MARTIN EDEN kitap kapağı

46. bölüm / 47

BÖLÜM 45

Uygulamada Aç
Bölümü paylaş
Bu sayfayı paylaş
WhatsApp

Kitap sayfası
Bölümler 47Şu an: BÖLÜM 45

Kreis bir gün Martin'e geldi - 'gerçek pislikten' Kreis; ve Martin, bir yatırımcıdan ziyade bir kurgucu olarak ilgisini çekecek kadar vahşi bir planın parlak ayrıntılarını almak için rahatlayarak ona döndü. Kreis, 'Güneşin Utançları 'nın çoğunda bir enayi olduğunu söyleyecek kadar uzun bir süre durakladı.

'Ama ben buraya felsefe yapmaya gelmedim,' diye devam etti Kreis. 'Bilmek istediğim şey, bu anlaşmaya bin dolar koyup koymayacağınız?'

Martin, 'Hayır, bunu yapacak kadar enayi değilim,' diye cevap verdi. 'Ama sana ne yapacağımı söyleyeyim. Bana hayatımın en güzel gecesini yaşattın. Bana paranın satın alamayacağı bir şey verdin. Şimdi param var ama benim için hiçbir şey ifade etmiyor. O gece bana verdiğin ve paha biçilmez olan şey için sana değerini bilmediğim bin dolar vermek istiyorum. Paraya ihtiyacın var. İhtiyacımdan fazlasına sahibim. Sen istiyorsun. Onun için geldin. Benden para koparmanın bir faydası yok. Al o zaman.'

Kreis hiç şaşırmadı. Çeki katlayıp cebine koydu.

'Bu gidişle sana böyle birçok gece yaşatmak için sözleşme yapmak isterim,' dedi.

'Artık çok geç.' Martin başını salladı. 'O gece benim için tek geceydi. Cennetteydim. Bu senin için sıradan bir şey, biliyorum. Ama benim için değildi. Bir daha asla böyle bir şey yaşamayacağım. Felsefeyle işim bitti. Tek bir kelimesini bile duymak istemiyorum.'

'Hayatımda felsefemden kazandığım ilk dolar,' dedi Kreis kapıda duraksarken. 'Ve sonra piyasa bozuldu.'

Bayan Morse bir gün sokakta Martin'in yanından geçerken gülümsedi ve başını salladı. O da gülümsedi ve şapkasını kaldırdı. Bu olay onu etkilememişti. Bir ay önce bu olay onu tiksindirebilir ya da meraklandırıp, kadının o andaki bilinç durumu hakkında spekülasyonlar yapmasına neden olabilirdi. Ama şimdi ikinci bir düşünceyi kışkırtmıyordu. Bir sonraki an bunu unuttu. Tıpkı Merkez Bankası Binası'nı ya da Belediye Binası'nı önlerinden geçtikten sonra unuttuğu gibi unutmuştu. Yine de zihni olağanüstü derecede aktifti. Düşünceleri bir çemberin içinde dönüp duruyordu. Bu çemberin merkezinde 'yapılan iş' vardı; ölümsüz bir kurtçuk gibi beynini kemiriyordu. Sabahları bununla uyanıyordu. Geceleri rüyalarına işkence ediyordu. Etrafında duyularına nüfuz eden her yaşam meselesi hemen kendini 'yapılan iş' ile ilişkilendiriyordu. Acımasız mantık yolunda ilerleyerek hiç kimse, hiçbir şey olmadığı sonucuna vardı. Serseri Mart Eden ve denizci Mart Eden gerçekti, kendisiydi; ama ünlü yazar Martin Eden diye biri yoktu. Ünlü yazar Martin Eden, mafya zihninde ortaya çıkmış ve mafya zihni tarafından serseri ve denizci Mart Eden'in bedensel varlığına itilmiş bir buhardı. Ama bu onu kandıramazdı. O, kalabalığın taptığı ve yemeklerini adadığı o güneş efsanesi değildi. O daha iyi biliyordu.

Kendisiyle ilgili dergileri okuyor ve orada yayınlanan kendi portrelerini, kimliğini bu portrelerle ilişkilendiremeyene kadar inceliyordu. O, yaşamış, heyecanlanmış ve sevmiş bir adamdı; yumuşak başlı ve hayatın zaaflarına karşı hoşgörülü biriydi; baş güvertede hizmet etmiş, yabancı diyarlarda dolaşmış ve eski savaş günlerinde çetesine liderlik etmişti. Özgür kütüphanedeki binlerce kitap karşısında önce afallamış, sonra da bu kitaplar arasında yolunu bulup ustalaşmış bir adamdı; gece yarısı yağ yakmış, mahmuzla yatıp kalkmış ve kendi kendine kitaplar yazmış bir adamdı. Ama onda olmayan tek şey, tüm kalabalığın beslemeye kararlı olduğu o devasa iştahtı.

