltti. Ertesi gün erkenden, o sırada başkentte bulunduğumuz için evimizin hemen yanındaki manastır kilisesine gitmek istedim. Geçirmek zorunda kaldığım gece işkence gibi, korkunçtu. Daha önce hiç görmediğim, aklımdan bile geçirmediğim iğrenç ve günahkâr görüntüler çevremde uçuşuyordu; ama sonra, tam ortalarında keşiş belirdi, sanki beni kurtaracakmış gibi elini uzatıp “Beni sevdiğini söyle yeter, bütün dertlerinden kurtulursun,” diye seslendi. İstemeden, “Evet Medardus, seni seviyorum!” diye haykırdım; cehennemin ruhları ortadan kayboldu! Sonunda kalkıp giyindim ve manastır kilisesine doğru yola çıktım.

Sabah ışığı, renkli pencerelerden rengârenk ışınlarla yeni yeni süzülüyordu; bir laik kardeş koridorları temizliyordu. Girdiğim yan kapının yakınında Aziz Rosalia’ya adanmış bir sunak vardı. Orada kısa bir dua ettim, sonra bir keşiş gördüğüm günah çıkarma hücresine doğru yürüdüm. Yardım et, kutsal gökler! Medardus’tu! Hiç kuşkum kalmadı; bunu bana daha yüce bir güç söylüyordu. İçimi çılgınca bir korku ve aşk kapladı ama beni yalnızca kararlı bir cesaretin kurtarabileceğini hissettim. Tanrı’ya adanmış birine duyduğum günahkâr aşkı ona itiraf ettim; hatta daha fazlasını da! Sonsuz Tanrım! O anda, sevgilimi bağlayan kutsal bağlara umutsuzluk içinde daha önce defalarca lanet etmişim gibi geldi; bunu da itiraf ettim. “Medardus, seni, seni öylesine anlatılmaz biçimde seviyorum.” Söyleyebildiğim son sözler bunlardı; ama sonra kilisenin tesellisi, göğün merhemi gibi, keşişin dudaklarından akıp içimi ferahlattı; artık bana Medardus gibi görünmüyordu. Çok geçmeden, yaşlı ve saygın bir hacı beni kollarına aldı, kilisenin koridorlarından ağır adımlarla ana kapıya kadar götürdü. Kutsal, yüce sözler söylüyordu; ama ben tatlı, yumuşak ezgilerle uyutulan bir çocuk gibi uykuya daldım. Bilincimi yitirdim. Uyandığımda odamın kanepesinde, üstüm başım giyinik yatıyordum. “Tanrı’ya ve azizlere övgüler olsun, kriz geçti, kendine geliyor!” diye seslendi biri. Bu sözleri babama söyleyen doktordu. Beni sabah donmuş, ölü gibi bir hâlde bulduklarını ve felç geçirmemden korktuklarını söylediler. Görüyorsun ya, sevgili, dindar annem, keşiş Medardus’a yaptığım itiraf, aşırı uyarılmış bir hâlde gördüğüm canlı bir düşten ibaretti. Ama sık sık yakardığım, düşümde de resmine seslendiğim Aziz Rosalia, kurnaz Kötü Olan’ın önüme serdiği tuzaklardan kurtulmam için her şeyi bana böyle göstermiş olmalı. Keşiş kılığındaki aldatıcı görüntüye duyduğum çılgın aşk içimden silinip gitti. Tamamen iyileştim ve hayata ancak o zaman neşeli, tasasız biri olarak katıldım. Ama adaletli Tanrım, o nefret ettiğim keşiş bir kez daha beni korkunç biçimde, ölümüne sarsacaktı. Şatımıza gelen keşişi, düşümde itirafımı dinlemiş olan Medardus sanıverdim. “Bu, annemin konuştuğu Şeytan; sakın, sakın, peşinde!” diye seslenirdi talihsiz Hermogen içime. Ah, bu uyarıya gerek bile yoktu. Keşiş beni ilk andan itibaren, günahkâr bir arzuyla parlayan gözlerle süzdüğünde ve ardından ikiyüzlü bir vecd içinde Aziz Rosalia’ya yakardığında, o bana tekinsiz ve korkunç