12. bölüm · Zihnin kıyısında
BÖLÜM 12
BÖLÜM 12
Anksiyete: Tehlike Alarmı Hiç Susmadığında
Depresyon çoğu zaman yalnız gelmez. Yanında sıkça anksiyete de olur.
Anksiyete temelde bir alarm sistemidir.
Normalde koruyucudur. Tehlike olduğunda çalışır.
Ama bazen alarm bozulur ve ortada gerçek bir tehdit yokken de çalmaya devam eder.
İşte o zaman insan sürekli tetikte yaşar.
Bedensel Belirtiler
Anksiyete yalnızca zihinsel değildir. Bedende hissedilir:
Kalp çarpıntısı
Göğüs sıkışması
Nefes daralması
Mide bulantısı
Titreme
Kas gerginliği
Bu belirtiler gerçek ve fizikseldir.
Ama çoğu zaman hayati bir tehlikeden değil, aşırı aktif bir stres sisteminden kaynaklanır.
Beyin “tehlike var” sinyali verdiğinde vücut savaş ya da kaç moduna geçer.
Sorun şu: Depresyon ve yoğun stres altında beyin tehdidi abartabilir.
Zihinsel Anksiyete
Bazen panik bedende değil, düşüncede olur.
“Ya kontrolümü kaybedersem?”
“Ya delirirsem?”
“Ya bu düşünceyi durduramazsam?”
Bu düşünceler tekrarlandıkça kişi düşünceden korkmaya başlar.
Bu noktada anksiyete, olaylardan çok düşüncelerin kendisine yönelir.
Kontrol Yanılgısı
Anksiyetede en büyük tuzak şudur:
Kişi her şeyi kontrol etmeye çalışır.
Düşüncelerini, duygularını, geleceği…
Oysa bazı şeyler kontrol edilmez; sadece yönetilir.
Anksiyete azaldığında değil,
anksiyeteyle kalmayı öğrendiğinde zayıflar.