Yine de dergilerde onu eğlendiren şeyler vardı. Bütün dergiler ona sahip çıkıyordu. Warren's Monthly, abonelerine her zaman yeni yazarların peşinde olduğunu ve diğerlerinin yanı sıra Martin Eden'i de okurlara tanıttığını ilan ediyordu. The White Mouse onu sahiplendi; The Northern Review ve Mackintosh's Magazine de sahiplendi, ta ki The Globe tarafından susturulana kadar, ki Globe muzaffer bir edayla parçalanmış 'Sea Lyrics 'in gömülü olduğu dosyalarına işaret etti. Faturalarını ödemekten kaçtıktan sonra yeniden hayata dönen Youth and Age, çiftçi çocuklarından başka kimsenin okumadığı bir ön talepte bulundu. The Transcontinental, Martin Eden'i nasıl keşfettiğine dair ağırbaşlı ve ikna edici bir açıklama yaptı; bu açıklamaya The Hornet, 'The Peri and the Pearl 'ü sergileyerek şiddetle karşı çıktı. Singletree, Darnley & Co.'nun mütevazı iddiası gürültü arasında kayboldu. Üstelik bu yayınevi, iddiasını daha az mütevazı kılacak bir dergiye de sahip değildi.

Gazeteler Martin'in telif ücretini hesapladı. Bazı dergilerin ona yaptığı muhteşem teklifler bir şekilde dışarı sızdı ve Oakland'lı bakanlar onu dostane bir şekilde ararken, profesyonel yalvarma mektupları postasını doldurmaya başladı. Ama bütün bunlardan daha kötüsü kadınlardı. Fotoğrafları yayınlanıyor ve özel yazarlar onun güçlü, bronz yüzünü, yara izlerini, ağır omuzlarını, berrak, sessiz gözlerini ve yanaklarındaki bir münzevininki gibi hafif çukurları sömürüyorlardı. Bu sonuncusunda vahşi gençliğini hatırladı ve gülümsedi. Sık sık, karşılaştığı kadınlar arasında, şimdi birinin, şimdi diğerinin ona baktığını, onu değerlendirdiğini, onu seçtiğini görüyordu. Kendi kendine güldü. Brissenden'in uyarısını hatırladı ve tekrar güldü. Kadınlar onu asla yok edemeyecekti, bu kesindi. O aşamayı çoktan geçmişti.

Bir keresinde Lizzie'yle gece okuluna doğru yürürken, burjuvazi sınıfından iyi giyimli, yakışıklı bir kadının ona doğru yönelttiği bir bakışı yakaladı. Bu bakış biraz fazla uzun, biraz fazla düşünceliydi. Lizzie bunun ne olduğunu anladı ve vücudu öfkeyle gerildi. Martin fark etti, bunun nedenini anladı, ona buna ne kadar alıştığını ve yine de umursamadığını söyledi.

'Umursamalısın,' diye cevap verdi kız alev alev yanan gözlerle. 'Sen hastasın. Sorun da bu.'

'Hayatımda hiç bu kadar sağlıklı olmamıştım. Her zamankinden beş kilo daha ağırım.'

'Sorun bedenin değil. Sorun kafanda. Düşünce makinende bir sorun var. Bunu ben bile görebiliyorum ve ben hiç kimse değilim.'

Düşünerek onun yanında yürümeye devam etti.

'Bunu atlattığını görmek için her şeyimi verirdim,' diye atıldı fevri bir şekilde. 'Senin gibi bir adam, kadınların sana böyle bakmasını önemsemeli. Bu doğal değil. Hanım evlatları için sorun değil. Ama sen öyle yaratılmamışsın. Doğru kadın karşıma çıksa ve seni umursasa çok sevinirim.'

Lizzie'yi gece okulunda bıraktıktan sonra Metropole'e döndü.

Odasına girince Morris'in koltuğuna çöktü ve gözlerini dikip önüne baktı. Uyumadı. Düşünmedi de. Göz kapaklarının hemen altında çağrılmamış anı resimlerinin biçim, renk ve parlaklık kazandığı aralıklar dışında zihni bomboştu. Bu resimleri görüyordu, ama bunların bilincinde değildi - rüya olduklarından daha fazla değillerdi. Yine de uykuda değildi. Bir keresinde kendine geldi ve saatine baktı. Saat henüz sekizdi. Yapacak hiçbir şeyi yoktu ve yatmak için çok erkendi. Sonra zihni tekrar boşaldı ve resimler göz kapaklarının altında oluşup kaybolmaya başladı. Resimlerde ayırt edici hiçbir şey yoktu. Her zaman sıcak güneş ışığının vurduğu yaprak yığınları ve çalı benzeri dallardı.