görünmüştü. Sonrasında yaşanan bütün korkunçlukları biliyorsun, sevgili, iyi annem. Ama keşişin bana, içimin derinliklerinde ilk günah düşüncesi belirdiği ve Kötü Olan’ın ayartmasına karşı koymaya çalıştığım zamanki duyguya benzer bir duygu uyandırdığı için daha da tehlikeli olduğunu sana itiraf etmem gerekmez mi? Aldanmış bir hâlde, keşişin ikiyüzlü ve dindar sözlerine inandığım, hatta içinden beni saf ve göksel bir aşkla tutuşturabilecek bir gök kıvılcımı yükseliyormuş gibi geldiği anlar oldu. Ama sonra, günahkâr bir kurnazlıkla, coşkulu bir ibadetin ortasında bile cehennemden gelen bir ateşi körüklemeyi biliyordu. Azizler, içtenlikle yakardığımda, beni gözeten koruyucu melek gibi, kardeşimi yanıma gönderdiler. Sevgili annem, ilk kez sarayda göründükten kısa süre sonra, benim yanıma gelen ve ilk bakışta keşiş Medardus sandığım bir adam karşısındaki dehşetimi düşün! Dünyevi giysiler içindeydi. Onu görür görmez bayıldım. Prenses’in kollarında kendime gelince yüksek sesle, “O! Ağabeyimi öldüren o!” diye haykırdım. “Evet, o,” dedi Prenses, “manastırdan kaçan, kılık değiştirmiş keşiş Medardus. Babası Francesko’ya olan olağanüstü benzerliği...” Yardım et, kutsal gökler; bu adı yazarken buz gibi ürpertiler bütün bedenimi sarıyor. Annemin resmi Francesko’ydu... Beni kıvrandıran aldatıcı keşiş görüntüsü onun yüzünü taşıyordu! Medardus’u, itiraf düşümdeki o olağanüstü görüntü olarak tanıdım. Medardus, Francesko’nun oğlu; senin, iyi annem, dindarca yetiştirilmesini sağladığın ve günaha, suça sürüklenen Franz. Annemin Francesko’yla nasıl bir bağı vardı ki onun resmini gizlice saklamış, resmi görünce mutlu günlerin anısına kendini bırakır gibi olmuştu? Hermogen bu resimde Şeytan’ı nasıl görmüş, resim benim tuhaf yanılgımın nasıl temeli olmuştu? Sezgiler ve kuşkular içinde boğuluyorum. Kutsal Tanrım, beni sarmalayan kötü güçten gerçekten kurtuldum mu? Hayır, artık yazamıyorum; sanki koyu bir geceye gömülüyor, önümde yürümem gereken yolu dostça gösteren hiçbir umut yıldızı görmüyorum!

(Birkaç gün sonra.)

Hayır! Hiçbir karanlık kuşku, üzerime doğan aydınlık günleri karartmasın. Saygıdeğer Peder Cyrillus’un, aceleci davranışımın kötü ceza mahkemelerinin eline düşürdüğü Leonard’ın davasının ne kötü bir yola saptığını sana, sevgili annem, ayrıntılarıyla anlattığını biliyorum. Gerçek Medardus’un yakalandığını, belki de numara olan deliliğinin kısa sürede bütünüyle geçtiğini, suçlarını itiraf ettiğini, hak ettiği cezayı beklediğini ve... hayır, devam etmeyeyim; çocukken senin için çok değerli olan o suçlunun utanç verici yazgısı yüreğini fazlasıyla yaralar. Bu tuhaf dava sarayda herkesin tek konuştuğu konuydu. Leonard her şeyi inkâr ettiği için onu kurnaz ve inatçı bir suçlu sayıyorlardı. Gökteki Tanrım! Söylenen bazı sözler hançer darbeleri gibiydi; çünkü içimdeki bir ses mucizevi biçimde şöyle diyordu: Suçsuz; bu, gün gibi açığa çıkacak. Ona derinden acıyordum. Bunu kendime itiraf etmeliyim: gözümün önüne getirdiğimde görüntüsü, yanlış yorumlayamayacağım duygular uyandırıyordu. Evet! Dünyanın gözünde hâlâ günahkâr