Kapının çalınması onu uyandırdı. Uyumuyordu ve zihni kapının çalınmasını hemen bir telgrafa, mektuba ya da belki de hizmetçilerden birinin çamaşırhaneden temiz giysiler getirmesine bağladı. Joe'yu düşünüyor ve onun nerede olduğunu merak ediyordu ki, 'Girin,' dedi.

Hâlâ Joe'yu düşünüyordu ve kapıya doğru dönmedi. Kapının usulca kapandığını duydu. Uzun bir sessizlik oldu. Kapının çalındığını unutmuKtu ve bir kadın hıçkırığı duyduğunda hâlâ boK boK önüne bakıyordu. İstemsiz, spazm şeklinde, kontrollü ve boğuk bir hıçkırıkt�ğünde bunu fark etti. Bir sonraki anda ayağa kalktı.

'Ruth!' dedi hayret ve şaşkınlıkla.

Yüzü bembeyaz ve gergindi. Kapının hemen içinde duruyordu, bir elini destek için kapıya dayamış, diğer elini de yanına bastırmıştı. İki elini de acıyla adama doğru uzattı ve onu karşılamak için ileri atıldı. Adam onun ellerini tutup Morris'in sandalyesine götürürken ellerinin ne kadar soğuk olduğunu fark etti. Başka bir sandalye çekti ve geniş koluna oturdu. Konuşamayacak kadar kafası karışıktı. Kendi zihninde Ruth'la olan ilişkisi kapanmış ve mühürlenmişti. Shelly Kaplıcaları Çamaşırhanesi, Metropole Oteli'ni aniden işgal etseydi ve bütün bir haftanın çamaşırları hazır olsaydı ne hissedecekse, o şekilde hissediyordu. Birkaç kez konuşacak oldu ve her seferinde tereddüt etti.

'Burada olduğumu kimse bilmiyor,' dedi Ruth zayıf bir sesle ve çekici bir gülümsemeyle.

'Ne dedin sen?'

Kendi sesini duyunca şaşırdı.

Sözlerini tekrarladı.

'Ah,' dedi, sonra daha ne söyleyebileceğini merak etti.

'İçeri girdiğini gördüm ve birkaç dakika bekledim.'

'Oh,' dedi tekrar.

Hayatında hiç bu kadar dili tutulmuş olmamıştı. Kesinlikle kafasında bir fikir yoktu. Kendini aptal ve garip hissediyordu ama söyleyecek hiçbir şey bulamıyordu. Davetsiz misafir Shelly Hot Springs çamaşırhanesi olsaydı daha kolay olurdu. Kollarını sıvayıp işe koyulabilirdi.

'Ve sonra sen geldin,' dedi sonunda.

Kadın hafif bir ifadeyle başını salladı ve boğazındaki eşarbı gevşetti.

'Seni ilk kez sokağın karşısından, o kızla birlikteyken gördüm.'

'Ah, evet,' dedi adam basitçe. 'Onu gece okuluna götürmüştüm.'

'Peki, beni gördüğüne sevinmedin mi?' dedi bir başka sessizliğin sonunda.

'Evet, evet.' Aceleyle konuştu. 'Ama buraya gelmekle acele etmedin mi?'

'Gizlice girdim. Burada olduğumu kimse bilmiyor. Seni görmek istedim. Sana çok aptalca davrandığımı söylemeye geldim. Geldim çünkü artık uzak kalamazdım, çünkü kalbim beni gelmeye zorladı, çünkü- çünkü gelmek istedim.'

Sandalyesinden kalkıp ona doğru yaklaştı. Elini bir an onun omzuna koydu, hızlı hızlı nefes aldı ve sonra onun kollarına atıldı. Ve adam, incitmek istemeyen, bu teklifi geri çevirmenin bir kadına verilebilecek en büyük zararı vermek olduğunu bilen, geniş ve rahat tavrıyla kollarını onun etrafında kavuşturdu ve onu kendine yakın tuttu. Ama kucaklamada bir sıcaklık, temasta bir okşama yoktu. Kadın onun kollarına gelmişti ve adam da onu tutuyordu, hepsi bu. Kız ona sokuldu ve sonra pozisyonunu değiştirerek ellerini adamın boynuna koydu. Ama etleri bu ellerin altında yanmıyordu ve kendini garip ve rahatsız hissediyordu.

'Neden böyle titriyorsun?' diye sordu. 'Soğuktan mı? Ocağı yakayım mı?'