bir suçlu olduğu sırada bile onu anlatılmaz biçimde seviyordum. Onu da beni de bir mucize kurtarmalıydı; Leonard celladın eliyle can verseydi ben de ölürdüm. O suçsuz, beni seviyor ve yakında bütünüyle benim olacak. Düşman bir gücün kurnazlıkla bulandırmaya çalıştığı çocukluk yıllarımdan kalma karanlık bir sezgi, canlı ve tatlı bir mutluluk içinde görkemle, görkemle gerçekleşiyor. Ah, dindar annem, bana, sevgilime kutsamanı ver! Mutlu çocuğun, göksel sevincini senin bağrında gözyaşlarıyla bütünüyle boşaltabilse keşke! Leonard tıpkı Francesko’ya benziyor, yalnızca daha uzun boylu gibi; bir de kendi ulusuna özgü belirgin bir özellik onu Francesko’dan ve keşiş Medardus’tan açıkça ayırıyor. (Polonyalı olduğunu biliyorsun.) Zaten zeki, becerikli, görkemli Leonard’ı bir an bile olsa kaçak bir keşiş sanmak ne büyük aptallıktı. Ama şatomuzda yaşanan o korkunç sahnelerin etkisi öylesine güçlü ki Leonard ansızın yanıma gelip ışıl ışıl gözleriyle bana baktığında —ah, bu gözler Medardus’un gözlerine fazlasıyla benziyor— içimi istemsiz bir ürperti kaplıyor ve çocuksu tavırlarımla sevgilimi incitme tehlikesiyle karşı karşıya kalıyorum. Hâlâ yaşamıma düşman gölgeler düşüren karanlık hayalleri ancak bir rahibin kutsaması kovup dağıtacakmış gibi geliyor. Sevgili annem, beni ve sevgilimi dualarına kat! Prens evliliğin yakında gerçekleşmesini istiyor; hayatımın o ciddi ve yazgılı anında çocuğunu anman için günü sana yazıyorum, vb.

Aurelie’nin mektuplarını tekrar tekrar okudum. Sanki sayfalardan parlayan göksel ruh içime işliyor, onun arı ışığı karşısında bütün günahkâr, taşkın ateşi söndürüyordu. Aurelie’yi görünce içimi kutsal bir çekingenlik kaplıyor, eskisi gibi onu coşkuyla okşamaya artık cesaret edemiyordum. Değişen davranışımı fark etti; başrahibeye yazdığı mektubu çaldığımı pişmanlıkla itiraf ettim. Bunu, görünmez ve yüce bir gücün zorlaması gibi karşı koyamadığım, açıklanamaz bir dürtüyle mazur göstermeye çalıştım. Beni etkisi altına alan o yüce gücün, günah çıkarma hücresinde gördüğüm hayali bana, en derin bağımızın onun ebedî takdiri olduğunu göstermek için açıklamak istediğini ileri sürdüm. “Evet, sen göklerin dindar çocuğu,” dedim, “ben de bir zamanlar, sevgini bana itiraf ettiğin harikulade bir düş gördüm. Ama ben, yazgının ezip geçtiği, göğsü cehennemin bin türlü azabıyla parçalanan talihsiz bir keşiştim. Seni, evet, seni adı konmaz bir tutkuyla seviyordum; ama aşkım korkunç, katmerli bir günahtı, çünkü ben keşiştim, sen de kutsal Rosalia.” Aurelie korkuyla irkildi. “Tanrı aşkına,” dedi, “Tanrı aşkına, yaşamımızın içinden derin, çözülemez bir sır geçiyor. Ah Leonard, onu örten perdeye hiç dokunmayalım; ardında ne korkunç, ne dehşet verici şeylerin gizli olduğunu kim bilebilir? Dindar olalım ve sadık sevgimizle birbirimize sıkıca sarılalım; böylece ruhları belki bize düşmanca saldıran karanlık güce karşı koyabiliriz. Mektubumu okuman gerekiyormuş; ah, sana her şeyi kendim anlatmalıydım, aramızda hiçbir sır kalmamalı. Yine de sanki geçmişte yaşamına yıkıcı biçimde girmiş ve haksız bir çekingenlik yüzünden dile getiremediğin bazı şeylerle mücadele ediyormuşsun gibi geliyor bana! Dürüst ol, Leonard! Ah, içten bir itiraf göğsünü nasıl rahatlatacak, aşkımızı nasıl daha da ışıldatacak!” Aurelie’nin bu sözleriyle, hile ruhunun içimde yaşadığını ve daha birkaç dakika önce o dindar kızı nasıl günahkârca aldattığımı işkence gibi hissediyordum. Bu duygu, tuhaf bir biçimde giderek güçlendi; Aurelie’ye her şeyi, her şeyi anlatmalıydım, yine de sevgisini kazanmalıydım. “Aurelie, benim azizem, beni kurtaran sen…” Tam o sırada Prenses içeri girdi. Onu görmem beni bir anda alay ve yıkım düşünceleriyle dolu cehenneme geri savurdu. Bana katlanmak zorundaydı; kaldım ve Aurelie’nin nişanlısı olarak cesurca, küstahça karşısına dikildim. Zaten Aurelie’yle yalnız kaldığımda bütün kötü düşüncelerden kurtuluyordum; o zaman göklerin mutluluğu da içimde doğuyordu. Ancak şimdi Aurelie’yle evlenmeyi içtenlikle arzulamaya başladım. Bir gece annem apaçık karşımda belirdi; elini tutmak istedim ama onun yalnızca biçim almış bir buğu olduğunu anladım. “Bu ne saçma bir aldatmaca?” diye öfkeyle haykırdım. Annemin gözlerinden berrak yaşlar süzüldü; ama bu yaşlar gümüş gibi parlayan yıldızlara dönüştü. Yıldızlardan ışıklı damlalar düştü ve başımın çevresinde dönerek bir hale oluşturacakmış gibi oldu; fakat korkunç, kara bir yumruk çemberi durmadan parçaladı. “Seni her türlü kötülükten arınmış olarak dünyaya getiren ben,” dedi annem yumuşak bir sesle, “Şeytan’ın ayartmalarına karşı koyamayacak kadar mı tükendi gücün? Artık içini görebiliyorum, çünkü dünyevi yüküm üzerimden alındı! Doğrul, Fransiskus! Seni kurdelelerle, çiçeklerle süsleyeceğim; çünkü Aziz Bernardus’un günü geldi ve sen yeniden dindar bir çocuk olacaksın!” Her zamanki gibi Aziz’in övgüsüne bir ilahi söylemem gerekiyormuş gibi geldi; ama korkunç bir gürültü koptu, şarkım vahşi bir ulumaya dönüştü ve annemin suretiyle arama kara perdeler indi. Bu hayalden birkaç gün sonra sokakta ceza hâkimiyle karşılaştım. Bana dostça yaklaştı. “Kapusen rahibi Medardus’un davasının yeniden kuşkulu hâle geldiğini biliyor musunuz?” diye söze başladı. “Onu büyük olasılıkla ölüme mahkûm edecek karar yazılmak üzereydi ki yeniden delilik belirtileri gösterdi. Ceza mahkemesi annesinin öldüğü haberini almıştı; bunu ona ben bildirdim, o da çılgınca gülüp, en metin insanın bile içine korku salacak bir sesle şöyle haykırdı: ‘Hah hah hah! … Prenses …’den söz etti (Prensimizin öldürülen kardeşinin eşi olan Prenses’i kastediyordu), o çoktan öldü!’ Şimdi yeniden bir doktor muayenesi yapılmasına karar verildi; yine de keşişin deliliğini taklit ettiğine inanılıyor.” Annemin ölüm gününü ve saatini sordum; öldüğü anda bana görünmüştü. Duygularımın derinliklerine işleyen bu olayla, neredeyse tamamen unuttuğum annem, artık benim olacak o saf gök ruhuyla aramda aracılık etmişti. Yumuşamış, incelmiş gibiydim; Aurelie’nin sevgisini ancak şimdi bütünüyle anlıyordum. Onu beni koruyan bir azize gibi görüyordum, yanından neredeyse hiç ayrılmıyordum. Artık bu yüzden beni sorgulamadığı için karanlık