Adam kendini kurtarmak için bir hareket yaptı, ama kadın ona daha sıkı sarıldı, şiddetle titriyordu.

Dişlerini gıcırdatarak, 'Bu sadece gerginlik,' dedi. 'Bir dakika içinde kendimi kontrol edeceğim. İşte, şimdi daha iyiyim.'

Titremesi yavaş yavaş kayboldu. Adam onu tutmaya devam etti ama artık şaşkın değildi. Artık onun ne için geldiğini biliyordu.

'Annem Charley Hapgood'la evlenmemi istedi,' diye açıkladı.

'Charley Hapgood, şu hep basmakalıp laflar eden adam mı?' Martin inledi. Sonra da ekledi: 'Ve sanırım şimdi de annen benimle evlenmeni istiyor.'

Bunu bir soru şeklinde söylememişti. Bunu bir kesinlik olarak ifade etti ve gözlerinin önünde telif haklarının rakamları dans etmeye başladı.

'İtiraz etmeyecektir, bunu biliyorum,' dedi Ruth.

'Beni oldukça uygun mu görüyor?'

Ruth başını salladı.

'Yine de şu anda, nişanımızı bozduğu zamanki halimden biraz daha uygun değilim,' diye düşündü. 'Hiç değişmedim. Aynı Martin Eden'ım, ama bu konuda biraz daha kötüyüm, artık sigara içiyorum. Nefesimi koklamıyor musun?'

Cevap olarak açık parmaklarını onun dudaklarına bastırdı, nazikçe ve şakacı bir şekilde yerleştirdi ve eskiden beri her zaman bir sonucu olan öpücüğü bekledi. Ama Martin'in dudaklarından okşayıcı bir cevap gelmedi. Parmaklar çekilinceye kadar bekledi ve sonra devam etti.

'Ben değişmedim. Bir işim yok. İş aramıyorum. Dahası, iş aramaya da niyetim yok. Ve hala Herbert Spencer'ın büyük ve asil bir adam, Yargıç Blount'un ise tam bir pislik olduğuna inanıyorum. Geçen gece onunla yemek yedim, o yüzden bilmem gerekirdi.'

'Ama babamın davetini kabul etmedin,' diye azarladı.

'Yani bunu biliyorsun? Onu kim gönderdi? Annen mi?'

Sessiz kaldı.

'O zaman o gönderdi. Ben de öyle düşünmüştüm. Ve sanırım şimdi de seni o gönderdi.'

'Burada olduğumu kimse bilmiyor,' diye itiraz etti. 'Sence annem buna izin verir mi?'

'Benimle evlenmene izin verir, bu kesin.'

Kız keskin bir çığlık attı. 'Ah, Martin, zalim olma. Beni bir kere bile öpmedin. Bir taş kadar tepkisizsin. Bir de benim ne yapmaya cüret ettiğimi düşün.' Kadın ürpererek etrafına bakındı, ama bu bakışın yarısı meraktı. 'Nerede olduğumu bir düşün.'

'Senin için ölebilirim! Senin için ölebilirim!'-Lizzie'nin sözleri kulaklarında çınlıyordu.

'Neden buna daha önce cesaret etmedin?' diye sordu sertçe. 'İşim yokken mi? Açlıktan ölürken mi? Şu anda olduğum gibi bir adam, bir sanatçı, aynı Martin Eden iken? Günlerdir kendi kendime sorduğum soru bu -sadece seninle ilgili değil, herkesle ilgili. Gördüğünüz gibi değişmedim, her ne kadar değerimdeki ani artış beni sürekli olarak bu konuda kendime güvence vermeye zorlasa da. Kemiklerimde aynı et var, on parmağım ve ayak parmaklarım aynı. Ben aynıyım. Yeni bir güç ya da erdem geliştirmedim. Beynim aynı eski beyin. Edebiyat ya da felsefe üzerine yeni bir genelleme bile yapmadım. Ben kişisel olarak, kimsenin beni istemediği zamanki değerimle aynıyım. Ve beni şaşırtan şey, beni neden şimdi istedikleri. Elbette beni kendim için istemiyorlar, çünkü kendim istemedikleri aynı eski benliğim. O zaman beni başka bir şey için istiyor olmalılar, benim dışımda olan bir şey için, ben olmayan bir şey için! Size o şeyin ne olduğunu söyleyeyim mi? Aldığım takdir için. Bu tanınma ben değilim, başkalarının zihninde yer alıyor. Sonra yine kazandığım ve kazanmakta olduğum para için. Ama o para ben değilim; bankalarda ve Tom, Dick ve Harry'nin ceplerinde duruyor. Ve şimdi beni bunun için mi, tanınmak ve para için mi istiyorsun?'

'Kalbimi kırıyorsun,' diye hıçkırdı. 'Seni sevdiğimi, seni sevdiğim için burada olduğumu biliyorsun.'

'Korkarım ne demek istediğimi anlamıyorsun,' dedi nazikçe. 'Demek istediğim şu: Eğer beni seviyorsan, nasıl oluyor da şimdi beni, aşkın beni inkar edecek kadar zayıfken sevdiğinden çok daha fazla seviyorsun?'

'Unut ve affet,' diye bağırdı tutkuyla. 'Seni her zaman sevdim, bunu unutma ve şimdi burada, senin kollarındayım.'

'Korkarım ben açıkgöz bir tüccarım, terazinin kefelerine bakıp aşkını tartmaya ve ne tür bir şey olduğunu anlamaya çalışıyorum.'

Kendini onun kollarından çekti, dik oturdu ve ona uzun uzun, araştırarak baktı. Tam konuşacaktı ki duraksadı ve fikrini değiştirdi.

'Görüyorsun ya, bana böyle geliyor,' diye devam etti. 'Ben şu anda olduğum gibiyken, kendi sınıfımdan hiç kimse benimle ilgilenmiyordu. Kitaplarımın hepsi yazıldığında, müsveddeleri okuyan hiç kimse onları önemsiyor gibi görünmüyordu. Aslında, yazdığım şeyler yüzünden beni daha da az önemsiyor gibiydiler. O şeyleri yazarken en hafif tabirle aşağılayıcı davranışlarda bulunmuşum gibi görünüyordu. Herkes 'Kendine bir iş bul' dedi.'

Kadın bir muhalefet hareketi yaptı.

'Evet, evet,' dedi; 'sizin durumunuz hariç, bana bir iş bulmamı söylediniz. Yazdığım pek çok şey gibi iş kelimesi de sizi rahatsız ediyor. Acımasızca. Ama sizi temin ederim ki, tanıdığım herkes ahlaksız bir yaratığa doğru davranışı tavsiye ettiği gibi bana da tavsiye ettiğinde benim için daha az ama geri dönelim. Yazdıklarımın yayınlanması ve kamuoyunun dikkatini çekmem, aşkınızın dokusunda bir değişiklik yarattı. Martin Eden, işini tamamladıktan sonra evlenmeyecektiniz. Ona olan aşkın onunla evlenmeni sağlayacak kadar güçlü değildi. Ama aşkınız şimdi yeterince güçlü ve bu gücün yayınlardan ve kamuoyunun dikkatinden kaynaklandığı sonucuna varmaktan kaçınamam. Sizin durumunuzda telif ücretlerinden söz etmiyorum, ancak bunların anneniz ve babanızda yarattığı değişim için geçerli olduğundan eminim. Elbette tüm bunlar benim için gurur verici değil. Ama en kötüsü, aşkı, kutsal aşkı sorgulamama neden oluyor. Aşk o kadar iğrenç bir şey mi ki yayınlardan ve kamuoyunun dikkatinden beslenmek zorunda? Öyle görünüyor. Oturdum ve başım dönene kadar bu konu üzerinde düşündüm.'

'Zavallı, sevgili başım.' Kadın elini uzattı ve parmaklarını yatıştırıcı bir şekilde adamın saçlarının arasından geçirdi. 'Bırak artık dönüp durmasın. Şimdi yeniden başlayalım. Seni her zaman sevdim. Annemin isteğine boyun eğerek zayıf davrandığımı biliyorum. Bunu yapmamalıydım. Yine de insanoğlunun yanılabilirliği ve kırılganlığı hakkında geniş bir merhametle sık sık konuştuğunuzu duydum. Bu merhameti bana da gösterin. Hatalı davrandım. Beni affedin.'

'Ah, affediyorum,' dedi sabırsızlıkla. 'Gerçekten affedilecek bir şey yoksa affetmek kolaydır. Yaptığın hiçbir şey affedilmeyi gerektirmez. İnsan kendi ışığına göre hareket eder ve bundan daha fazlasını yapamaz. İş bulamadığım için beni affetmenizi de isteyebilirim.'

'İyi niyetliydim,' diye itiraz etti. 'Seni sevip de iyi niyetli olmamam mümkün değil, biliyorsun.'

'Doğru; ama iyi niyetin yüzünden beni mahvedebilirdin.'