sırrım da bana bile anlaşılmaz, yüce güçlerin yazgıma bağladığı bir olay olmuştu. Prens’in belirlediği düğün günü gelmişti. Aurelie, yakınlardaki manastır kilisesinde, Aziz Rosalia sunağının önünde, sabah erkenden evlenmek istiyordu. Uykusuz ve uzun zaman sonra ilk kez içtenlikle dua ederek geceyi geçirdim. Ah, körleşmiş ben, kendimi günaha hazırladığım bu duanın cehennemî bir suç olduğunu anlamadım! Aurelie’nin odasına girdiğimde beyazlar içinde, mis kokulu güllerle süslenmiş, bir meleğin zarif güzelliğiyle karşıma çıktı. Elbisesinde ve saçındaki süslemede tuhaf, eski zamanlardan kalma bir hava vardı; içimde karanlık bir anı canlandı. Ama evleneceğimiz sunağın görüntüsü birden gözlerimin önünde belirince derin bir ürpertiyle sarsıldım. Sunaktaki resim, Aziz Rosalia’nın şehit edilişini gösteriyordu ve Rosalia da tıpkı Aurelie gibi giyinmişti. Bunun bende yarattığı ürkütücü etkiyi gizlemekte zorlandım. Aurelie, içinden sevgi ve mutlulukla dolu koca bir göğün parladığı bakışlarla elini bana uzattı. Onu göğsüme çektim; en saf coşkunun öpücüğüyle birlikte, ruhumun ancak Aurelie sayesinde kurtulabileceği duygusu yeniden bütün açıklığıyla içime işledi. Prens’in bir hizmetkârı, efendilerinin bizi kabul etmeye hazır olduğunu haber verdi. Aurelie aceleyle eldivenlerini giydi; koluna girdim. O sırada nedime saçlarının dağılmış olduğunu fark edip iğne almaya koştu. Kapıda bekledik; bu gecikme Aurelie’yi huzursuz etmiş gibiydi. Tam o sırada sokaktan boğuk bir ses yükseldi, iç içe geçmiş kalın sesler duyuldu ve ağır bir arabanın yavaşça ilerlerken çıkardığı gürültülü takırtı işitildi. Pencereye koştum. Celladın yardımcısının sürdüğü mahkûm arabası sarayın önünde duruyordu. Keşiş arabada arkasına dönük oturuyordu; karşısında bir Kapusen rahibi onunla yüksek sesle, hararetle dua ediyordu. Ölüm korkusunun solgunluğu ve dağınık sakalı yüzünü tanınmaz hâle getirmişti; yine de korkunç benzerinin yüz hatlarını fazlasıyla iyi tanıyordum. Araba, kalabalığın önüne yığılmasıyla bir an durmuştu; yeniden hareket eder etmez keşiş, pırıl pırıl gözlerini dikip korkunç bakışlarını bana kaldırdı, gülerek ve uluyarak seslendi: “Damat, damat! … Gel … çatıya gel … orada dövüşeceğiz; hangimiz ötekini aşağı atarsa kral olacak ve kan içebilecek!” “Korkunç adam … ne istiyorsun … benden ne istiyorsun?” diye haykırdım. Aurelie iki kolunu bana doladı, beni zorla pencereden çekip aldı ve “Tanrı ve Kutsal Bakire aşkına … Medardus’u götürüyorlar … kardeşimin katilini ölüme götürüyorlar … Leonard … Leonard!” diye bağırdı. O anda cehennemin ruhları içimde uyandı ve günahkâr, lanetlenmiş kişinin üzerinde kendilerine verilmiş güçle şahlandılar. Aurelie’yi öyle bir hiddetle yakaladım ki irkildi. “Hah hah hah … Deli, budala kadın … Ben … senin sevgilin, nişanlın, Medardus’um … kardeşinin katiliyim … Sen, keşişin gelin adayı, nişanlının başına felaket yağsın diye mi yalvarıyorsun? Ho ho ho! … Ben kralım … kanını içeceğim!” Cinayet hançerini çektim; Aurelie’ye sapladım, yere düştü … Elimin üzerine bir kan seli fışkırdı. Merdivenlerden aşağı fırlayıp