'Evet, evet,' diyerek onun itiraz girişimini bastırdı. 'Yazarlığımı ve kariyerimi mahvedebilirdin. Gerçekçilik benim doğam için zorunludur ve burjuva ruhu gerçekçilikten nefret eder. Burjuvazi korkaktır. Hayattan korkar. Ve sizin tüm çabanız beni hayattan korkutmaktı. Beni resmileştirecektiniz. Beni, hayatın tüm değerlerinin gerçek dışı, yanlış ve bayağı olduğu ikiye dört bir yaşam güvercin deliğine sıkıştıracaktınız.' Kadının protesto edercesine kıpırdadığını hissetti. 'Kabalık -kabul ediyorum, içten bir kabalık- burjuva inceliğinin ve kültürünün temelidir. Dediğim gibi, beni resmileştirmek, sınıfsal idealleriniz, sınıfsal değerleriniz ve sınıfsal önyargılarınızla kendi sınıfınızdan biri haline getirmek istediniz.' Başını üzüntüyle salladı. 'Ve şimdi bile ne söylediğimi anlamıyorsun. Söylediklerim size benim anlatmaya çalıştığım şeyleri ifade etmiyor. Söylediklerim sizin için çok fazla fantezi. Oysa benim için hayati bir gerçeklik. En iyi ihtimalle, uçurumun bataklığından sürünerek çıkan bu toy çocuğun sizin sınıfınız hakkında hüküm vermesine ve ona bayağı demesine biraz şaşırıyor ve eğleniyorsunuz.'

Başını yorgun bir şekilde adamın omzuna yasladı ve vücudu tekrarlayan bir gerginlikle titredi. Adam bir süre onun konuşmasını bekledi ve sonra devam etti.

'Ve şimdi aşkımızı tazelemek istiyorsun. Evlenmemizi istiyorsun. Beni istiyorsun. Yine de dinle, eğer kitaplarım fark edilmeseydi, yine de şu an olduğum gibi olurdum. Ve sen de uzak dururdun. Tüm o lanet kitaplar yüzünden-'

'Küfür etme,' diye araya girdi.

Azarlaması onu ürküttü. Sert bir kahkaha attı.

'İşte bu,' dedi, 'hayatının mutluluğunun tehlikede olduğu en önemli anda, yine aynı şekilde hayattan korkuyorsun - hayattan ve sağlıklı bir yeminden korkuyorsun.'

Adamın sözleriyle yaptığı hareketin ne kadar çocukça olduğunun farkına varmıştı ama yine de adamın bunu gereğinden fazla büyüttüğünü hissediyor ve bu yüzden ona içerliyordu. Uzun bir süre sessizlik içinde oturdular, kadın umutsuzca düşünüyor, adam da giden aşkını düşünüyordu. Artık onu gerçekten sevmediğini biliyordu. Sevdiği idealize edilmiş bir Ruth'tu, kendi yarattığı uhrevi bir yaratık, aşk şiirlerinin parlak ve ışıklı ruhuydu. Gerçek burjuva Ruth'u, tüm burjuva zaaflarıyla ve burjuva psikolojisinin zihnindeki umutsuz kramplarıyla hiç sevmemişti.

Birden konuşmaya başladı.

'Söylediklerinizin çoğunun doğru olduğunu biliyorum. Hayattan korktum. Seni yeterince iyi sevemedim. Daha iyi sevmeyi öğrendim. Seni olduğun gibi, olduğun gibi, hatta olduğun gibi seviyorum. Seni benim sınıfım dediğin şeyden farklı olduğun için, anlamadığım ama anlayabileceğimi bildiğim inançların için seviyorum. Kendimi onları anlamaya adayacağım. Sigara içmen ve küfür etmen bile senin bir parçan ve seni onlar için de seveceğim. Hala öğrenebilirim. Son on dakikada çok şey öğrendim. Buraya gelmeye cesaret edebilmem bile öğrendiklerimin bir göstergesidir. Oh, Martin!'

Hıçkıra hıçkıra ağlıyor ve ona iyice sokuluyordu.

Martin'in kolları ilk kez onu nazikçe ve şefkatle sardı, o da bunu mutlu bir hareket ve aydınlanan bir yüzle kabul etti.

'Artık çok geç,' dedi adam. Lizzie'nin sözlerini hatırladı. 'Ben hasta bir adamım, ah, bedenim değil. Ruhum, beynim. Bütün değerlerimi yitirmiş gibiyim. Hiçbir şey umurumda değil. Birkaç ay önce böyle olsaydın, her şey farklı olurdu. Artık çok geç.'

'Çok geç değil,' diye bağırdı. 'Sana göstereceğim. Sana aşkımın büyüdüğünü, benim için sınıfımdan ve benim için değerli olan her şeyden daha büyük olduğunu kanıtlayacağım. Burjuvazi için değerli olan her şeyi hiçe sayacağım. Artık hayattan korkmuyorum. Annemi ve babamı terk edeceğim ve adımın dostlarım arasında tek kelime olmasına izin vereceğim. Sana şimdi ve burada geleceğim, eğer istersen özgür bir aşkla ve seninle olmaktan gurur ve mutluluk duyacağım. Eğer aşka ihanet ettiysem, şimdi aşk uğruna, daha önceki ihaneti yapan her şeye ihanet edeceğim.'

Kadın parlayan gözlerle Martin'in önünde durdu.

'Bekliyorum Martin,' diye fısıldadı, 'beni kabul etmeni bekliyorum. Bana bak.'

Martin ona bakmanın muhteşem bir şey olduğunu düşündü. Bütün eksikliklerini telafi etmişti, sonunda yükselmişti, gerçek bir kadın, burjuva geleneklerinin demir kurallarından üstün bir kadın. Muhteşemdi, görkemliydi, umutsuzdu. Yine de onun nesi vardı? Kadının yaptığı şey onu ne heyecanlandırmış ne de harekete geçirmişti. Sadece entelektüel olarak görkemli ve muhteşemdi. Bir ateş anı olması gerekirken, onu soğuk bir şekilde değerlendirdi. Kalbine dokunulmamıştı. Ona duyduğu arzunun farkında bile değildi. Yine Lizzie'nin sözlerini hatırladı.

'Hastayım, çok hastayım,' dedi umutsuz bir hareketle. 'Şimdiye kadar ne kadar hasta olduğumu bilmiyordum. İçimden bir şeyler kopup gitti. Hayattan her zaman korkmadım, ama hayata doyacağımı hiç hayal etmemiştim. Hayat beni öylesine doldurdu ki, hiçbir şey için arzu duymuyorum. Eğer yer olsaydı, şimdi seni isterdim. Ne kadar hasta olduğumu görüyorsun.'

Başını arkaya yasladı ve gözlerini kapadı; ağlayan bir çocuğun, gözbebeklerinin üzerindeki gözyaşlarının soldurduğu filmlerin arasından süzülen güneş ışığını seyrederken kederini unutması gibi, Martin de hastalığını, Ruth'un varlığını, her şeyi, gözkapaklarının bu fonunda şekillenen ve parlayan güneş ışığıyla sıcak bir şekilde vuran bitki yığınlarını seyrederken unuttu. Bu yeşil yapraklar dinlendirici değildi. Güneş ışığı çok çiğ ve göz kamaştırıcıydı. Ona bakmak canını yakıyordu ama yine de baktı, nedenini bilmiyordu.

Kapı tokmağının tıkırtısıyla kendine geldi. Ruth kapıdaydı.

'Nasıl çıkacağım?' diye sordu ağlamaklı bir sesle. 'Korkuyorum.'

'Ah, affet beni,' diye bağırdı Ruth, ayağa fırlayarak. 'Kendimde değilim, biliyorsun. Burada olduğunu unutmuşum.' Elini başına götürdü. 'Görüyorsun ya, pek iyi değilim. Seni eve götüreceğim. Hizmetçilerin iriz. Kimse bizi görmez. Şu peçeyi indirirsen her şey yoluna girer.'

Loş ışıklı geçitlerden geçip dar merdivenlerden inerken onun koluna yapıştı.

'Artık güvendeyim,' dedi, kaldırıma çıktıklarında, aynı zamanda elini onun kolundan çekmeye başlamıştı.

'Hayır, hayır, seni eve bırakayım,' diye cevap verdi adam.

'Hayır, lütfen yapma,' diye itiraz etti kadın. 'Buna gerek yok.'

Tekrar elini çekmeye başladı. Adam anlık bir merak hissetti. Artık tehlikeyi atlattığına göre korkuyordu. Ondan ayrılmak için neredeyse panik içindeydi. Bunun için hiçbir neden göremedi ve bunu onun gerginliğine bağladı. Bu yüzden onun geri çekilen elini tuttu ve onunla birlikte yürümeye başladı. Sokağın yarısına geldiğinde, uzun paltolu bir adamın bir kapı aralığına doğru büzüldüğünü gördü. Yanından geçerken içeri bir göz attı ve yüksek yakasına rağmen Ruth'un kardeşi Norman'ı tanıdığından emin oldu.

Yürüyüş sırasında Ruth ve Martin çok az konuştular. Kadın şaşkındı. Martin kayıtsızdı. Bir keresinde Martin uzaklara, Güney Denizleri'ne gideceğinden söz etti, bir keresinde de Ruth ona geldiği için kendisini affetmesini istedi. Hepsi bu kadardı. Kapısındaki ayrılık gelenekseldi. El sıkıştılar, iyi geceler dilediler ve adam şapkasını kaldırdı. Kapı kapandı, adam bir sigara yaktı ve oteline doğru geri döndü. Norman'ın küçüldüğünü gördüğü kapı aralığına geldiğinde durdu ve spekülatif bir mizahla içeri baktı.