kalabalığın arasından arabaya koştum; keşişi çekip yere attım. Beni yakaladılar; öfkeyle hançerimi çevremdekilere savurdum, kurtuldum ve kaçmaya başladım. Üzerime çullandılar; böğrümden bıçaklandığımı hissettim ama sağ elimde hançer, sol elimle güçlü yumruklar savurarak parkın yakınındaki duvara kadar ilerledim ve korkunç bir sıçrayışla üzerinden atladım. “Cinayet … cinayet … Tutun … katili tutun!” diye haykırdı arkamdaki sesler. Takırtılar duydum; parkın kilitli kapısını kırmaya çalışıyorlardı. Durmadan koştum. Parkı hemen yanı başındaki ormandan ayıran geniş hendeğe vardım; güçlü bir sıçrayışla öte yana geçtim ve bitkin düşüp bir ağacın dibine yığılıncaya kadar ormanda koştum. Uyandığımda karanlık gece çoktan çökmüştü; sanki derin bir baygınlıktan çıkmıştım. Ruhumda yalnızca, avlanmış bir hayvan gibi kaçma düşüncesi yer etmişti. Ayağa kalktım; ama birkaç adım atmıştım ki çalılıklardan fırlayan bir adam sırtıma atlayıp kollarını boynuma doladı. Onu üzerimden atmaya çalıştım, boşunaydı. Kendimi yere attım, sırtımı ağaçlara dayadım; hiçbir işe yaramadı. Adam kıkırdayıp alaycı bir kahkaha attı. O sırada ay, kara köknarların arasından parlak bir ışıkla çıktı; keşişin, sözde Medardus’un, benzerimin ölüm gibi solgun, korkunç yüzü, arabadan bana diktiği o dehşetli bakışla gözlerimin içine baktı. “Hi … hi … hi … kardeşçiğim … kardeşçiğim, hep hep yanındayım … bırakmam … bırak … mam … Senin gibi koşa … koşamam … beni ta … taşıman lazım … Da … dardan geliyorum … beni tekerle … tekerleğe vurmak istediler … hi hi …” Böyle gülüp uluyordu korkunç hayalet. Vahşi dehşetin güç verdiği ben, dev bir yılanın boğumlarına sıkışmış kaplan gibi sıçrayıp ayağa kalktım! Beni bırakmaya mecbur kalsın diye onu öldüremesem bile ağır yaralamak umuduyla ağaçlara, kaya parçalarına çarptım. O daha da çok güldü; bu sırada birdenbire duyduğum acı yalnızca bana ulaşıyordu. Çenesinin altında düğümlenmiş ellerini çözmeye çalıştım ama canavarın gücü boğazımı sıkmakla tehdit ediyordu. Sonunda çılgınca debelendikten sonra birden yere düştü. Birkaç adım uzaklaşmıştım ki yeniden sırtıma bindi; kıkırdayıp gülüyor, o korkunç sözleri geveliyordu! Yeniden vahşi bir öfkeyle çırpındım; yeniden kurtuldum; yeniden o dehşet verici hayalet boynuma sarıldı. Benzerim peşimdeyken karanlık ormanlarda ne kadar kaçtığımı açıkça anlatmam mümkün değil. Aylardır sürmüş gibi geliyor; bu süre boyunca ne yiyip ne içmiş olmalıyım. Yalnızca kısa bir aydınlanma anını canlı biçimde hatırlıyorum; ardından tümüyle bilincimi yitirmişim. Tam benzerimi üzerimden atmayı başarmıştım ki parlak bir güneş ışığıyla birlikte hoş, zarif bir ezgi ormanın içinden geçti. Sabah duasına çağıran bir manastır çanı olduğunu anladım. “Aurelie’yi öldürdün!” Düşünce ölümün buz gibi kollarıyla beni kavradı ve bilincimi yitirerek yere yığıldım.

Bölüm etkileşimi

Okurlar bu bölümle etkileşime geçti

0okunma 0beğeni 0yorum
Bu iki tercih yalnızca bu tarayıcıda saklanır; yukarıdaki Vaveyla sayaçları gerçek uygulama verisidir.

Kategoriler ve Temalar

Kategoriler ve temalar yükleniyor…