'Yalan söylemiş,' dedi yüksek sesle. 'Bana büyük bir cesaret gösterdiğine inandırdı kendini ve bu arada onu getiren ağabeyinin onu geri götürmek için beklediğini de biliyordu.' Bir kahkaha patlattı. 'Ah, şu burjuvalar! Beş parasızken, onun kız kardeşiyle görülmeye layık değildim. Banka hesabım olunca, onu bana getiriyor.'

Yoluna devam etmek için topuklarının üzerinde dönerken, aynı yöne giden bir serseri omzunun üzerinden ona yalvardı.

'Bayım, bir yatak bulmam için bana bir çeyreklik verebilir misiniz?' dedi.

Ama Martin'in arkasını dönmesine neden olan bu ses oldu. Hemen ardından Joe'nun elinden tuttu.

'Kaplıcalarda ayrıldığımız zamanı hatırlıyor musun?' diyordu diğeri. 'O zaman tekrar buluşacağımızı söylemiştim. Bunu iliklerime kadar hissettim. Ve işte buradayız.'

'İyi görünüyorsun,' dedi Martin hayranlıkla, 'kilo da almışsın.'

'Kesinlikle aldım.' Joe'nun yüzü ışıldıyordu. 'Hobiye başlayıncaya kadar yaşamanın ne demek olduğunu hiç bilmiyordum. Otuz kilo daha kiloluyum ve kendimi her zaman çok iyi hissediyorum. O eski günlerde bir deri bir kemik kalmıştım. Hoboin' bana kesinlikle iyi geliyor.'

'Ama yine de bir yatak arıyorsun,' diye çıkıştı Martin, 've bu soğuk bir gece.'

'Ha? Yatak mı arıyorsun?' Joe bir elini kalça cebine soktu ve küçük bozuk paralarla dolu olarak çıkardı. 'Bu çok çalışmaktan iyidir,' diye sevindi. 'Sadece iyi görünüyordun; bu yüzden seni hırpaladım.'

Martin güldü ve pes etti.

'Şurada birkaç tane tam boy sarhoş var,' diye ima etti.

Joe parayı tekrar cebine attı.

'Benimkinde değil,' diye açıkladı. 'Benim için oryantallik yok, gerçi istemediğim sürece beni durduracak bir şey yok. Seni son gördüğümden beri bir kez sarhoş oldum, o da aç karnına olduğum için beklenmedik bir şeydi. Bir canavar gibi çalıştığımda, bir canavar gibi içerim. Bir erkek gibi yaşadığım zaman da bir erkek gibi içerim, canım istediğinde bir iki kadeh, hepsi o kadar.'

Martin onunla ertesi gün buluşmak üzere sözleşti ve otele gitti. Ofiste durup vapur seferlerine baktı. Mariposa beş gün içinde Tahiti'ye doğru yola çıkacaktı.

Görevliye, 'Yarın telefon edin ve benim için bir kamara ayırtın,' dedi. 'Güverte kamarası değil, aşağıda, hava tarafında, iskele tarafında, unutmayın, iskele tarafında. Yazsanız iyi olur.'

Odasına girdiğinde yatağına uzandı ve bir çocuk gibi usulca uykuya daldı. Akşamki olaylar üzerinde hiçbir etki bırakmamıştı. Zihni izlenimler için ölüydü. Joe'yla karşılaştığında duyduğu sıcaklık çok kısa sürmüştü. Sonraki dakikalarda eski çamaşırcının varlığı ve konuşma zorunluluğu onu rahatsız etmişti. Beş gün sonra çok sevdiği Güney Denizleri'ne yelken açacak olması onun için hiçbir şey ifade etmiyordu. Bu yüzden gözlerini kapadı ve kesintisiz sekiz saat boyunca normal ve rahat bir şekilde uyudu. Huzursuz değildi. Ne pozisyonunu değiştirdi ne de rüya gördü. Uyku onun için bir unutkanlık haline gelmişti ve uyandığı her gün pişmanlıkla uyanıyordu. Hayat onu endişelendiriyor ve sıkıyordu, zaman ise can sıkıcıydı.

Bölüm etkileşimi

Okurlar bu bölümle etkileşime geçti

28okunma 0beğeni 0yorum
Bu iki tercih yalnızca bu tarayıcıda saklanır; yukarıdaki Vaveyla sayaçları gerçek uygulama verisidir.

Kategoriler ve Temalar

Kategoriler ve temalar yükleniyor…